İlk Derece Mahkemesi 2019/265 E. 2019/901 K.

T.C.

İZMİR

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2019/265

KARAR NO : 2019/901

DAVA : Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi)

DAVA TARİHİ : 11/02/2019

KARAR TARİHİ : 19/12/2019

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkillerinin her birinin ... Özel Sağlık Hizmetleri A.Ş'nin 96.064 adet nama yazılı kurucu pay sahibi ortağı olduğunu, şirketin sermayesinin 750.000,00 TL değerinde olduğunu, sermayenin her birinin 1,00 TL değerinde 750.000 paya arttırıldığını, ...'nin 96.094 pay, ...'in 96.094 pay, ...'in 225.000 pay, ...'ın 95.625 pay, ...'nın 75.000 pay, ...'ün 75.000 pay, ...'ın 75.000 pay, ...'ın 7.500 pay ve ...'nun 4.687 paya sahip olduğunu, 11/01/2019 tarihinde davalı şirketin 2017 yılına ait genel kurul toplantısının yapıldığını, bu genel kurulda ibra kararından önce finansal tablolar ve bilanço görüşülürken yönetim kuruluna hesaplarda yer alan bazı kalemler ile ilgili soruların sorulduğunu, sorulara yeterli cevapların verilmediğini, davalı şirketin denetçisi olmadığını, bu nedenle denetim raporu olmaksızın genel kurul yapıldığını, tarafınca genel kuruldan TTK 438. Md. Uyarınca özel denetçi atanmasını talep ettiklerini, bu talebin genel kurul tarafından reddedildiğini, genel kurulda görüşülen bilançoda vadesi geçmiş ertelenmiş veya tak. v.d borcu olarak 845.666,15 TL, kamuya olan ertelenmiş veya taksitlendirilmiş borçlar kaleminde de 692.368,49 TL borç yer aldığını, vergi borcunun bu ikisinin toplamı olan 1.538.034,64 TL olup olmadığı ve 2017 yılı için matrah arttırımına gidilip gidilmediğinin sorulduğunu, cevap olarak söz konusu iki kalemin toplamı kadar vergi borcu bulunduğunu ve taksitlendirildiğini, 2017 dönemi için matrah arttırımına gidildiğinin beyan edildiğini, matrah arttırımına gidilmesinin mali kayıtların usul ve mevzuata uygun olarak tutulmadığının, kayıtlarda usulsüzlük yapıldığının, davalı şirket yönetimince açıkça ikrarı anlamı taşımadığını, matrah arttırımının mali kayıtların, beyannamelerin gerçeğe aykırı veya usulsüz olarak tutulması halinde başvurulan bir yol olduğunu, davalı şirket yönetiminin şirketin vergi denetimini ortadan kaldırmak için beyan edilen matrahta artışa gitmesinin daha fazla vergi ödenmesi anlamına geldiğini, 2017 yılı hesap tablosunda satış indirimleri başlığı altında 1.885,487,00 TL tutarında satıştan iadenin yer aldığını, davalı şirketin tek faaliyet konusunun hastane işletmesi olduğunu ve sağlık sektöründe verilen hizmetin, mal satışı niteliğinde olmayıp vekelet sözleşmesi kapsamında değerlendirildiğinden iadesinin olamayacağını, bu iadenin nereden kaynaklandığının sorulduğunu, fatura kesildikten sonra yurt dışındaki sigorta şirketlerinin faturadaki hizmet ve fiyatlara itiraz ettiklerini, ikinci bir fatura düzenlenerek ilk fatura için iade işlemi yapıldığı yönünde cevap verildiğini, turizm beldesi olan Kuşadası'nda yoğunluklu olarak yabancı uyruklu hastaların tedavi edildiğini, yurt dışı sigorta şirketlerinden ödeme alındığını, davalı şirket yönetiminin yurt dışı sigorta şirketlerinin hangi tedavi kalemi için ne kadar ödeme yaptığını bu kadar uzun zamandır bilmemesinin mümkün olmadığını, hastanenin belirli bir ücret tarifesi olduğunu, bu tarifeden kesilen faturanın iptal edilerek tarifenin altında ikinci kez fatura düzenlemesinin usulsüz ve şirketi zarara sokan bir uygulama olduğunu, davalı şirket yönetiminin cevabından 1.885.487,00 TL indirim yapıldığını, bunun sonucu şirket gelirinin yaklaşık iki milyon TL düşmesi olduğunu, finansal tablolardaki bazı kalemler ve gelirler ile ilgili bilgi vermekten kaçınıldığını, yönetime diğer olağandışı gider ve zarar kaleminde yer alan 446.802,74 TL zararın içeriğinin sorulduğunu, ayrıntılı ve denetime elverişli bilgi verilmeden bu tutarın 6736 sayılı yasa kapsamında yapılan işlemler ve vergi kanunları uyarınca gider kabul edilmeyen tutarların olduğunun belirtildiğini, bu yasa kapsamında yapılan işlemlerden kastının matrah artırımı olduğunun anlaşıldığını, davalı şirkete hastaların, şirket yönetim kurulu başkanı ... ile diğer ortaklardan ..., ... , ...'