İlk Derece Mahkemesi · 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/276 E. 2026/224 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2024/276
- Karar No
- 2026/224
- Karar Tarihi
T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/276 KARAR NO : 2026/224
HAKİM : ... ... KATİP : ... ...
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 15/05/2019 KARAR TARİHİ : 25/03/2026 K.YAZIM TARİHİ : 26/03/2026
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; 13/02/2019 tarihinde davacı müvekkiline ait sürücü ... sevk ve idaresinde olan B-FA1905 (yabancı plakalı) plakalı aracı ile seyir halinde iken, davalı ... şirketine ZMMS ile sigortalı olan, dava dışı sürücü ..., Hüssein Al-Mulla sevk ve idaresindeki 06 MB 2485 plakalı araç ile Talat Bulvarını takiben seyir halinde iken çarpışmaları sonucu müvekkilinin aracında hasar oluştuğu, değer kaybına uğradığı, kusurun karşı yan sürücüsünde olduğu, müvekkili ve eşinini Almanya'dan konsoloslukta çalıştıkları, acilen işlerine Almanya'ya döndüklerinden aracın Türkiye'de tamir ettiremedikleri, Almanya'ya gider gitmez hasar durumunu yetkili hasar tespit firması uzmanına tespit ettirdikleri, buna göre 6.470,20 Euro hasar tamir bedeli 1.333,49 Euro değer kaybı tespit edildiği ayrıca tespit masrafı olarak firmaya 520 Euro ödeme yapıldığı, sigorta şirketine APS yoluyla yazılı başvurularının 14/03/2019 tarihinde tebliğ edildiği, cevap verilmediği, zarardan poliçe limiti ile sorumlu olduğu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100 Euro değer kaybı, 100 Euro hasar tamir bedeli, 100 Euro hasar tespiti masrafının temerrüd halinden itibaren 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi gereğince yabancı para alacaklarına işleyecek faizi ile davalı sigortadan tahsilini talep ve dava etmiştir. ISLAH: Davacı vekili 27.05.2020 tarihli dilekçesinde özetle:Bilirkişi tespitleri doğrultusunda fazlaya ilişkin her türlü talep ve hakların saklı kalmak kaydı ile sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere (36.000,00 TL) ve temerrüd tarihindeki kur karşılığı dikkate alınarak hasar bedeli taleplerini 4.345,01 Euro'ya değer kaybı taleplerini 1.333,49 Euro'ya çıkarttıklarını, temerrüd tarihinden itibaren 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi gereğince yabancı para alacaklarına işleyecek faizi ile davalı sigortadan tahsilini, tüm yargılama giderleri ile 520 Euro ekspertiz delil tespiti ücretinin de yargılama giderine ilavesiyle birlikte davalı üzerine bırakılmasını talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle:Kaza tespit tutanakları bilirkişi raporu niteliğinde olmadığını, dolayısıyla kaza tespit tutanağı beyanına dayanılarak hüküm kurulamayacağını, kusur, derecesi ve dağılımı hatta olayın oluş biçimi açısından gerekçelendirilmesi için özel ve teknik bir çözümleme gerektiren bilirkişi kurumuna başvurulmasını, dava konusu olayda da davacı yan kaza tespit tutanağına dayanarak, meydana gelen kazada müvekkiline ait araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu iddia ettiğini, değer kaybının tespiti karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekinde yer alan esaslara göre yapılmasını, davacı yan, müvekkili şirketin avans faizinden sorumlu olacağını belirtmiş olmasına rağmen, meydana gelen kaza haksız fiil niteliği taşıdığından müvekkili şirket hakkında avans faizi değil haksız fiilden kaynaklı yasal faiz uygulanması gerektiğini, müvekkili şirket aleyhine avans faizi işletilerek hüküm kurulması talebi açıkça hukuka ve içtihatlara aykırı olduğunu, izah edilen ve mahkemece re’sen göz önüne alınacak sebepler ışığında tüm talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla; davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davadaki uyuşmazlığın; Davalı ... nezdinde ZMMS ile sigortalı olan 06 MB 2485 plaka sayılı aracın karıştığı trafik kazasında davacı aracında oluşan hasar ve değer kaybı talep edilmekle, sigortalı araç sürücüsünün kusur durumu, davacının aracında oluşan zarar var ise miktarı ile değer kaybı hususlarının tümünün uyuşmazlık konusu olduğu anlaşıldı. Mahkememizin 20/01/2021 tarih 2019/268 Esas 2021/21 Karar sayılı kararı ... Bölge Adliye Mahkemesi 26.Hukuk Dairesinin 13/03/2024 tarih 2022/355 Esas 2024/346 Karar sayılı ilamı ile ''... 