Bölge Adliye Mahkemesi · Adana Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi

Adana Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi 2024/1295 E. 2025/1418 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Daire
Adana Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
Esas No
2024/1295
Karar No
2025/1418
Karar Tarihi

T.C. ADANA BAM 17. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/1295 - 2025/1418 T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO : 2024/1295 KARAR NO : 2025/1418

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 12/06/2023 NUMARASI : 2022/488 Esas ve 2023/472 Karar

DAVACI : ... ... SAĞ.SAN.VE TİC.LTD.ŞTİ. VEKİLİ : Av. DAVALI : ... ELEKTRİK DAĞITIM ANONİM ŞİRKETİ VEKİLİ : Av. DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Kaçak Elektrik Kullanımından Kaynaklanan) KARAR TARİHİ : 09/10/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 09/10/2025

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/06/2023 tarih, 2022/488 Esas ve 2023/472 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş ve mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla; HMK'nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ. TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: DAVACI VEKİLİ DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE: Davacı şirketin ... müşteri numarası ile ... ilçesindeki işyerinde ... Elektrik Dağıtım A.Ş’ye abone olarak elektrik hizmeti kullanmakta olup işyerlerinde kullandığı elektrik tüketim miktarına göre fatura tahakkuk edildiğini, davacı şirketin elektrik abonesi olduğu davalı şirket tarafından, 16.05.2022 tarihinde hakkında kaçak elektrik tespit tutanağı tanzim edilerek 48.951,69 TL kaçak elektrik bedeli tahakkuk ettirildiğini, söz konusu tutanak haksız ve hukuka aykırı şekilde düzenlendiğinden davacı şirketin kaçak kayıt dökümündeki borçtan sorumlu olmadığını, davacı şirketin faturada belirtilen adreste abonelik sözleşmesinin başladığı tarihten bu yana her ay düzenli olarak davalı elektrik şirketine elektrik faturasını ödediğini, tüm faturaların ortalama 25.000 TL civarında olduğunu, davacı şirketin sayaca herhangi bir müdahalede bulunmadığını, kaçak elektrik kullanımının söz konusu olmadığını, zira davacı şirketin işletmekte olduğu ... merkezinde toplamda 16 adet klima ile 4 adet sauna mevcut olduğunu, bunların haricinde bir işletme için gerekli aylık elektrik tüketimi düşünüldüğünde yalnızca 3 adet klimanın masrafından kurtulmak için davacı şirketin kaçak elektrik kullanımı yoluna başvurmasının beklenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacı şirketin işletmesinin elektrik sayacının bağlı bulunduğu elektrik panosunun dairenin tüm sakinleri ile birlikte kullanılmakta olan oldukça eski bir pano olduğunu, elektrikçilerin dahi bir çok kablonun kesik ve oldukça karmaşık, dağınık yapıda olması sebebiyle dokunmaktan imtina ettiğini, nitekim panonun eski olması sebebiyle takriben bir buçuk ay önce bir patlama gerçekleştiğini, davacı şirketin elektrikçi ... ile iletişime geçerek arızayı gidermesini talep ettiğini, bunun üzerine patlama sebebiyle mühür kırılmış olduğundan Elektrikçi ... tarafından davalı şirketin aranarak olay yerine çağrılmış olup panoya yetkililer gelene kadar dokunulmadığını, yetkililerin olay yerine geldiğinde ise davalı taraf çalışanlarına her ne kadar kabloların durumunu izah edilip kabloların açıkta durmasından duyulan tedirginlik dile getirildi ise de yetkililerin herhangi bir sorun olmadığını ifade edip olay yerinden sayacı mühürleyerek ayrıldıklarını, patlamanın akabinde sayaçta herhangi bir sorun olmadığının söylemesi ile kaçak kullanımdan kesilen cezanın tahakkuku arasında 1 aylık fark olmasının davalı şirket çalışanlarının prim elde etmek kastı ile art niyetli davrandığını düşündürdüğünü, mahkemece tanık ... dinlenildiği taktirde davalı tarafın art niyetinin görüleceğini, davacı şirketin işletmesinde davalı şirket çalışanları tarafından yapılan incelemeler esnasında davacı şirket yetkilisi ...'un bizzat refakat ettiğini, davalı tarafa her türlü hususta yardımcı olunduğunu ve gerekli tüm bilgi, belgeleri ikinci bir talebe gerek kalmaksızın kendilerine verdiğini, nitekim davalı şirket çalışanları tarafından