Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2023/844 E. 2024/431 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2023/844
Karar No
2024/431
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 45. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2024/1343 KARAR NO: 2024/1309 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO: 2023/844 KARAR NO: 2024/431 DAVA TARİHİ: 05/02/2017 KARAR TARİHİ: 07/06/2024 DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ: 16/10/2024 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirkete ait, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,..., ...ve ... plakalı araçların müvekkili tarafından işletilen köprü ve otoyoldan ihlalli geçiş yaptıkları ve bu geçiş tutarları davalı tarafından ödenmediğinden yasadan kaynaklı cezaları ile birlikte tahsili için davalı aleyhine Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün .. E. sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyan ederek, itirazın iptali ile %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya usul ve esas yönünden itiraz ettiklerini, müvekkilinin sicilde kayıtlı adresi Büyük İstanbul Otogarı B2 Geçiş Bloğu A2 Kulesi Bayrampaşa İstanbul olduğundan yetkili İstanbul Mahkemelerinde yargılama yapılması gerektiğini, esas yönünden ise otoyol ve köprü geçişlerinde trafiği hızlandırmak üzere HGS sistemine geçildiğini, davacının kendi sisteminden kaynaklanan sorunlar olduğunu, okuma hatası yüzünden binlerce araca ceza düzenlendiğini ve müvekkili şirketin maliki olduğu araçlara da cezalar yazıldığını, müvekkili şirketin maliki olduğu veya kiraya verdiği araçların HGS sistemine kayıtlı olduğunu, tüm araçlara yönelik cezalı geçiş yaptığına ilişkin kayıtların mevcut olduğunu, ancak bu kayıtların gerçeği yansıtmadığını, araçlardaki HGS hesaplarında bakiye bulunmasına rağmen geçiş ihlali yapıldığının iddia edildiğini, ihlalli geçişlerin ise müvekkiline bildirilmediğini beyanla, davanın reddini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN VE DAİREMİZİN KARARLARI Mahkemenin 07/02/2020 tarihli kararı; ''... Org. Ve Ticaret A.Ş’nin yeterli bakiyesi olduğu anlaşılan araçların durumları sadece geçiş ücreti olarak hesaplanmak sureti ile; yetersiz bakiyeye sahip araçların ise geçiş ücreti + dört katı cezanın hesaplanması ile toplam ödemesi gereken miktarın kırk bin üç yüz doksan bir lira doksan beş kuruş (40.391,95TL) Türk Lirası olduğu hususunun tespit ve rapor edildiği, 7144 S.lı Kanunla yapılan değişiklik de dikkate alınarak davacının ayrıca geçiş ücretinin dört katı tutarındaki ceza bedeline de hak kazandığı, davalının geçiş ihlalini yapan araçların maliki olduğu, alacağın likit olduğu anlaşıldığından denetlemeye ve hükme dayanak etmeye elverişli bilirkişi raporuna (11/12/2019 tarihli bilirkişi raporu) göre davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.Dairemizin 06/12/2023 tarihli kararı; "...Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir. Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasında bu bildirimlerin basılarak davalıya ait araçların sürücülerine teslim edildiği ispatlanmalıdır. OSG cihazı/ HGS etiketi bulunduğu sabit olan davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür. Yine geçiş anında tahsilat yapılmamış ise bu durumun bankadan mı yoksa davacının kullandığı HGS/OGS sisteminden mi kaynaklandığı, bakiyenin belli bir limit altına düşmesi halinde otomatik yükleme yapılıp yapılmadığı, geçiş anında bakiye yetersiz kalırsa sonradan yapılan yükleme ile geçişten itibaren 15 gün içerisinde tahsilat yapılıp yapılmadığı/tahsilatın mümkün olup olmadığı, sonradan yükleme yapılmış ise geçiş bedellerinin tahsil edilememesinin sebebinin ne