İlk Derece Mahkemesi · Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi
Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/76 E. 2023/472 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2021/76
- Karar No
- 2023/472
- Karar Tarihi
T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2021/76 Esas KARAR NO : 2023/472 DAVA : Tazminat (Kooperatif Üyeliğinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/12/2013 KARAR TARİHİ : 30/05/2023 GEREKÇELİ KARARIN YAZILMA TARİHİ : 06/07/2023 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kooperatif Üyeliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, fazla tahsil edildiği iddia edilen gecikme faizi ile emlak vergisinin iadesi talepli alacak davasıdır. Davacı, dava dilekçesi ile özetle; müvekkilinin davalı ... yapı kooperatifin hissedarı olup kendisinden herhangi bir genel kurul kararı olmaksızın kendisinden 2007, 2008, 2009, 2010, 2011 ve 2012 yılı emlak vergilerinin faiziyle birlikte talep edildiğini, müvekkilinin her türlü hakkını saklı tutacağını beyanla ihtirazi kayıtla kendisinden istenen bedeli faizi ile ödediğini, öncelikle kooperatif yönetim kurulu tarafından, emlak vergisi adı altında ortaklardan bir kısmından, kendi insiyatifi ile gerçek verginin üç misli para toplandığını, ancak ne kooperatifin ne de yönetim kurulunun, üyelerinden emlak vergisi adı altında para toplama hak ve yetkisi bulunmadığını, malik sıfatı kooperatif tüzel kişiliği haiz olduğundan, bu yük de ona ait olduğunu, ortaklardan sadece oda, genel kurul kararıyla içinde emlak vergisinin de bulunduğu her türlü harcama kalemi için avans mahiyetinde ödenti toplayabileceğini, yine kooperatif yönetim kurulunun insiyatifi ile icat ettiği gelir kalemleri için faiz alamayacağını, sonuç olarak yönetim kurulunun, genel kurul kararları dışında para toplama yetkisi olmadığı gibi faiz istemesinin de mümkün olmadığını, kaldı ki kooperatifin gelir ve aidatlarının toplamı üç yıllık bütçe giderlerini karşılayacak düzeyde olduğunu ileri sürerek, kendilerinden haksız olarak tahsil edilen 8.233,00 TL emlak vergisi ve 5.486,00 TL gecikme faizi toplamı olmak üzere 13.719,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren aylık % 2 gecikme faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davacı, cevap dilekçesi ile özetle; kooperatifin bütçelerinde her zaman emlak vergi ödemesinin bulunduğunu, bu hususun yasal bir sorumluluk olduğunu, taşınmazların kooperatif adına kayıtlı olması nedeniyle ayrıca genel kurul kararına gerek olmadan bilançolarda ödenecek vergilerin belirtildiğini, bundan ayrı olarak 2000 ve 2004 tarihli genel kurul kararlarında ödenecek vergilerin üyelerden tahsiline ilişkin kararların bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Uyuşmazlık, davacının fazla emlak vergisi ve gecikme faizi ödeyip ödemediği ile bu emlak vergilerinin diğer kooperatif üyelerinden farklı olarak ödemesi gerekenin üç katı şeklinde tahsil edilip edilmediği hususlarına ilişkindir. Uyuşmazlık çerçevesinde toplanan deliller, ödeme belgeleri, kooperatif sicil dosyası, kooperatif kayıtları, taraf defterleri, bilirkişi raporudur. Mahkememizce verilen ... E. ve ... K. sayılı karar ile özetle: "Yapılan yargılama sonucu iddia ve savunmaya, davalı kooperatifin sicil dosyasına, tarafların kabulünde olan ödeme belgelerine, sunulan ve toplanan deliller ile yaptırılan inceleme sonucu alınan 15/10/2014 tarihli bilirkişi heyeti raporuna, itiraz üzerine aynı heyetten alınan 16/09/2015, 16/02/2017 ve 15/08/2017 tarihli ek raporlara, emsal olarak bildirilen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyasına ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalı kooperatifte üye olduğu, taşınmazların kooperatif adına olması nedeniyle emlak vergilerinin kooperatif tarafından ödenmesinde yasal zorunluluk olduğu, davalı kooperatifin 12/04/2004 tarihli genel kurulunda emlak vergilerinin üyelerden toplanmasına karar verildiği, son alınan ek raporda kooperatifin ticari faaliyette bulunmaması nedeniyle işlemiş faiz yönünden TBK'nın 120/2. maddesine göre hesaplama yapıldığında, davacıya düşen emlak vergisinin 8.208,00 TL, işlemiş faizin ise 4.167,63 TL tuttuğu, her ikisinin toplamının 12.375,63 TL ettiği, ancak davalı kooperatifin toplamta 13.719,00 TL davalıdan tahsil ettiği, aradaki fark olan 1.343,37 TL'nin davacıya iadesinin gerektiği " gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İstanbul BAM. ....HD.nin ... E. ve ... K. sayılı kararı ile özetle: “Davacı, gerek dava dilekçesinde gerekse istinaf dilekçesinde ödenen emlak vergisinin miktarının dava konusu yapılmadığını ancak, ödenen verginin ortakların tamamından