düzenlenen tutanakta her ne kadar kaçak elektrik tüketiminden bahisle davacı töhmet altında bırakılsa dahi davalı şirket çalışanlarının davacı şirket yetkilisine tanık ... huzurunda "sizin kaçak elektrik kullanmadığınız çok belli" ifadeleri ile söz konusu haksız fiilden davacı şirket yetkilisinin bilgi ve görgüsü olmadığını ikrar ettiklerini, bu hali ile kaçak elektrik tüketiminden işbu tutanak ile haberi olan davacı şirketin sayaca müdahale ettiğinin tarafımızca kabulünün asla mümkün olmadığını, faturada açıkça belirtilen adreste mukim davacı şirketin ... merkezi işletmekte olduğunu, davalı şirket çalışanları tarafından kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenmesinin akabinde söz konusu işletmenin elektriğinin kesildiğini, söz konusu kesintinin davacı şirket açısından telafisi mümkün olmayan zararların doğmasına sebebiyet verdiğini, ticari hayatın sürekliliği için davacı şirketin elektrik enerjisine mutlak surette ihtiyacı olup her geçen dakika kar kaybı yaşadığını, bu sebeple daimi müşterilerini kaybettiği gibi, muhtemel müşterilerini de kapıdan çevirmek zorunda kaldığını, tüm bu nedenlerle öncelikle ihtiyati tedbir yolu ile son ödeme günü 01.06.2022 olan faturanın ödeme işlemlerinin durdurulmasını, yargılama süresince davacı şirketin kesilmiş olan elektriğinin ise tekrar bağlanması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacı şirketin Kaçak elektrik kullanmadığının tespiti ile tahakkuk edilen 48.951,69 TL tutarındaki faturanın iptaline, sayın mahkeme aksi kanaatte ise kaçak tutanak tarihinde Kaçak Elektrik Enerjisinin Tespiti Ve Diğer Usul Ve Esaslar Elektrik Enerjisi Düzenleme Kurulu'nun 21.03.2003 tarihli ve 122 sayılı kurul kararı çerçevesinde davacı şirketten istenebilecek bedelin tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasını talep ve dava etmiştir. DAVALI VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE : Yapılan yargılama ile davanın ticari dava olmadığı anlaşılır ise görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemeleri olacağından görev itirazında bulunduğunu, mahkeme tedbir kararı verirken her ne kadar mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı, müvekkili şirketin elektriği ölçme imkanın her zaman bulunduğu belirtilmiş ise de bu karardaki değerlendirmenin hatalı olduğunu, müvekkili şirketin savunmasını almadan, sadece davacının iddiaları üzerine tedbir kararı verdiğini, davacının davaya konu ... nolu tesisatında 16/05/2022 tarihinde müvekkili şirket yetkililerince yapılan inceleme sonucu müvekkili şirkete kayıtlı sayaçtan geçirilmeksizin harici bir hat çekmek suretiyle elektrik enerjisi tüketimi yapıldığı tespit edildiğini ve ... seri numaralı kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağı düzenlendiğini, tutanağın detayları incelendiğinde R fazına ait giriş fazı sayaç öncesi kesilerek çıkış kablosu ile birleştirilmiş olduğu ve bu fazda yapılan tüketimin sayaç tarafından kaydedilmediğinin belirtildiğini, müvekkili şirket tarafından yönetmelik hükümleri kapsamında fatura düzenlendiğini, davacının iddia ettiği gibi kendisinin bilgisi ve kusuru olmadan böyle bir bağlantının gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafın her ne kadar panoda bir patlama meydana geldiğini ve akabinde kaçak elektrik tüketimi tutanağına istinaden fatura tahakkuk ettirildiğini iddia etse de hayatın olağan akışı çerçevesinde hiçbir patlamanın giriş fazına ait kabloyu kesip çıkış fazına ait kabloya bağlayamayacağını ve üstüne üstlük sayaçta bir tahribat yaşatmadan sayacın tüketimi kaydetmemesine sebep olamayacağını, ayrıca davacının kullanımında olan panoda bir patlama meydana gelmiş olsa idi sayaçta veyahut tesisata ait kablolarda bir zarar meydana gelmiş olması gerektiğinin açık olduğunu ancak müvekkili şirket görevlileri tarafından sistemden yapılan kontrolde sayaç değişimi ile ilgili bir işlem yapılmadığını, ayrıca kaçak tespit tarihinde sayaç ve bağlantıların sağlam olduğunun belirlendiğini, bu hususa ilişkin davacının tesisatına ait fotoğraf ve video kaydını ihtiyati tedbir kararına itiraz dilekçesi ekinde mahkemeye sunulduğunu, dolayısı ile davacı şirketin iddiaları maddi gerçeğe aykırı olduğunu, davacı tarafın kaçak elektrik tüketimi yaptığının