Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/671 E. 2023/187 K.

T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. ANKARA TÜRK MİLLETİ ADINA 6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR ESAS NO : 2020/671 Esas KARAR NO : 2023/187 HAKİM : ... ... KATİP ... DAVACI : ... - ..... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... - DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 31/12/2020 KARAR TARİHİ : 14/03/2023 KARAR YAZIM TARİHİ : 10/04/2023 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;... sorumluluk alanında bulunan ve yapımı müvekkili ... ortaklığı yükleniminde olan ...Kısım İnşaatı Yapım İşi”nde kullanılmak üzere geomembran ve keçe malzemesi ile bu malzemelerin uygulama işi için 16.07.2018 tarihli Teklif / Sipariş Formunun imza edildiğini, müvekkili şirket yetkilisi tarafından teklif / sipariş formu üzerine “Malzeme ....’nin testlerinde başarısız bulunursa hiçbir ihtara gerek kalmaksızın çekler iade edilir. Çekler ödendiği halde bedel iade edilmezse iade edilinceye kadar aylık %7 USD faizi işler. Okyanusun tüm zarar ziyanı Naturel tarafından ödenir.” şeklinde şerh düşüldüğünü, taraflar arasında yapılan işbu sözleşme gereği davalı tarafından müvekkili şirkete kesilen 19.07.2018 tarihli fatura bedeli toplam 29.588,01 USD olup TL tutarının ise 153.038,15 TL olduğunu, kesilen işbu fatura bedelinin, ...’ye ait... seri numaralı 05.10.2018 keşide tarihli ve 77.038,9 TL bedelli ve yine ...seri nolu 20.10.2018 keşide tarihli ve 76.000,00 TL bedelli iki adet çek ile ödendiğini, taraflar arasında 27.11.2018 tarihli Protokol ile de; ...gövde bölümünde kullanılmak üzere ...’den 16.07.2018 tarihli sipariş formuyla alınmış olan ve 19.07.2018 tarihli fatura ile şantiyeye sevk edilen 4009 m2 2 mm kalınlıkta HDPE türü Geomembran ... Dairesi testlerinden geçmediğini, Naturel firmasının matbu sipariş formu üzerindeki “Şartnameye uygundur, testten geçmediği takdirde sahadaki malzeme yenileriyle değiştirilecektir” şerhi gereğince anılan malzeme en geç 31.12.2018 tarihine kadar gene ... Dairesinde yapılacak tüm testleri geçecek malzeme ile değiştirilecektir. Yeni gelecek malzeme de eğer ... Dairesinde testlere tabii ise 2019 Ocak ayı sonuna kadar malzemelerin yenilenmesi ve ... Dairesinde testlere tabi tutulması devam edecektir. Bu tarihe kadar şantiyeye gönderilen malzemelerin tüm testleri geçememesi durumunda ...derhal ilgili ürünün faturasındaki tutarı ve sipariş formunda belirlenmiş olan aylık ilaveleri fatura tarihinden itibaren uygulayarak toplamı ile birlikte ....’ye iade edecektir.” şeklinde kararlaştırıldığını, 09.08.2018 tarihli, 10.10.2018 tarihli ve 10.04.2019 tarihli “.... arasında imza edilen sözleşme gereğince, “... ait dava konusu malzemelerin deney testlerinin yapılması hususunda anlaşmaya varıldığını, 26.09.2018 tarihli .... yapılan deney ve test sonuçları raporuna göre davalı yandan satın alınan malzemeden, işin yapımı gereği akma ve çekme değerlerinde 800 kopma eşiği testinden beş numunenin beşinin de geçemediğini, bu nedenle işbu malzemelerin kullanımının imkansız hale geldiğini, davalı yan tarafından geomembran teknik şartnamesi kritelerine ve birim fiyat tarifelerinde belirtilen standartlara uygun malzeme üretilip müvekkili şirkete teslim edilemediğini, davalı yana, ihtarname ile;...’nde kullanılacak malzemelerin istenilen standarda aykırı olarak üretildiğinin ... Laboratuvarları ....belirlenmekle, standarda uygun üretilmeyen malzeme bedeli olarak verilen 03.10.2018 tarihli 110.590,52 tutarlı .... seri nolu ...ait, 05.10.2018 tarihli 77.038,90 TL tutarlı 6947765 seri nolu ... ait, 20.10.2018 tarihli 76.000,00 TL tutarlı... seri nolu... ait çeklerin ivedilikle 3 gün içerisinde aidesini talep etme zorunluluğunun doğduğunu, aksi halde 263.629,42 TL’nin avans faiziyle ödenmesinin talep olunduğunu, ayrıca deney ücretleri 7.422,36 TL + 9.087,63 TL’nin avans faiziyle ödenmesi de talep edildiğini, özellikle malzemelerin sökülmesinden ve işin durmasından kaynaklanan her türlü maddi zarara ait haklarının saklı tutulduğunu, işbu yaşanan olumsuzluktan dolayı doğan menfi ve müspet her türlü zararlarına ait haklarını da saklı tuttuklarını bildirdiklerini, yukarıda belirtilen hususların (çeklerin iadesi halde ödemelerin yapılması) işbu ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 gün içerisinde yerine getirilmesi hususlarının belirtildiği, bunun üzerine müvekkili şirket ile davalı yan arasında 27.11.2018 tarihli Protokol düzenlendiğini ve anılan Protoklde aynen ....