Danıştay 5. Daire 2022/9043 E. 2025/14300 K.

T.C. D A N I Ş T A Y BEŞİNCİ DAİRE Esas No : 2022/9043 Karar No : 2025/14300

Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı): ... Vekili : Av. ...

Karşı Taraf (Davalı) : ... Bakanlığı / ANKARA Vekili : Av. ...

İstemin Özeti : Davacı tarafından, 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 4. maddesi uyarınca, kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin Milli Savunma Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

Temyiz İsteminde Bulunan Davacının İddialarının Özeti: Savunma hakkı tanınmadan tesis edilen kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu, dava konusu işlemle Anayasa ve uluslararası sözleşme hükümleri ile güvence altına alınan temel hak ve hürriyetlerin ihlal edildiği, FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile irtibatının veya iltisakının bulunmadığı iddia edilmektedir.

Davalı İdarenin Savunmasının Özeti: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

Danıştay Tetkik Hakimi : ... Düşüncesi: İdare Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca davacının adli yardım isteminin kabulüne karar verilerek gereği görüşüldü: Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, davacı tarafından ileri sürülen hususlar bunlardan hiçbirine uymamaktadır. Bununla birlikte, davacı hakkında yürütülen ceza yargılaması neticesinde verilen ve Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay incelemesinden geçmek suretiyle 19/03/2024 tarihinde kesinleşen ... Ağır Ceza Mahkemesinin, ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında yer alan; "... Sanık ...'in olay tarihi itibariyle Topçu Yarbay rütbesiyle K.K. Tayin Daire Başkanlığı Muharip Destek Sınıf Tayin Şubede Şube Müdürü olarak görev yaptığı, kendi adına kayıtlı ... nolu cep telefon hattını ve K.K.K.lığının yazı cevabına göre de ... nolu dahili hat telefon numarasını kullandığı, çalışma odasının da eski bina 2. katta bulunduğu, Sanık ...'in 01Temmuz 2016 tarihi sonrası için yıllık izne ayrılmış olduğu, kışla giriş-çıkış turnike kayıtlarına göre de sanığın en son K.K.Kışlasından 01/07/2016 günü saat 18:37'de çıkış yaptığı sonrasında ise kışla giriş-çıkış kaydının bulunmadığı, HTS baz istasyon adres verileri dikkate alındığında 14/07/2016 tarihinde İstanbul ilinde olduğu, Sanığın 14/07/2016 günü saat 15:38'de K.K.Santral numarası olan 0 ... nolu telefondan arandığı, HTS baz istasyonu adres verileri dikkate alındığında sanığın bu sırada Ümraniye/İstanbul'da bulunduğu, bu aramadan hemen sonra ise saat 15:43'de sanık Albay E.M. tarafından arandığı, sanık E.M.'nin de yıllık izinde olduğu ancak Ankara'da bulunduğu, sanık ...'in bu telefon görüşmesiyle darbe girişimi kapsamında Ankara'ya çağrıldığı, sanığın E.M. ile görüştükten sonra saat 15:54'de yine yıllık izinde bulunan sanık M.Y.'yi cep telefonundan aradığı, saat 17:42'de ise yine yıllık izinde olan sanık Albay M.A. tarafından arandığı, sanığın yaptığı bu telefon görüşmelerinden sonra tatilini yarıda keserek hemen İstanbul'dan ayrılarak Ankara'ya yola çıktığı, HTS kayıtlarına göre de saat 17:42'de sanık M.A. ile yaptığı telefon görüşmesi sırasında baz istasyon adres verisinin Ümraniye/İstanbul'u göstermesine rağmen, saat 20:49'da sanık E.M. tarafından tekrar arandığında baz istasyon adres verisinin Bolu olarak göründüğü, sanığın