tüm bu bilgi ve belgeler kapsamında ortada iken dürüstlük kuralına aykırı olarak huzurdaki davanın açıldığını, davacının dava dilekçesinde belirttiği iddiaların haklı ve geçerli iddialar olmadığını, davacının aksi yöndeki asılsız iddialarının kabul edilmeyerek davanın reddine karar verilmesini, açıklanan nedenlerle öncelikle arabuluculuk dava şartı, görev, zamanaşımı ve derdestlik yönünden davanın reddini, bu itirazları kabul edilmediği takdirde esasa ilişkin itirazları doğrultusunda haksız olan davanın esas yönünden reddine karar verilmesini ve müvekkili şirket lehine %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece "...dinlenen tanık beyanları ve bilirkişi raporları gözetildiğinde, davacının harici hat çekmek suretiyle kaçak kullanım yaptığı sabittir. Mahkememizce tespiti gereken hususun kaçak tahakkuk hesabının süresidir. İş bu yönde, kaçak tahakkuk hesabı süresi yönünden 15/04/2022-16/05/2022 tarihleri arasındaki 32 günlük süreye itibar edilmiş olup, bu sebeple davacının 5.976,40 TL'den sorumlu olduğu kanaatine varılmış, kaçak tahakkuku ile son ödeme tarihi aynı olduğundan gecikme zammı hesaplanmaması yönünde bilirkişi raporuna itibar edilerek Davanın kısmen kabulü ile davacı tarafın Kaçak elektrik kullanmadığının tespiti ile tahakkuk edilen 48.951,69 TL tutarındaki faturanın 42.975,29-TL'lik kısmından davalıya borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı vekilinin kötü niyet tazminat talebinin koşullar oluşmadığından reddine..." karar verilmiştir. DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: Her ne kadar davacı şirketin kaçak elektrik tüketimi gerçekleştirdiği sübut bulmuş ise de eksik ve hatalı bilirkişi raporu üzerinden hesaplanan kaçak elektrik tüketim bedeline yönelik itirazların kabul görmediğini, hükme esas alınan bilirkişi raporundaki "ilgili tesisatın demand değerlerindeki düşüşün sadece tutanak tarihindeki ay içerisinde olması ve sayacın mührünün kırılmak suretiyle fazın 1 tanesinin sayaç dışı gözle görülür şekilde bağlantısının yapılmasının her ay sayacı okumaya gelen ... personelleri tarafından tespit edilemediğinin mümkün olmamasından kaçak tahakkuk hesabının 15.04.2022 – 16.05.2022 tarihleri arası 32 günlük süre için hesaplanması gerektiği..." yönündeki değerlendirmelerin usul ve yasaya aykırı olup yönetmelikte açıkça düzenlenen madde hükmü ortada dururken bilirkişinin kendi yorumunu katarak sayaçtaki kaçak döneminin sadece 15.04.2022 - 16.05.2022 arasındaki dönem olduğu yönünde haksız bir tespit ve bunun sonucunda da bedel hesaplamasında bulunduğunu, bilirkişinin değerlendirmelerinin Enerji Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nde bir karşılığı bulunmadığını, müvekkili şirketin periyodik faturalandırma esnasında söz konusu kaçak elektrik tüketiminin tespitini yapabileceği bu sebeple de periyodik faturalandırma son dönemi ile kaçak tespit tutanağı tanzim tarihi arasındaki dönem için kaçak elektrik tüketim hesaplamasında bulunulacağına ilişkin bir düzenlemenin madde metninden de görüleceği üzere mevcut olmadığını, kaldı ki davacı şirketin elektrik hattının R fazını iptal ederek tüketimin sayaca gitmesini engellediğini, iç tesisattaki elektrik ünitelerine ise ayrı bir özel hat çekerek elektrik beslemesi gerçekleştirdiğini, dolayısıyla sayaca gitmeyen bir elektrik hattını sayaç okuma ekibinin fark etmesinin mümkün olmayacağını, kaçak elektrik tüketiminde bulunulduğunun tespitinin ise sayaç okuma görevlisi değil, kaçak müdahale ekibinin tespit edip tutanak altına alabildiğini, müvekkili şirketin faaliyet alanı içerisinde periyodik faturalandırma işlemlerinin gerçekleştirilmesinin bulunmadığını, bilirkişinin bu yöndeki farazi değerlendirmelerinin objektif tespitler olmaktan ziyade kişisel görüş teşkil etmekte olup yerel mahkemece bu görüşlere itibar edilmesinin yerinde olmadığını, öte yandan davacının gerçekleştirmiş olduğu kaçak elektrik tüketimi nedeniyle Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 45. maddesi olan Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre başlıklı düzenlemenin (ç) bendi uyarınca müvekkil şirket tarafından ek tüketim tahakkuku gerçekleştirildiğini fakat bilirkişi tarafından hazırlanan raporlarda davacının kaçak tüketimine