İnşaatında gövde bölümünde kullanılmak üzere....’den 16.07.2018 tarihli sipariş formuyla alınmış olan ve 19.07.2018 tarihli fatura ile şantiyeye sevk edilen 4009 m2 2 mm kalınlıkta .... ... Dairesi testlerinden geçememiştir. Naturel firmasının matbu sipraiş formu üzerindeki “Şartnameye uygundur, testten geçmediği takdirde sahadaki malzeme yenileriyle değiştirilecektir” şerhi gereğince anılan malzeme en geç 31.12.2018 tarihine kadar gene ... Dairesinde yapılacak tüm testleri geçecek malzeme ile değiştirilecektir. Yeni gelecek malzeme de eğer ... Dairesinden yapılacak tüm testleri geçemez ise 2019 Ocak ayı sonuna kadar malzemelerin yenilenmesi ve ... Dairesinde testlere tabi tutulması devam edecektir. Bu tarihe kadar şantiyeye gönderilen malzemelerin tüm testleri geçememesi durumunda Naturel derhal ilgili ürünün faturasındaki tutarı ve sipariş formunda belirlenmiş olan aylık ilaveleri fatura tarihinden itibaren uygulayarak toplamı ile birlikte ....’ye iade edecektir.” denildiğini, yine malzemelerin, gecikmeli olarak ancak 01.04.2019 tarihinde şantiyeye gönderilebildiğini, davalı yanın da nezaretinde idare tarafından alınan numunelerin ... Dairesi Başkanlığına gönderildiğini ve testlere tabi tutulduğunu, ancak bu malzemelerin de testlerden geçemediğini, tüm bu nedenlerle, ilk sevkiyatı yapılan malzemelerin iki testten de geçememesi, değiştirilen malzemelerin de testten geçememesi, üretimde art niyetli davranıldığı sonucunu doğurduğunu, bunun üzerine sözleşmenin feshedildiğini ve müvekkilinin uğramış olduğu zararın bildirildiğini, anılan ihtarnamenin 20.05.2019 tarihinde davalı yana tebliğ edilmesine rağmen müvekkili şirkete bugüne kadar herhangi bir ödeme yapılmadığını, çeklerin de iade edilmediğini ve davalı yanın 24.05.2019 tarihi itibariyle temerrüde düştüğünü, beyan ederek taraflar arasındaki satış sözleşmesi uyarınca müvekkili şirket tarafından davalı yana yapılan ödemeye ilişkin fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000 USD’nin temerrüt tarihinden itibaren aylık %7 USD faizi ile davalı yandan tahsiline, davalı yanın ayıplı ve ağır kusurlu teslim ettiği malzemelerin satımına dayalı olarak müvekkili şirketin uğramış olduğu tüm zararlara ilişkin; membran ankraj plakası ve çivisi sökülmesi ve şantiye alanı dışına çıkarılması işi, membran kilit betonu itina ile sökülmesi ve şantiye alanı dışına çıkarılması işi, filtre kum + çakıl malzemelerinin kaldırılması ve çalışma alanı dışına çıkarılması işi, kaya malzemesinin kaldırılması ve çalışma alanı dışına çıkarılması işi, davalı tarafa yapılan ödemenin iadesi ve tüm zarar ve ziyanın giderilmesi için gönderilen ihtarname masrafları, ayıplı ifa nedeniyle yeni malzeme alınması gerekmesi ve yeni malzemelerin uygulama zamanına kadar malzeme ve işçilik bedellerinde yaşanan fiyat artışından doğan zarar, deney ücretleri bedeli, ayıplı ifa nedeniyle müvekkili şirketin yaşamış olduğu her türlü munzam zarar, müvekkili şirketin bu işten kaynaklanan diğer tüm zararları, olmak üzere fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik toplamda 1.000 TL’nin temerrüt tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek en yüksek ticari avans faizi ile davalı yandan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yandan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekilinin süresinde sunulmayan cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında yapılan sözleşme gereğince 2 adet şantiyeye ürün tedariki yapıldığını, toplam 7.000 m2 den oluşan bu ürünlerin vergiler dahil toplam bedelinin 263.628,48 TL olarak hesaplandığını, faturaların kesilerek davacı yana gönderildiğini, her