olduğunun da belirlenmesi gerekmektedir. Mahkemece iki ayrı trafik bilirkişisinden alınan raporun ise söz konusu tespitleri içermemesi nedeniyle hükme elverişli olmadığı açıktır. O halde mahkemece yapılacak iş konusunda uzman bankacı ve bilgisayar mühendisi bilirkişi heyetinden davacıya ait sistem ile davalı HGS kayıtları üzerinde inceleme yaptırılarak, ihlalli geçiş yaptığı iddia olunan araçların HGS/OGS sistemine kayıtlı olup olmadığı, her bir geçiş yönünden, geçiş anında yeterli bakiyelerinin olup olmadığı, bakiye yeterli olması durumunda geçiş ücretinin niçin sistemden tahsil edilemediği, bakiye yeterli değilse otomatik yükleme yapılıp yapılmadığı, otomatik yükleme yapılmış ise geçişten itibaren 15 gün içerisinde davacı tarafça tahsilat yapılıp yapılmadığı/tahsilatın mümkün olup olmadığı hususlarında bilirkişi raporu alınarak karar verilmesinden ibarettir. Açıklanan nedenlerle; öncelikle ihlalli geçiş bildirimlerin davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğine ilişkin kayıtların davacı tarafça ibraz edilmesi, gerekirse bu yönde kayıtlarda inceleme yapılması, itiraza konu araçların HGS kayıtlarının getirtilmesi, konusunda uzman bankacı ve bilgisayar mühendisi bilirkişi heyetinden davacıya ait sistem ile davalı OGS/HGS kayıtları üzerinde inceleme yaptırılarak, her bir araç ve geçiş yönünden yukarıda açıklanan hususlarında bilirkişi raporu alınarak ayrıca yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler de dikkate alınarak karar verilmesi gerekmektedir. Buna göre anılan eksikliklerin giderilmesi için davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 bendi uyarınca kararın kaldırılması..." karar verilmiştir. Mahkemenin 07/06/2024 tarihli kararı; "...İstanbul BAM 45.H.D'nin kaldırma kararı doğrultusunda bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi heyeti 28/04/2024 tarihli raporlarında özetle; Davaya konu alacak talebinin; Davacının işletme hakkı sahibi olduğu otoyoldan davalıya ait ..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ...,..., ...,...,...,... ve ... plakalı araçlar ile toplam 74 kez ihlalli geçiş gerçekleştirdiği iddiasıyla; bu geçişlere ilişkin olarak 9.418.70 TL normal geçiş ücreti, 37.674.80 TL 4 katı ceza, olmak üzere toplamda 47.093.50 TL olarak geçiş ücreti ve 4 katı ceza tespit ve hesaplandığı, Davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin tahsil edilmiş olduğuna ilişkin olarak bir belge dosya muhteviyatında bulunmadığını, söz konusu geçiş ücretlerinin, araç plakalarına tanımlı bulunan HGS/OGS hesapları üzerinde yüklü bulunan bakiyeler üzerinden düşüm suretiyle tahsil edilmesi gerekirken, geçiş kayıtlarında herhangi bir bilginin yer almadığı, Davacının davalıdan, Bakırköy ...İcra Md 13.12.2016 tarih ... E sayılı dosyasından Takip tarihi itibariyle Talep edilebilecek Asıl Alacak Tutarının 47.093.50 TL olarak tespit edildiği, Davacı takipte normal geçiş ücreti ve ceza tutarı toplamları üzerinden asıl alacak talebinde bulunduğu, İşlemiş faiz ve feri (KDV) yönünden her hangi bir talepte bulunmadığından, işbu raporun ilgili bölümlerinde de yapılan değerlendirmeler çerçevesinde, davacının da takipte faiz talebinin bulunmaması da gözetilerek takip öncesi işlemiş faiz hesaplaması yapılmadığı, Takip 13.12.2016 tarihinden itibaren tespit edilen 47.093.50 TL asıl alacak için % 10,50 ve değişen oranlarda Ticari temerrüt faizi talep edilebileceği hususu tespit ve rapor edilmiştir. Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen icra dosyası, davacı bankanın ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere; taraflar arasındaki hukuki ihtilaf davacı yanın, 13/12/2016 tarihinde davalı borçlu aleyhine Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası ile; 103.930,75-TL tutarlı alacağı için icra takibi başlatması karşısında, davalı yanın takibe itiraz etmesi üzerine çıkmış bulunduğu,davacı şirket, takipteki alacağını köprü geçiş ücreti ve geçiş ihlalinden kaynaklanan ceza bedeline dayandırıldığı, davalı şirket ise, hesapta yeterli bakiye bulunduğunu itirazına dayanak olarak gösterildiği, Davaya konu alacak talebinin; Davacının işletme hakkı sahibi olduğu otoyoldan davalıya ait ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ... ve ... plakalı araçlar ile toplam 74 kez ihlalli geçiş gerçekleştirdiği iddiasıyla; bu geçişlere ilişkin olarak 9.418.70 TL normal geçiş ücreti, 37.674.80 TL 4 katı ceza, olmak üzere toplamda 47.093.50 TL olarak geçiş ücreti ve 4 katı ceza tespit ve hesaplandığı, Davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin tahsil edilmiş olduğuna ilişkin olarak bir belge dosya muhteviyatında bulunmadığını, söz konusu geçiş ücretlerinin, araç plakalarına tanımlı bulunan HGS/OGS hesapları üzerinde yüklü bulunan bakiyeler üzerinden düşüm suretiyle tahsil edilmesi gerekirken, geçiş kayıtlarında herhangi bir bilginin yer almadığı, Davacının davalıdan, Bakırköy ...İcra Md 13.12.2016 tarih ... E sayılı dosyasından Takip tarihi itibariyle Talep edilebilecek Asıl Alacak Tutarının 47.093.50 TL olarak tespit edildiği, Davacı takipte normal geçiş ücreti ve ceza tutarı toplamları üzerinden asıl alacak talebinde bulunduğu, İşlemiş faiz ve feri (KDV) yönünden her hangi bir talepte bulunmadığından, işbu raporun ilgili bölümlerinde de yapılan değerlendirmeler çerçevesinde, davacının da takipte faiz talebinin bulunmaması da gözetilerek takip öncesi işlemiş faiz hesaplaması yapılmadığı, Takip 13.12.2016 tarihinden itibaren tespit edilen 47.093.50 TL asıl alacak için % 10,50 ve değişen oranlarda Ticari temerrüt faizi talep edilebileceği hususlarının (İstanbul BAM 45.H.D'nin ilgili kararı gereğince bilgisayar mühendisi ve bankacı mali müşavir bilirkişiye tevdi edildiği ve bilirkişinin dosyaya raporu sunulduğu) tespit ve rapor edildiği denetlemeye ve hükme elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda..." davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili yasal süre içerisinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafça söz konusu geçişlerin kaçak olarak gerçekleştiği iddia edilse de davaya konu edilen geçişler esnasında müvekkili şirkete ait araçlara bağlı hgs hesaplarında yeterli bakiye olduğunu ancak davacının sistemsel eksiklikleri sebebiyle hesaplardan çekim gerçekleştirilemediğini, davacının 4 kat ceza talebinin hukuka ve hakkaniyete aykırı TBK genel işlem şartları hükümleri uyarınca iptal edilmesi gerektiğini, her ne kadar müvekkili şirketin araçlarına ait banka ve ptt hesaplarından ödemelerin alınmadığı ve borçlulara ihlalli geçiş ihtarnamesi gönderildiği iddia edilse de usulüne uygun bir tebligat bulunmadığı ve herhangi bir ihtarname gönderilmediği için söz konusu bildirimin herhangi bir geçerliliği bulunmadığını, dosyaya sunulan geçiş bildirimlerinin sonradan hazırlandığı ve bu haliyle geçiş esnasında araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanamadığını, bilirkişi tarafından yapılan bu tespite rağmen yerel mahkeme tarafından aleyhe karar verildiğini, geçiş bildirim kağıdının araç sürücülerine teslim edildiği ispatlanamamasına rağmen gerekçeli kararda bu duruma yer verilmediğini, BAM kararında belirtili hususu gözardı ederek bozma sebeplerini hiçbir şekilde yerine getirmediğini, davacı yanın ilgili yönetmeliğe açıkça aykırı hareket ederek haksız kazanç elde etme amacı taşıdığını ve bu minvaldeki uygulamasının ise sebepsiz zenginleşmeye yol açtığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte alacak likit olacak olmadığı için icra inkar tazminatı koşullarının oluşmadığını beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır. Dava, otoyol geçiş ücreti ödenmeksizin geçiş yapıldığı iddiası ile geçiş ücreti ve ceza tutarının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında; davacı alacaklı ... A.