Ankara'ya geldikten sonra da saat 23:39'da sanık E.M.'ye mesaj attığı ve bilgi verdiği, Yukarıdaki bölümde açıklandığı üzere sanık E.M.'nin Anayasayı İhlal suçuna ilişkin hazırlık ve icra organizasyonundan haberdar olduğu, bu kapsamda tatilde bulunan Yarbay ve Albay düzeyindeki bir kısım sanığın Ankara'ya çağıran isim olduğu, Sanık ...'in 15 Temmuz günü K.K.kışlasına giriş kaydının bulunmadığı ve kimlerle görüşme yaptığının ise belirlenemediği, sanığın herhangi bir iş veya ek görevinin bulunmamasına rağmen darbe girişimi nedeniyle tatilden dönerek yapılan işbölümü ve görevlendirme kapsamında beklemeye başladığı, saat 19:13'de sanık M.A. tarafından cep telefonundan arandığı ardından saat 19:40'da ise firari sanık M.H.S.'yi cep telefonundan aradığı, Yukarıda K.K.Kışlasında yaşananlar bölümünde ayrıntılı olarak gösterildiği üzere darbe girişiminin saatinin öne çekilmesi nedeniyle K.K.Karargahında; sanık E.Ç.'nin saat 20:25'de Akıncı Üssünde bulunan M.D. ile telefon görüşmesinden sonra darbe girişimi ile ilgili faaliyetlerin başlatılması konusunda verdiği emir ve talimatlar üzerine K.K.Karargah binası (eski ve yeni bina) koridorlarında hareketliliğin başladığı, genel itibariyle bu saate kadar karargah çalışma (safari) kıyafetli olan ve haklarında mahkumiyet hükmü verilen sanıkların her hangi bir neden olmamasına rağmen eğitim (kamuflaj) kıyafetlerini giyerek kendilerine darbe girişimi kapsamında verilen emirler doğrultusunda, K.K.Karargah binası, 2 ve 3 nolu nizamiye ile Destek Kıtaları Grup Komutanlığı ve araç sevk amirliği kontrolünü ele geçirdikleri, Darbe girişimine ilişkin faaliyetin başladığını öğrenen ve yukarıdaki bölümde eylemleri yazılı sanık M.A.'nın saat 21:52'de ...'i arayarak durumu bildirdiği, bunun üzerine sanık ...'in de hemen yapılan işbölümü çerçevesinde saat 21:56'da sanık H.G.'yi, saat 21:58'de sanık A.K.'yi, saat 21:59'da sanık M.B.'yi, saat 22:05'de sanık S.K.K.'yi, saat 22:10'da tanık T.V.'yi, saat 22:12'de ise A.P.'yi arayarak kışlaya gitmeleri konusunda emir verdiği bu aramaların ardından saat 22:14'de sanık M.A.'yı arayarak bilgi verdiği ve kendisi de kışlaya gitmek üzere ikametinden ayrıldığı, sanık ...'in yaptığı cep telefon görüşmeleri sırasında henüz kışlada bulunmadığı, Sanık ...'in darbe girişiminden haberdar şekilde, kendisine verilen görev ve işbölümü kapsamında aracıyla kışlaya geldiği, 2 nolu nizamiye araç giriş bölgesinden saat 22:35 civarında kışlaya giriş yaptığı, sivil araç park yerine aracını park ederek 2 nolu nizamiye binasından sivil kıyafetli olarak yürüyerek kışla bahçesine giriş yaptığı, Sanık ...'in kışlaya giriş yaptığı saat itibariyle 2 nolu nizamiye kontrolünün tamamen darbeci ekip tarafından ele geçirilmiş olduğu, giriş yapmak isteyen kişilerin isimleri kontrol edildikten ve ilgili kişilerden izin alındıktan sonra içeri alındıkları, darbeci ekibin uygun görmediği isimlerin kapıdan geri çevrildikleri ve kışlaya alınmadıkları, sanık ...'in kışlaya alınmasına karar verilen kişiler arasında yer aldığı, yine bu saat itibariyle K.K.Kışlasının darbeci ekip kontrolünde olduğunun da bilinen bir gerçek olduğu, K.K.Kışla güvenlik kamera kayıtları ve kayıtların çözümüne ilişkin bilirkişi raporuna göre; sanık ...'in aracını sivil araç park yerine bıraktıktan sonra 2 nolu nizamiye binasından yürüyerek saat 22:40'da kışlaya