iki fatura ve teslimat arasında 1 haftalık süre bulunduğunu, malzemeler aynı olmakla beraber hep birlikte teslimatı yapıldığını, her nasıl oldu ise, davacı yan Balıkesir şantiyesinde ürünleri test ettirip, herhangi bir sorun yaşamadan ürünün uygulamasını yapmış ve sorunsuz şekilde işini bitirmiş olduğunu, ancak, taraflarına gönderilen ihtarnamede...Sahasına Gönderilen Ürünlerin ... testlerinden geçmediği ve ürünlerin yenisi ile değiştirilmesi gerektiğinin belirtildiği, bunun üzerine cevabi ihtarname yolladıklarını, ürünlerin taraflarına geri teslim edilmediğini, akibetlerinin meçhul olduğunu, hangi ürünlerin teste tabi tutulduğu bile belli olmadığını, aksi takdirde davacı yanın iki adet şantiyesine gönderilen aynı ürünlerin, aynı testlere tabi tutulmasına rağmen değişik test sonuçları alınması hayatın olağan akışına aykırı bir durum teşkil ettiğini belirterek açılan ve sebepsiz zenginleşmeyi amaçlayan iş bu davanın reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE Dava, taraflar arasında akdedilen eser sözleşmesi uyarınca davalının edimini sözleşmeye uygun yapmadığı iddiasına dayalı alacak davasıdır. Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; geomembran ve uygulama bedeli olarak dava değerini 14.033,75-USD (264.256,92-TL) arttırılarak işbu alacaklarının temerrüt tarihinden itibaren aylık %7 USD faiz işletilmesine (kabul anlamına gelmemek kaydı ile işbu taleplerinin mahkemece kabul edilmemesi halinde temerrüt tarihinden itibaren en yüksek ticari avans faizi uygulanmasına), deney ücreti alacaklarının 8.087,63 TL ıslah ettikleri işbu alacaklarını da temerrüt tarihinden itibaren en yüksek ticari avans faizi uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir. ... Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak sorumluluk alanında bulunan ve yapımı davacı ... ... Ortaklığı yükleniminde olan "... ilişkin davalı yan ile ihtilaf yaşanan hususlara ilişkin belgelerin Mahkememize gönderilmesi istenilmiş gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. Dosyanın İnşaat Mühendisi, Mali Müşavir ve Eser Sözleşmesi konusunda uzman Nitelikli Hesap bilirkişi heyetine tevdi ile tarafların ticari defter ve kayıtlarında akdi ilişkinin ne şekilde yer aldığı, ticari defterlerin usulüne uygun tutulup tutulmadığı, ticari defterlerinde uyuşan ve uyuşmayan kayıtların neler olduğu, ....'nden gelen müzekkere cevabı da değerlendirilerek ve mahkemece yapılan uyuşmazlık tespiti çerçevesinde, takdiri Mahkememize ait olmak üzere var ise dava tarihi itibariyle davacı alacağını belirler rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiş gelen bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır. Bilirkişi kök raporu ve ek raporunda özetle; Dava konusu malzemelerden geomembran malzemenin ... teknik şartnamesindeki gereklilikleri karşılamadığı, bu nedenle davacının malzeme bedeli için 77.759,07 TL, test bedeli için 9.087,63 TL ve 4000 USD üzerinden cezai şart için 74.271,47 TL olmak üzere dava tarihi itibarıyla 161.118,17-TL alacak hesap edildiği, malzeme spesifikasyonları yapılacak testler ile belli olmadan davaya konu malzemelerin sahaya serilerek kullanılmasının basiretli bir tüccarın yapacağı bir davranış olmayacağı,...arafından dosyaya gönderilen 29.03.2022 tarih.... sayılı yazıda da Kalite Kontrol Faaliyetleri Genelgesi'ndeki “Hakedişe konu malzemeler (çimento, bentonit, taş, agrega, beton çelik çubuk, su tutucu conta, beton kimyasalları, geosentetikler, killer vb.) uygunluk raporu alınmadan imalatta kullanılmayacaktır ” ibaresi gereği malzemelerin test sonuçları belli olmadan kullanılmayacağı için malzemenin serilmesi ve tekrar kaldırılmasına ilişkin sair taleplerinin isabetli olmayabileceği , standardına uygun olmayan malzeme ve deney ücretleri ile yapılmayan uygulama nedeniyle davacının iadesini talep edebileceği tutarın 107.535,90TL olduğu, sipariş formu üzerinde yer alan Malzeme DSİ testlerinde başarısız kalırsa hiçbir ihtara gerek kalmaksızın çeklerin iade edileceğini, çeklerin ödendiği halde bedeli iade edilmezse iade edilinceye kadar aylık %7 oranında USD