Bölge Adliye Mahkemesi 2018/506 E. 2019/959 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 23. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2020/706 - 2024/823 T.C. A N K A R A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ 23. H U K U K D A İ R E S İ (İ S T İ N A F B A Ş V U R U S U N U N E S A S T A N R E D D İ) ESAS NO : 2020/706 KARAR NO : 2024/823 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN: MAHKEMESİ : Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi TARİHİ : 11.11.2019 ESAS-KARAR NUMARASI : 2018/506 E., 2019/959 K. DAVACI : VEKİLİ : DAVALILAR : Davacı ve davalı... Sigorta A.Ş. vekilleri tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ : Davacı vekili, davacı şirket tarafından DSİ 21. Bölge Müdürlüğü'nün ihale ettiği Murt Deresi Islah Projesi İnşaatı işinin yerine getirilmesi sırasında davalı... Sigorta A.Ş. ile inşaat işinde ortaya çıkabilecek riskler nedeniyle sigorta poliçesi düzenlendiğini, işin yürütülmesi sırasında ...'a ait ... plaka sayılı iş makinesinin çukura düşmesi sonucu oluşan hasar nedeni ile Fethiye Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılan dava sonucu ilamda belirtilen değer kaybı ve hasar bedelinin başlatılan icra takibi nedeniyle ödenmek zorunda kalındığını, ödemek zorunda kaldıkları bu miktarın... Sigorta A.Ş. tarafından karşılanması gerektiği halde bu şirketin ...'na devredildiğinin belirtilmesi üzerine aynı taleplerini diğer davalı ...'na da yönelttiklerini belirterek toplam 36.165,97-TL'nin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili, diğer davalı... Sigorta A.Ş.'ye, Hazine Müsteşarlığı tarafından el konulmuş olmakla birlikte bu şirketin düzenlediği poliçelerden kaynaklanan tüm sorumlulukların kendi bünyesinde yapılan ödemelerle karşılandığını, kendi kuruluş yasalarındaki koşullar gerçekleşmediği için davacı tarafından yapılan ödemenin kendilerinden talep edilmesinin mümkün olmadığını, davayı kabul anlamına gelmemek koşuluyla yapılan ödemenin oluşan hasarla uyumlu olup olmadığı, riskin poliçe kapsamında olup olmadığının ispat edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı... Sigorta A.Ş. vekili, alacağın zamanaşımına uğradığını, poliçe limitindeki sorumluluklarının tek bir olay için 10.000,00-TL, tüm poliçe vadesi içerisinde meydana gelen kaza başına 50.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, sigorta sözleşmesinde yer alan muafiyet miktarının belirlenen zarardan mahsup edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince "....'nın sorumluluğu kendi kuruluş yasasında açıkça belirtilmiş olup, buna göre zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan araçların neden oldukları zararlar ile plakası belirlenemediği için poliçesi olup olmadığı tespit edilemeyen araçların neden oldukları zararlar ve poliçe düzenledikten sonra iflas eden şirketler tarafından yapılması gereken ödemelerin ... tarafından karşılanması gerekmektedir. Somut olayda hasara uğrayan araçla ilgili zararları karşılamak üzere davacı şirket tarafından... Sigorta AŞ ile imzalanmış sigorta poliçesi mevcut olup bu sigorta şirketinin hazineye devredildiği iddia edilmekle birlikte iflas ettiğine ilişkin herhangi bir delil sunulmadığı için ...'nın davacı tarafından talep edilen zararın muhatabı ve davalısı olmasının mümkün olmadığı, bu nedenle ... aleyhine açılan davanın davalı sıfatına ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle reddine, Diğer davalı... Sigorta AŞ yönünden yapılan değerlendirmede; davacı tarafından yürütülen inşaat faaliyetleri nedeniyle ortaya çıkabilecek risklerden kaynaklanan zararların sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi özel ve genel şartları kapsamında karşılanması amacıyla inşaat tüm riskler sigorta poliçesi düzenlenmiştir. Davacının üstlendiği işin yerine getirilmesi sırasında dava dışı ...'e ait iş makinesinde meydana gelen zarar miktarı ile bu zararların poliçe kapsamında davalı... Sigorta AŞ tarafından karşılanması gerektiğinin davacı tarafından ispat edilmesi gerekir. Davacının ödeme yapmasının dayanağı olan mahkeme