değil bir kısmından, alınması gereken miktarın üç misli alındığını iddia etmiş olup, mahkemece bu konuda bir araştırma yapılmamıştır. Bu nedenle öncelikle 2007-2012 dönemi emlak vergisi ile ilgili yönetim kurulu kararları ve ödeme tabloları getirtilerek, ödenen emlak vergilerin ortaklar arasında ne şekilde paylaştırıldığı ve davacıya isabet eden iş yeri belirlenerek o tip iş yeri için üyelerce ödenmesi gereken emlak vergisi miktarı tespit edilerek asıl alacak ve işlemiş faiz yönünden bilirkişi heyetinden denetime elverişli rapor alınması gerektiği” yönündeki gerekçesi ile mahkememiz kararını kaldırmıştır. Somut olayda; istinaf kaldırma kararı kapsamında davalı kooperatiften 2007-2012 dönemi emlak vergisi ile ilgili yönetim kurulu karaları ve ödeme tabloları, ödenen emlak vergilerinin ortaklar arasında ne şekilde paylaştırıldığı hususunda belgelerini sunması istenmiş olup; davacının 16.03.2021 tarihli kararın gereğini yerine getirmediği, kararın yerine getirilmesi huşunun 28.09.2021 tarihli celsede ihtar edildiği, aynı celsede kesin süre verildiği, belgelerin sunulmaması veya eksik sunulması veya talep edilenle ilgisi olmayan evrakların sunulması halinde davalının HMK.20 maddesi uyarınca dürüst davranma yükümlülüğüne aykırı hareket ettiğinin kabul edileceği ve HMK.220/3 madde uyarınca belgelere ilişkin davacı beyanlarının kabul edileceğinin ihtar edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce, davacının, davalının eksik ve ilgisiz belge sunduğu iddiası yerinde görüldüğünden, 17.03.2022 tarihli ara karar ile davalı merkezinde bilirkişi eşliğinde keşif icra edilerek ilgili belgelerin teslim alınmasına karar verildiği, bilirkişice raporun tanzimi için gerekli olan evraklar tespit edilerek, mevcut olanların teslim alındığı, eksik evrakların bilirkişi tarafından davalıdan talep edildiği, bu hususunun tutanağa geçirildiği, belgelerin sunulması için davalıya süre verildiği görülmüştür. Bilirkişi raporu ile davalının emlak vergilerinin nasıl paylaştırıldığını gösterir ve keşif sırasında bilirkişi tarafından tek tek yazılarak teslim edilmesi istenen belgelerin teslim edilmediği, teslim edilmeyen belgelerin ne olduğunun belirtildiği ve bu halde emlak vergilerinin hangi usulde ve miktarda üyelerden tahsil edildiğinin tespitinin yapılamayacağının bildirildiği anlaşılmıştır. Bu kapsamda; davalının söz konusu emlak vergilerinin üyeler arasında nasıl paylaştırdığı, üyelerden ne kadar vergi tahsil edildiğini gösterir hesaplama yapmaya olanak sağlar belgeleri, mahkememizce verilen süreler kapsamında 1,5 yıldan uzun süre teslim etmediği, eksik belgelerin kooperatif merkezinde bile temin edilemediği, yine de davalıya bu belgelerin teslimi için süre verildiği fakat davalıca hesaplama yapmaya olanak sağlar nitelikte ve talep edilen belgelerin sunulmadığı anlaşılmıştır. HMK.220. maddesi kapsamında, istenen belgelerin davacının iddiasının ispatı için zorunlu olması, belge sunulmaması nedeniyle davacı iddiasının doğruluğunun denetlenememesi, davalının bu belgelerin mevcudiyetini inkar etmediği fakat belgeleri de sunmadığı, dürüstlük ilkesine aykırı tavır sergilediği, kusuru ile sunmadığı belgeler nedeniyle davacının davasını ispat edemediğinin kabulünün kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı yönündeki genel ilkeye aykırı olacağı ile HMK.220/3 maddesinin mahkememize verdiği takdir yetkisi çerçevesinde, belgelerin içeriğine ilişkin davacının beyanının doğru olduğu kabul edilmiş, davalının davacıdan fazla emlak vergisi tahsil ettiği kabul edilerek aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın Kabulüne, Davacının sabit görülen 13.719,00-TL alacağının 13/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 937,14.-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 234,30.-TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 702,84.-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafından yatırılan 24,30.-TL başvurma harcı ve 234,30.-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 6-Davacı tarafından dosyada yapılan toplam 2.775,48.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 7-Davalı tarafından dosyada yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 8-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.200,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 9-Davacı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine, Dair, davalı ve davacı vekilinin yüzüne karşı verilen kararın 2023 yılı istinaf yasa yolu kesinlik sınırı olan 17.830 TL nin altında kalması nedeniyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 30/05/202315:07:17 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ...