Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/1668 E. 2024/1070 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLLERİ : DAVALI : VEKİLLERİ : DAVALI : DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 02/11/2021 KARAR TARİHİ : 04/11/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın davacıya çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının ağır yalandığını, kazanın meydana gelmesinde davalının tam kusurlu olduğunu, dvacının kaza nedeni ile bir takım ameliyatlar geçirdiği, olaydan itibaren iki yıl geçmesine rağmen davacının ayak ve omuzunu kullanamadığını, davacının tedavi giderinin 25.000,00 TL'yi aştığını, davalıların tedavi giderlerinden de sorumlu olduğunu, davacının kaza sonrası bakım ihtiyacının doğduğunu ve bakıcı tutulduğunu, ev hanımı olan davacının güç ve efor kaybına uğradığını, davacının yakınlarının davacı ile ilgilendiğini ve bunun bazı harcamalara yol açtığını iddia ederek hastane, tedavi, ilaç, masrafi için 25.000,00 TL, BAKICI MASRAFI İÇİN 1.000,00 TL, güç kaybı tazminatı için 2.000,00 TL efor kaybı tazminatı için 2.000,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, 75.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'ten tahsilini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Başvuran tarafından yapılmış geçerli bir başvurunun söz konusu olmadığını, sağlık kurulu raporunun başvuru esnasında ibraz edilmediğini, davacının mahkemeye sunduğu sağlık raporunun gerçek oranı yansıtmadığını ve hükme esas alınmaması gerektiğini, davalının meydana gelen trafik kazasında, trafik güvenliğini tehlieye sokmasından kaynaklı asli kusurlu olduğunu, kabul anlamına gelmemesi kaydı ile hesabın Genel Şartlara göre yapılması gerektiğini, prograsif rant ve pmf tablosunun esas alınması halinde davacının sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet verileceği, şirketin poliçe ile davacı tarafın tedavi giderleri kapsamında sayılan geçici iş görmezliğe ve bakıcı giderine ilişkin tazminat taleplerinden sorumlu olmadığını, ceza dosyasının celbi ve nihayetinde davanın reddi gerektiğini iddia etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, ... tarihli trafik kazasından kaynaklanan davalı ZMMS sigorta şirketi ile davalı sürücüye yöneltilmiş geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ile bakıcı ve tedavi giderleri istemi ile davalı sürücüye yöneltilmiş manevi tazminat istemine ilişkindir. ... tarihinde davalı ...'ün sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile seyir halinde iken davacı yayaya çarpması sonucu davaya konu yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiği, ... plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede araç başına maddi tazminat üst limitinin 390.000,00 TL olarak belirlendiği, davaya konu kaza nedeniyle davacının yaralanmasına bağlı Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davacıya peşin sermaye değerli rücuya tabi bir ödeme yapılmadığı, dava açılmadan önce davacı tarafından ... tarihinde yapılan başvuruya istinaden davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı, yine dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacıda geçici ve sürekli iş göremezlik oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise oranı ve süresi, bakıcı ihtiyacı bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise süresi, manevi tazminata ilişkin koşulların oluşup oluşmadığı, maddi ve manevi tazminatın miktarları ve faizin türü ile faiz başlangıç tarihine ilişkindir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir. Dosyanın incelenmesinden, ... günü Saat ... sıralarında sürücü ..., sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonet ile Doç Dr. ... üzerinden seyirle geldiği olay yeri kavşak mahallinde, yolun sağ tarafında duraklaması sonrası ...Sokak istikametine sola dönüş manevrası yapmak istediği sırada, ....Sokak istikametine karşıdan karşıya geçiş yapmak isteyen yaya ...’e çarpması neticesi dava konusu yaralanmalı olay meydana geldiği anlaşılmaktadır. Ankara Adli Tıp Kurumundan alınan bilirkişi raporunda özetle; "Sürücü ..., sevk ve idaresindeki kamyonet ile seyri sırasında geldiği kavşak mahallinde yolun sağında duraklaması akabinde sola dönüş yapmak isteyip yola gereken dikkatini vermemiş, hareket alanını kontrolü altında bulundurmayıp görülebilir vaziyetteki yayaya önlemsizce çarpmış olup oluş şatlarındaki olayda dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara riayetsizliği ile asli kusurlu olduğu, yaya ..., karşıdan karşıya geçişi sırasında, duraklamakta iken sola manevra ile hareketlenen aracın çarpmasına maruz kaldığı olaydaki oluş şartlarında, oluşa etken kural ihlali görülmediği bu sebeplerle, sürücü ...’