İlk Derece Mahkemesi 2019/2909 E. 2020/7805 K.

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/237 Esas KARAR NO : 2024/506 DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 07/04/2023 KARAR TARİHİ : 18/07/2024 Mahkememizde görülmekte bulunan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... günü saat ... sıralarında sürücü ..., sevk ve idaresindeki müvekkili ...'a ait ... plakalı aracı ile ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi ... Sokakta seyir halindeyken kavşağa geldiğinde aracın sağ ön kısmı ile ... Sokakta seyir halindeyken ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın kavşağa kontrolsüz girmesiyle sol ön şoför kapısına çarpması sonucu, müvekkili aracının hasar görmesine neden olan maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, olayla ilgili olarak kaza tespit tutanağı tutulduğunu, müvekkili ... plakalı araç hasara uğramış olup, bu hasardan dolayı da değer kaybettiğini, işbu kazaya neden olan ... plakalı aracın trafik poliçesi davalı ... A.Ş. tarafından yaptırıldığını, davalı tarafa dava öncesinde, gerekli tüm belgelerle, değer kaybı tespit raporu, eksper raporu, maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı, ... plakalı araca ait trafik poliçesi, sürücülere ait ehliyetler, araçlara ait ruhsatlar, araca ait fotoğraflar, yapılan tamiratlara ilişkin proforma, nüfus bilgilerini de içerir vekaletname, ilgili IBAN numaraları ile başvuru yapmalarına rağmen işbu zamana kadar herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybının tespiti için Sigorta Eksperi ... tarafından ... tarihinde hazırlanan Oto Mecburi Mali Mesuliyet Değer Kaybı Ekspertiz Raporu uyarınca müvekkili aracının tahmini tamir süresi 7 gün olduğu, ... tarihli kaza sonucu, ... plakalı aracın ön tampon, ön tampon demiri, ön panel, motor kaputu, sağ-sol ön çamurluklar, sağ-sol ön şasi aksamlarından hasarlandığı tespit edildiğini, bu tespite göre ... plakalı aracın geçirdiği kaza sonrasında görmüş olduğu onarım ve boya işlemleri ile ve yapılan araştırmalar neticesinde aracın piyasa rayicinde ...-TL kayba neden olduğu tespit edildiğini, davanın kabulüne karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesini talep etmiştir. CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından ... tarihinde ... plakalı araç ile ... plakalı araçların karıştığı kazada ... plakalı araç için ...-TL değer kaybı ...-TL bilirkişi rapor bedeli olmak üzere toplam ...-TL maddi tazminatın başvuru tarihinden itibaren işleyecekavans faizi ile birlikte tahsili talepli iş bu davanın ikame edildiğini, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğunu, bu nedenle kusur durumunun tespiti için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alınmasını talep ettiklerini, araçta meydana geldiği iddia edilen değer kaybının tespiti için bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, davacı yan ile sigortalı araç sürücüsü arasında 5271 sayılı ceza muhakemesi kanunu kapsamında uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının araştırılması gerektiğini, müvekkil sigorta şirketinin karşı vekalet ücreti de dahil yargılama giderlerinden sorumlu tutulmaması ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Tramer'e yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. Türkiye Noterler Birliği'ne yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen sürücü ve ZMMS'ye aleyhine açılan değer kaybına dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir. Davalı taraf davanın reddini savunmakla, kazada davalı sürücünün kusurunun bulunmadığını, davacıya değer kaybına ilişkin daha önce ödeme yapıldığını ileri sürmektedir. Davacının, dava ikame edilmeden önce zorunlu arabuluculuğa başvuru şartını yerine getirdiği görülmüştür. Türk Borçlar Kanunu m. 50 gereği; Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verildiği anlaşılmaktadır. Dava Konusu Kazada Kusur Yönünden Yapılan Araştırmada, Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği değer kaybı tazminatının belirlemesi için dosyamız bilirkişiye tevdi edilmiş, 03/12/2023 tarihli kök raporunda “davalı kurumun sigortaladığı aracın sürücüsü ...' un ... sokak üzerinde ... sk. İstikametinden ... cad. istikametine seyir halinde ... sokak kavşağına geldiği, bulunduğu yol üzerinde kavşak girişinde DUR İŞARET LEVHASI bulunması nedeniyle ... sokak üzerinden araç gelip gelmediğini kontrol etmesi ve gelen araç varsa geçişini beklemesi gerekirken YOLU YETERİ KADAR KONTROL ETMEDİĞİ ve ... sokak üzerinden gelen araca İLK GEÇİŞ HAKKINI vermesi gerekirken, ... sk. Üzerinde ... cad. İstikametinden ... cad. İstikametine seyir halinde ... sk. Kavşağına gelen ... plakalı Otomobilin GEÇİŞİNİ BEKLEMEDİĞİ” gerekçeleriyle davalı kurumun sigortaladığı aracın sürücüsünün kazada tam kusurlu olduğunu bildirmiştir. TBK 74. maddesinde “Hâkim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz." hükmüne yer verilmiştir. "TBK.74 maddesinde haksız eylemin “kusur” öğesi konusunda hukuk hakimine tanınan yetkiler iki bölüm olup, birincisi “kusur bulunup bulunmadığına”, öteki “kusurun derecesini ve zararın tutarını belirlemeye” ilişkindir. Maddenin ilk cümlesine göre “kusurun varlığını” araştırmada yetkileri sınırlı olan hukuk hakimi, maddenin ikinci cümlesine göre “kusurun derecesini ve zarar tutarını belirlemede” tam bağımsız kılınmıştır. 