1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297/1-c maddesinde hükmün, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içermesi gerektiğini, Kanun'un 2. fıkrasında ise hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesinin zorunlu olduğu ifade edilmiştir. 6098 sayılı TMK'nin 99(BK m. 83). maddesinde; "Konusu para olan borç Ülke parasıyla ödenir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle ödeme yapılması kararlaştırılmışsa, sözleşmede aynen ödeme veya bu anlama gelen bir ifade bulunmadıkça borç, ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parasıyla da ödenebilir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme ya da bu anlama gelen bir ifade de bulunmadıkça, borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı, bu alacağının aynen veya vade ya da fiilî ödeme günündeki rayiç üzerinden ülke parası ile ödenmesini isteyebilir." Davacı, aracını yurt dışında tamir ettirdiğini belirterek alacağını Euro para cinsinden talep etmiştir. Yabancı para cinsinden yapılan harcamalar, yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görür. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2022/8597 2022/11345 Karar sayılı ilamı). Mahkemece hüküm fıkrasında araç hasar bedeli, değer kaybı ve ekspertiz masrafı olarak belirlenen yabancı para birimi (Euro) tutarların davalıdan tahsiline karar verildiği, ancak yabancı para birimine ilişkin tutarların infazının ne şekilde yapılacağına ilişkin açıklık bulunmadığı, bu haliyle yabancı para cinsinden kurulan hükmün infazda tereddüt yaratacak nitelikte olduğu ve yukarıda açıklanan Kanun hükümlerine ve HMK’nın 297. maddesine aykırılık teşkil ettiğinden kararın kaldırılması gerekmiştir. 2-Davalı ..., davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zarardan sorumludur. Bu nedenle kazanın Türkiye'de meydana geldiği, aracın hasarına rağmen Türkiye’den yurt dışına gitmesinin mümkün olup olmadığının değerlendirilmesi, her ne kadar davacı aracını Türkiye’de onarılmaya zorlanamaz ise de aracın hasarına göre Türkiye’de onarılması ile yurt dışında onarılması ve piyasa değeri karşılaştırıldığında eğer aracın satın alındığı ülke rayicindeki piyasa değeri onarım giderinden fazla ise davacı yalnız onarım giderini, onarım giderinden az ise, aracın olay gününde satın alındığı ülkedeki sürüm değerini davalıdan isteyebileceğinin gözetilmesi gerekir. Mahkemece öncelikle aracın Almanya'da ve Türkiye’de tamir edilmesi halinde meydana gelen hasar bedelinin ayrı ayrı belirlenmesi, aracın hasarına göre Türkiye’de onarılması ile yurt dışında onarılması ve piyasa değeri karşılaştırıldığında eğer aracın satın alındığı ülke rayicindeki piyasa değeri onarım giderinden fazla ise davacı yalnız onarım giderini, onarım giderinden az ise, aracın olay gününde satın alındığı ülkedeki ikinci el rayiç değerini davalıdan isteyebileceği, olay tarihi itibariyle aracın Türkiye'deki tamir bedeli ile Almanya ülkesindeki tamir bedeli ve olay tarihinde kayıtlı olduğu ülkedeki ikinci el piyasa rayiç değeri karşılaştırılarak hangisi az ise o miktara hükmedilmesi gerektiğinden bu hususta İTÜ öğretim üyelerinden seçilecek bilirkişi heyetinden gerekçeli, ayrıntılı ve denetime açık rapor alınması, öte yandan davacıya yurt dışı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılıp yapılmadığı da belirlenerek varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiş, davalı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebebinin kabulü gerekmiştir (Yargıtay 4 Hukuk Dairesi 2021/16437 Esas- 2021/5287 Karar, 2021/14751 Esas- 2022/7974 Karar. Sayılı ilamı). 3-Davalı ... kazaya neden olduğu belirtilen aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olup olay tarihinde geçerli olan maddi hasarlar için belirlenen araç başı teminat limiti ile sınırlı olarak sorumlu olup poliçe limitinin kararda belirtilmemiş olması da doğru olmadığından davalı ... vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmüştür...'' gerekçesi ile kararın kaldırılmasına dair karar verildiği, davanın mahkememizin işbu esasına kaydedildiği anlaşıldı. Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Mahkememizce bilirkişiden alınan 07.02.2020 tarihli raporda:Davalı ...Ş.'ne 20840445 numaralı sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan 06 MB 2485 plakalı otomobilin sürücüsü dava dışı ... Hussein Al-Mulla'nın olayda "%100 -Yüzde Yüz- Asli ve Tam Kusurlu" olduğunu, davacı ...'e ait olan B-FA 1905 yabancı plakalı otomobilin sürücüsü dava dışı ...'ün olayda "Tamamen Kusursuz" bulunduğunu, davaya konu edilen aracın B-FA 1905 yabancı plakalı, Volvo markalı S90 2.0 D5 AWD MOMENTUM GEARTRONIC Tipi, 2017 model, hususi binek otomobilin sol yan arka kesiminden almış olduğu darbeye bağlı olarak yukarıda hesaplanan gerçek hasar bedelinin 5.828,86 EUR olduğunu, 13.02.2019 günü itibariyle TCMB "EUR" Efektif Satış kurunun 1 EUR = üzerinden 5.828,86 EUR x 5,9570 TL/EUR = 34.722,50 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığını, Almanya ülkesinde yapılmış olan ekspertiz çalışmasının ücreti olarak 520,00 EUR'nun makul bir değer olarak kabul edilmiş olduğunu, bu değerin davacı tarafından tazminata konu edilmesinin yerinde olup olmadığı hususunun hukuki bir değerlendirme gerektirdiği düşüncesi ile bu hususta gerekli değerlendirmenin mahkemece doğrudan yapılmasının yerinde ve uygun olacağının düşünüldüğünü, mahkemece 520,00 EUR ekspertiz ücretinin tazminata dahil edilmesinin uygun görülmesi halinde, bu değerin TL karşılığının belirlenebilmesi yönünden davaya konu trafik kazası tarihinin mi (13.02.2019), yoksa Almanya ülkesinde tanzim ve imza edilmiş ekspertiz raporunun tarihi olan 26.02.2019 tarihinin mi esas alınıp alınmayacağı konusunda tarafımdan tereddüte düşüldüğünü, bu nedenle her iki alternatif için de gerekli hesabın yapıldığını, takdirin mahkemede olduğunu, 13.02.2019 tarihi itibariyle; 520,00 EUR x 5,9570 TL/EUR = 3.097,64 TL, 26.02.2019 tarihi itibariyle; 520,00 EUR x 6,034 TL/EUR = 3.137,68 TL olduğunu, değer kaybı konusunda: içeriğine yukarıda yer verilmiş olan, Almanya ülkesinde Bilge Bilgi Tercüme Limeted Şirketi Yeminli Tercüme Bürosu tarafından tercüme edilmiş olduğu anlaşılan Sachverstandigen GmbH antetli TR-B-FA 1905 numaralı Bilirkişi raporunda değer kaybı 1.333,49 EUR olarak belirlendiğini, bu değerin olay tarihi 13.02.2019 itibariyle TCMB efektif satış kuru 1 EUR = 5,9570 TL üzerinden Türk Lirası karşılığı "1.333,49 EUR x 5,9570 TL/EUR =" 7.943,60 TL olduğunu, ancak ülkemizde yürürlükte olan düzenlemeye göre yukarıda hesaplama yapılmış ve "Değer Kaybı” olarak 27.918,00 TL değerine ulaşıldığını, hasar bedelinin talep edilmesi konusunda, Almanya ülkesinde yapılmış olan ekspertizin geçerli kabul edilmesi durumu dikkate alındığında, değer kaybı konusundaki değerlendirmenin de bu şekilde Almanya ülkesinde yapılmış olan şekliyle esas kabul edilmesi gerektiğinin düşünüldüğünü, ne var ki, bu hususta makine mühendisi bir bilirkişi olarak, hukuki yorum gerektiren bu durum nedeniyle belirleyici ve bağlayıcı nitelikte bir görüş beyan etmenin yerinde ve uygun olmayacağı görüşünden hareketle, nihai değerlendirme ve kararın mahkemece verilmesinin yerinde olduğu bildirilmiştir. Kaldırma ilamı sonrası İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinden talimat yoluyla İTÜ Trafik Kürsüsü Heyetinden alınan 18.09.2025 tarihli raporda: B-FA 1905 plakalı aracın onarımı için dava konusu kazada hasarlanan yedek parça fiyatları ve boyama/montaj/onarıma/elektriğe ait işçilikler dikkate alındığında toplamda yaklaşık KDV dahil 3.200 TL’lik bir bilanço ortaya çıkaracağı tespit edilmiş olup Türkiye’deki tamirhanenin sunduğu onarım bedelinin uygun olduğunu, Almanya’da hazırlanan hasar ekspertiz raporunda değişimi uygun görülen sağ arka ve sol arka lastikler ile sol arka jantta kayda değer herhangi bir hasar meydana gelmediğini, servis tarafından parça kodları ile sunulan ve fiyat teklifinde yer alan bazı parça değişimlerinin kaza fotoğrafları ve kazanın oluş biçimi beraberce değerlendirildiğinde meydana gelen kaza ile doğrudan ilişkili olmadığını, B-FA 1905 plakalı aracın onarımı için dava konusu kazada hasarlanan yedek parça fiyatları ve boyama/montaj/onarıma/elektriğe ait işçilikler dikkate alındığında ve kazada hasar almayan lastikler ve jantın değişimine dair