bahçesine giriş yaptığı, nizamiye bölgesinde eğitim kıyafetli sanıkların olduğu, sanık savunmalarına göre yeni bina 7 nolu kapı bölgesinde toplanan eğitim kıyafetli sanıkların da kışlaya dışarıdan yapılacak bir müdahalenin engellenmesi ve çevre güvenliği için tedbir alınması amacıyla bu bölgeye gelmiş oldukları, sanık ...'in de eğitim kıyafetli sanık grubunu gördüğü, bilirkişi raporu da dikkate alındığında sanığın kışla bahçesine girdikten sonra saat 22:42'de 24 nolu kapı bölgesinden karargah eski binaya giriş yapıp ikinci katta bulunan odasına çıkıp hemen eğitim kıyafetlerini giydiği, Kamera kayıtlarına ilişkin bilirkişi raporuna göre de; sanığın saat 22:44'de karargah eski bina 2. kat koridorunda sivil kıyafetli olarak görülmesine rağmen aynı koridorda saat 22:53'de eğitim kıyafetli ve tabancalı olarak görüldüğü, Sanığın eğitim (kamuflaj) kıyafetini giydikten sonra genel itibariyle odasında ve odasının bulunduğu kat koridorunda bulunduğu, koridorda kendi şubesinde çalışan personel de dahil olmak üzere eğitim kıyafetli ve tabancalı sanıkları gördüğü, K.K.Karargahının darbe girişimi kapsamında ele geçirildiğini bilerek, darbe teşebbüsünü sevk ve idare edenlerin emirlerine uyarak eğitim kıyafeti giyip darbeye destek iradesini açıkça ortaya koyduğu, kendi personeline dahi darbe karşıtı herhangi bir emir vermesinin söz konusu olmadığı, Kamera kayıtlarına ilişkin bilirkişi raporuna göre de; saat 22:55, 22:56, 23:24 ve 23:53'de eski bina ikinci kat koridorunda eğitim kıyafetli olarak görüldüğü, Sanık ...'in eski bina 2. katta bulunduğu sırada, katılan F.K.'nin Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayına ait ... plakalı ambulans ile K.K.Karargahında görevli personel tarafından zorla Akıncılar Üssüne bırakılmasından sonra yolların kapalı olması, Atakule Civarında Muhafız Alayı girişine yakın bölgede darbeye tepkili sivil vatandaşların ambulans içerisindeki eğitim kıyafetli personele tepki göstermeleri nedeniyle tekrar Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alayına dönemeyen ambulansın 16/07/2016 saat 01:45'de K.K.Kışlası 2 nolu nizamiye general araç girişinden kışla içine alınmasından sonra, başka dosya sanıkları B.Ö. ve yanındakilerin sivil vatandaşlarda oluşan tepkiyi ve olayları anlatmaları yine bu saatlerde K.K.K.lığı önünden geçen Eskişehir Yolu üzerinde darbe girişimine tepki gösteren sivil vatandaşların araçlarını park ederek yoğun şekilde Genelkurmay Başkanlığı önüne hareket etmeleri nedeniyle karargah binasında bulananlar da dahil olmak üzere sanıkların 2 nolu nizamiye bölgesine çağrıldığı, Bu kapsamda saat 01:48'de firari sanık S.Y.'nin, saat 02:00 sıralarında ise başka dosya sanığı K.B.'nin eski bina 2. kat tayin daire koridoruna gelerek 2 nolu nizamiye bölgesinde toplanılması yönündeki talimatı buradaki sanıklara ilettikleri, Kamera görüntülerine ilişkin bilirkişi raporu da dikkate alındığında, verilen talimat üzerine karargah yeni bina 7 nolu kapıdan; - Saat 02:02'de sanıklar M.S.V., E.B., C.S., M.V., M.R., H.F., M.G.'nin,, - Saat 02:03'de sanıklar O.