ın eşi ...'ın kurucuları arasında bulunduğunu, eski ünvanının ... Sağlık Hiz. Ltd. Şti. Güncel ünvanı ... Sağlık ve Asistans Hiz.Ltd. Şti. Olan şirket üzerinden giriş yaptırıldığını, davalı şirket tarafından bu yolla bahsi geçen şirkete yüklü miktarlarda komisyon adı altında para transferi yapıldığını, bu sebeple davalı şirketin kaynakları diğer şirkete aktarılırken davalı şirketin kayıtlarında sürekli zarar açıklandığını ve kar dağıtımının yapılmadığını, müvekkillerinin temsil ettiği toplam payın şirket sermayesinin %25,63'üne tekabül ettiğini, bu sebeplerle davalı ... Özel Sağlık Hizmetleri A.Ş'ne TTK 439. Ved. Maddeleri uyarınca bir veya birden fazla özel denetçi atanmasına, 2017 yılı hesap tablosu 1.885.487,00 TL tutarındaki satıştan iadenin nereden kaynaklandığının bu konuda fatura düzenlenip düzenlenmediğinin, 2017 yılı için yapılan matrah arttırımının şirkete ilave olarak ne kadar vergi yüküne sebebiyet verdiğinin matrah artırımına gidilmesine neden olacak usulsüz veya gerçeğe aykırı kayıtların bulunup bulunmadığı, 14.914.312,06 TL olarak görünen satış tutarının ne kadarının yerli ne kadarının yabancı hasta geliri olduğunu, 2017 yılında yerli ve yabancı özel sigorta şirketleri tarafınndan şirkete ne kadar ödeme yapıldığını, 2017 yılında SGK tarafından şirkete ne kadar ödeme yapıldığını, hastalardan Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödenen tutar dışında ne kadar katkı payı alındığını, otel bağlantılı hastalarda aracı şirkete, özellikle ... Sağlık ve Asistans Hiz. Ltd. Şti'ne ne kadar ödeme yapıldığını, bilançoda 446.802,74 TL zararının içeriğinin ne olduğunu, genel olarak yönetim tarafından usul ve yasaya aykırı iş ve işlemlerin bulunup bulunmadığının tespitine karar verilmesini, yargılama ve denetçi giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirket üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı pay sahiplerinin özel denetçi atanması taleplerinin TTK 430 ve 439 Maddesinden kaynaklandığını, ayrıca bu maddelerin pay sahiplerinin bilgi alma ve inceleme hakkını düzenleyen TTK 437. Maddesiyle doğrudan bağlantılı olduğunu, bu hükümler uyarınca TTK 437 / 1 uyarınca şirketin finansal tabloları üzerinden inceleme hakkının kullanılması gerektiğini, şirketin finansal tabloları üzerinden inceleme hakkının kullanılmasıyla elde edilemeyecek konular için ise TTK 437/2 uyarınca genel kurulda bilgi alma hakkının kullanılması gerektiğini, bilgi alma hakkı kapsamında talep edilen bilginin şirketin ticari sırrı kapsamında olmaması ve özel denetimin pay sahipliği haklarının kullanılması için gerekli olması gerektiğini ve genel kurul tarafından özel denetim talebinin reddedilmesi gerektiğini, dava dilekçesinin sonuç ve istem kısmında özel denetimi talep edilen konular ile 11.01.2019 tarihli genel kurul tutanağındaki sorulara dair kayıtların birbiriyle örtüşmediğini, genel kurul tutanağında özel denetim talebinin gerekçesi olarak ileri sürülen sorular dışında talepte bulunulmasının mümkün olmadığını, genel kurul tarafından verilen bir red kararının bulunmadığını, bu nedenle TTK 439 / 1 e dayalı talebin reddinin zorunlu olduğunu, TTK 439 / 1 uyarınca özel denetim talebinde bulunmak için genel kurul tarafından özel denetim konusundaki talebin müzakereye açılması ve bu konuda red kararı verilmesi gerektiğini, 11.01.2019 tarihli genel kurul tutanağının maddeleri incelendiğinde hiçbir maddede bu hususta yapılan bir oylama ve alınan bir red kararının bulunmadığını, davacı pay sahiplerinin vekillerinin sadece bu hususu bir genel kurul iptal davası açma gerekçesi olarak tutanağa şerh ettirmekle getirdiğini, TTK 439/1 Maddesi talebin tutanağa şerhinden değil genel kurul kararının varlığından hareket ettiğini, genel kurul toplantısının bakanlık komiseri huzurunda yapıldığı ve davacı pay sahiplerinin her türlü talebinin tutanağa geçirildiğini, inceleme hakkıyla şirketin finansal tablolarından öğrenilebilecek bilgilerin sonradan özel denetim konusu yapılamayacağını, davacıların sigorta şirketleri tarafından ne kadar