Bölge Adliye Mahkemesi 1939/37 E. 2017/1463 K.

T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/2310 - 2024/1280 T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO : 2022/2310 KARAR NO : 2024/1280 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I BAŞKAN : ...(...) ÜYE : ...(...) ÜYE : ...(...) KATİP : ...(...) İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : KOCAELİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 22/12/2021 NUMARASI : 2017/639 Esas - 2021/651 Karar ASIL DAVA DAVACI : ANADOLU ANONİM TÜRK SİGORTA ŞİRKETİ VEKİLİ : Av............... İzmit/KOCAELİ DAVALILAR : 1-................ VEKİLİ : Av. ............. Beşiktaş/İSTANBUL : 2-............. : 3-............. VEKİLİ : Av. ............. İzmit/KOCAELİ : 4-İSPET PETRO KİMYA SANAYİ VE TİCARET A.Ş. Başiskele/KOCAELİ VEKİLİ : Av. ............. Şişli/İSTANBUL DAVA TARİHİ : 16/06/2017 DAVA TÜRÜ : Tazminat BİRLEŞEN DAVA : Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/640 Esas sayılı dosyası DAVACI : DUETTO GIDA İNŞ. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ İzmit/KOCAELİ VEKİLİ : Av. ............. İzmit/KOCAELİ DAVALILAR : 1-............. VEKİLİ : Av. ............. Beşiktaş/İSTANBUL : 2-............. : 3-............. VEKİLİ : Av. ............. İzmit/KOCAELİ : 4-............. VEKİLİ : Av. ............. Şişli/İSTANBUL DAVA TARİHİ : 16/06/2017 DAVA TÜRÜ : Tazminat BİRLEŞEN DAVA : Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/641 Esas sayılı dosyası DAVACILAR : 1- ............. ............. - mirasçıları 2- ............. 3- ............. 4- ............. VEKİLİ : Av. .............İzmit/KOCAELİ DAVALILAR : 1-............. Üsküdar/İSTANBUL VEKİLİ : Av. ............. Beşiktaş/İSTANBUL : 2-... ............. : 3-... ............. VEKİLİ : Av. ............. İzmit/KOCAELİ : 4-İSPET PETRO KİMYA SAN VE TİC. A.Ş. İzmit/KOCAELİ VEKİLİ : Av. ............. Şişli/İSTANBUL DAVA : Tazminat DAVA TARİHİ : 16/06/2017 KARAR TARİHİ : 27/09/2024 KR. YAZIM TARİHİ : 25/10/2024 İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili asıl dava dilekçesinde özetle; davacı şirkette kobi paket sigorta poliçesi ile sigortalı ... ve ortağı işletmesine ait, içinde Duetto İnşaat Gıda Ltd Şti'nin kiracı bulunduğu et-balık-tavuk üretim ve depolama tesisi olarak faaliyet gösteren Kocaeli ili, Başiskele ilçesi, Kullar .... ada, ... parsel de tapuda kayıtlı bulunan sigortalı işyeri 19/06/2015 tarihinde davalı ...'a ait Kocaeli ili, Başiskele ilçesi, Kullar .... ada, .... parsel de bulunan taşınmazda tehlikeli atık geri kazanım tesisi olarak faaliyet gösteren davalı İspet Petro Kimya A.Ş işyerinde, bu işyeri ortakları olan ... ve ... kusuru ile çıkan yangının Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından söndürme çalışmalarının gereği gibi doğru ve etkin yapılmaması neticesinde davalı İspet şirketinde başlayan, büyüyen ve yayılması engellenemeyen yangın neticesinde davalıların %100 kusuru ve sorumluluğu ile sigortalı işyerinin hasara maruz kaldığını, olay ile ilgili Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1089 Esas sayılı dava dosyasında dava açıldığını, bu dava dosyasında kusur durumunun belirlendiğini, müvekkili sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi teminatından hasara uğrayan işyeri için 31/12/2015 tarihinde toplam 789.926,00 TL hasar tazminatının sigortalı ... ve ortaklarına ödendiğini, müvekkili sigorta şirketinin sigorta genel şartları uyarınca sigortalısının haklarına kanuni halef olduğunu, bu nedenle 789.926,00 TL maddi tazminatın ödeme tarihi olan 31/12/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına ayrıca davalılara ait yangının başladığı ... ada ... nolu parsel üzerine ve uyap marifetiyle sorgulama yapılarak tespit edilebilecek davalı belediye hariç diğer davalıların taşınır ve taşınmazları üzerine başkasına devredilmemesi konusunda ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar ..., ... ve İspet Petrokimya vekili cevap dilekçesi ile; şahıs davalıların şahsen sorumluluklarının söz konusu olmadığını, davalıların bir kısmı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TOBB, KBB, Başiskele Belediyesi gibi birçok kamu kurum ve kuruluşundan alındığını, lisans, izin, ruhsat, rapor, belge vs mevzuatte talep ediln her türlü resmi yasal belgeye haiz olarak Atık Solvent Geri Kazanım işi yaparken dava konusu yangın felaketi ile karşılaştıklarını, davalıların işçi sağlığı ve iş güveliği eğitimleri, yangın döndürme cihazları bakım ve kontrolleri konularında kendi meslekleri gereği bilgili, deneyimli kişiler olduklarını, davacı şirketin sigortaladığı iddia ettiği (Güncanlar Piliç) taşınmazın yapısal bozukluğu, ruhsat ve yönetmeliklere ayrılıkları "zarar görenin kusuru" olarak diğer kusursuz sorumluluklarının ortadan kaldıraca nitelikte olduğunu, ... ve ... (Güncanlar Piliç) taşınmazını şirketin yangının meydana gelen adreste herhangi bir işletmesinin olmadığını, durumun KBB İtfaiye Daire Başkanlığının düzenlediği yangın raporunda açıkça görüldüğünü, adi ortaklık ile ilgili bir yangın raporunun bulunmadığını, Ticaret Odası faaliyet belgesi, Sanayi Odası faaliyet belgesi, Ticaret Siciller, vergi levhaları, İşletme Ruhsatı, Kapasite Raporu olmadın tüm ruhsatlara ve yönetmeliklere aykırı olarak kullanıldığını, sigortalının yangın anında iştigal konuları arasında fabrika işletmeciliği yokken yangından hemen sonra durumlarını yasal hale sokmak için ticaret sicillerini değiştirdiğini, davacılara ait olduğu iddia edilen tesislerin Belediyece onaylı vaziyet planındaki komşu sınır çekme mesafelerine uymadığını, iki bina arasındaki boşluğa ruhsata aykırı olarak büyütmesi sonucu müvekkilin tesislerine sıfır inşa edildiğini, böylece iki bina arasına itfaiye araçlarının girememiş olması nedeniyle yangına müdahale edilemediğini, bu şekilde yangının diğer binalara da sıçradığını, bunun tek sorumlusunun davacının sigortaladığı iddia ettiği (Güncanlar Piliç) tesislerinin yönetmelik ve yasalara uymayarak kaçak yapılaşma olduğunu, binaların yangından korunması hakkındaki yönetmeliğin 6 maddesi (6) bendine göre kontrol yükümlülüğünü yerine getirmediğini, yürürlükteki imar mevzuatına göre ruhsatlarına aykırı eklemeler ve düzenlemeler nedeniyle kanun dışı ve yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesine aykırı eklemeler olan bir binayı sigortalayarak aykırı davrandığını, taşınmazın yapı kullanma izni ve vaziyet planına aykırı yapılaşması nedeniyle zarar doğduğu ve işleten tarafından mevcut mevzuata aykırı işletilmesi zararın maddi boyutlarını büyüttüğünü beyanla davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile; davalının yangın çıkan taşınmazın tapu maliki olduğunu, 2008 yılında müvekkili tarafından diğer davalı İspet şirketine kiraya verildiğini, davacının davalının taşınmazdaki yapının tehlike taşımayacak bir durumda bulunmaması savıyla sorumlu