Ç., ( tüfekli ) İ.B. ve M.H.S.'nin, - Saat 02:04'de sanıklar F.P., H.G. ve M.A.'nın, - Saat 02:05'de başka dosya sanığı Y.G., sanıklar ... ve H.A.'nın, - Saat 02:06'da sanık E.M.'nin arkasından ise koşarak K.B.'nin, - Saat 02:07'de sanıklar M.T., İ.A., G.S. ve K.K.'nin, çıkış yaparak helikopter pistinden iki nolu nizamiye bölgesine gittikleri, Darbeci ekip kontrolüne geçen K.K.Karargah ve Kışlasına dışarıdan yapılacak bir polis veya kolluk gücü ile sivil vatandaş müdahalesini engellemek amacıyla kışla çevresine görevlendirmeler için karargah binasında bulanan sanıklar da dahil olmak üzere 2 nolu nizamiye bölgesine çağrıldığı, Sanık H.Y. tarafından yapılacak görevlendirmelerde kullanılması açısından 2 nolu nizamiye bölgesine doldur boşalt istasyonundan mühimmat, ayrıca Destek Kıtaları muhafız taburu silahlığından ise araçla tüfek ve hücum yeleği getirildiği, araçta bulunan tüfek ve hücum yeleklerinin saat 02:43 sıralarında sanıklara dağıtılmaya başlandığı, sanık ...'in de bu kapsamda hücum yeleği alarak giydiği, burada görevlendirme yapan Albay sanıklar H.Y., Y.Y., A.K. ve İ.İ. ile birlikte hareket ettiği, sanığın saat 03:52'de 2 nolu nizamiye binası ziyaretçi bekleme salonu içerisinde görevlendirme yapan sanıklar ile birlikte görüldüğü, Kamera kayıtlarına ilişkin bilirkişi raporuna göre de; eğitim kıyafetli ve hücum yeleği giymiş sanığın saat 03:52'de 2 nolu nizamiye bekleme salonunda, saat 04:10'da eski bina 24 nolu kapı bölgesinde görüldüğü, Sanığın sabah saatlerinde tekrar eski bina 2. katta bulunan odasına çıktığı, bu saatten sonra da genel olarak odasında ve koridorda olduğu, odasında haberleri ve gelişmeleri takip ettiği, bir müddet sonra hücum yeleğini çıkardığı kamera kayıtlarına ilişkin bilirkişi raporuna göre de sanığın sabah saat 06:47'de eski bina 2. kat koridorunda eğitim kıyafetli olarak yürürken görüldüğü, üzerinde hücum yeleğinin bulunmadığı, Sanığın sabah saat 08:47'de yanında sanıklar M.A. ve İ.İ. ile birlikte M.S.V.'nin odasına gittiği ve saat 09:13'da odadan çıkarak odasının bulunduğu eski bina 2. kat koridoruna gittiği, bilirkişi raporuna göre de saat 09:13'de yeni bina 2. kat koridorunda eski bina tarafına yürürken görüldüğü, Darbe girişiminin başarısız olduğunun anlaşılması üzerine alınan karargahın boşaltılması kararından sonra sivil kıyafetlerini giyerek kışladan ayrıldığı, Darbe girişimine ilişkin hazırlık ve icra organizasyonundan haberdar olduğu anlaşılan sanık ...'in, K.K.Kışlasının darbe girişimi kapsamında ele geçirildiğini bilerek, yapılan görevlendirme ve işbölümü kapsamında kendisine verilen görevleri yerine getirdiği, kışla içerisinde kendisine verilen kanuna aykırı ve konusu suç teşkil eden emirlere bilerek uyduğu, darbenin başarılı olması için çaba sarf ettiği, sanık E.Ç. yönetiminde K.K.Karargahında darbe girişimine ilişkin eylemleri sevk ve idare eden grup ile birlikte hareket ettiği, darbenin başarısız olduğunun anlaşılması üzerine 16 Temmuz saat 11:07 sıralarında sanık E.Ç.'nin odasında yapılan toplantı ve alınan karargahın boşaltılması kararından sonra saat kışlayı terk ettiği "tespitleri dikkate alındığında, FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatının bulunduğu sonucuna varılmıştır. Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın yukarıda belirtilen gerekçenin eklenmesi suretiyle ONANMASINA, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, adli yardım talebinin kabul edilmesi nedeniyle temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderinin tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 11/12/2025 tarihinde, oybirliğiyle, kesin olarak karar verildi.