İlk Derece Mahkemesi · Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/632 E. 2024/775 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2018/632
- Karar No
- 2024/775
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2018/632 Esas KARAR NO : 2024/775 DAVA : Tazminat DAVA TARİHİ : 15/10/2018 KARAR TARİHİ : 26/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan "Tazminat" davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; ... günü davalılardan ...'ın kullandığı ... plakalı aracın ... istikametinden ... istikametine seyir halinde iken aracın direksiyon hakimiyetini kaybederek karşı şeride geçtiğini ve davacılardan ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarparak ölümlü, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, meydana gelen kaza sonucunda ...'ın vefat ettiğini, ...'ın böbrek kaybı, ...'ın kaburga kemiklerinin kırılması ve ...'ın kolunun kırıldığını ve tedavi süreçlerinin ...'da tamamladıklarını, ...'ın vefatı ile davacıların destekten yoksun kaldığını, davacıların ...'da yaşadıklarını, ...'daki ekonomik şartlara göre desteğin vefat etmeseydi eğitimini tamamlayacağını ve Euro bölgesinde yaşadığından buna göre kazanç sağlayacağını beyanla; davanın kabulü ile, tüm tazminat istemleri için sigorta eden yönünden dava tarihinden, diğer davalı yönünden ise olay gününden (...) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte; çocuklarının genç yaşta vefatı kendilerinin ise ...'ın kaburga kemiklerinin kırılması ve ...'ın da böbreğini kaybetmesi nedeni ile her biri için ... TL toplam ... TL manevi tazminatın davalılar... ve ...'dan alınarak (... sigorta poliçesinde manevi tazminat ödeme şartı var ise sorumlu olduğu miktar kadarının da ... den alınarak) davacılar ... ve ...'a verilmesine, ablasını kaybettiği ve ailesinin bu psikolojide kalması kendisinin ise kolunun kırılması nedeni ile ... TL manevi tazminatın davalılar... ve ...'dan alınarak (... sigorta poliçesinde manevi tazminat ödeme şartı var ise sorumlu olduğu miktar kadarının da ... den alınarak) davacı müvekkil ...'a verilmesine, ... TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan tahsilini; davacı ... ve ... için ...'er TL manevi tazminatın, davacı ... için ... TL manevi tazminatın davalılar... ve ...'dan tahsilini (... tarafından yapılan sigorta poliçesinde manevi tazminat teminatı var ise teminat limiti kadar ...'den) talep ve dava etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle yetki itirazında bulunduklarını, davalı şirket merkezinin .../... olduğundan davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davacı yanın gerçek zararının tazmin edildiğini, dava konusu tazminat miktarının genel hükümler kapsamında hiçbir zaman davacının zenginleşmesine sebebiyet vermemesi gerektiğini, davacının gerçek zararına karşılık gelmesi gerektiğini, bu nedenle davanın hukuki yarar yokluğundan reddinin gerektiğini, davalı şirketin belirlenecek olan gerçek zarardan sigortalısının dava konusu olan trafik kazasındaki kusuru oranına isabet eden oranda ve poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olacağını, davacının müterafik kusurunun olup olmadığının araştırılması ve tespit edilmesi gerektiğini, aracın maliki ile kazaya sebebiyet veren sürücünün farklı kişiler olması durumunda, aracın malikinin kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince, sürücünün ise kusuru oranında sorumlu olacağını, davalı şirket tarafından teminat altına alınan sigorta konuları; araç başına maddi zararlar, kaza başına maddi zararlar, şahıs başına tedavi giderleri, kaza başına tedavi giderleri, şahıs başına bedeni zararlar ve kaza başına bedensel zararlardan ibaret olduğunu, davacı tarafından dava konusu edilen zarar kalemlerinin ise, destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat olduğunu, dolayısıyla davacı tarafından dava konusu edilen manevi tazminat alacağına ilişkin olarak şirketin herhangi bir sorumluluğunun olmasının söz konusu olmadığını, şirketin sigortalısının manevi tazminata konu zararlarını teminat altına almadığını, şirket tarafından teminat altına alınmamış manevi tazminat talebine itiraz ettiklerini ayrıca zaman aşımı itirazında bulunduklarını açıklanan nedenlerle yetki itirazının kabulüne, dosyanın yetkili ... Mahkemelerine gönderilmesine, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça açılan davanın zaman aşımına uğradığını, müvekkillerinden...'