ün %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğuna, yaya ...’in kusursuz olduğuna oy birliğiyle karar verildiği" şeklinde mütalaada bulunulmuştur. Dicle Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı'ndan alınan ... tarihli Adli Tıp Raporunda, davacının engel oranının, %53 ve sürekli olduğu, ... tarihinden itibaren kişinin tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı (temizlik, banyo, tuvalet,yeme-içme vb.) ihtiyaç süresinin 2 ay olduğu, ... tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 12 aya kadar uzayabileceği bu süre zarfında %100 özürlü sayılması gerektiği şeklinde mütalaada bulunulmuştur. Maddi Tazminat Yönünden Yapılan Değerlendirme; Tedavi giderlerinin hesaplanması için adli tıp uzmanından alınan bilirkişi raporunda, davacının SGK tarafından ödenmeyen belgeye dayalı tedavi gideri toplamı 12.815,35 TL olduğu, davacının ikametgah adresi olan ... ile tedavi görmüş olduğu ... Hastanesi arasındaki mesafenin normal güzergah olarak takriben ... km olduğu harita üzerinden, ... yılı başında Türkiye genelinde ortalama taksimete açılış ücretinin 4,60 TL sonraki her km ücretinin 3,40 TL olduğu interner üzerinden belirlendiği, buna göre davacının 1 kez hastaneye taksi ile gidip gelme ücret, 3,40 x 6km=20,40 TL + 4,60 TL = 25,00 TL x 2 =50 TL olup, davacının 5 kez hastaneye taksi ile gidip gelme ücreti, 50,00TL x 5 kez = 250,00 TL olduğu bu duruma göre davacının belgeye dayalı olan ve olmayan SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri, 12.815,35 TL + 250,00 TL = 13.065,35 TL olduğu şeklinde raporda belirtilmiştir. Davacının, geçici iş göremezlik, sürekli iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderinin hesaplanması için aktüer bilirkişiden kök rapor ve güncel asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama ile ek rapor alınmıştır. İlgili raporlarda neticeten; geçici iş gücü tazminatı ve sürekli iş gücü tazminatı olarak ayrılmış, dosya muhteviyatı itibari ile davacının ev hanımı olduğuna dair beyanı ve SGK Hizmet Dökümü uyarınca davacının geliri asgari ücret olarak kabul edildiği ve hesaplamaya esas alındığı, son dönem verilen Yargıtay içtihatlarında, TRH 2010 Yaşam tablosuna göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağının belirtilmiş olması nedeni ile yapılan hesaplamada TRH-2010 Kadın Yaşam Tablosundan yararlanılmış ve progresif rant yöntemi kullanıldığı Davacı ...'in geçici iş göremezlik zararının 25.064,65 TL, Sürekli iş göremezlik zararının 989.321,41 TL, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminat kalemleri için talep edebileceği toplam maddi tazminat miktarının 1.014.386,06 TL olduğu, ... plaka sayılı aracın sigortacısı olan davalı ... Sigorta Şirketi'nin, ... poliçe numaralı Mali Soru Poliçe kişi başı: 390.000,00 TL'ye kadar olan zararlar teminat altına alınmış olduğundan, 390.000,00 TL'den her iki davalının müşereken ve mütelselsilen sorumlu olacağı, bakiye kalan bakiye kalan bedelden davalı ...'ün tek başına sorumlu olacağı, tedavi gideri ile bakıcı gideri "Sağlık Gideri" kapsamında değerlenidrildiğinden ve davalı ... Sigorta Şirketi'nin ... poliçe numaralı ZMMS Poliçesi ile kişi başı sağlık gideri için 390.000,00 TL'ye kadar olan zararlar ayrıca teminat altına alınmış olduğundan, tedavi gideri için hesaplanan 13.065,35 TL ile bakıcı gideri için hesaplanan 5.616,78 TL'den her iki davalının müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı şeklinde rapor sunulmuştur. Maluliyet, sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderinin hesaplanması ile tedavi giderinin hesaplanması yönünden alınan bilirkişi raporlarında belirtilen oran ve miktarların yöntemince tespit edilmiş ve hesaplanmış olması karşısında denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilmiş ve mahkememizce de benimsenmiştir. Davalı sigorta şirketi ile davalı sürücü, kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusura isabet eden zararı birlikte karşılamakla yükümlüdür. Bilirkişi raporlarına ve dava değer artırım dilekçesine göre, davacı yönünden sürekli iş göremezlik tazminatı 989.321,41 TL, geçici iş göremezlik tazminatı 25.064,65 TL bakıcı gideri 5.616,78 TL ve tedavi gideri 13.065,35 TL olup, bu miktarlar üzerinden davalı sigorta şirketinin poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla davacının sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri istemine ilişkin açılan davanın kabulüne, tedavi gideri istemine ilişkin açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesi gerekmiştir. Faizin türüne ilişkin olarak; davalı sigortalı araç hususi olduğundan davacının yasal faiz talep edebileceği kabul edilmiştir. Faiz başlangıcına ilişkin olarak; kaza sonrası dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine gönderilen başvuru yazısına istinaden davalı sigorta şirketi tarafından başvuru yazısına cevap verildiği, davalı sigorta şirketince herhangi bir ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır. Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Yasanın 99. maddesi gereğince sigorta şirketinin ihbarı takip eden 8 iş günü sonunda ... tarihinde temerrüdü gerçekleşmiştir. Diğer davalı sürücünün sorumluluğu haksız fiile dayalı olup, kaza tarihi itibarıyle zararı giderme yükümlülüğü doğmaktadır. Bu nedenle kabul edilen tazminat kalemlerinin tamamına davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden, diğer davalı sürücü yönünden ise kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Her ne kadar ... tarihinde dosyaya davalı ... vekili tarafından vekaletname sunulmuş ise de ilgili vekaletnamenin karar tarihinden sonra sunulduğu ve yargılama safhasında davalının vekil ile temsil edilmediği gözetilerek davalı ... lehine vekalet ücretine karar verilmemiştir. Manevi Tazminat Yönünden Yapılan Değerlendirme; 6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, TMK.'nun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedeceği öngörülmüştür. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Somut olayda, kazanın oluş şekli, kusur durumu, kaza nedeniyle davacıda meydana gelen yaralanmanın ağırlığı, iyileşme süresi ve geçici maluliyet durumu nedeniyle yaşadığı acı, elem, üzüntü, ıstırap, keder nedeniyle lehine manevi tazminata hükmedilme şartları gerçekleşmiştir. Tarafların ekonomik ve sosyal durumu, kaza tarihi, paranın satın alma gücü, somut olayın özellikleri ve davacıda geçici ve sürekli maluliyet durumunun oluşması ile hak ve nasafet kuralları gereği davacı yönünden 75.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine ve kabul edilen edilen tazminata yukarıda açıklanan gerekçeler ile haksız fiil tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, manevi tazminat talebi için maddi tazminat talebinden ayrılabilecek mahiyette herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından yargılama giderlerinin tamamından davalıların sorumlu tutulması gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. G.D:Gerekçesi gerekçeli kararda açıklandığı üzere; HÜKÜM: 1-Maddi tazminat talebi yönünden; Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, a)989.321,41 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 25.064,65 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 5.616,78 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 1.020.002,84 TL maddi tazminatın (davalı sigorta şirketinin poliçe limiti olan 390.000,00 TL ile sınırlı olarak sorumlu olması kaydıyla) davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, b)13.065,35 TL tedavi gideri tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin tedavi gideri tazminatı talebinin reddine, 2-Manevi tazminat talebi yönünden; DAVANIN KABULÜ İLE; 75.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'ten tahsili ile davacıya verilmesine, 3- Harçlar Kanunu gereğince maddi tazminat yönünden alınması gereken 70.658,88 TL'den 1.793,14TL peşin harç ve 16.053,00TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 52.722,74 TL harcın (davalı ... Sigorta şirketinin sorumluluğu 20.863,76-TL ile sınırlı olmak kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Harçlar Kanunu gereğince manevi tazminat yönünden alınması gereken 5.123,25‬‬ TL harcın davalı ...'ten tahsili ile hazineye irat kaydına, 5-Davacı tarafından peşin ödenen 1.793,14 TL harç, 16.053,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 17.846,14‬ TL'nin (davalı ... Sigorta şirketinin sorumluluğu 7.062,18-TL ile sınırlı olmak kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 6- Davacı tarafından karşılandığı anlaşılan, 4.260‬,00 TL Bilirkişi ücreti, ‬1.635,10‬ TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 5.895,1‬0 TL yargılama giderinin kabul/red oranı dikkate alınarak 5.825,53 TL'lik kısmının (davalı ... Sigorta şirketinin sorumluluğu 2.305,31 TL ile sınırlı olmak kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Maddi Tazminat Yönünden; davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 156.629,55 TL vekalet ücretinin, (davalı ... Sigorta şirketinin sorumluluğu 61.982,41-TL ile sınırlı olmak kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Maddi Tazminat Yönünden; davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 11.934,65 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı sigorta şirketine verilmesine, 9-Manevi Tazminat Yönünden; davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine, 9-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen 1.320,00 TL arabulucu ücretinin kabul/red oranı dikkate alınarak 1.304,42 TL lik kısmının davalı sigorta şirketinden, 15,58‬ TL'lik kısmının davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydedilmesine, 10- Taraflarca yatırılan gider/delil avansının artan kısmın, karar kesinleştikten sonra HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca re'sen yatırana iadesine, Dair, davacı vekili ve davalı asilin yüzüne, davalı sigorta şirketi vekilinin yokluğunda, gerekçeli karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip Hakim