6100 sayılı HMK'nın 266/1. maddesinde "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz." hükmüne yer verilmiştir. Trafik kazasına etki eden ve tarafların kusur durumlarının belirlenmesinde rol oynayabilecek olan araç hızlarının tespiti, aracın teknik özelliklerine göre kazanın oluş şeklinin belirlenmesinde zorunluluk bulunması vs. gibi bir durum yoksa, kazadaki kusur oranlarını belirlemenin teknik bilgiyi gerektiren bir yönü bulunmamaktadır.(Aynı yönde bkz. Yargıtay 17. H.D. 2019/2909 E. 2020/7805 K.) Buna göre yukarıda anılan TBK 74 maddesi ile HMK 266. maddeleri ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin anılan kararları bir arada değerlendirildiğinde kusur oranlarının belirlenmesi konusunda mutlak rapor alınması zorunlu olmadığı gibi bu alınan raporların da herhangi bir şekilde bağlayıcılığı bulunmamaktadır, dosya arasındaki bilgilerden kazanın ne şekilde gerçekleştiği belirlenebiliyor ise kusur oranın hâkim tarafından belirlenmesi gerekmektedir. Mahkememizce tarafların bilirkişi raporuna itirazları da değerlendirilerek, kusur yönünden raporun mahkeme ve kanun yolu denetimine elverişli, yasaya ve oluşa uygun olduğu, raporun ve kaza tespit tutanağının kusur değerlendirmesi yönünden mutabık nitelikte olduğu, kazada davalı kurumun sigortaladığı aracın sürücüsü ...' un bulunduğu yol üzerinde kavşak girişinde DUR işaret levhası bulunması nedeniyle ... sokak üzerinden araç gelip gelmediğini kontrol etmesi ve gelen araç varsa geçişini beklemesi gerekirken yolu yeteri kadar kontrol etmediği ve ... sokak üzerinden gelen araca ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken, ... plakalı otomobilin geçişini beklemediği anlaşılmakla; dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı kurumun sigortaladığı aracın sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sürücünün ise herhangi bir kusurunun bulunmadığı takdiren kabul edilmiştir. Dava Konusu Kazada, Davacının Aracındaki Değer Kaybı Yönünden Yapılan Araştırmada, Yargıtay 17.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir. Dava konusu aracın hasar geçmişine ilişkin tüm bilgi ve belgeler (tramer kaydı, sigorta şirketlerinde oluşturulan hasar dosyası, trafik tutanaklar ve fotoğraflar vs) ilgili yerlerden getirtilip Adli Tıp Kurumuna dosyamız gönderilerek aracın markası, modeli,yaşı, kilometresi ve değere etki eden diğer özellikleri de dikkate alınarak dava konusu aracın kaza öncesi serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri ile aracın onarım sonrası serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri (kaza sonrası onarımla değişen orijinal parçalar varsa bunların araca kattığı değer de dikkate alınarak) arasındaki farkın belirlenmesi yöntemiyle değer kaybının tespiti yapılmıştır. Buna göre davacının aracında meydana gelmiş olabilecek değer kaybının tespiti için dosyamız bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 03/12/2023 kök ve 27/03/2024 tarihli ek raporunda araçtaki değer kaybının ... TL olabileceğini, davalı sigorta şirketinin davacıya yaptığı değer kaybına yönelik ödemenin mahsubuna müteakiben bakiye değer kaybı bedelinin ise ... TL olabileceğini bildirilmiştir. Daha ayrıntılı ve somut değerlendirmelerin yapıldığı 27/03/2024 tarihli ek rapora üstünlük tanınarak ek raporda tespit edilen değer kaybı bedelinin somut olaya uygun olduğu kabul edilmiştir. HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kısmen KABULÜ ile ... tarihinde ... ve ... plakalı araçların arasında meydana gelen kaza nedeniyle ... TL değer kaybı bedelinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, alacağa ... tarihinden itibaren yasal faiz oranında faiz işletilmesine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken ... TL nisbi harçtan davacının yatırdığı ... TL peşin harcın mahsubu ile kalan ... TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; arabuluculuk gideri olan ... TL’nin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafından yatırılan toplam peşin harç 179,90 TL’nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davacı tarafından yapılan ve UYAP sisteminde dökümü bulunan toplam ... TL masrafın kısmen kabul kısmen red oranına(...) göre hesaplanan ... TL’sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, artan gider avansının resen HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine, 6-Davacı kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesaplanıp takdir olunan ... TL nisbi vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/07/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır