Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/328 E. 2025/1239 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/ KARAR NO : 2025/

HAKİM : KATİP :

DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- VEKİLİ : Av. DAVALI : 2-

DAVA : 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Menfi Tespit) DAVA TARİHİ : 14/03/2025 KARAR TARİHİ : 08/12/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 07/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin, ... Tarım Ürn. Hayv. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.' den farklı sürelerde yem alışı yapmış olduğunu, yem alışı karşılığında karşı tarafça 48 farklı fatura düzenlenmiş olduğunu, müvekkili tarafından kesilen faturalar ve alınan yemlerin ödenmesi için çek keşide ederek karşı tarafa vermiş olduğunu, ilerleyen aşamada alınan yemlerin kusurlu olduğu karşı tarafa bildirilerek bu malların müvekkili tarafından iadesinin gerçekleştirilmiş olduğunu ve taraflarca cari hesap mutabakatı imzalandığını, müvekkilinin iade ettiği mallara istinaden keşide etmiş olduğu ... ... şubesine ait 09/01/2025 keşide tarihli ... seri numaralı 299.450,00TL bedelli çek, ... ... şubesine ait 17/01/2025 keşide tarihli ... seri numaralı 265.080,00TL bedelli çek, ... ... şubesine ait 18/01/2025 keşide tarihli ... seri numaralı 800.000,00TL bedelli çeklerin karşı tarafça muhtelif ... şirketlerine temlik edildiğini, iade konusu mallara istinaden ... ... A.Ş.' nin elinde olduğunu, davalı ... Tarım Ürn. Hayv. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından CH mutabakatı ve çeklerin bedelsiz olduğunun bilinmesine rağmen çekleri temlik etmesi ve temlik alanında iyi niyetli ve kötü niyetli olmasının sonuca bir etkisi olmamasına göre bedelsiz çeki teslim alan ... şirketinin ve temlik eden ... Tarım Ürn. Hayv. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.' nin çek bedelinin %20' sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle: Mahkememizin yetkisiz olduğunu, yetkili mahkemelerin ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, müvekkilinin davalı yasal yükümlülüklerinin tamamını yerine getirmek sureti ile dava konusu çek iktisap ettiğinden iyiniyetli meşru hamil olduğunu, müvekkilinin dava konusu çeki müşterisi ... Tarım Ürünleri Hayvancılık İnşaat Gıda Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi ile aralarında aktedilmiş olan 31.01.2024 tarihli ... sözleşmesine binaen devir almış olduğunu, davacının sayın mahkemeye sunmuş olduğu iade faturaları diğer davalının müvekkiline vermiş olduğu faturalara dair olmadığından haksız davanın reddi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek, davacı aleyhine %20' den aşağı olmamak kaydı ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı ... Tarım Ürn. Hayv. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.' ne dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından savunmada bulunulmamıştır. DELİLLER: Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan-itiraz dilekçeleri, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/... D. İş sayılı dosyası, ticari defterler, faturalar, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ: Dava, dava dilekçesinde gösterilen ve davaya konu edilen çeke dayalı olarak davalılara borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesi istemine ilişkindir.Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında mali müşavir bilirkişi tarafından taraflara ait ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde inceleme yapılarak rapor düzenlenebilmesi için defter inceleme günü verilmiştir.SMMM bilirkişi ...' ın 20/10/2025 tarihli raporunda özetle; Davacı tarafın 2024 yılına ait defterlerin incelenmesinde, davacı şirket vekili tarafından, dava dosyasına taraflar arasındaki mutabık kalınan cari hesap ekstresi fotokopisi sunulmuş olduğu, Cari Hesap ekstresine göre tarafların 20.11.2024 tarihinde; davacı şirketin, davalı ... şirketinden 11.103.127,28 TL alacaklı olduğu, davacı şirketin 2024 yılı resmi e defterlerine göre; davacı şirketin, davalı şirketten 22.11.2024 tarihinde