ödeme yapıldığı, SGK tarafından ne kadar ödeme yapıldığı, aracılara ne kadar ödeme yapıldığı konusundaki bilgi istediklerini ve aynı konuda denetim talebinde bulunduklarını, söz konusu konuların şirketin finansal tablolarından rahatlıkla öğrenilebilecek konular olduğunu, bu yola başvurulmadığını, genel kurulda yeterli şekilde bilgilendirilen davacı pay sahiplerinin ayrıca özel denetim talebinde bulunma haklarının olmadığını, yabancı sigorta şirketlerinden ödeme garantisi alınmasından önce fatura düzenlemesinin gerekli olduğunu ancak sigorta şirketlerinin bazı talepleri kabul etmeyebildiklerini, bu sebeple reddedilen miktarlar sebebiyle iade faturası alındığının her yönüyle açıklandığını, davacı pay sahibinin söz konusu uygulama sebebiyle yöneticilerin kusurlu olarak özel yükümlülüklerine aykırı davrandığına inanıyorsa sonuçlarına katlanmak suretiyle sorumluluk davası açma yoluna başvurabileceğini, kendisine yeterli bir şekilde bilgi verilmediği iddiasında bulunamayacaklarını, kamu borçlarıyla ilgili yöneltilen sorulara genel kurulda sırasıyla cevap verildiğini, özel denetim talebinin bir sorumluluk davası olmadığını, matrah arttırımı yapıldığı konusunda pay sahiplerinin bilgi sahibi kılındığını, bu nedenle özel denetime gidilemeyeceğini, matrah arttırımının devletin mükelleflerine sunduğu bir seçenek olduğunu, vergi borçlarının zamanında ödenmediği iddiasının asılsız ve kötü niyetli olduğunu, özel denetim talebine konu yapılan bazı bilgilerin şirketin ticari sırrı niteliğinde olduğunu ve dolayısıyla bu hususta bilgi alma hakkının kullanılamayacağı gibi özel denetim talebinde de bulunulamayacağını, davacıların hangi sebep ve gerekçeyle özel denetimin gerekli olduğunu ispat edemediklerini, özel denetim talebinin kabul edilebilmesi için bu yönde güncel bir menfaatin olması gerektiğini, benzer iddiaların defalarca bilirkişilerce ve İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerince incelenmesiyle müvekkilerinin nezdinde haklılığı ortaya konan ve İstinaf makamında onanan taleplerin kötü niyetli olduğunun dosyaların incelenmesiyle ortaya çıkacağını bildirerek talebin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirketin sicil dosyası celp edilmiş, 11.01.2019 tarihli 2017 yılına ait olağan genel kurul toplantı tutanağının incelenmesinde davacılar vekilinin genel kurul toplantısında 2017 yılı hesap tablosu B-satış indirimleri başlığı altında 1.885.487 TL tutarında satıştan iadenin yer aldığı, sağlık sektöründe verilen hizmetin vekalet sözleşmesi kapsamında değerlendirilmekle iadeye tabi olmadığının açık olduğunu, bu kalemde yer alan iadenin nereden kaynaklandığı, bilançoda III-F-3 sırasında vadesi geçmiş ertelenmiş veya tak. v.d. borcu olarak 845.666,15 TL , IV-C Diğer Borçlar başlığı altında altıncı sırada kamuya olan ertelenmiş veya tak. borçlar kaleminde 692.368,49 TL borç yer aldığını, vergi borcunun bu ikisinin toplamı mı olduğunu, kamu borçlarının yapılandırılması için başvuru olup olmadığını, 2017 yılı için matrah arttırımına gidilip gidilmediğini, yapılandırma yapılan borçların vadesinde düzenli olarak ödenip ödenmediğini, hesap tablosunda A-Brüt Satışlarda yer alan yurt içi satışlarda 14.914.312,06 TL satış tutarının ne kadarının yabancı hasta geliri olduğunu, 2017 yılında yerli veya yabancı sigorta şirketleri tarafından şirkete ne kadar ödeme yapıldığını, sosyal güvenlik kurumu tarafından şirkete ne kadar ödeme yapıldığını, yabancı para cinsinden yapılan yabancı hasta ödemelerinde 2017 yılında döviz artış oranının satış gelirlerine yansımaması sebebini, otel bağlantılı hastalarda aracı şirkete ne kadar komisyon ödendiği, diğer olağan dışı gider ve zarar kaleminde yer alan 446.802,74 TL zararın içeriği hususunda yöneltilen sorulara Yönetim Kurulu Başkanı tarafından cevap verildiği ve 2017 yılına ait finansal tabloların kar ve zarar hesaplarıyla mali tablolar ve diğer hesapların okunduğu ve oy çokluğuyla tasdikine karar verildiği, yönetim kurulu üyesinin ibrasına davacı pay sahipleri vekilinin red oyuna karşılık oy çokluğuyla karar verildiği belirlenmiştir.