kararında ayrıca değer kaybı nedeniyle 1.300,00 TL ödeme yapılması gerektiği kabul edilmiş ise de, mahkememizce yapılan değerlendirmede aracın perte ayrıldığı dikkate alınıp kazadan önceki ikinci el piyasa değeri esas alınmak suretiyle poliçe kapsamında ödenmesi gereken zarar miktarı belirlendiği için ayrıca değer kaybı zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesinin mümkün olmadığı kabul edilmiştir. Davalı sigorta şirketi alacağın zamanaşımına uğradığını ileri sürmüş ise de, davacı tarafından yapılan ilk ödeme 03/11/2017, ikinci ödeme ise 27/02/2018 tarihli olup ilk yapılan ödemenin üzerinden henüz 2 yıllık süre geçmeden 09/07/2018 tarihinde dava açıldığı anlaşılmakla zamanaşımı itirazının yerinde olmadığı kabul edilmiştir. Dava dışı ...'e ait ... plaka sayılı araçta inşaat işinin yürütülmesi sırasında oluşan hasar miktarı ile hasara neden olan riskin poliçe kapsamında olup olmadığı, tarafların kusur dağılım oranları ile poliçe genel ve özel şartları dikkate alınarak davacının talep edebileceği alacak miktarının belirlenmesi için bilirkişilerden 12/06/2019 tarihli asıl rapor ile itirazlar üzerine 14/10/2019 tarihli ek rapor alınmıştır. Her iki bilirkişi raporunda da belirtildiği gibi aracın hasarlanması ile sonuçlanan kazada davacı şirketin %50 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir. Davacının ödeme yapmasının dayanağı olan Fethiye 4. Asliye Hukuk Mahkemesi yargılamasında aracın hasarının tamir edilebileceği, ayrıca hasar nedeniyle araçta değer kaybı oluştuğu belirtilerek tazminat hesaplaması yapılmış ise de, mahkememiz için rapor düzenleyen bilirkişiler hasara uğrayan aracın ikinci el piyasa değerinin 52.000,00 TL olduğunu, riskin gerçekleşmesi nedeniyle araçta oluşan hasarın 41.263,31 TL olması nedeniyle araç değerinin %79'una karşılık gelen hasar bedeli ortaya çıktığı için aracın tamirinin ekonomik olmayacağını, aracın perte ayrılması gerektiğini tespit etmişlerdir. Dava dışı kişiye ait araçta oluşan hasarların niteliği ve bu hasarların giderilmesi için yapılması gereken toplam giderin araç bedelinin %79'una karşılık gelmesi nedeniyle aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, bu nedenle aracın perte ayrılması gerektiği kabul edilip sigorta şirketinden talep edilebilecek zararın bu ilke gözetilerek hesaplanması gerektiği kabul edilmiştir. Dava dışı kişiye ait aracın perte ayrılması gerektiği kabul edildiğinden ödenmesi gereken zararın aracın kazadan önceki ikinci el piyasa değerinden hurda bedelinin düşülmesi suretiyle belirlenmesi gerekmektedir. Bu yöntem gözetilerek bilirkişilerimiz tarafından yapılan hesaplama sonucu hasarlanan aracın kazadan önceki özellikleri dikkate alındığında ikinci el piyasa değerinin 52.000,00 TL olduğu, aracın hurdası araç sahibinde kaldığı için aracın hurda bedeli olan 25.000,00 TL'nin araç bedelinden indirilmesi sonrası araçta oluşan hasar nedeniyle yapılması gereken ödeme miktarının 27.000,00 TL olması gerektiği kabul edilmiştir. Davalı... Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen poliçede ayrıca muafiyet öngörülmüş olup bilirkişilerimiz poliçe genel ve özel şartlarını birlikte değerlendirdiklerinde poliçede öngörülen muafiyete karşılık gelmek üzere 7.600,00 TL'nin belirlenen zarardan mahsup edilmesi gerektiğini, bu durumda sigorta şirketinden talep edilebilir zarar miktarının (27.000,00 TL - 7.600,00 TL = 19.400,00 TL) 19.400,00 TL olduğunu hesaplamışlardır. Davacının ödeme yapmasına neden olan aracın hasarlanması ile sonuçlanan olayda davacı sigorta şirketinin % 50 oranında kusurlu olması nedeniyle yukarıda belirlenen 19.400,00 TL zararın %50'sine karşılık gelen 9.700,00 TL'nin davacı şirket tarafından yapılan ilk ödemenin tarihi olan 03/11/2017 tarihinden itibaren hesaplanacak değişen oranlı yasal faiziyle birlikte davalı... Sigorta Şirketi'nden tahsiline..." karar verilmiştir. İstinaf yasa yoluna başvuran davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Bahsi geçen zorunlu sigortalar dışındaki sigorta alacakları dahil şirketin diğer yükümlülüklerinin, şirketin mevcut