toplam 26 adet vadeli senetler 9.320.000,00 TL aldığı bunun sonucunda davacı şirketin, davalı şirketten 31.12.2024 tarihinde resmi defter kayıtlarna göre 1.783.127,28 TL alacaklı olduğu, davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından davaya cevap dilekçesi ekinde sunulan ve davalı ... tarafından dijital olarak 05.08.2024 tarih onaylanmış sözleşme üzerinde belirtilen davaya konu olan 800.000,00 TL çeke karşılık Temlik edilen faturalar; 29/07/2024 tarihli, nolu, 269.775,00TL tutarlı, 202.090,00TL temlik tutarı, 30/07/2024 tarihli, nolu, 274.725,00TL tutarlı, 44.500,00TL temlik tutarı, 30/07/2024 tarihli, nolu, 276.210,00TL tutarlı, 276.210,00TL temlik tutarı, 30/07/2024 tarihli, nolu, 277.200,00TL tutarlı, 277.200,00TL temlik tutarı, olmak üzere toplam 1.097.910,00TL fatura tutarı, toplam 800.000,00TL temlik tutarı, dökümü yapılan e-faturalara davacı tarafından davalı ... şirketine düzenlenen iade faturaları, 20/11/2024 tarihli, nolu, 269.775,00TL tutarlı, 20/11/2024 tarihli, nolu, 274.725,00TL tutarlı, 20/11/2024 tarihli, nolu, 276.210,00TL tutarlı, 20/11/2024 tarihli, nolu, 277.200,00TL tutarlı toplam 1.097.910,00TL olduğu, davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan davalı şirketten alış faturaları, 29/07/2024 tarihli, nolu, 272.250,00TL tutarlı, 29/07/2024 tarihli, nolu, 277.200,00TL tutarlı, 04/09/2024 tarihli, nolu, 284.315,00TL tutarlı, 04/09/2024 tarihli, nolu, 285.325,00TL tutarlı, 04/09/2024 tarihli, nolu, 284.820,00TL tutarlı olmak üzere toplam 1.403.910,00TL olduğu, davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan alış faturalarına karşılık davacı tarafından davalı ... şirketine düzenlenen iade faturaları, 19/11/2024 tarihli, nolu, 272.250,00TL tutarlı, 19/11/2024 tarihli, nolu, 277.200,00TL tutarlı, 19/11/2024 tarihli, nolu, 284.315,00TL tutarlı, 19/11/2024 tarihli, ... nolu, 285.325,00TL tutarlı, 20/11/2024 tarihli, ... nolu, 284.820,00TL tutarlı olmak üzere toplam 1.403.910,00TL olduğu, ... ... şubesine ait keşidecisi ... Tarım Ürn. Hayv. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. Olan, ... çek nolu, 18/01/2025 vadeli, 800.000,00TL tutarlı dava konusu olan davacı tarafından davalı ... şirketine 3/08/2024 tarihinde verilen çek davacı şirket defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı şirket deftlerinde 03/08/2024 tarihinde davacı şirket, davalı şirkete 2.234.421,52TL borçlu olduğu, davacı şirket, davalı ... şirketine dava konusu olan çeki yem ticaretine ilişkin olan faturalara karşılık vermiş olduğu, ... Bankası .../... 09/01/2025 Tarih ... nolu 299.450,00 TL tutarlı ve ... Bankası .../... 17/01/2025 Tarih ... nolu 265.080,00 TL tutarlı çeklerin davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, mütalaa edilmiştir.Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davacı tarafça davalı ... şirketinden alınan yemlerin ayıplı olduğu, yemlerin davalı ... şirketine iade edilmesine rağmen çeklerin kendisine iade edilmediği iddiasına dayalı olarak davalılara borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesine ilişkindir.Taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin tespiti amacıyla, davaya konu edilen çekin, dava dilekçesi ekinde sunulan ve yem ticaretine ilişkin faturalara istinaden verilip verilmediğinin tespiti hususunda değerlendirme yapılması hususunda dosya SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş, davacı tarafça ticari defter ve bağlı kayıtlar ibraz edilmiş, davalı ... şirketi tarafından ticari defter ve bağlı kayıtlar ibraz edilmemiş, SMMM bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda özetle; dava konusu olan,Davacı tarafından, Davalı ... şirketine 03.08.2024 tarihinde verilen çekin davacı şirket defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı şirket defterlerinde 03.08.2024 tarihinde davacı şirketin, davalı şirkete 2.234.421,52 TL borçlu göründüğü, davacı şirketin, davalı ... şirketine dava konusu olan çeki; yem ticaretine ilişkin olan faturalara karşılık verilmiş olduğu, ... Bankası .../... 