Ş. tarafından, 9.448,25 TL geçiş ücreti ve 94.482,50 TL ceza tutarı olmak üzere olmak üzere toplam 103.930,75 TL alacağın tahsili için 13/12/2016 tarihinde ilamsız genel haciz yoluyla takip başlatıldığı, ödeme emrinin 27/12/2016 tarihinde tebliğ edildiği, davalının 03/01/2017 dilekçe ile borca ve tüm ferilerine itiraz ettiği, davanın İİK 67. maddesi uyarınca yasal 1 yıllık sürede açıldığı tespit edilmiştir. Dava konusu ihtilaf, davacı tarafından işletilen otoyol ve köprülerden davalıya ait araçların ücret ödemeksizin geçişinden kaynaklanan ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmemesi nedeniyle takibe konu edilen geçiş ücreti ve ceza bedelinden davalının sorumlu tutulup tutulamayacağı noktasında toplanmaktadır. Mahkemece trafik kazaları inceleme uzmanı-trafik polis memuru bilirkişi ...'den alınan 03/05/2018 tarihli kök raporda; ..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,...., ...plaka sayılı araçlar adına düzenlenmiş ihlalli geçiş bildirimlerinin bulunduğu, her ne kadar ... plakalı araca ait ihlalli geçişin yapıldığını beyan edilmiş ise de İGB fişlerinin incelenmesinde bu plakaya rastlanılmadığı, dosyaya sunulan CD görüntülerinde de araçların plakalarını görüntüleyen fotoğrafların yer aldığı belirtilerek 6001 sayılı Kanun hükümlerine yer verilmiş ve ihlalli geçiş yapıldığı iddia edilen araçlara ait fotoğraflar ile düzenlenen İGB fişleri de dikkate alındığında ihlalli geçiş eyleminin gerçekleştiği yönünde görüş bildirilmiştir. 04/02/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda ise; ihlalli geçişin HGS okuma hatası sebebiyle gerçekleştiği iddiasının araştırılması hususunun teknik bilirkişi tarafından yapılabileceği ayrıca HGS fişinde yeterli bakiye bulunduğuna ilişkin dosyaya sunulan herhangi bir belgenin de bulunmadığı, dosya kapsamına göre kök raporda belirtilen takip tarihi itibariyle ihlalli geçişin gerçekleştiği sonucuna varıldığı, 7144 sayılı Kanunun 18.maddesi ile 6001 sayılı Kanun'un 30. Maddesinde yapılan değişiklik gereği davacı vekilinin harca esas değerin değiştirilmesi talebi hususunun takdirin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir. Mahkemece yeni bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş ve trafik kazaları-adli trafik konularında uzman bilirkişi ...'ten alınan 16/08/2019 tarihli kök raporda; davacı firmanın yol kullanıcılarını veya müşterilerini tam ve eksiksiz bilgilendirme yapmadığı, internet sitesindeki ve ihtarname üzerindeki bilgilerin net bir şekilde tüm kültür seviyesindeki vatandaşların anlayabileceği net ifadelerle gerekli bilgilendirmeyi içermediği, bu nedenle bilgilendirme ile ilgili kusurunun bulunduğunu, davalı firmaya ait belirtilen plaka sayılı araçların bir kısmının otoyollardan geçiş sırasında yeterli hesap bakiyesinin bulunduğunun PTT'nin göndermiş olduğu icmalde anlaşıldığı, davalı firmanın araçları başka firmalara kiraladıkları iddiası ile ilgili dosya muhteviyatında herhangi bir sözleşmeye rastlanılmadığı, davalı firmanın belirtmiş olduğu yeterli bakiye iddiası ile PTT'den gelen hesap özeti incelenerek plakaların karşısına olacak şekilde bakiye bilgisinin tabloda yerleştirildiği, teknik aksaklıkların olabileceği, bu aksaklıkların ölçümlenebilmesi için davacının hangi yöntemleri izlediği veya nasıl bir ölçümleme yaptığı ile ilgili herhangi bir bilginin olmadığı, şirket yetkililerinin kurdukları sistemdeki aksaklıkları nasıl tespit ettikleri ile ilgili herhangi bir bilginin dosya içerisinde olmadığı, davalının yeterli bakiyesi olduğu anlaşılan araçları yönünden sadece geçiş ücretinin, yetersiz bakiyeye sahip araçları yönünden ise geçiş ücreti + dört katı cezanın hesaplanması ile toplam ödemesi gereken miktarın 56.050,30 TL olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. 