tutarak davaya taraf yapmaya çalışmasının abesle iştigal olduğunu, müvekkilinin yapı kullanım izin belgesi almak için KBB İtfaiye Daire Başkanlığıi Önleme ve Eğitim Şube Müdürlüğüne başvurduğunu, bu başvuru sonrasında müvekkile ait toplam 3593 m2 içerisindeki İdari Bina ve Atık Solvent Geri Kazanım Tesisinin yangın emniyet tedbirleri, İtfaiye Dairesi Başkanlığı Önleme ve Eğitim Şube Müdürlüğü ekiplerince 20/.../2008 tarihinde kontrol edildiğini ve yeterli bulunduğunu, 23/03/2009 tarihinde M.41.0.KBB.0.18.03.00/1679 sayılı Yandın Emniyet Raporu düzenlendiğini, müvekkilinin yüm sorumluluklarını yerine getirdiğini, müvekkilinin işleten veya işyeri sahibi değil yapı maliki olduğunu, işyeri sahibi olarak sorumluluk atfetme imkanının olmadığını, ayrıca davacı şirketin bulunduğu taşınmazın yapısal bozukluğu, ruhsat ve yönetmeliklere aykırılıkları " zarar görenin kusuru" olarak diğer kusursuz sorunlulukları ortadan kaldıracak nitelikte olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir. Birleşen 2017/640 Esas sayılı dosya Davacı vekili dava dilekçesi ile; davacı şirketin Mahmutpaşa Mah. Kanalboyu CAd. No:8 İzmit adresinde bulunan binada kiracı olarak faaliyet göstermekte iken 19/06/2015 tarihinde malik ...'a ait İspet Petrokimya San. Tic. AŞ tarafından işletilen atık boya geri kazanım tesisinde meydana gelen patlama neticesinde başlayan yangın sonucunda işyerinin tamamen yandığını, müvekkilinin kiracı olduğu taşınmazın Kocaeli ili, Başiskele ilçesi, ş Kullar, pafta ..., parsel 12 yangının çıktığı taşınmazın Kocaeli ili, Başiskele ilçesi, Ş Kullar Pafta ..., Parsel ... de tapuya kayıtlı olduğunu, yangından sonra Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/574 D.İş sayılı dosyası ile yanan makine ve malzemenin ve bunların bedellerinin tespiti Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/547 D.İş sayılı dosyası ile yanan ürünlerin ve bedellerinin tespitinin istendiğini, yangından dolayı yangının başladığı yapıda faaliyet gösteren işleten davalı İspet Petrokimya San. Tic. AŞ yetkilileri ... ve ... aleyhine Kocaeli 8.Asliye Ceza Mahkemesinin 2015/1089 Esas sayılı dosyası ile yangına sebep olmaktan kamu davası açıldığını, davalı İspet şirketinin faaliyetine özgü tipik tehlike gerçekleştiğini, işleten ve işleten yetkililerinin tehlike sorumluluğundan dolayı kusursuz sorumlu olduklarını, işyeri tehlike sınıfları tebliğine göre çok tehliketi sınıfta yer alan işletmenin yetkililerinin yangıı önleyici tedbirleri almadıklarını işleten yetkililerinin ihmai ve kusurları da mevcut olduğunu, davalı işleten tarafından Kocaeli 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/32 D.İş sayılı dosyası ile yaptırılan tespit neticesinde bilirkişi tarafından düzenlenen 17/08/2015 tarihli raporda yangını işletenin işçisi olan gece bekçilerinin "kimyasal tozların birbirleri ile karışması sonucu kimyasal reaksiyon sonucu" başlığının tespit edildiğini, raporda yangının yayılmasının sebebi de "yanan malzemenin çok hızlı yanabilen parlayıcı, patlayıcı ve zehirleyici fazlar açığa çıkarabilen kimyasallardan oluşması ve bu maddelerin açık alanda plastik IBC lerde depolanması" olarak tespit edildiğini, diğer davalı ...'ın yangının başladığı tapuya kayıtlı taşınmazda malikin bina ya da tesisin tehlike taşımayacak bir durumda bulunmasını sağlama yükümlülüğü olduğunu, yangının başladığı sabit olan yapının atık boya geri kazanım tesisi olarak işletilmekte olduğu da sabit olduğunu, tapu kaydı istendiğinde görüleceği üzere yapının tapuda 2 adet yem imalathanes tesisi olarak kayıtlı olduğunu, yangında meydana gelen patlama, yangın raporu ve sonrasında alınan raporlar ile yapıda bakım eksikliğinin var olduğunun anlaşıldığını zararın ortaya çıkış biçiminin, yapım bozukluğu ve bakım eksikiği varlığını gösterdiğini beyanla müvekkilinin zararının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile; davalının yangın çıkan taşınmazın tapu maliki olduğunu, 2008 yılında davalı tarafından diğer davalı İspet şirketine kiraya verildiğini, davacının davalı taşınmazdaki yapının tehlike taşımayacak bir durumda bulunmaması savıyla sorumlu tutarak davaya taraf yapmaya çalışmasının abesle iştigal olduğunu, müvekkilinin yapı kullanım izin belgesi almak için KBB İtfaiye Daire Başkanlığıi Önleme ve Eğitim Şube Müdürlüğüne başvurduğunu, bu başvuru sonrasında davalı ait toplam 3593 m2 içerisindeki İdari Bina ve Atık Solvent Geri Kazanım Tesisinin yangın emniyet tedbirleri, İtfaiye Dairesi Başkanlığı Önleme ve Eğitim Şube Müdürlüğü ekiplerince 20/.../2008 tarihinde kontrol edildiğini ve yeterli bulunduğunu, 23/03/2009 tarihinde M.41.0.KBB.0.18.03.00/1679 sayılı Yandın Emniyet Raporu düzenlendiğini, davalının yüm sorumluluklarını yerine getirdiğini, müvekkilinin işleten veya işyeri sahibi değil yapı maliki olduğunu, işyeri sahibi olarak sorumluluk atfetme imkanının olmadığını, ayrıca davacı şirketin bulunduğu taşınmazın yapısal bozukluğu, ruhsat ve yönetmeliklere aykırılıkları "zarar görenin kusuru" olarak diğer kusursuz sorunlulukları ortadan kaldıracak nitelikte olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir. Davalı ..., ... ve İspet Petrokimya San. Tic. AŞ vekili cevap dilekçesi ile; şahıs davalıların şahsen sorumluluklarının söz konusu olmadığını, davalıların bir kısmı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TOBB, KBB, Başiskele Belediyesi gibi birçok kamu kurum ve kuruluşundan alındığını, lisans, izin, ruhsat, rapor, belge vs mevzuatte talep ediln her türlü resmi yasal belgeye haiz olarak Atık Solvent Geri Kazanım işi yaparken dava konusu yangın felaketi ile karşılaştıklarını, davalıların işçi sağlığo ve iş güveliği eğitimleri, yangın döndürme cihazları bakım ve kontrolleri konularında kendi meslekleri gereği bilgili, deneyimli kişiler olduklarını,davacılara hasar dosyası kapsamında Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi tarafından ödeme yapıldığını, davacılara ait olduğu iddia edilen tesislerin Belediyece onaylı vaziyet planındaki komşu sınır çekme mesafelerine uymadığını, iki bina arasındaki boşluğa ruhsata aykırı olarak büyütmesi sonucu müvekkilin tesislerine sıfır inşa edildiğini, böylece iki bina arasına itfaiye araçlarının girememiş olması nedeniyle yangına müdahale edilemediğini, bu şekilde yangının diğer binalara da sıçradığını, bunun tek sorumlusunun davacının kendisi olduğunu ancak sorumluluğu müvekkillerine atmaya çalıştığını, davacının tesislerinin olduğunu iddia ettiği taşınmazın yapı kullanma izin ve vaziyet planına aykırı yapılaşması nedeniyle zarar doğduğunu, şirketin, yangın meydana gelen adreste herhangi bir işletmesi olmadığını, davacı şirketin yangın tarihindeki iştigal konuları arasında fabrika işletmeciliği yokken yangından hemen sonra durumlarını yasal hale sokmak için ticaret sicillerini değiştirdiklerini, dosyada bulunan Duetto ile malik arasında imza edilen kira sözleşmesinin muvaazalı olarak hazırlandığını, şekil şartlarını taşımayan bir kira sözleşmesi olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir. Birleşen 2017/641 Esas sayılı dosya Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların ortak olduğu davacı firmanın adi ortaklık olduğunu, ...'a avacıların ortak olduğu müvekkil firmanın adi ortaklık olduğunu, ...'a ait taşınmaz üzerinde ve Mahmutpaşa Mah. Kanalboyu Cad. No:8 İzmit adresinde bulunan tesisin 19/06/2015 tarihinde, malik ...'a ait, İspet Petrokimya San. Tic. A.