ın kaza sebebiyle kusurunun bulunmadığını, olay günü 40-50 km hızla seyir halinde iken aracın arka kısmındaki lastiğin patlaması neticesinde direksiyon hakimiyetini kaybettiğini, aracını kullandığı süreç içerisinde aracının tüm bakım ve onarımlarını düzenli olarak yaptığını, kazaya sebebiyet verilmesinin davalının özen ve dikkatsizliğinden kaynaklanmadığını, olay sebebiyle kusurunu kabul etmemekle birlikte davacıların destekten yoksun kalma tazminatını istemlerinin yersiz olduğunu, zira müteveffa ...'ın kaza tarihi itibariyle ... yaşında olup elde etmekte olduğu herhangi bir gelirinin olmadığını, davalı ... adına kayıtlı bulunan ... plakalı aracın ...'den ... poliçe başlangıç tarihli genişletilmiş kasko klasik sigorta poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, yine aynı aracın davalı ... tarafından sigortalı olduğunu, davalı ...'nin davacıların maddi tazminat istemleri açısından poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere müşterek ve müteselsilen sorumlu olduğunu, yine dava dışı ihbarını talep ettikleri ...'nin davacıların maddi tazminat ve manevi tazminat istemleri açısından poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, bu nedenle davanın ...'ye ihbarını talep ettiklerini, bu nedenlerle haksız ve yersiz olan davanın öncelikle yetki yönüyle devamında da esastan reddine, davanın ihbar olunan ... şirketine ihbarına karar verilmesini talep etmiştir. İhbar olunan ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ihtiyari mali mesuliyet şahıs başına bedeli teminatlarının ... TL ile sınırlı olduğunu manevi tazminatının ise kaza başına ... TL olup limite kadar teminata dahil edildiğini, bedeni tazminat talebi bakımından; ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sağlanan teminatın her halükarda ödenmesi gereken bir tazminat olmadığını, zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesinin karşılayamadığı kaza tarihi itibariyle zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesindeki teminatların üstündeki zararlar için devreye gireceğini, davacı yanın taleplerinin Trafik Poliçe teminatları dahilinde kalması durumunda kendileri için şirket bakımından herhangi bir sorumluğun doğmayacağını, manevi tazminat bakımından; mal varlığına ilişkin olmayan fakat zarar verici olay dolayısıyla kişinin duygusal aleminde duyduğu acı ve ızdırap nedeniyle maruz kaldığı zararların tazminine yönelik bir istem olduğunu, manevi tazminatın zenginleşme aracı olmayacak şekilde belirlenmesi gerektiğini, ayrıca olayın meydana gelmesinde sigortalı aracın kusur sorumluluğunun ne olduğu hususuna da uzman gözüyle ışık tutulması gerektiğini, sigortalı araca düşen kusur oranının kanunen üstlenilmekte olduğundan, kazada kusursuz olunması halinde, davacıların tazminat talepleri açısından da müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğini ve açılan davanın reddinin gerektiğini, şirketin ihbar edilen olduğunu, davalı taraf olmadığından haklarında doğrudan hüküm kurulmamasına karar verilmesini, temerrüde düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkili şirket aleyhine vekalet ücreti, yargılama giderleri ve faize karar verilmemesine, kabul anlamına gelmemek üzere aleyhe hüküm kurulması halinde ise poliçe limiti ve sigortalının kusur oranı dikkate alınarak hüküm kurulması gerektiğine, reddedilen kısım için ise yargılama ücreti ve ücreti vekaletin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Taraflara usulüne uygun meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmıştır. Antalya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden ..., ... ve ...'a kaza sonrası kaza nedeniyle bir ödemenin yapılmadığına ilişkin belgenin gönderildiği görülmüştür. ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih, ... Esas, ... Karar sayılı dava dosyasında davalı...'ın asli kusurlu, davacı ...'ın kusursuz olduğu gerekçesiyle mahkumiyetine karar verildiği, kararın ... tarihinde kesinleştiği görülmüştür. Antalya Emniyet Müdürlüğünün ... ve ... plakalı araçların ... tarihinde maliklerinin kim olduğuna dair verdiği cevap dosyamız arasına alınmıştır. ... İlçe Emniyet Müdürlüğünün ... plaka sayılı aracın ... tarihi itibariyle trafik tescil kayıtlarının çıkartılarak gönderildiği verilen cevapta ... plaka sayılı ... model ... marka ... ... tarihinden itibaren ... adına kayıtlı iken ... tarihinde ... adına devir olduğu ve halen ... plakalı olarak kayıtların ... adına devam ettiğinin tespit edildiğinin bildirildiği görülmüştür. ... mahkememize sunduğu ... havale tarihli dilekçesi ile; ... tarihinde sulh olunduğunu, ... TL lik ödemenin destekten yoksun kalma tazminatı olarak davacıya ödendiğini bildirdiği görülmüştür. ... Polis Merkezi Amirliğinin Mahkememize sunduğu yazı cevabı ile, ..., ... ve ... isimli şahıslar yönünden sosyal ve ekonomik durumları hakkında yapılan yurt dışı yazışmalarına ilişkin kayıtlar dosyamız arasına alınmıştır. ... İlçe Emniyet Müdürlüğünün Mahkememize sunduğu yazı cevabı ile, ... ile... isimli şahısların sosyal ve ekonomik durumlarının araştırılarak düzenlenen tutanağın Mahkememize gönderildiği görülmüştür. Davanın ...'ye ihbar edildiği görülmüştür. ...'ye yazı yazılarak meydana gelen kaza nedeniyle davacıların yazılı başvuruda bulunup bulunmadığı, bulunmuş ise başvuru tarihi ve sigorta şirketi tarafından başvuruya cevap verilip verilmediğinin, davacılara ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise yapılan ödemeye ilişkin belgelerin gönderilmesinin istenildiği, davalı ... vekili tarafından sunulan dilekçe ile müzekkere cevabımızın yerine getirildiği görülmüştür. Davacılar vekiline müvekkillerine ait kazançlarına esas tüm bilgi ve belgelerini sunması için süre verilmiş, verilen süre içinde davacılar vekilinin müvekkillerine ait kazanç tablolarının yeminli tercümesini dosyamıza ... tarihli beyan dilekçesi ile sunduğu görülmüştür. Mahkememizce yapılan yargılamada; Trafik kazasında ilgililerin kusur durumlarının oransal olarak belirlenmesi doğrultusunda rapor düzenlenmesi için dosyanın bilirkişi ...'a verildiği ve rapor alındığı görülmüştür. Alınan ... tarihli bilirkişi raporunda; "...1-) ... Plakalı Kamyonet sürücüsü...'ın; % 100 ( Yüzde Yüz ) oranında, tam kusurlu olabileceği, 2-) ... Plakalı Kamyonet sürücüsü ... ın; “ kusurunun olamayacağı”, 3-) Her iki araçta yolcu olarak bulunan, yolcuların kazada etkenlikleri görülmediğinden, yolcu olarak ayrı ayrı Kanun ve Yönetmelik gereği, ”kusurlarının olamayacağı" sonuç ve kanaatine varılmıştır. Dosyada hükme esas alınan aktüerya Bilirkişisi ... tarafından düzenlenen ... tarihli raporda özetle ; "... davalı ... şirketinin yaptığı ödemenin, ödeme tarihi itibariyle davacıların destekten yoksun kalma zararını karşılamadığı, dosyadaki ibranamenin hukuki takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere işbu rapor tarihine göre yeniden hesaplama yapıldığı; İşbu rapor tarihine göre yeniden yapılan hesaplama neticesinde, sigorta şirketince davadan sonra yapılan ödemenin faizlendirilmeden mahsubu sonrasında davacıların bakiye destekten yoksun kalma zararlarının; Davacı ... için ... TL; Davacı ... için ... TL olarak hesaplandığı; Hesaplanan bakiye zarar toplamının, ZMSS bakiye ölüm teminatı