faizi işlenir, ibaresi nedeniyle %7 USD faizi üzerinden hesaplanan tutarın 94.072,24 TL olduğu, faize ilişkin değerlendirmenin takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu kanaatine varılmıştır. Ayıp, imâl edilen bir eserde veya malda, sözleşme ve ekleri ile iş sahibinin beklediği amaca ve dürüstlük kurallarına göre bulunması gereken vasıfların bulunmaması, bulunmaması gereken vasıfların ise bulunmasıdır. Şayet, imâl edilen eserde ayıp varsa, iş sahibi tarafından süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulması şartıyla sözleşme ve dava tarihinde yürürlükte bulunan Türk Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde sayılan seçimlik haklarından birisini kullanabilir. Davacının yukarıda belirtilen ilkeler kapsamında ayıp nedeniyle talepte bulunabilmesi için öncelikle TBK 474/1 maddesine göre eserin tesliminden sonra uygun süre içinde gözden geçirerek ayıp ihbarında bulunduğunu ispat etmesi gerekir, aksi takdirde TBK 477/2 maddesi gereğince eseri mevcut haliyle kabul etmiş sayılır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında sözleşme akdedildiği hususunda ihtilaf bulunmamakla birlikte, uyuşmazlık davalı tarafından davacıya satılan ürün ve malzemenin ayıplı ve kusurlu olup olmadığı, davalının sözleşmeye yönelik edimini gereği gibi ifa edip etmediği, davacının bedelin iadesi ve zararın tazmini isteminin yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir. “..." kullanılmak üzere davalıdan ürün ve malzeme alınacağı hususunda taraflar arasında protokol düzenlenmiştir. Anılan protokol uyarınca ürünlerin ... Dairesince yapılacak testler sonucunda sözleşmeye uygun olmadığı anlaşılması durumunda yenisi ile değiştirileceği, gönderilen malzemelerin tüm testleri geçememesi durumunda davalının faturadaki tutarı ve sipariş formunda belirlenmiş olan aylık ilaveleri fatura tarihinden itibaren uygulanacak toplamı ile birlikte davacıya iade edeceği hususunda taraflar mutabakata varmıştır. Davacı iş ortaklığınca davalı tarafından gönderilen ürün ve malzemenin sözleşmeye uygun yapılmadığı iddiasıyla gönderilen ihtarname ile sözleşme feshedilmiştir. Mahkememizce alınan kök rapor ve ek bilirkişi heyeti raporlarına göre, sözleşmeye konu geotekstil malzemenin teknik şartnameye uygun yapıldığı, ....i Başkanlığı'nca yapılan tespitte de görüldüğü üzere geomembran malzemenin şartnameye uygun yapılmadığı, geomembran malzemenin serilmesi ve tekrar sökülmesine ilişkin taleplerin yerinde olmadığı, geomebran malzeme bedelinin 15.033,75 USD olduğu, malzemelerin uygulanması yükümlülüğü davalıda olduğundan 4.000 USD bedelin ve deney ücretleri ile masraflara ilişkin olarak 9.07,63 TL talep edebileceği, davacı %7 oranında faiz talep etmiş ise de oranın cezai şart bedeline ilişkin olduğu, ihtarnamenin davalıya tebliğ edildiği 20/05/2019 tarihine ödeme için verilen sürenin eklenmesiyle temerrüdün 24/05/2019 tarihinde gerçekleştiği ve tarafların tacir olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne, 19.033,75 USD'nin ve 9.087,63-TL'nin 24/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle 1-Davanın KABULÜ ile; 19.033,75 USD'nin ve 9.087,63-TL'nin (deney ücreti vs. Masraf ) 24/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 24.722,54-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 5.296,94-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 19.425,60-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ye göre hesaplanan 53.668,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan; 54,40-TL Başvuru Harcı, 645,94-TL Peşin/nisbi Harcı, 4.651,00-TL Islah Harcı, 4.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 93,10-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 9.944,44TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL ücretin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, -Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra istek halinde taraflara İADESİNE, Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde .... Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/03/2023 Katip ... e-imza Hakim ... e-imza