Taraf delilleri dosyaya bildirilmiş, incelenen İzmir ... ATM'nin ... Sayılı dosyasında davacılar tarafından davalılar aleyhine 18.09.2017 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan esas sözleşmenin 6. Maddesinin değiştirilmesi ve genel kurulun çalışma esas ve usulleri hakkındaki iç önergenin kabulüne ilişkin genel kurul kararlarının iptaline yönelik olarak açılan davada davanın reddine karar verildiği ve dosyanın İstinaf incelemesinde olduğu; İzmir ... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasının davacılar ... ve ... davalının ... Özel Sağlık Hizmetleri A.Ş olduğu, genel kurul kararının iptali istemli olarak açıldığı, mahkemece 27/10/2014 tarihli olağan genel kurul toplantısında alınan 6 no.lu kararın iptaline, fazlaya ilişkin talebin reddine ilişkin karar verildiği, dosyanın istinafta olduğu; İzmir ... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasında davacıların ... ve ..., davalıların ..., ..., ... ve ... olduğu, davanın zararların tespitine yönelik belirsiz alacak davası olarak açıldığı davanın derdest olduğu; İzmir ... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasında ki davanın mahkememiz dosyasında davacı olan taraflarca davalı şirket hakkında 16/02/2018 tarihli genel kurul toplantısının 5 ve 6.maddeleri ile alınan kararların iptaline yönelik olarak açıldığı; İzmir ... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasında davanın mahkememiz dosyası davacıları tarafından davalı şirket ile ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... aleyhine davalıların davalı şirketteki nama yazılı paylarının gerçek devrinin tespitine yönelik olarak açıldığı davanın derdest olduğu; İzmir ... ATM'nin ... Sayılı dosyasında davacılar tarafından davalı şirket aleyhine açılan davada 06.11.2015 tarihli genel kurul toplantısı ve bu toplantıda alınan kararların iptaline yönelik olarak açıldığı davanın reddine karar verildiği; mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında davacılar ... ve ... davalı ... Özel Sağlık Hizmetleri A.Ş olduğu, 11/01/2019 tarihli genel kurul toplantısında alınan 5.maddede yer alan yönetim kurulunun ibrası ile ilgili kararın iptali ve 6.maddenin b.c ve d bentlerinde yer alan kararların iptaline yönelik açıldığı, dosyaya 26.11.2019 tarihinde bilirkişi raporunun verildiği ve ek itirazlar nedeniyle ek rapor alınmasına karar verildiği belirlenmiştir.