limitini aştığı; bu nedenle sigorta şirketinin ZMSS poliçesi kapsamında sorumlu tutulabileceği azami tutarların; Davacı ... için ... TL ; Davacı ... için ... TL ile sınırlı olduğu; Tüm detaylı hesaplama tablolarının işbu rapora eklendiği; Dosyadaki bilgi ve belgelerden davacıların ve desteğin ...'da yaşadıkları ve geçimlerini orada sağladıkları anlaşılmaktaysa da; desteğin anne ve babası olan davacıların ...'daki net gelirini gösterir okunaklı belgelerin ve kaza tarihinden bugüne kadar ...'da uygulanan (vergi, sağlık sigortası vs. tüm yasal kesintileri düşüldükten sonra) net asgari ücretlerin dosya arasında olmadığı; bu nedenle tazminatın Türkiye asgari ücretleri üzerinden hesaplandığı; takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, bu belgelerin dosya arasına aldırılması ve bu çerçevede (hesaplamaya hangi tarihteki döviz kurunun esas alınması gerektiği hukuki bir konu olduğundan, bu husus da işaret edilmek suretiyle) yeniden tazminat hesabı yapılmasının istenmesi halinde, istem doğrultusunda ek rapor tanzim edilebileceği," sonuç ve kanaatine varılmıştır. Yurt dışında yaşayan davacıların ... yetkili adli makamınca ekonomik sosyal araştırmalarının yapılabilmesi için istinabe yazıldığı, istinabe talebine istinaden Antalya CBS aracılığıyla gelen cevabi yazı ile istinabe talebi yönünden her bir davacı için ... Euro ücret talep edildiği bu nedenle istinabe talebimizin sonuçlanmadığının görüldüğü, bu nedenle davacı vekiline Adalet Bakanlığı Dış İlişkiler Avrupa Birliği Genel Müdürlüğünün talep yazısı dikkate alınarak talep edilen her bir davacı yönünden ... Euro olmak üzere toplam ... Euro istinabe bedelini Mahkememiz veznesine avans olarak yatırılması için iki haftalık kesin süre verildiği ancak iki haftalık kesin süre içinde istinabe bedelinin yatırılmadığı görülmüştür. Aktüerya bilirkişisi ... tarafından düzenlenen ... tarihli ek raporda; "...a) Kök raporda hesaplamaya esas alınan tüm yöntem ve kriterlerin aynen muhafaza edildiği; yalnızca son asgari ücret verileri nazara alınarak hesaplamanın güncellendiği; detaylı hesaplama tablolarının işbu rapora eklendiği; b) ... tarihli kök rapor sonrası dosyaya bazı bilgi ve belgeleri eklendiği görülmüşse de özellikle davacıların kaza tarihinden ... yılı sonuna (yetiştirme gideri hesaplanacak dönem) kadar kazançlarını gösterir belgelerin ve yine kaza tarihinden itibaren ...’da uygulanan asgari ücretlerin dosyada yer almadığının görüldüğü; dolayısıyla aynı kök raporda izah edilen gerekçelerle, davacıların destekten yoksun kalma zararının Ülkemiz asgari ücretleri nazara alınarak hesaplandığı; c) İşbu rapor tarihine göre yeniden yapılan hesaplama neticesinde, sigorta şirketince davadan sonra yapılan ödemenin faizlendirilmeden mahsubu sonrasında davacıların bakiye destekten yoksun kalma zararlarının; ➢ Davacı ... için ... TL ➢ Davacı ... için ... TL olarak hesaplandığı; d)Hesaplanan bakiye zarar toplamının, ZMSS ölüm teminatı bakiye limitini aştığı; bu nedenle davalı ... şirketinin davacıların zararlarından sorumluluğunun; ➢ Davacı ... yönünden ... TL ➢ Davacı ... yönünden ... TL ile sınırlı olduğu," sonuç ve kanaatine varılmıştır. Davacılar vekili ... tarihli duruşmada, yurt dışındaki asgari ücret araştırmasının yargılamayı uzatacağını, yapılan hesaplama üzerinden karar verilmesini talep ediyoruz şeklinde açıkça beyanda bulunduğundan mahkememizce usul ekonomisi ve yargılamanın sürüncemede kalmaması ilkeleri dikkate alınarak yeniden yurt dışı asgari ücret araştırmasına gidilmemiş, davacı tarafa ıslah dilekçesini sunmak ve harcını yatırmak üzere süre verilmiş, verilen süre içerisinde davacılar vekili tarafından dava değerinin ... TL 'ye yükseltildiği ve harcının yatırıldığı görülmüştür. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Dava, trafik kazası nedeniyle vefat edenin desteğinden yoksun kalan anne, baba olan davacılar tarafından kazaya karışan aracın işleten, sürücü ve ZMMS aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat ile kardeş tarafından açılan manevi tazminat istemine ilişkindir. Destek, Hukuk sistemimizde bir başkasının geçimini sağlayan veya ileride sağlayacak olan kişidir. Destek tazminatı isteyebilmek için; ölenin kanuni ve akdi bakım yükümlülüğünün bulunması veya fiilen veya düzenli olarak bakması veya ileride bakması kuvvetle muhtemel olması yeterlidir. Desteğin kanunen bakmakla yükümlü olduğu kişiler de desteğin sağlığında herhangi bir yardım görmeseler bile tazminat talep edebilirler. Ölenin ölüm tarihine kadar bakma mükellefiyetini yerine getirmemiş olması destekten yoksun kalma tazminatı talep edilmesine engel değildir. Diğer yandan destek tazminatı miras ilişkisinden doğmaz. Davacıların maddi tazminat istemine ilişkin olarak yapılan değerlendirmede; 2918 Sayılı Kanunun 90. maddesinde "zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır." düzenlemesi mevcuttur. 2918 sayılı KTK 88. Maddesinde de "Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur. Birden fazla kişinin sorumlu olduğu durumlarda, bunlar arasındaki ilişki bakımından zarar, olayın bütün şartları değerlendirilerek paylaştırılır. Özel durumlar ve özellikle araçların işletme tehlikeleri, zararın iç ilişkide başka türlü paylaştırılmasını haklı göstermedikçe, işletenler ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahipleri kusurları oranında zarara katlanırlar." düzenlemesi mevcuttur. 6098 sayılı TBK 53.maddesinde de ölüm halinde uğranılan zararlar belirtilmiş, 3.bendinde "...ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları zararlar..."'ın talep edilebileceği belirtilmiştir. Aynı kanunun 55.maddesinde de, "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz..." şeklinde tazminatın belirlenmesine ilişkin esaslar belirtilmiştir. Vefat eden desteğin kaza tarihinde ... ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araçta yolcu konumunda olup, ... yaşında bekar ve çocuksuz olduğu, davacı anne ve babasından başka desteğinden yoksun kaldığı kimse olmadığı anlaşılmıştır. Davalılardan...'ın ... plakalı aracın sürücüsü, ...'ın da aracın işleteni olduğu anlaşılmıştır. Davalılardan ...'nın kaza tarihi itibariyle ... plakalı aracın ZMMS'ı olduğu görülmüştür. Poliçe limitinin ... TL ile sınırlı olup, davacı tarafa ... tarihinde dava tarihinden sonra ... TL destekten yoksun kalma tazminatı ödendiği, kalan poliçe limitinin ... TL olduğu gelen yazı cevapları ile ibranameden anlaşılmıştır. Destekten yoksun kalan davacılar tarafından yapılan ödemenin destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin olduğu, davacıların ibranamedeki beyanlarından anlaşılmıştır. Somut olayda; müterafik kusura ilişkin indirim sebebinin uygulanıp uygulanmayacağı yönünde yapılan değerlendirmede; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51/1. maddesinde hakimin tazminatın kapsamını ve ödeme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği, 52/1. maddesinde ise zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında yahut artmasında etkili olmuş ya da tazminat hükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hakimin tazminatı indirebileceği veya tamamen kaldırabileceği düzenlenmiştir. Zarar görenin müterafik kusurunun olması durumunda yerleşik yargısal uygulamalara göre tazminat miktarından %20 oranında indirim uygulanması gerekir. Müterafik kusur indirimi sebebiyle yapılabilecek azami indirim oranı %20'dir. Birden fazla müterafik kusur oluşturan davranış bulunsa bile indirim oranı %20'yi aşamaz(17. Hukuk Dairesi 2014/21303- 2017/4354) Ayrıca, müterafik kusur sebebiyle indirim yapılması için davalının bu hususu savunma olarak ileri sürülmesi şart değildir. Dosya kapsamında hal ve şartlara göre tazminattan indirim yapılmasını gerektirir. Müterafik kusurun belirlenmesi halinde usulünce tenkis yapılması gerekir(Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 09/04/2018 tarih, 2015/9251 - 2018/3894 E.K. Sayılı içtihadı). Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir. (EREN, Fikret. Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2015. S. 582) Zararın doğumu ya da artmasına yol açan fiil, zarar görenin davranışlarından ileri gelmişse müterafik (ortak) kusurdan söz edilir. (KILIÇOĞLU, Ahmet, Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2012, s.418) Müterafik kusura ilişkin yapılan değerlendirmede: Araçta yolcu olan desteğin neticenin ağırlaşması ve ölümle sonuçlanmasında müterafik kusurunun bulunduğuna dair dosya kapsamında bir delile rastlanmadığından mahkememizce müterafik kusura ilişkin indirim sebeplerinin somut olayda bulunmadığı kabul edilmiştir. Aktüerya bilirkişisi tarafından TRH 2015 yaşam tablosu, prograsif rant metodu, %10 arttırım ve iskonto kullanılarak yapılan hesaplamalar sonucunda belirlenen tazminat tutarından davacılar aleyhine indirim yapılmamış, kazaya karışan ve %100 kusurlu olduğu dosyada mevcut raporlardan anlaşılan sürücü ile sürücünün eylemlerinden sorumlu olan işleten yönünden kaza tarihinden itibaren, sigorta şirketi yönünden ise poliçe limitinden dava tarihinden sonra yapılan ödeme düşülmek suretiyle kalan tutarla sınırlı olmak üzere dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacılara verilmesine karar vermek gerekmiştir. Davacının manevi tazminat istemine ilişkin olarak yapılan değerlendirmede; 6098 sa. TBK'nun 56/1. maddesine göre de, "Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir." Mahkememizce "Hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranlarını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal, ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihatı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere manevi tazminat ne bir ceza ve ne de gerçek anlamda bir tazminattır. Davanın bu alanda gördüğü iş cismani zarara uğrayan kişinin duyduğu manevi acıyı bir dereceye kadar yumuşatmaktan, bozulan manevi dengeyi onarıp düzeltmekten, bir teselli, bir avunma ve ruhu tatmin aracı olmaktan ibarettir. Takdir hakkının söz konusu olduğu bütün hallerde hakim hak ve nesafetle hüküm vermek zorunluluğundadır. Hakimin hak ve nesafetle hüküm vermesi de genel olarak Türk toplumunun sosyal ekonomik ve moral yapısının ve özellikle de tarafların gerçek durumlarının gerektirdiği hak ve adalete uygun sonucu bulması demektir. Bu bakımdan takdir edilecek manevi tazminatın miktarı haksız eylemi özlenir hale getirecek özellikle mağdur için haksız zenginleşecek miktarda olmamalıdır. Manevi tazminat; zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Takdir edilecek miktar mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır." ilkeleri doğrultusunda yapılan değerlendirmede, tarafların ekonomik ve sosyal durumu, kazanın meydana geldiği tarih, olayın oluş şekli, davalı sürücünün kusuru, manevi tazminatın amacı, davacıların kaza nedeniyle yaşadıkları elem ve acı dikkate alınarak her bir davacı yönünden talep edilen manevi tazminat miktarlarının kabulü ile kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar... ve ...'dan tahsili ile davacılara verilmesine karar vermek gerekmiştir. Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 18/03/2019 tarih, 2016/8095 Esas, 2019/3078 Karar sayılı emsal içtihadında; "...