Ş. Tarafından işletilen atık boya geri kazanım tesisinde meydana gelen patlama neticesinde başlayan yangın sonucunda tamamen yandığını, davacıya ait tavuk kesimhanesi olarak inşa edilmiş tesisin Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi tarafından kobi paket sigortası ile sigortalı iken yangın meydana geldiğini, davacı firmanın 31/12/2015 tarihinde 789.926,00 TL ödeme aldığını, davalı İspet Petrokimya yetkilileri ... ve ... aleyhine Kocaeli 8. Asliye Ceza Mahkemesinde dava açıldığını belirterek, alacaklarının teminat altına alınması için yangının başladığı yapının tapu kaydına ihtiyati tedbir konulmasına, diğer davalıların mal varlıkları üzerine de ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile; davalının yangın çıkan taşınmazın tapu maliki olduğunu, 2008 yılında müvekkili tarafından diğer davalı İspet şirketine kiraya verildiğini, davacının davalının taşınmazdaki yapının tehlike taşımayacak bir durumda bulunmaması savıyla sorumlu tutarak davaya taraf yapmaya çalışmasının abesle iştigal olduğunu, müvekkilinin yapı kullanım izin belgesi almak için KBB İtfaiye Daire Başkanlığıi Önleme ve Eğitim Şube Müdürlüğüne başvurduğunu, bu başvuru sonrasında davalıya ait toplam 3593 m2 içerisindeki İdari Bina ve Atık Solvent Geri Kazanım Tesisinin yangın emniyet tedbirleri, İtfaiye Dairesi Başkanlığı Önleme ve Eğitim Şube Müdürlüğü ekiplerince 20/.../2008 tarihinde kontrol edildiğini ve yeterli bulunduğunu, 23/03/2009 tarihinde M.41.0.KBB.0.18.03.00/1679 sayılı Yandın Emniyet Raporu düzenlendiğini, davalının yüm sorumluluklarını yerine getirdiğini, müvekkilinin işleten veya işyeri sahibi değil yapı maliki olduğunu, işyeri sahibi olarak sorumluluk atfetme imkanının olmadığını, ayrıca davacı şirketin bulunduğu taşınmazın yapısal bozukluğu, ruhsat ve yönetmeliklere aykırılıkları " zarar görenin kusuru" olarak diğer kusursuz sorunlulukları ortadan kaldıracak nitelikte olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir. Davalı ..., ... ve İspet Petrokimya San. Tic. AŞ vekili cevap dilekçesi ile; şahıs davalıların şahsen sorumluluklarının söz konusu olmadığını, davalıların bir kısmı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TOBB, KBB, Başiskele Belediyesi gibi birçok kamu kurum ve kuruluşundan alındığını, lisans, izin, ruhsat, rapor, belge vs mevzuatte talep ediln her türlü resmi yasal belgeye haiz olarak Atık Solvent Geri Kazanım işi yaparken dava konusu yangın felaketi ile karşılaştıklarını, davalıların işçi sağlığo ve iş güveliği eğitimleri, yangın döndürme cihazları bakım ve kontrolleri konularında kendi meslekleri gereği bilgili, deneyimli kişiler olduklarını,davacılara hasar dosyası kapsamında Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi tarafından ödeme yapıldığını, davacılara ait olduğu iddia edilen tesislerin Belediyece onaylı vaziyet planındaki komşu sınır çekme mesafelerine uymadığını, iki bina arasındaki boşluğa ruhsata aykırı olarak büyütmesi sonucu davalıların tesislerine sıfır inşa edildiğini, böylece iki bina arasına itfaiye araçlarının girememiş olması nedeniyle yangına müdahale edilemediğini, bu şekilde yangının diğer binalara da sıçradığını, bunun tek sorumlusunun davacının kendisi olduğunu ancak sorumluluğu davalıların atmaya çalıştığını, davacının tesislerinin olduğunu iddia ettiği taşınmazın yapı kullanma izin ve vaziyet planına aykırı yapılaşması nedeniyle zarar doğduğunu, şirketin, yangın meydana gelen adreste herhangi bir işletmesi olmadığını, davacı şirketin yangın tarihindeki iştigal konuları arasında fabrika işletmeciliği yokken yangından hemen sonra durumlarını yasal hale sokmak için ticaret sicillerini değiştirdiklerini, dosyada bulunan Duetto ile malik arasında imza edilen kira sözleşmesinin muvaazalı olarak hazırlandığını, şekil şartlarını taşımayan bir kira sözleşmesi olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "... Asıl Dava ile Mahkememizin birleşen 2017/640 Esas ve 2017/641 Esas sayılı davalarının kısmen kabulü ile; Asıl Dava yönünden ; 789.926,00 TL nin 31.12.2015 yılından işleyecek avans faizi ile birlikte davalı İspet Petro Kimya San. Ve Tic. A.Ş den alınarak davacıya verilmesine, ..., ... yönünden davanın pasif husumet nedeni ile reddine, ... yönünden reddine, Birleşen 2017/640 E sayılı dava yönünden; 448.581,91TL zayi mal bedeli, 16.095,20 TL zayi olan tavuk ve yumurtaların bertaraf edilme maliyeti, 90.300 TL makine ve eşyaların değeri olmak üzere toplam 554.977,... TL nin 19.06.2015 yılından işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı İspet Petro Kimya San. Ve Tic. A.Ş den alınarak davacıya verilmesine, ..., ... yönünden davanın pasif husumet nedeni ile reddine, ... yönünden reddine, Birleşen 2017/641 E sayılı dava yönünden; 515.800,00TL makine ve eşyaların değeri, 708.314,30 TL binada meydana gelen zarar olmak üzere toplam 1.224.114,30 TL nin 19.06.2015 yılından işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı İspet Petro Kimya San. Ve Tic. A.Ş den alınarak davacılara verilmesine, ..., ... yönünden davanın pasif husumet nedeni ile reddine, ... yönünden reddine..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı asıl dava davacısı vekili ile birleşen davalar davacıları vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Asıl dava davacısı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme tarafından davalı ... yönünden davanın reddi kararı verilmesi sebebiyle davalı lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekalet ücretine hükmedilmiş olup, davalı lehine hükmedilen nispi vekalet ücreti usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel Mahkemenin hükme esas aldığı 12.01.2021 tarihli 2. yeni bilirkişi heyeti raporunda “…Aynı zamanda İspet’ e ait işyerinde önceden çıkan yangınlar nedeniyle işletmenin kapatıldığı ve yeniden çalışmaya başladığı, tüm bu olumsuzluklara rağmen bina sahibi taşınmazını kiraya verdikten sonra bu taşınmazdaki gelişmeleri takip etmemesi, İspet’ in proje dışı depolama yaptığını denetlememesi gibi nedenlerden dolayı davalı yer sahibi ...’ ın %10 oranında kusurlu olduğu takdir edilmiştir….” dendiğini, bu itibar ile davalı ... bina maliki olarak, binanın yapım ve bakımından sorumlu olduğunu, davalılar ... ve ... yönünden davanın pasif husumet nedeniyle reddi kararına karşı ise davalı şirketin ve bu şirket ortakları olan davalılar ... ve ...’