ek olarak KDV hariç 10.727,80-TL tutarındaki ek tüketim bedelinden de sorumlu olduğu açıkça ortada olmasına rağmen bu husus yok sayılarak hesaplamada değerlendirmeye alınmadığını, nitekim buna ilişkin itirazların da yerel mahkeme tarafından kabul görmediğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespiti gerçekleştirilen demand değeri ile hesaplanan fatura bedelinin de birbiri ile çeliştiğini, demand değeri (tesisattan çekilen maksimum güç) üzerinden kaçak kullanım başlangıç tarihi tespiti yapılmasının gerçek ve isabetli tespitler yapılmasına engel olmak ile birlikte Yönetmeliğe de aykırılık teşkil ettiğini, davacı tarafça harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanımı gerçekleştirilmiş olup işbu kaçak elektrik tüketimine istinaden müvekkili şirket tarafından usul ve yasaya uygun şekilde 16.05.2022 tarih ve ... seri numaralı kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağı tanzim edildiğini, verilen kararın açıkça hukuka aykırı olup bu kararın ortadan kaldırılması talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, kaçak elektrik tespit tutanağından kaynaklanan fatura bedeli nedeni ile davalı şirkete borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir. İnceleme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davalı şirket yetkilileri tarafından davacı şirket hakkında 16/05/2022 tarihli kaçak elektrik tespit tutanağının düzenlenerek toplam 48.951,69 TL borç tahakkuk ettirildiği, davacı şirketin .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/488 Esas sayılı dosyası üzerinden söz konusu kaçak elektrik tespit tutanağı nedeni ile borçlu olmadığının tespiti amacı ile menfi tespit davası açtığı, yapılan yargılama neticesinde 12/06/2023 Tarih, 2022/488 Esas ve 2023/472 Karar sayılı kararı ile "davanın kısmen kabulü ile davacı tarafın kaçak elektrik kullanmadığının tespiti ile tahakkuk edilen 48.951,69 TL tutarındaki faturanın 42.975,29-TL'lik kısmından davalıya borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı vekilinin kötü niyet tazminat talebinin koşullar oluşmadığından reddine" karar verildiği, davalı vekilinin süresi içinde istinaf kanun yoluna müracaat ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması isteminde bulunduğu anlaşılmıştır. Dava konusu borcun dayanağını oluşturan 16/05/2022 tarihli tutanağın düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan 30/05/2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nde; Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci MADDE 43 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır; a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır. b) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’ da yer alan bilgilerin tamamını içeren sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir ve bu tutanağın bir örneği kullanım yerine bırakılır. İletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir. Ayrıca yedinci fıkra kapsamında sayaçlar seri numaraları görülecek şekilde fotoğraflanır. c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir. ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (4) (Değişik:RG-8/4/2022-31803) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamındaki tüm tespitler için, (a) ve (ç) bentleri kapsamında ise tüketimin doğru tespit edilmesinin engellendiğinin tespiti halinde kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunabilir. (5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır. (6) (Mülga:RG-20/2/2021-31401) (7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır. Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için; a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir. (2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın; a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak, b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır. (4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır. Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre MADDE 45–(1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a)42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b)42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c)42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir. (3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat, b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat, c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat, ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir. (5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır. Özel hukuk tüzel kişisi olan davacı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenen kaçak tespit tutanaklarının 6100 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin ikinci fıkrasında sayılan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir. (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2021/4894 Esas ve 2021/10580 Karar; 2022/8164 Esas ve 2023/954 Karar sayılı ilamları da aynı yöndedir.). Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 25.03.2024 Tarih, 2024/83 Esas ve 2024/1218 Karar sayılı ilamında gerekçeleri belirtilmek suretiyle kaçak elektrik tutanaklarının aksi sabit oluncaya dek geçerli belgelerden olmadığı, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesinin esas olduğu, ispat yükünün kaçak elektrik kullandığı yönündeki tespite dayanarak davaya konu bedeli talep eden şirkete ait olduğu, kaçak elektrik kullanımının çeşitli yöntemlerle yapılabilmesi nedeniyle tespit işlemleri için farklı usuller ve buna bağlı olarak yapılacak çeşitli işlemler öngörüldüğünden her uyuşmazlıkta somut olayın özellikleri ile bildirilen delillerin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır. Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları uyarınca; abonelik üzerinden gerçekleşen elektrik tüketimi nedeniyle tahakkuk ettirilecek fatura bedellerinden, abone ve fiili kullanıcı müteselsilen sorumlu olup fiili kullanıcının sorumluluğu kullandığı miktarla sınırlıdır. Ayrıca kaçak elektrik kullanan fiili kullanıcının haksız fiilden kaynaklanan sorumluluğu bulunmaktadır. Her ne kadar davalı şirket yetkilileri tarafından davacıya ait ... merkezine harici hat çekmek sureti ile 16/05/2022 tarihli kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağı düzenlenerek 48.951,69 TL kaçak tahakkuku yapılmış ise de; Mahkemece taraf delilerinin toplandığı, geçmiş kullanıma yönelik tüketim ekstrelerinin dosya arasına alındığı, mahallinde keşif yapılarak dava dosyasının bilirkişiye tevdi edildiği, Elektrik ve Elektronik Mühendisi ... tarafından hazırlanan 31/01/2023 tarihli kök rapor ile 04/04/2023 tarihli ek raporda özetle; "Davalının dava konusu elektrik tesisatına 30.04.2021 tarihinde abone olduğu ve aboneliğinin devam ettiği, davalı personelleri tarafından 16.05.2022 tarihinde ... nolu elektrik tesisatında yapılan denetimde dava konusu adreste şirkette kayıtlı sayaçtan geçirilmeksizin (r fazına ait giriş fazı sayaç öncesi kesilerek çıkış kablosu ile birleştirilerek bu fazda tüketimi sayacın kaydetmediği tespit edilmiş ve işletmenin 12 saat çalıştığı belirtilmiş) harici bir hat çekmek suretiyle elektrik enerjisi tüketildiği tespit edilerek davacı ... ... Sağlık San. ve Tic. Ltd. Şti. adına Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42.1.b maddesine göre dava konusu 16.05.2022 tarih ve ... seri nolu Kaçak Elektrik Tüketimi Tespit Tutanağının düzenlendiği, tespit anında tesisata takılı ... marka ... seri nolu sayacın son endeks değerinin 77.506,516 kWh, demand değeri 12,090 kW ve tespit anında sayaç harici çekilen güç 5,050 kW olarak tespit edildiği, ayrıca tespit anında sayacın mühürlü olmadığı, herhangi sökülen mühür bulunmadığı, ... tarafından ... seri nolu kaçak tutanağına istinaden; Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 44.3. maddesine göre 5,05 kW harici hat üzerinden tespit edilen kurulu güce, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 45.1.b ve 45.1.