İhtiyari dava arkadaşı olan davacıların her birinin murislerinin ölümü nedeniyle ayrı ayrı maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuş olması, her birinin davasının diğerinden bağımsız olması ve aralarında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunanların usul ekonomisi ilkesi dikkate alınarak birlikte dava açtıkları durumda da esasen birden fazla dava olduğu dikkate alınarak; her bir davacı yönünden lehine hükmedilen tazminat miktarına göre ayrı ayrı vekalet ücreti verilmesi..." şeklinde belirtilmiş olmakla, ihtiyari dava arkadaşı olan her bir davacı için hükmedilen maddi ve manevi tazminatlara göre ayrı ayrı davacılar lehine vekalet ücretine hükmetmek gerekmiştir. Açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın KABULÜNE, 1-Maddi tazminat yönünden; Davacı ... yönünden ... TL, davacı ... yönünden ... TL (davalı ... şirketinin poliçe limitine göre davacı ... yönünden ... TL , davacı ... yönünden ... TL ile sorumlu olmak kaydıyla) destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... ve... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı ... şirketi yönünden ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacılar ... ve ...’a VERİLMESİNE, 2-Manevi tazminat yönünden; Davacılar ... ve ... yönünden ayrı ayrı ...’er TL, davacı ... yönünden ... TL manevi tazminatın davalılar... ve ...’dan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren, işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacılar ... ve ...’a VERİLMESİNE, Maddi Tazminat Davası Yönünden; 1-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL karar ve ilam harcından peşin alınan ... TL ile tamamlama harcı olarak yatırılan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan (davalı ... şirketi yönünden maddi tazminattan sorumlu olduğu bakiye poliçe limiti ... TL üzerinden hesaplanan davacılar için poliçe limitinde sorumlu olduğu tutarlara göre hesaplanan ... TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 2-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince maddi tazminat için hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile (davalı ... şirketinin sorumlu olduğu bakiye poliçe limitine göre ... TL üzerinden hesaplanan ... TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacı ...'a VERİLMESİNE, 3-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince maddi tazminat için hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile (davalı ... şirketinin sorumlu olduğu bakiye poliçe limitine göre ... TL üzerinden hesaplanan ... TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacı ...'a VERİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yapılan ilk dava masrafı ... TL ve tamamlanarak alınan ... TL harç olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen tahsili davacılara VERİLMESİNE, 5-Davacılar tarafından yapılan posta, davetiye, bilirkişi giderinden ibaret toplam ... TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara VERİLMESİNE, Manevi Tazminat Davası Yönünden; 6-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL karar ve ilam harcından peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılar... ve ...'dan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 7-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince manevi tazminat için hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılar... ve ...'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'a VERİLMESİNE, 8-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince manevi tazminat için hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılar... ve ...'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'a VERİLMESİNE, 9-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince manevi tazminat için hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılar... ve ...'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'a VERİLMESİNE, 10-Davacı tarafından dava açılırken yapılan ... TL ilk dava gideri harcının davalılar... ve ...'dan müteselsilen tahsili ile davacılara VERİLMESİNE, 11-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın taraflara İADESİNE, Dair; davacı vekilinin, davalı ... vekilinin ve davalı ...'ın yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/11/2024 Başkan ... E-imzalıdır Üye ... E-imzalıdır Üye ... E-imzalıdır Katip ... E-imzalıdır