Danıştay 13. Daire 2024/1734 E. 2025/689 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/1734 Karar No:2025/689

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- ... 2- ... 3- ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ...

MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : ... Elektrik Üretim Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Artvin ili, Ardanuç ilçesi sınırları içinde kurulması planlanan Ardanuç 5 Regülatörü ve Hidroelektrik Santrali (HES) projesi için 49 yıl süreyle faaliyette bulunmak üzere ... Elektrik Üretim Ltd. Şti.'ye verilen ...tarih ve ... sayılı üretim lisansının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, davacıların dava dilekçesinde yer alan iddiaların genel itibarıyla dava konusu projeye yönelik çevresel etki değerlendirme kararlarına ilişkin olduğu, dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler incelendiğinde, dava konusu proje hakkında 23/11/2012 tarihinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilen "ÇED Olumlu" kararına istinaden... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile üretim lisansının alındığı, müdahil şirket tarafından yapılan başvuru üzerine daha önce "ÇED Olumlu" kararı verilen projenin revizyon projesine ilişkin ... tarih ve... sayılı "ÇED Gerekli Değildir" kararı verildiği, söz konusu kararın iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile "ÇED Gerekli Değildir" kararının iptaline karar verildiği, bu kararın Danıştay Altıncı Dairesinin 02/10/2019 tarih ve E:2019/15682, K:2019/8446 sayılı kararı ile onanarak kesinleştiği, anılan dava süreci devam ederken Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünün görüşleri doğrultusunda yeni bir ÇED sürecinin başlatıldığı, son olarak anılan şirket tarafından... tarih ve ... Karar numaralı "ÇED Olumlu Belgesi"nin davalı idareye sunulduğunun görüldüğü; Bu durumda, dava konusu üretim lisansının o dönem yürürlükte bulunan mevzuat çerçevesinde "ÇED Olumlu" kararı üzerine verildiği, daha sonra devam eden süreçte "ÇED Gerekli Değildir" kararının alındığı, bu kararın Mahkeme kararı ile kaldırıldığı, ancak sonra tekrar "ÇED Olumlu" kararı alındığı, dolayısıyla davalı idare tarafından yapılan işlemlerde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı, davacılar tarafından, "ÇED Gerekli Değildir" kararının yargı kararıyla iptal edildiği, dolayısıyla söz konusu lisansın henüz proje ile ilgili olarak "ÇED Olumlu" kararı bulunmayan bir tarihte verildiği ve bu nedenle hukuka aykırı olduğu iddiası dışında dava konusu lisansın iptalini gerektiren başkaca bir sebep ileri sürülmediği, bu iddianın ise davaya konu lisansın 16/01/2017 tarihinde verilen "ÇED Gerekli Değildir" kararı üzerine değil, 23/11/2012 tarihinde verilen "ÇED Olumlu" kararı üzerine verildiğinden kabul edilebilir nitelikte olmadığı, davacıların diğer iddialarının ise proje için verilen çevresel etki değerlendirme kararlarına ilişkin olduğu ve işbu davanın konusu olmadığı anlaşıldığından, dava konusu üretim lisansında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacılar tarafından, projenin ilk aşamasında verilen ÇED kararının daha sonra yapılan revize proje nedeniyle geçerliliğini kaybettiği, lisansın şeklen ortadan kalktığı, projenin çevreye vereceği zararların kamu kurum ve kuruluşlarınca gözetilmesi gerektiği, projenin çevreye zararlarının ÇED kararı için alınan bilirkişi raporunda tespit edilerek ortaya konulduğu, çevreye zararı kesinleşen proje için verilen lisansın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir. Davalı yanında müdahil tarafından, proje kapasitesinin 10MW üzerinde olduğu ve ÇED sürecine tabi olması gerektiği gerekçesiyle "ÇED Gerekli Değildir" kararının iptal edildiği, daha sonra 26/10/2020 tarihinde alınan "ÇED Olumlu" kararına karşı açılan davanın reddedildiği, dava konusu lisansta hukuka aykırı bir hususun bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacıların temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacılara iadesine, 5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara ve müdahile tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 11/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.