ın gerekli tedbir ve önlemleri gereği gibi almadığından, gerekli eğitimleri işçilerine vermediğinden hasarın meydana gelmesinde şahsi sorumlulukları bulunduğunu, ayrıca, TBK'nın 61. maddesi gereğince müşterek ve müteselsil sorumlulardan her birinden tüm hasar bedelini toplam kusurlar üzerinden talepte bulunma hakları bulunduğundan, TBK'nın 61. maddesi gereğince müşterek ve müteselsil sorumlulardan kendi kusuruna denk gelen kısımdan daha fazlasını ödeyen taraf diğer müşterek ve müteselsil sorumluya rücu etme hakkı olduğundan, yerel mahkeme’nin hükmüne esas aldığı 12.01.2021 tarihli 2. yeni bilirkişi heyeti raporu ile ekli emsal HGK ve Yargıtay kararları gereğince davalılar oluşan hasardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarından, talepleri gibi tüm davalılar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini beyanı ile yerel mahkeme kararının asıl dava yönünden davanın kısmen kabul - kısmen reddi ile davalı ... ve ... yönünden davanın pasif husumet nedeniyle reddine ve davalı ... yönünden davanın reddine dair kararın kaldırılmasına ve esas inceleme yapılarak tüm davalılar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur. Birleşen dava davacıları vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin davalılar ..., ... ve ... yönünden verdiği davanın reddi kararı dosyada mevcut delillerin takdirinde hataya düşülerek verildiğinden usul ve yasaya aykırı olduğunu zira, yangın ile davalı İspet Petrokimya San.Tic. A.Ş.‘nin faaliyetine özgü tipik tehlike gerçekleştiğini, işleten ve işleten yetkilileri tehlike sorumluluğundan dolayı kusursuz sorumlu olduğunu, bina malikinin, bina ya da tesisin tehlike taşımayacak bir durumda bulunmasını sağlama yükümlülüğü olduğunu, BK'nın 69. maddesi hükmü gereği bina maliki kusursuz sorumlu olduğunu, yine hükme esas alınan 12.01.2021 Tarihli bilirkişi raporunda "bina malikinin İSPET'e ait iş yerinde önceden çıkan yangınlar nedeniyle işletmenin kapatıldığı ve yeniden çalışmaya başladığı, tüm bu olumsuzluklara rağmen bina sahibi taşınmazını kiraya verdikten sonra bu taşınmazdaki gelişmeleri takip etmemesi, İSPET'in proje dışı depolama yaptığını denetlememesi gibi nedenlerden dolayı %10 oranında kusurlu olduğu" tespit edilmişken, mahkemenin "yangının çıkışında binanın kötü yapılması ve bakılmasının sebep olduğuna dair hiçbir delil bulunmadığı.." gerekçesi ile bina malikinin sorumluluğu bulunmadığı yönün deki kabulü delillerin takdirinde bariz hataya düştüğünü, ayrıca, mahkeme tarafından davalı ... yönünden davanın reddi kararı verilmesi sebebiyle, davalı lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekalet ücretine hükmedilmesi de usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanı ile yerel mahkeme ilamının (birleşen davalar yönünden) davalılar ..., ... ve ... yönünden davanın reddine dair kararının kaldırılmasına ve esastan inceleme yapılarak meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tüm davalılar yönünden davalarının kabulüne karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur. Birleşen dava davacısı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacı ... ve ortakları adına 2017/641 Esas sayılı dosya ile açtığımız haksız fiilden kaynaklı tazminat davası, diğer davacı Duetto Gıda yönünden 2017/640 Esas ile açtığımız dava ile birleşmiştir. 2017 /640 esas sayılı dosyada asıl davacı sigorta şirketi tarafından açılan sigorta sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat olan dosyamız ile birleştiğini, davalı şirket vekilinin beyanlarının aksine, iki ayrı birleşen dosya olduğunu ve davacılardan sadece ... ve ortakları (varisleri ....- .... -... ve ...) sigortalı olduğunu ve ilam ile kusuru sabit davalı şirket aleyhine talepleri gibi karar verildiğini, davalı yönünden verilen hüküm usul ve yasaya uygun olduğunu, dosyada mevcut deliller karşısında dayanaksız istinaf nedenlerinin reddi gerektiğini, yangında davacıların zarar gören malları ve bedelleri yaptırılan tespit dosyaları ve yargılamada alınan bilirkişi raporları ile sabit olduğunu, davacıların zararı denetime elverişli raporlar ile usul ve yasaya uygun olarak tespit edildiğini, zararın ispatlanamadığı iddiası yersiz olduğunu beyanı ile yerel mahkeme kararının (birleşen davalar yönünden) davalılar ..., ... ve ... yönünden davanın reddine dair kararının kaldırılmasına ve esastan inceleme yapılarak meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tüm davalılar yönünden davalarımızın kabulüne, asıl dava davacı yanın istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/12/2021 tarih, 2017/639 Esas - 2021/651 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: DAVA; tazminat istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, asıl dava ve birleşen davalar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş karara karşı asıl dava davacısı vekili ile birleşen davalar davacıları vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır. Dosyanın incelemesinde; asıl dosya davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket nezdinde kobi paket sigorta poliçesi ile sigortalı olan ... ve ortağı işletmesine ait, içinde Duetto İnşaat Gıda Ltd Şti'nin kiracı bulunduğu et-balık-tavuk üretim ve depolama tesisi olarak faaliyet gösteren Kocaeli ili Başiskele ilçesi Kullar ... ada, 12 parsel de tapuda kayıtlı bulunan sigortalı işyerinin, 19/06/2015 tarihinde davalı ...'a ait Kocaeli ili Başiskele ilçesi Kullar ... ada ... parsel de bulunan taşınmazda tehlikeli atık geri kazanım tesisi olarak faaliyet gösteren davalı İspet Petro Kimya A.Ş. isimli iş yerinde, bu iş yeri ortakları olan ... ve ...'ın kusuru ile çıkan yangının Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından söndürme çalışmalarının gereği gibi doğru ve etkin yapılmaması neticesinde davalı İspet şirketinde başlayan, büyüyen ve yayılması engellenemeyen yangın nedeniyle sigortalı işyerinin hasar gördüğü, meydana gelen yangın olayı nedeniyle Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1089 Esas sayılı dava dosyasında dava açıldığı, bu dava dosyasında kusur durumunun belirlendiği, davacı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi teminatından hasara uğrayan işyeri için 31/12/2015 tarihinde toplam 789.926,00 TL hasar tazminatının sigortalı ... ve ortaklarına ödendiği, davacı sigorta şirketinin sigorta genel şartları uyarınca sigortalısının haklarına kanuni halef olduğu, bu nedenle 789.926,00 TL maddi tazminatın ödeme tarihi olan 31/12/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi için eldeki davanın açıldığı, asıl dosya ile birleşen 2017/640 Esas sayılı dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin ............ adresinde bulunan binada kiracı olarak faaliyet göstermekte iken 19/06/2015 tarihinde malik ...'a ait İspet Petrokimya San. Tic. AŞ tarafından işletilen atık boya geri kazanım tesisinde meydana gelen patlama neticesinde başlayan yangın sonucunda işyerinin tamamen yandığı, yangın sonrası Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/574 D.İş sayılı dosyası ile yanan makine ve malzemenin ve bunların bedellerinin tespit edildiği, yapılan tespit sonrası tespit edilen zararın davalılardan tahsili için eldeki davanın açıldığı, Asıl dosya ile birleşen 2017/641 Esas sayılı dosya davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların ortak olduğu davacı firmanın adi ortaklık olduğu, ...'a ait taşınmaz üzerinde ve ............. İzmit adresinde bulunan tesisin 19/06/2015 tarihinde, malik ...'a ait, İspet Petrokimya San. Tic. A.Ş. Tarafından işletilen atık boya geri kazanım tesisinde meydana gelen patlama neticesinde başlayan yangın sonucunda tamamen yandığı, davacıya ait tavuk kesimhanesi olarak inşa edilmiş tesisin Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi tarafından kobi paket sigortası ile sigortalı iken yangın meydana geldiği, davacı firmanın 31/12/2015 tarihinde 789.926,00 TL ödeme aldığını beyan ederek uzman bilirkişiden alınacak hesap raporuna göre, davacı zararının (binada, makinelerdeki hasar, kazanç kaybı) belirlenerek olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi için eldeki davanın açıldığı, ilk derece mahkemesince; asıl dava ve birleşen davalar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş karara karşı asıl dava davacı vekili ile birleşen davalar davacıları vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. Uyuşmazlık, meydana gelen yangın sebebiyle oluşan zarardan davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, kabul edilen kusur oranlarının yerinde olup olmadığı ve davacının talep edebileceği gerçek zarar miktarının ne olduğu hususlarında toplanmaktadır. 6098 Sayılı Borçlar Kanunu'nun 69.maddesinde (Borçlar Kanunu'nun 58.) düzenlenen bina ve yapı eseri malikinin sorumluluğu, kusursuz sorumluluk türü olan özen (olağan sebep) sorumluluğudur. Bina veya yapı eseri malikinin sorumluluğu yapı eserinin yapımındaki bozukluğa veya bakımındaki eksikliğe dayanmaktadır. Sorumluluğun doğmasında, yapılıştaki bozukluk - bakım eksikliği ayrımının bir önemi bulunmamaktadır. Zira, malikin sorumlu olması için bakım eksikliği veya yapılıştaki bozukluktan herhangi birinin varlığı yeterli görülmektedir. Her iki olasılıkta da yalnızca malikin sorumluluğu söz konusu olmaktadır. Bina veya yapı eseri malikinin sorumlu tutulabilmesi için; yapım bozukluğu veya bakım eksikliğinden zararın doğması, yapım bozukluğu veya bakım eksikliği ile zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması yeterlidir. Bina veya yapı eseri malikinin sorumluluğu bakımından bulunması zorunlu unsur olan illiyet bağı yönünden ise, bu bağın kesilmesine yol açacak sebeplerin somut olayda gerçekleşmemiş olması gereklidir. İlliyet bağını kesen sebepler ise; mücbir sebep, zarar görenin ya da üçüncü kişinin ağır kusurudur. Zarar, aradaki illiyet bağını kesecek derecede bir mücbir sebepten, zarar görenin ya da üçüncü bir kişinin kusurundan doğmuş ise yapı malikinin sorumluluğu söz konusu olmaz.(Yargıtay HGK'nun 29...2017 tarih ve 2017/3-439 E. ve 2017/1463 K. sayılı ilamı). Halefiyet, bir kişinin hukuken diğerinin yerine geçmesi anlamına gelir. 6102 sayılı TTK m. 1472/1. maddesinde sigorta tazminatını ödeyen sigortacının, hukuken sigorta ettirenin (başkası hesabına sigortada sigortalının) yerine geçeceği ifade edilmiştir. Bu nedenle hukukumuzda yasal halefiyete ilişkin olarak tazminat alacağının yasa uyarınca sigortacıya geçmesi ilkesi benimsenmiştir. Yasal halefiyet zarar sigortalarında söz konusu olup, mal sigortaları bakımından TTK m. 1472 hükmünde, sorumluluk sigortaları bakımından TTK m. 1481 hükmünde düzenlenmiştir. Bu madde uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Burada sigortacı, sigorta ettiren yerine geçtiği için şahsî ve rücu ödediği bedelle sınırlı olduğundan dolayı da cüz’î haleftir (Yargıtay HGK'nın 05/02/2019 tarih ve E. 2017/17-1088 E. - 2019/65 K.) Davalı sigorta şirketi, davaya konu icra takibini sigortalısının halefi olarak açtığına göre, uyuşmazlığın çözümünde de dava dışı sigortalı ile davacı arasındaki ilişkinin hukuki mahiyeti nazara alınmalıdır. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur (Yargıtay İBK’nun 22/03/1944 tarih ve 1939/37 E. - 1944/9 K., 17/01/1972 tarih 1970/2 E. - 1972/1 K.). Rücu gerçek zararının giderilmesi amacına yönelik olup, zenginleşmeye bir vesile teşkil etmemelidir. Dolayısıyla zarar sorumlusundan halefiyet ilkelerine dayalı olarak talepte bulunan da ödediği meblağın tamamını değil ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı, zarar sorumlusu bulunanlardan isteyebilir. Bu nedenle, sorumluluğunun belirlenebilmesi için olayın oluşumunda tarafların mevcut kusur durumun tespiti önem arz eder. Dosya arasına alınan 16/08/2019 bilirkişi raporunda özetle; davacı Sigorta Şirken açısından TTK m.1472 nci madde kapsamında Halefiyet koşullarının gerçekleşmiş olduğu, bu çerçevede meydana gelen yangın olayında davalıların objektif özen yükümlülüğüne aykırı hareket etmeleri nedeniyle kusurlu olduğu, dava tarihi itibariyle rücu olunabilecek miktarın 603.100,00.-TL asıl alacak ve TCMB avans faizi nispeti ile 90.229,54.-TL olduğu yönünde görüş bildirildiği görülmüştür. Dosya arasına alınan 23/06/2020 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; meydana gelen yangında hasar gören binaların dava tarihi itibarı ile 2.330.000,00 TL olduğu, kira kaybının eksper raporunda belirtildiği gibi 12.000,00 TL olduğunun değerlendirildiği, dava konusu yapılara ait ruhsat ve iskanlarının bulunduğu, ancak binaların gerek ruhsatlı ve iskanlı olmaları ve gerekse sonradan ilave edildiği beyan edilen eklentilerin varlığı yangında hiçbir etkisinin olmadığı anlamına gelmediği, binaların mevcut konumlarının yangına etkisi İş Sağlığı ve Güvenliği Bilirkişisi tarafından değerlendirildiği, Gıda Mühendisi Bilirkişi tarafından yapılan incelemelerde zayi olan gida maddeleri KDV dahil toplam 337.718,16 TL olduğu, kök raporda hesaplandığı gibi yangın sebebiyle ortaya çıkan hasarın makina ve teçhizat kısmının 603.100,00 TL olduğu, ayrıntıları kök raporda açıklandığı üzere İspet Petro Kimya San. ve Tic. İşletmesinin kullanmayacağını taahhüt ettiği tankları kullanması ve yangın yükünü artırıcı yanıcı, parlayıcı, tehlikeli kimyasal maddeleri tesiste fazla miktarda bulundurması nedeniyle %60 kusurlu olduğu, Birinci Sınıf Gayrı Sıhhi Müessese olan, Solvent Geri Dönüşüm Tesisi olan ve çok tehlikeli sınıfta yer alan İspet firmasının yanında olan ve yangından zarar gören işletmelerin, riskin farkında olmadıkları, imar ve yapı yönünden çekme mesafelerine uymadıkları, ruhsat dışı eklenti yapılar nedeniyle İtfaiyenin etkin müdahalenin sağlanamaması nedeniyle %20 kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketinin ilgili yönetmeliğin, Sigorta şirketleri yangına karsı sigorta ettirme talebi aldıkları binalarda, tesislerde ve işletmelerde, bu yönetmelik hükümlerine uyulup uyulmadığını kontrol etmek zorundadır denilmesine rağmen, böyle bir çalışmanın mevcut olmaması nedenleriyle %20 oranında kusurlu olduğu yönünde görüş bildirildiği görülmüştür. Dosya arasına alınan 12/01/2021 tarihli ve farklı bilirkişilerin yer aldığı bilirkişi raporunda özetle; meydana gelen yangın olayında davalı İspet Petro Kimya A.