varlıklarından karşılanmak üzere Güvence Hesabınca tedvir ve tasfiye edildiğini, bu nedenle davanın ... yönünden dava şartı yokluğu nedeniyle reddine dair verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkemenin ret kararının bir an için yerinde olduğu düşünülse dahi bu kuruma karşı dava, Hazine Müsteşarlığı'nın diğer davalının faaliyetlerinin sona erdiği beyanına dayalı olarak açıldığından ve bu davalıya karşı dava açılmasında idarenin yazılı beyanı dayanak yapıldığından müvekkili şirketin kusurundan bahsedilemeyeceğini, bu davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını; Her ne kadar bilirkişi raporunda davalı sigorta şirketinin poliçe özel şartları gereği davaya konu talep yönünden 10.000,00-TL tazminat tutarı ile sorumlu olduğunu belirtmişse de toplamda 50.000,00-TL'ye kadar sigorta şirketinin sorumluluğunun söz konusu olduğunu; Sigorta şirketinin, müvekkilinin rücuya konu ettiği dava ve icra dosyasına ödeme yaptığı harç, masraf ve vekalet ücretlerinden de sorumluluğu oranında mesul olması gerektiğini beyan ederek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. İstinaf yasa yoluna başvuran davalı... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle: Kararda ve hatalı bilirkişi raporunda muafiyet oranının hesaplanması ve yorumlanmasının hatalı olduğunu, teminat limiti olan 10.000,00-TL'den 2500 EURO'luk muafiyet indirilmesi gerekirken bilirkişi tarafından muafiyetin toplam hasar bedelinden indirildiğini, sonra muafiyet teminat limitinden indirim yapılmadığını, muafiyet oranının sigorta teminat limiti için verildiğini; Dava konusu olayın 2014 yılında gerçekleşmiş olup, olaya ilişkin ihbar ve başvuru yapılmadığını, talebin poliçe genel şartlarına göre zamanaşımına uğradığını; Muafiyet oranı belirlenirken kullanılan döviz kuru tarihinin hasar tarihi olarak hesaplandığını, oysa muafiyet oranı tespitinde döviz kuru tarihinin, sigortalı tarafından ödemenin 3. şahsa yapıldığı tarih olması gerektiğini, döviz kurunun borcun bittiği 2018 yılına ait kurdan hesaplanması ve bu tutarın teminattan düşülmesi gerektiğini; İlk ödeme tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin hukuka aykırı olup, sigortalının ödeme tarihinde müvekkili şirkete temerrüde düşmediğini, temerrüt oluşmaması nedeniyle ilk ödeme tarihinden itibaren faiz talep edilemeyeceğini beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Dava, zarara uğrayan iş makinesi nedeniyle dava dışı şahsa yapılan ödemenin inşaat tüm riskler sigorta poliçesini düzenleyen... Sigorta A.Ş. ile bu sigorta şirketinin Hazine'ye devredildiği iddiası ile ...'ndan tahsili istemine ilişkindir. Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre davacı ve davalı... Sigorta A.Ş. vekillerinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/506 E., 2019/959 K. sayılı dava dosyasında verdiği 11.11.2019 tarihli kararına yönelik davacı ve davalı... Sigorta A.Ş. vekillerinin İSTİNAF BAŞVURULARININ AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE. 2-Alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcından, peşin alınan 54,40-TL harcın düşümü ile kalan 373,20-TL harcın davacıdan; alınması gereken 2.470,50-TL istinaf karar harcından, peşin alınan 167,00-TL harcın düşümü ile kalan 2.303,50-TL harcın davalı... Sigorta A.Ş.'den alınıp Hazine'ye gelir kaydına. 3-Davacı ve davalı... Sigorta A.Ş. tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan avansın karar kesinleştiğinde gideri içerisinden karşılanarak iadesine. 4-HMK m. 359/4 gereğince kararın tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemleri ile m. 302/5 gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına. 29.05.2024 tarihinde, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK m. 362/1,a gereğince miktar veya değeri üç yüz yetmiş sekiz bin iki yüz doksan (378.290,-) Türk Lirası'nı geçmeyen davalara ilişkin kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından miktar itibari ile KESİN olmak üzere, OYBİRLİĞİYLE karar verildi. GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 30.05.2024 Başkan Üye Üye Katip