kalemler listeden çıkarıldıktan sonra toplamda yaklaşık KDV dahil 5.378 Euro’luk bir bilanço ortaya çıkaracağını, Almanya’daki tamirhanenin sunduğu onarım bedelinin uygun olmadığı ve kaza tarihi itibariyle TCMB çapraz döviz kurları göz önüne alındığında söz konusu onarım masrafının yaklaşık 26.000 TL’ye karşılık geldiğini, onarıma ilişkin olarak sol arka kapı, sol marşpiyel ve sol arka çamurluktaki onarım ve boyama işlemleri ana kaporta elemanları olarak araçta onarımın boyutu ve boyanan yüzeylerin büyüklükleriyle orantılı olarak aracın piyasa değerinde azalma yaratacak şekilde değer kaybına neden olacağını, B-FA 1905 plakalı araçtaki hasarın araç piyasa değerini onarıldıktan sonra yaklaşık olarak %3,5 oranında azaltacağı ve davacı tarafın B-FA 1905 plakalı otomobildeki kaza sonrası yapılan onarım neticesinde meydana gelen değer kaybı kaza tarihi olan Şubat 2019 tarihi itibariyle 15.750 TL hesaplandığı bildirilmiştir. İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinden talimat yoluyla İTÜ Trafik Kürsüsü Heyetinden alınan 12.01.2026 tarihli ek raporda: 18/09/2025 tarihli kök bilirkişi raporunda yer alan tazminat hesaplamalarında herhangi bir maddi hata mevcut olmayıp; tüm değerlendirmelerin aynen geçerli olduğunu bildirmiştir. Toplanan delillere ve kaldırma ilamına göre, davalının sigortalısı olduğu araç ile davacıya ait aracın karıştığı trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü, bilirkişi tarafından tarafların kusurlu hareketlerinin ve kusur oranlarının belirlendiği, mahkememizce de belirlenen kusur oranlarının oluşa uygun olduğunun değerlendirildiği, aracın rayiç değeri gözetilerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının aracında meydana gelen değer kaybının ve hasar bedelinin kaldırma ilamı doğrultusunda belirlendiği, TBK'nun 49. ve 54. maddeleri uyarınca kusurlu yanca zararın tazmininin gerektiği, davacının kaldırma ilamından önceki bilirkişi raporuna göre talebini artırdığı, bu hali ile davacının davasının kaldırma ilamı sonrası hükme esas alınan bilirkişi raporunda belirlenen miktar üzerinden ve taleple bağlı kalınarak kısmen sübut bulduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, Davanın KISMEN KABULÜ ile; 537,18 Euro hasar bedeli ve 1.333,49 Euro değer kaybı tazminatının fiili ödeme tarihinde ki karşılığının temerrüt tarihi olan 29/03/2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi gereği devlet bankalarının Euro hesabına işletilecek en yüksek faizi ile birlikte davalı sigortadan 36.000,00 TL poliçe limitiyle sorumlu olmak üzere davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, Alınması gereken 6.585,00TL harçtan peşin alınan 44,40TL ile tamamlama harcı 642,00TL'nin mahsubu ile eksik alınan 5.898,60TL harcın (davalı ...Ş. 2.202,82TL ile sınırlı olmak üzere) davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin (davalı ...Ş. 492,95TL ile sınırlı olmak üzere) davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Davacı tarafından yatırılan toplam 737,20TL harcın (davalı ...Ş. 275,30TL ile sınırlı olmak üzere) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00TL nispi vekalet ücretinin davalıdan (davalı ...Ş. 16.805,18TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak davacıya verilmesine, Davalı ...Ş. kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca red edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan ve UYAP sisteminde kayıtlı toplam 15.638,00TL yargılama gideri ile eksper ücreti olan 26.796,48TL'nin (karar tarihindeki efektif satış kuru üzerinden hesaplanan) toplamı olan 42.703,48TL yargılama giderinin kabul oranına göre hesaplanan 13.665,11TL yargılama giderinin (davalı ...Ş. 5.103,21TL ile sınırlı olmak üzere) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazla kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan ve UYAP sisteminde kayıtlı toplam 100,00TL yargılama giderinin red oranına göre hesaplanan 68,00TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, fazla kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırına iadesine, Dair, davacı tarafın yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.25/03/2026
Katip ... ¸[e-imzalıdır]
Hakim ... ¸[e-imzalıdır]