Ş'nin %60 oranında sorumluluğu ve kusurunun bulunduğu, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığının %30 oranında kusurlu olduğunu, İSPET'e ait iş yerinde önceden çıkan yangınlar nedeniyle işletmenin kapatıldığı ve yeniden çalışmaya başladığı, tüm bu olumsuzluklara rağmen bina sahibi taşınmazını kiraya verdikten sonra bu taşınmazdaki gelişmeleri takip etmemesi, İSPET'in proje dışı depolama yaptığını denetlememesi gibi nedenlerden dolayı %10 oranında kusurlu olduğu yönünde görüş bildirildiği görülmüştür. Dosya arasına alınan 05/04/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; kök raporda yangının çıkış yeri ve çıkış sebebi ile ilgili teferruatlı bir şekilde irdeleme ve değerlendirme yapıldığı, özellikle yangının çıkış yeri ve çıkış sebebiyle ilgili hususlar kök raporda belirtilenler üzere hiçbir tartışmaya mahal verilmeyecek derece de açık olduğu, dosya kapsamına sunulu itiraz dilekçeleri incelenip irdelendiğinde, davalılardan ... vekili tarafından kişiselleştirilmiş ve soyut kavramlı itirazlar bilimsel ve hukuki olmadığı, bu bakımdan yangının çıkış yeri, çıkış sebebi ve kusur durumu ile ilgili daha önce bilirkişi heyetimizce düzenlenen 12.01.2021 tarihli kök raporda her hangi bir değişikliğe girilmemiş ve aynen korunduğu, ...'a ait .... ada, ... nolu parseldeki binalara ilgili belediye tarafından 26.03.2009 tarihli yapı kullanma izin belgesi verildiği, komşu ... ada .... parsel sahibi tarafından Noter onaylı muvafakat verildiği, yangının başladığı ... ada, ... parseldeki binalar ile yangının sirayet ettiği ... ada, 12 parseldeki binaların yapı ruhsatlı ve iskanlı oldukları dikkate alındığında, yapıldıkları yıl itibarı ile ilgili belediyesi tarafından imar mevzuatına uygun bulunarak ruhsat ve iskan belgeleri verilmiş olduğu, dava konusu ... ada, ... nolu parselde bulunan ...'a ait bina toplam 3.593,00 m² alanında olup, idari bina ve Atık Solvent Geri kazanım Tesisinin Yangın Emniyet Tedbirleri İtfaiye Daire Başkanlığı Önleme ve Eğitim Şube Müdürlüğü tarafından kontrol edilerek, 27...2007 tarih ve 2007/12937 karar sayılı "Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik” gereği Yapı Kullanma İzin (İskan) belgesi verilmesinin uygun olduğu yönünde rapor olduğu belirlenmiş olup, bunun dışında binaların çekme mesafeleri ile ilgili olarakta davacıların iştigal alanın değerlendirilmesi hususu ise uzmanlık alanım dışında olduğu için kusur ve kusur oranı değerlendirilmesi tarafımdan yapılamadığı şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür. Dosya arasına alınan birleşen dosyalar yönünden aldırılan bilirkişi raporunda özetle; davacının konu adresteki gayrimenkulü kiraya verdiği Duetto Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. aralarındaki resmi olmayan kira kontratında Noter onayına ya da sözleşmenin yazılı bir metin olarak bulunmasına gerek olmadığı, yapılan keşif ve fiziki incelemelerde dava dilekçesindeki ürünlerin tamamen kullanılamaz hale geldiği, Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/575 D. İş Sayılı dosyasından yapılan keşif esnasında şirkete ait mallar ve makineler tespit edildiği, Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/574 D. İş Sayılı dosyası ile taşınmaz malikine ait binalar ve mallar yönünden tespit yapıldığı, Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesi Esas No: 2015/639E. Karar No: 2015/ 1106 numaralı gerekçeli kararda ... ve ...' a ait resmi evraklara yangın nedeniyle zayi belgesi verildiği, ... - ...' ın faaliyet konularında “Broiller piliç üretimi kesim ve işletme fabrikası işletmeciliği yangın öncesinde mevcut olduğu, 06.05.2005 tarihli gazetelerde adres değişikliği mevcut olduğu, 2005 tarihli gazetelerde adres değişikliği 29.06.2015 tarihinde yapılan değişiklik ile de yanan kesimhanenin yeniden faaliyete geçmesi için ... faaliyet konusuna “İnşaat Taahhüt İşlerinin eklendiği, Sanayi odası faaliyet belgelerinde de faaliyet konusu arasında “piliç üretim ve işletme fabrikası işletmeciliğinin de olduğu keyfiyetin 29.06.2015 tarihinde tescil edildiği ve ilan olunduğu, zarar gören tavuk eti ve yumurtaların değerlerinin davacı şirketin defter ve kayıtlarının incelenerek 14.03.1991 tarih ve 20814 sayılı Resmi Gazetede yayınlanmış olduğu, yangın sebebiyle zayi olan tavuk ve yumurtalar hesaplandığında toplam maliyetinin İZAYDAŞ'ın belirlediği tutar 13.640 TL+ 2.455,20 TL + KDV, toplam olmak üzere 16.095,20 TL ücret ile depolanacağı, Zarar gören yumurtaların bedellerinin 117.501,30 TL + KDV, tavuk bedellerinin 297.852,32 TL + KDV, zayi mal bedellerinin 415.353,62 TL, zayi mallara ait %8 KDV tutarının 33.228,29 TL olduğu KDV dahil toplam tutar 448.581,91 TL olduğu yönünde görüş bildirildiği görülmüştür. Eldeki davada; davacı, dava konusu yangının, davalı ...'ın maliki olduğu taşınmazın kullananı İspet Petro Kimya A.Ş. ve bu şirketin ortakları konumunda bulunan diğer davalıların sorumlu olduklarından bahisle işbu davayı açmıştır. Davalılar ise, davalı ...'a ait binada çıkan yangın sebebiyle meydana gelen zarardan sorumlu bulunmadıklarını savunmuşlardır. Öncelikle belirtmek gerekirse; yapı malikinin sorumluluğu, bir kusursuz sorumluluk hali olarak düzenlenmiş olsa da, meydana gelen olayda zarar, hukuka aykırılık ve uygun illiyet bağının bulunması gerekir. Uygun illiyet bağından anlaşılması gereken, zararın, yapının yapımındaki bozukluktan veya bakımındaki eksiklikten dolayı meydana gelmiş olmasıdır. İlliyet bağı ise, mücbir sebep, zarar görenin kendi kusuru veya üçüncü kişinin kusuru nedeniyle kesilebilir. Bu sorumlulukta zarar gören, yapı malikinin yani davalının kusurunu kanıtlamak zorunda değildir. Yapı maliki de, kusurun bulunmadığı savunmasının ötesinde uygun illiyet bağının kesildiğini kanıtlamalıdır. İtfaiye yangın raporu, davacı sigorta şirketinin tespit talebi üzerine Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/575 D. İş sayılı dosyasında alınan rapor ile tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde, somut olayda, yangının, davalı İspet Petro Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş.'te bulanan kimyasal maddelerin reaksiyonu sonucu meydana geldiği anlaşılmış olup illiyet bağını kesen sebeplerin varlığını ispat edemeyen yapı maliki davalı meydana gelen zarardan TBK'nın 69. maddesi uyarınca kusursuz olarak sorumludur. Zararın kapsamı ve tutarı bakımından dosya içeriğine ve toplanan delillere göre tespit edilen zararın dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun düştüğü, bilirkişi raporlarının teknik açıdan yeterli, somut olaya uygun ve denetime elverişli olduğu anlaşılmış, açıklanan tüm bu neden ve gerekçelerle ilk derece mahkemesince; asıl dosyada müteselsil sorumluluk ilkesi gereği sigorta şirketinin ödemiş olduğu 789.926,00-TL'nin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den tahsili ile bu davalı yönünden davanın kabulüne, davalılar ... ve ...'in davalı İspet A.