ç maddesine göre davalı adına 180 günlük kaçak ve 180 günlük ek tahakkuk olmak üzere toplam (12 ay) 360 günlük süre ve Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 45.5. maddesine göre günlük işyerlerinde tespit edilen 12 saat çalışma süresine göre 360gün*5,05kW*12saat= 21.816,000 kWh elektrik tüketimi için ... ... Sağlık San. ve Tic. Ltd. Şti. adına 180 günlük %180 cezalı kaçak ve 180 gün ek tüketim olmak üzere 48.951,69 TL kaçak tahakkuku + ek tahakkuk bedeli toplamı çıkartıldığı ANCAK; ... tarafından hesaplanan kaçak tahakkuk süresinde hata olduğu, gerekli inceleme ve tespit yapılmaksızın 360 gün üzerinden kaçak tahakkuku düzenlendiği, bu sebeple yapılan hesaplamanın HATALI olduğu, Elektrik tesisatında takılı ... marka ... seri nolu sayaç üzerinden davacı şirketin abonelik başlangıç tarihi olan 03.04.2021 tarihinden 14.11.2022 tarihine kadar sayacın kaydettiği demand (maksimum) değerleri incelendiğinde demand değerlerinde sadece kaçak tutanağının tutulduğu ayda düşüş olduğu, kaçak tutanağında sayaçta mühür takılı olduğuna dair bilgi olmadığı, sayacın mühürsüz olduğu, hattın her ay düzenli olarak sayaç okumaya gelen ... görevlileri tarafından kaçak kullanım ile mühürsüz tesisatın hemen fark edilebilir şekilde bağlantısının yapılmış olduğu değerlendirildiğinde kaçak kullanımın sadece son 1 aylık süre olan 15.04.2022–16.05.2022 tarihleri arası gerçekleşmiş olduğu, bu nedenle 15.04.2022–16.05.2022 tarihleri arası 32 günlük hesaplanması gerektiği" kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. Bilirkişi tarafından hazırlanan kök ve ek raporun tutanak tarihinde yürürlükte olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/1-b, 43/1, 44/3, 45/1-b maddelerine uygun olarak tanzim edildiği, her ne kadar aynı yönetmeliğin 45/1-ç maddesinde davaya konu olan şekilde yapılan kaçak tüketimlerde kaçak tüketime ek olarak aynı maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılacağı da düzelenmiş ise de dosya kapsamında kaçak kullanımın maksimum olarak tespit edildiği tarihin zaten 15.04.2022–16.05.2022 tarihleri arasındaki 32 günlük süre olduğu, 32 günlük süre dikkate alınarak yapılan hesaplama doğrultusunda davacının yalnızca 5.976,40 TL kaçak elektrik tüketimi borcunun bulunduğunun tespit edildiği, davalı şirket tarafından gerçekleştirilen ve yine bilirkişi tarafından da yapılması gerektiği konusunda talepte bulunulan geriye dönük toplam 1 yıllık tüketim (180 gün kaçak-180 gün normal tüketim) hesabı talebinin doğru bulgu ve belgeye dayanmadığı, yönetmelik hükümleri uyarınca 32 günlük süre dışında yapılan bir kaçak kullanım dönemi ve yine ekstra bir normal elektrik enerjisi tüketimi bedelinin bulunmadığı, tüm bu nedenlerle mahkemece davanın kısmen kabul kısmen reddine yönelik verilen kararın usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğu kanaatine varılarak davalının istinaf itirazlarına itibar edilmemiştir. Mahkemece bu doğrultuda hukuki nitelendirmenin, davadaki ileri sürülüş ve dosya kapsamına uygun olarak belirlendiği, taraflarca ileri sürülen delillerin toplanarak usulüne uygun olarak değerlendirildiği, delillerin değerlendirilmesinin dosya kapsamına uygun bulunduğu, taraflarca ileri sürülen iddia ve savunmaların tartışılarak gerekçeli kararın oluşturulduğu, ihtilafa uygulanması gereken yasal mevzuatın doğru olarak tespit edildiği, mahkemenin karar gerekçesiyle hüküm fıkrasının birbiriyle uyumlu olduğu ve mahkeme hükmünün yasal unsurları taşıdığı, istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan incelemede; ilk derece mahkemesi kararının ûsul ve esas bakımından hukuka uygun bulunduğu anlaşılmakla, ilk derece mahkemesi kararına karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.935,64 TL İstinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 734,00 TL İstinaf nispi karar harcının mahsubu ile bakiye 2.201,64 TL harcın istinaf talebinde bulunan davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, 3-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf kanun yoluna başvuran üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 5-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesinden sonra HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilgililerine iadesine, 6-Temyizi kabil olmayan bu kararın, 6100 sayılı Kanunun 359/4. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkartılıp harç tahsil işlemlerinin yerine getirilmesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Kanunun 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi.09/10/2025

Başkan

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Katip

e-imzalıdır

Atıf: Adana Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, E. 2024/1295, K. 2025/1418, T. 09.10.2025, www.arakarar.com/karar/adana-bolge-adliye-mahkemesi-17-hukuk-dairesi-2024-1295-e-2025-1418-k-49308708a9fb