11/12/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda; davacı tarafça yeterli bilgilendirme yapılmadığına dair kök rapordaki görüşler tekrar edilmiş, davalı firmaya ait araçlardan 18 adetinin otoyollardan geçiş yaptığı sırasında yeterli hesap bakiyesinin bulunduğu, 56 adetinin ise yeterli bakiyesinin olmadığının PTT'nin göndermiş olduğu icmalden anlaşıldığı, geçişler ile ilgili tespitler kısmında geçiş sisteminin doğru çalışıp çalışmadığı ile ilgili sistemin doğrulamasının hangi ölçümleme yolları kullanılarak yapıldığı ile ilgili herhangi bir bilgiye ulaşılamadığı, davalının yeterli bakiyesi olduğu anlaşılan araçları yönünden sadece geçiş ücretinin, yetersiz bakiyeye sahip araçları yönünden ise geçiş ücreti + dört katı cezanın hesaplanması ile toplam ödemesi gereken miktarın 40.391,95 TL olduğunu belirtilmiştir. Dairemizin kaldırma kararının ardından bankacı ... ve bilgisayar mühendisi ...'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan 28/04/2024 tarihli raporda; davalının adına tescilli araçlarla 74 kez ihlalli geçiş gerçekleştirdiği, ihlalli geçişlerin davacı tarafça dosyaya sunulan CD içeriğindeki geçişe ait fotoğraflarla tespit edildiği, ihlalli geçişlere ilişkin tebliğin davalı şirkete ait araç sürücülerine verildiğine ilişkin iddialarla ilgili olarak davacı şirket vekili tarafından dosyaya sunulan 22/02/2017 havale tarihli yazı ekinde davalı şirkete ait araçlara ilişkin 74 adet "İhlalli geçiş Bildirim" belgelerinin dosyaya sunulmuş olduğu, bu bildirimlerin tamamının aynı tarihte 06/02/2017 tarihinde (Takipten sonra) üretildiği, söz konusu bildirimlerin davalı şirket araç sürücülerine geçiş anında teslim edilip edilmediğinin anlaşılamadığı belirtilmiş, ihlalli geçişlere ilişkin 9.418.70 TL geçiş ücreti, geçiş ücretinin 4 katı 37.674,80 TL ceza olmak üzere toplamda 47.093,50 TL hesaplandığı, davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin tahsil edilmiş olduğuna ilişkin olarak bir belgenin dosya muhteviyatında bulunmadığı, söz konusu geçiş ücretlerinin araç plakalarına tanımlı bulunan HGS/OGS hesapları üzerinde yüklü bulunan bakiyeler üzerinden düşüm suretiyle tahsil edilmesi gerekirken geçiş kayıtlarında herhangi bir bilginin yer almadığı belirtilmiştir. 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "(1) Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin dört katı tutarında idarî para cezası verilir. (Ek cümleler: 1/7/2022-7417/53 md.) Bu maddenin yedinci fıkrasına tabi olmak üzere, ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde, idari para cezasının tebliğ edilip edilmediğine bakılmaksızın, geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin bir katının idari para cezası olarak ödenmesi halinde idari para cezası bir kat verilmiş sayılır ve bu ceza için ayrıca tebligat yapılmaz. Bu takdirde idari para cezasından 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17 nci maddesinin altıncı fıkrasında yer alan indirim hükmü uygulanmaz." (25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, yine 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 53. maddesi ile yukarıdaki cümle eklenmiştir) 3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.", 5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) (…) (Ek cümleler: 1/7/2022-7417/53 md.) Bununla birlikte, bu maddenin yedinci fıkrasına tabi olmak üzere ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlerden, ödemekle yükümlü oldukları geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin bir katı ceza tahsil edilir. Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e-devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir. Bu tutar genel hükümlere göre tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, "Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." şeklindeki ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır. Yine 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 53. maddesi ile yukarıdaki cümle eklenmiştir) 6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir." 7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez. (Ek cümle:23/7/2020-7252/9 md.) Ancak, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde idari para cezası tahsil edilmez." 25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır. ", 25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 54. maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 6. maddesinde; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce Kanunun geçiş ücretlerini ödemeden yapılan geçişlere ilişkin olarak verilen veya verilmesi gereken veya bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla ödenmemiş olan para cezaları ve idari para cezaları hakkında Kanunun 30 uncu maddesinin birinci ve beşinci fıkralarının bu maddeyi ihdas eden Kanunla değişik hükümleri uygulanır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tahsil edilmiş olan tutarlar red ve iade edilmez." düzenlemesi yer almaktadır. Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Dairemizin kaldırma kararında davacıya ait sistemde ve davalıya ait HGS kayıtlarında bankacı ve bilgisayar mühendisi bilirkişi aracılığı ile inceleme yaptırılması gerektiği belirtilmesine rağmen, bilirkişilerin dosya kapsamına sunulan belgelerle sınırlı olarak inceleme yaptıkları, sistem üzerinde kaldırma kararında açıklanan hususlarda bir inceleme yapmadıkları gibi, davalıya ait HGS kayıtlarında ihlalli geçiş tarihleri itibariyle yeterli bakiye olup olmadığı hususlarının da incelenmediği, ayrıca bilirkişi raporunda "ihlalli bildirimlerin tamamının aynı tarihte 06/02/2017 tarihinde (Takipten sonra) üretildiği, söz konusu bildirimlerin davalı şirket araç sürücülerine geçiş anında teslim edilip edilmediğinin anlaşılamadığı" belirtilmiş ise de bu hususun davacının delil listesinde yer alan teknik cihaz ve sistem üzerinde inceleme yapılarak yada bu inceleme ile tespit edilemiyor ise yine davacı tarafın delil listesinde de yer alan geçiş anına ait kamera görüntüleri incelenerek tespit edilmesi gerektiği sabittir. Bu durumda Dairemizin 06/12/2023 tarihli kaldırma kararında açıklanan hususlarda inceleme yaptırılması ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve hükme elverişli olmayan rapora dayalı olarak karar verilmesi, kaldırma kararının gereklerinin yerine getirilmemesi usul ve yasaya aykırı olduğundan davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/844 E. 2024/431 K. sayılı 07/06/2024 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,3-Davalı tarafça yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına,4-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iade edilmesine,5-Davalının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğ edilmesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 16/10/2024

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi undefined, E. 2023/844, K. 2024/431, T. 13.12.2016, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2023-844-e-2024-431-k-7e6e36514b3f