Ş.'nin ortağı oldukları bu nedenle şahsi sorumluluklarının bulunmadığı anlaşıldığından bu davalılar yönünden davanın reddine, diğer davalı Mehmet Sina Avşar yönünden ise TBK'nın 69. maddesi gereğince davalı ... her ne kadar taşınmaz maliki ise de; yangının çıkışında binanın kötü yapılması ve bakılmasının sebep olduğuna dair hiçbir delil bulunmadığından bina malikinin sorumluluğu bulunmadığı anlaşılmakla bu davalı yönünden davanın reddine, 22.09.2021 tarihli ek raporun maddi tazminat hesaplamasına ilişkin kısmı hüküm kurmaya elverişli olmakla birleşen 2017/640 ve 2017/641 E sayılı davalar yönünden; 448.581,91 TL zayi mal bedeli, 16.095,20 TL zayi olan tavuk ve yumurtaların bertaraf edilme maliyeti, 90.300 TL makine ve eşyaların değeri olmak üzere toplam 554.977,... TL nin 19.06.2015 yılından işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den tahsili ile bu davalı yönünden davanın kabulüne, davalılar ... ve ...''in davalı İspet A.Ş.'nin ortakları olduğu, şahsi sorumluluklarının bulunmadığından bu davalılara husumet yöneltilemeyeceği anlaşıldığından bu davalılar yönünden davanın reddine ve yangının çıkışında binanın kötü yapılması ve bakılmasının sebep olduğuna dair hiçbir delil bulunmadığından bina malikinin sorumluluğu bulunmadığı anlaşılmakla davalı ... yönünden davanın reddine şeklinde karar verilmiştir. Asıl ve birleşen dava davacıları vekilllerinin davalı ... zarardan sorumlu olmaları gerektiğine yönelik istinaf istemlerinin incelenmesinde; 6098 sayılı TBK. madde 69 hükmü uyarınca, bir binanın veya diğer yapı eserlerinin maliki, bunların yapımındaki bozukluklardan veya bakımındaki eksikliklerden doğan zararı gidermekle yükümlüdür. Bu maddedeki sorumluluk, objektif özen yükümlülüğüne aykırılıktan doğan ağırlaştırılmış bir kusursuz sorumluluk halidir. Diğer yandan özel hukuk sorumluluğu bakımından her zaman kusur (kast veya ihmal) unsurlarının bulunması zorunlu değildir. Bu gibi hallerde, zararın, hukuka aykırı bir davranıştan doğması yani objektif koşulun gerçekleşmesi yeterli olup, ayrıca sübjektif koşula yani kusura ihtiyaç yoktur. Özellikle kusursuz sorumluluk hallerinde durum böyledir. Zarar, ihmalden de kaynaklanabilir ve ihmali bulunanlar da zarardan sorumlu olur. Yapı eserinin, yapım kurallarına, imar kanunu hükümlerine uygun yapılmış olması, eksiklik veya bozukluğun zarara sebep olması halinde, maliki sorumluluktan kurtarmaz. Malikin, mutad tedbirler almış olması da sorumluluktan kurtulması için yeterli değildir. Malikin özen ödevi, somut ve objektif bir nitelik taşır. Eksikliğin mahiyeti ve özellikle malikin özen ödevini yerine getirip getirmediği, eserin tahsis amacı (ciheti) ve alınması gerekli tedbirlerin niteliği gözönünde tutularak değerlendirilir. Malikin almak zorunda olduğu tedbirler her şeyden önce zaman ve teknik yönünden mümkün ve ayrıca ekonomik açıdan ondan beklenilebilir olmalıdır(167). Malikin göstermek zorunda olduğu özen ödevi, objektif olarak değerlendirilmeli, onun sübjektif mazeret ve durumları göz önünde tutulmamalıdır. Zararın sebebi, yapım eksikliği, eserdeki inşaat bozuklukları, bakım noksanlıkları olmalıdır. Bu bakımdan, eserdeki eksiklik, umulmayan bir olaydan veya üçüncü bir kişinin davranışından (fiilinden) ileri gelse bile, zararın sebebi olduğu sürece, malik sorumludur. Ancak, zarar, eserdeki eksiklikten değil de malik veya üçüncü bir kişinin davranışından, zarar görenin ağır kusurundan veya mücbir sebepten meydana gelmişse, eksiklikle zarar arasında ya uygun illiyet bağı bulunmadığı ya da kesildiği için BK. 58 uygulanmaz(168). (Prof. Dr. Fikret Eren, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Cilt 1, Gözden Geçirilmiş 6. Bası, Beta Yayınları, İstanbul, 1998, s:642-643). Eldeki uyuşmazlıkta, dosyaya giren bilirkişi raporlarında binada yapım eksikliği veya bozukluğu olduğuna dair bir değerlendirme olmadığı, binanın imar mevzuatına uygun olduğu belirlenmiştir. Bilirkişi raporunda bina malikine bakım ve gözetim yükümlülüğüne aykırı davrandığı gerekçesi ile kusur verildiği görülmekte ise de; binanın bir fabrika binası olması, davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'nin kiracı olarak binada faaliyet göstermesi, fabrikada kimyasal üretim yapılması, bu tür endüstriyel bir iş için bina malikinden bakım ve gözetim beklenemeyeceği, başka bir söyleyişle kiracının yaptığı işle ilgili mevzuat gereğince bir çok kurum ve kuruluşun denetim ve gözetim yükümlülüğünün bulunması, faaliyetlerinin izin ve denetime tabi olması dikkate alındığında davalı bina malikine ağır bir bakım ve gözetim yükümlülüğünün yüklenemeyeceği açıktır. Bu durumda davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'nin mevzuata aykırı depolama ve faaliyetlerinin davalı bina malikinin kusursuz sorumluluğu yönünden illiyet bağını kestiği kabul edilmelidir. Bu nedenle bu davalı yönünden davanın reddinin isabetli olduğu anlaşılmaktadır. Asıl ve birleşen dava davacıları vekillerinin davalılar ..., ...'in zarardan sorumlu olmaları gerektiğine yönelik istinaf istemlerinin incelenmesinde; Bu davalılar, diğer davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'nin ortakları olup, şirket tüzel kişiliğinin eylemlerinden sorumlu tutulamazlar. Bu davalıların haksız fiil sorumluluğu için de ancak eylemi bizzat yaptıklarının ispat edilmesi gerekir. Davalılar ..., ... hakkında taksirle yangına neden olma suçundan açılan davada Kocaeli 8. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 24/10/2017 tarih 2015/1089 esas 2017/603 karar sayılı dosyasında ön ödeme nedeniyle kamu davasının düşürülmesine karar verildiği, bu kararın İstanbul BAM 17. Ceza Dairesi'nin 28/06/2018 tarih 2017/3882 esas 2018/1740 karar sayılı kararı ile kesinleştiği anlaşılmaktadır. Ancak bu yargılamada davalılar hakkında mahkumiyet kararı verilmediği gibi davalıların yangını bizaat çıkardıklarına dair bir belirlemede yapılmadığı, dosyada bu yönde bir delil olmadığı dikkate alındığında bu davalıların davalı şirketin eylemlerinden şahsi sorumlulukları olmadığı anlaşılmakla istinaf isteminin reddi gerekmiştir. Asıl dava davacı vekilinin vekalet ücretine yönelik istinaf isteminin incelenmesinde; İlk derece mahkemesinin karar tarihi itibariyle uygulanması gereken 2022 yılı AAÜT'sinin 13/4. maddesi ile tarifenin 2. kısım 2. bölümü uyarınca davalı ... lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmadığından kararın kaldırılarak yeni hüküm verilmesi verilmesi gerekmiştir. Bu nedenlerle; asıl dava davacısı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kısmen kabulüne, birleşen davalar davacıları vekillerinin istinaf istemlerinin ayrı ayrı reddine, yerel mahkemenin kararının kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353-(1)-b)-2) madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-)Birleşen davalar davacılarının İSTİNAF BAŞVURULARININ AYRI AYRI REDDİNE, 2-)Asıl dava davacısının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN KISMEN KABULÜNE, Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/12/2021 tarih, 2017/639 Esas - 2021/651 Karar sayılı kararının HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince KALDIRILMASINA, YENİDEN YARGILAMA YAPILMASI GEREKMEDİĞİNDEN AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE HÜKÜM KURULMASINA, A-)Asıl davanın KISMEN KABULÜ ile, 789.926,00 TL'nin 31/12/2015 yılından işleyecek avans faizi ile birlikte davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 1-..., ... yönünden davanın pasif husumet nedeni ile REDDİNE, 2-... yönünden REDDİNE, 3-Alınması gerekli 53.959,85 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 13.489,97 TL harcın mahsubu ile kalan 40.469,88 TL harcın davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak hazineye irat kaydına, 4-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 56.546,30-TL vekalet ücretinin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalılar ..., ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereği hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 6-Davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL başvurma harcı ve 13.489,97 TL peşin harç toplamı ‭13.521,37‬ TL harcın davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 8-Davacı tarafından yapılan bilirkişi, müzekkere ve tebligat gideri toplamı 5.732,90 TL yargılama giderinin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 9-Birleşen dosya davacılar vekili tarafından yapılan bilirkişi, müzekkere ve tebligat gideri toplamı ....631,60 TL yargılama giderinin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak birleşen dosya davacılar vekiline verilmesine, 10-Birleşen dosya davacılar vekili tarafından yatırılan 253,80 TL keşif harcının davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak birleşen dosya davacılar vekiline verilmesine, B-)Birleşen 2017/640 Esas sayılı davanın kısmen kabulü ile 448.581,91 TL zayi mal bedeli, 16.095,20 TL zayi olan tavuk ve yumurtaların bertaraf edilme maliyeti, 90.300 TL makine ve eşyaların değeri olmak üzere toplam 554.977,... TL'nin 19/06/2015 yılından işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 1-..., ... yönünden davanın pasif husumet nedeni ile REDDİNE, 2-... yönünden REDDİNE, 3-Alınması gerekli 37.910,49 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 853,88 TL peşin harç ve 8.630,00 TL ıslah harcı toplamı 9.483,88 TL harcın mahsubu ile kalan 28.426,61 TL harcın davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak hazineye irat kaydına, 4-Birleşen dosya davacıları kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 44.798,86 TL vekalet ücretinin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalılar ..., ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereği hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 6-Davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 44.798,86 -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 853,88 TL peşin harç ve 8.630,00 TL ıslah harcı toplamı ‭9.515,28‬ TL harcın davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 8-Birleşen dosya davacıları tarafından yapılan 580,30 TL müzekkere ve tebligat giderinin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacılar vekiline verilmesine, C-)Birleşen 2017/641 Esas sayılı davanın KISMEN KABULÜ ile 515.800,00 TL makine ve eşyaların değeri, 708.314,30 TL binada meydana gelen zarar olmak üzere toplam 1.224.114,30 TL nin 19.06.2015 yılından işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacılara verilmesine, 1-..., ... yönünden davanın pasif husumet nedeni ile REDDİNE, 2-... yönünden REDDİNE, 3-Alınması gerekli 83.619,25 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.561,63 TL peşin harç ve 18.345,00 TL ıslah harcı toplamı 20.906,63 TL harcın mahsubu ile kalan 62.712,62 TL harcın davalı İspet Petro Kimya San. Ve Tic. A.Ş'den alınarak hazineye irat kaydına, 4-Birleşen dosya davacıları kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 75.644,00 TL vekalet ücretinin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacılara verilmesine, 5-Davalılar ..., ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereği hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine, 6-Davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 75.644,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 2.561,63 TL peşin harç ve 18.345,00 TL ıslah harcı toplamı ‭‭20.938,03‬ TL harcın davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacılara verilmesine, 8-Birleşen dosya davacıları tarafından yapılan 215,80 TL müzekkere ve tebligat giderinin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacılar vekiline verilmesine, 9-HMK'nın 120. maddesi gereğince asıl ve birleşen dosya davacılar vekili tarafından yatırılan gider avansından karar kesinleşene kadar yapılacak masraflar mahsup edilerek arta kalan miktar olduğu taktirde karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, 3-)İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları; Birleşen davalar davacıları yönünden -Bakiye 346,90 TL harcın istinaf edenlerden ayrı ayrı alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine, -İstinaf Kanun Yoluna Başvurma harçlarının hazineye gelir kaydına, -İstinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların, istinaf edenler üzerinde bırakılmasına, Asıl dava davacısı yönünden -İstinaf Kanun Yoluna Başvuru harcının hazineye irad kaydına, -İstinaf Karar Harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davacıya iadesine, -Davacı tarafından yapılan 220,70-TL İstinaf Kanun yolu masrafı ile 339,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 619,70 TL'nin davalı İspet Petro Kimya San. ve Tic. A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine, 4-)İstinaf edenler tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf edenlere iadesine, 5-)İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 6-)Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine, İlişkin; Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.27/09/2024 Başkan ... e imzalıdır Üye ... e imzalıdır *Üye ... e imzalıdır Katip ... e imzalıdır * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*