09/01/2025 Tarih ... nolu 299.450,00 TL, ... Bankası .../... 17/01/2025 Tarih ... nolu 265.080,00 TL bedelli çeklerin Davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Davaya konu edilen çekin yem alım-satım ilişkisi kapsamında davalı ... şirketine teslim edildiği, davalı şirket tarafından davacı tarafa ayıplı yemlere karşılık yeni yemlerin tesliminin yapılmadığı ve söz konusu çekin bedelsiz hale geldiği, çekin davacı taraf defterlerinde kayıtlı olduğu ve taraflar arasındaki yem alım-satım ilişkisine istinaden verildiği tespit edilmekle birlikte, dava konusu edilen çeke istinaden davalı ... şirketine borçlu olunmadığının belirlenmiştir.6361 sayılı Finansal Kiralama ... ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2 maddesi ''... şirketi kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal ve hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez'' hükmünü içermektedir.Yasa metninden de anlaşılacağı üzere, ... şirketinin, ... işlemi ile devraldığı alacak, alacağın temliki hükümlerine tabidir. Nitekim, ... işlemlerinde alacağın temliki hükümlerinin uygulandığı ... ... 03.11.2010 tarih, 2010/... 2010/... K sayılı kararında da açıkça belirtilmiştir. Öte yandan aynı kararda ... işleminin müşteri (firma), ... şirketi (faktor) ve borçlu olmak üzere üç tarafının bulunduğu da açıklanmıştır. ... işleminin bu tarafları arasındaki ilişkiler yönünden 6361 sayılı Yasa'nın 9/2 ve 6098 sayılı TBK'nın 188/1. maddesi hükümlerinin uygulanması gerekir. Buna göre borçlu, ... işlemini öğrendiği sırada önceki alacaklısına karşı sahip olduğu def'ileri alacağı ... sözleşmesine dayanarak devralmış olan ... şirketine karşı da ileri sürebilecektir. 6361 sayılı Yasa'nın 9/2. ve TBK'nın 188/1. maddesi karşısında ... işleminin tarafları arasındaki ilişkiler yönünden şahsi def'ilerin ileri sürülebilmesinde ... şirketinin iyiniyetli ya da kötüniyetli olmasının sonuca etkisi bulunmamaktadır. 6361 sayılı Yasa'nın 9/3. maddesi, ... işleminin yukarıda belirtilen tarafları dışında kalan kambiyo borçluları bakımından uygulanabilecek bir hükümdür. Başka bir anlatımla, ... işleminin dışında bir kambiyo borçlusu varsa (keşideci, lehdar veya ciranta) onlar hakkında 6361 sayılı Yasa'nın 9/3. maddesi hükmü uygulanacaktır. Somut olayda uyuşmazlık ... işleminin tarafları arasında olduğundan anılan Yasa'nın 9/3. maddesi hükmünün uygulama yeri bulunmamaktadır.Davalı ... ... A.Ş. yönünden ise davacının bedelsizlik def'ini emsal mahiyette ... 11. HD'nin 2022/... Esas 2022/... Karar sayılı ilamı da gözetilerek davalı ... ... A.Ş. Ye de ileri sürmesi mümkün olduğundan davanın kabulüne, buna göre davacı şirketin ... ... Bankası A.Ş. ... ... Şubesi'ne ait, keşidecisi ... Tarım Gıda Hayvancılık Araç Kiralama ve Nakliyat Eml. Tic. San. Ltd. Şti. olan, keşide yeri ..., 18/01/2025 tarihli, ... çek seri nolu, 800.000,00TL bedelli çeke dayalı olarak davalılara borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere, 1-Davanın KABULÜNE, buna göre davacı şirketin ... ... Bankası A.Ş. ... ... Şubesi'ne ait, keşidecisi ... Tarım Gıda Hayvancılık Araç Kiralama ve Nakliyat Eml. Tic. San. Ltd. Şti. olan, keşide yeri ..., 18/01/2025 tarihli, ... çek seri nolu, 800.000,00TL bedelli çeke dayalı olarak davalılara borçlu olmadığının TESPİTİNE, 2-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 4.600,00 TL'nin davalılardan alınarak hazineye ÖDENMESİNE, 3-Harçlar kanunu gereği alınması gereken 54.648,00 TL harçtan peşin alınan 13.662,00TL nin mahsubu ile bakiye 40.986,00TL nin davalılardan alınarak hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 5.500,00TL, posta, talimat-tebligat gideri 1.550,00TL olmak üzere toplam 7.050,00TL yargılama giderinin, 13.662,00TL peşin harç, 615,40TL başvurma harcı olmak üzere toplam 21.327,40TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 126.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine, Dair, davacı vekilinin, davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK’nın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/12/2025

Katip ¸E-imzalıdır.

Hakim ¸E-imzalıdır.