Dosyaya toplanan deliller ve tüm dosya kapsamının değerlendirilmesinde, davacılar tarafından davalı şirket aleyhine davalı şirkete özel denetçi atanmasına ve özel denetçi tarafından şirkete ait tüm kayıtlar ve yazışmalar incelenmek suretiyle 2017 yılı hesap tablosu b-satış indirimleri başlığı altında yer alan 1.885.487,00 TL tutarındaki satıştan iadenin nereden kaynaklandığının bu konuda fatura düzenlenip düzenlenmediğinin, 2017 yılı için yapılan matrah arttırımının şirkete ilave olarak ne kadar vergi yüküne sebebiyet verdiğinin matrah artırımına gidilmesine neden olacak usulsüz veya gerçeğe aykırı kayıtların bulunup bulunmadığı, 14.914.312,06 TL olarak görünen satış tutarının ne kadarının yerli ne kadarının yabancı hasta geliri olduğunu, 2017 yılında yerli ve yabancı özel sigorta şirketleri tarafınndan şirkete ne kadar ödeme yapıldığını, 2017 yılında SGK tarafından şirkete ne kadar ödeme yapıldığını, hastalardan Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödenen tutar dışında ne kadar katkı payı alındığını, otel bağlantılı hastalarda aracı şirkete, özellikle ... Sağlık ve Asistans Hiz. Ltd. Şti'ne ne kadar ödeme yapıldığını, bilançoda 446.802,74 TL zararının içeriğinin ne olduğunu, genel olarak yönetim tarafından usul ve yasaya aykırı iş ve işlemlerin bulunup bulunmadığının tespitine karar verilmesine yönelik iş bu davayı açtığı, davacılar tarafından davalı şirket aleyhine mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında 11/01/2019 tarihinde yapılan 2017 yılına ait olağan genel kurul toplantısında ibra kararından önce finansal tablolar ve bilanço görüşülürken yönetim kuruluna hesaplarda yer alan bazı kalemlerle ilgili yöneltilen sorulara yeterli cevap verilmediğinden dolayı ibraya yönelik alınan 5. Madde ve 6. Madde b,c ve d sırasında alınan kararların iptaline yönelik dava açıldığı ve davanın derdest olduğu, davaya konu edilen hususlar hakkında genel kurul kararlarının iptaline yönelik davada inceleme yapılarak karar verileceğinden ayrıca iş bu davanın açılmasında hukuki yararının bulunmadığı sonucuna ulaşılarak davanın bu nedenle reddine ilişkin aşağıdaki karar verilmiştir.

KARAR:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Hukuki yarar yokluğu nedeniyle davanın REDDİNE,

2-Peşin alınan harç yeterli olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına,

3-Davalı taraf lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 2.725 TL vekalet ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5-Davacı tarafça yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde iadesine,

Dair , davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/12/2019

Başkan ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Katip ...

e-imzalı