Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/8 E. 2023/805 K.

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/8 Esas - 2023/805 T. C. A N K A R A 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR ESAS NO : 2023/8 KARAR NO : 2023/805 DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/04/2022 KARAR TARİHİ : 21/12/2023 GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 27/12/2023 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket yetkilisi arasındaki anlaşma uyarınca; davalı şirketin, Nohutluk- Karboğazı mevkiindeki (Akçatekir Köyü - Pozantı/ Adana) maden sahasından çinko ve kurşun madeni çıkarma ve taşıma işlemleri için 27 gün boyunca kullanılmak üzere müvekkil tarafından 3 adet iş makinesi ve 2 adet kamyonun davalı şirketin kullanımına tahsis edildiğini, anlaşma uyarınca; 10.10.2021 ile 05.11.2021 tarihleri arasında, 3400175671 JCB iş makinesi, 34400175674 JCB iş Makinesi, 34400181918 hitachi paletli iş makinesi olmak üzere toplamda 3 iş makinesi, yalnızca ilk iş günü iki iş makinesi ve iki kamyon ile çalışma yapıldığını, geriye kalan 26 gün boyunca araçların tamamının hazır edildiğini,... plakalı 2 adet Ford Kargo kamyonun davalı şirketin kullanımına özgülendiğini ve araçların anılan tarihler arasında maden sahasında her gün hazır edildiğini, anlaşma uyarınca; 2 kamyon ve 3 iş makinesinin çalıştığı günler için tarafların günlük ödeme olarak 14.750,00 TL, 2 kamyon ve 2 iş makinesinin çalıştığı ilk iş günü için günlük olarak 11.500,00 TL üzerinden anlaşıldığını, daha sonra davalı yanın günlük ödeme yapmaması neticesinde iş sonunda yapılacak ödemenin her bir gün için (27 x 12.500,00TL) + KDV olarak kararlaştırıldığını, bu doğrultuda yapılan hesaplamaya göre, müvekkilinin, davalı şirketten; 337.500,00-TL + 60.750,00-TL (KDV) olmak üzere; 398.250,00-TL toplam alacağı çıktığını, davaya konu edimler karşılığında toplu olarak bir kısım ödeme yapıldığını, borcun tamamının kapatılmadığını, toplamda 251.150,00 TL ödemenin banka hesabına transfer edildiği, bu transferlerin bazılarında açıklamaya yer verilmediği, bazılarında "internet eft" bazılarında "abdulcabbar ozkrmn fatura karşılığı" açıklamalarının bulunduğunu, banka para transferlerine ilişkin makbuzların dışında, müvekkiline 28.850,00 TL daha ödeme yapıldığını, bu husus da gerek keşide edilen ihtarnamede gerek arabuluculuk aşamasında gerek yapılan şifahi görüşmelerde ve gerekse huzurdaki bu davada iyi niyet ve dürüstlük kuralları uyarınca müvekkilince inkar edilmediğini, edimlerine karşılık gelen bedel doğrultusunda ödenmemiş bakiye alacaktan fazlasının talep edilmediğini, yapılan elden ödeme de eklendiğinde davalı yanca; toplamda 280.000,00 TL ödeme yapıldığını, bakiye borç bedelinin hâlihazırda 118.250,00 TL olduğunu, bu toplam bedel üzerinden davalı Roza Maden'e e fatura düzenlendiğini, e arşiv faturaya karşı itiraz edildiğini, itiraz bir süre geçtikten sonra fark edildiğinden anılan fatura ile ilgili itrazın iptal edilmesi için girişimde bulunulmadığını, itiraz başvurusu sonrasında da bakiye borcun ödeneceğinden bahisle müvekkilinin bir süre daha bekletildiğini, bu süre zarfında da herhangi bir ödeme yapılmaması sebebiyle bakiye 118.000,00 TL bakiye borcun ödenmesi için 09/0212021 tarihinde ihtamame keşide edildiğini, anılan ihtamameye de cevap verilmediğini, fazlaya ilişkin her türlü ıslah, talep, şikâyet ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; ıslaha ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; şimdilik 50.000,00 TL'ye dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizle, ıslahta talep edilecek miktara da ıslah tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte hesaplanacak alacağın, davalı yandan tahsilini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşme içeriğinde bulunan maden çıkartılması işinin eser sözleşmesi, taşıma işinin taşıma sözleşmesi, kullanıma tahsis edilmesinin kira sözleşmesi unsurlarını barındırdığını, zira davacı tarafından verilen makineler ile birlikte bunlara ilişkin olarak gerekli personelin de davacı tarafından temin edildiğini, davacı ile müvekkili şirket yetkilisi Orkun Görmüş arasındaki konuşmalardan da taraflar arasında bir kira ilişkisinin olmadığını gösterdiğini, müvekkili şirketçe itiraz edilen davacı tarafın kestiği faturada da mal, hizmet kısmında; "TEKİR MADENDE 3 MAKİNE ÇALIŞMASI" yazdığını ve kira bedeli olduğuna dair bir ibare bulunmadığını, bu açıdan taraflar arasındaki sözleşmenin karma nitelikte olduğunu, sözleşmenin taraflara edimler yüklediğini, davacı tarafın faturalar düzenleyerek davalı tarafa gönderdiğini, ancak gelinen aşamada tarafların ödeme hususunda anlaşamadıklarını, akabinde davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun takip başlattığını, dava dilekçesine taraflar arasındaki anlaşmada günlük bedelin 12.500,00 TL ve toplam bedelin de 337.500,00TL +KDV olduğu belirtilerek 10.10.2021 - 05.11.2021 tarihleri arasında toplam 27 gün çalışma yapıldığının belirtildiğini, ancak bu iddialar gerçeği yansıtmadığını, taraflar arasındaki gerçek anlaşmanın günlük KDV dahil 10.500,00 TL ve sözleşme süresinin de; 16.10.2021 - 10.11.2021 tarihleri arası 26 gün olduğunu, dolayısıyla müvekkilinin davacı şirkete toplam borcunun 10.500*26=273.000,00 TL olmasına rağmen fazladan da ödeme yapıldığını, zaten müvekkili tarafından da ödemelerin 10.11.2021 tarihinde gerçekleştirildiğini konuşmalar da sözleşme süresinin 26 gün olduğu hususunu desteklendiğini, müvekkili şirket ve grup şirketi olan Rozber şirketi tarafından toplamda 280.000,00 TL ödeme yapıldığını, taraflar arasındaki karma tipte sözleşmenin sözlü olarak kurulduğunu, sözleşmenin şartlarından bir tanesinin sabah 8'de işbaşı yapılması ve devamlı olarak çalışılma olduğunu, ancak 26 günlük çalışma içerisinde bir gün davacı tarafça izin istendiğini, diğer bir gün kaza durumunun sebep gösterildiğini, başka bir gün fırtına bahane edilerek çalışma yapılmadığını, 26 günlük çalışma içerisinde toplam üç gün çalışma yapılmadığını, buna ek olarak, davacı tarafça çalışma yapılan 23 günün sadece üç günü saat 8:30'da, diğer 20 gün ise en erken saat 10.00'da iş başı yapıldığını, dolayısıyla müvekkili şirketin 20 gün boyunca toplamda 2 saatten 40 saatlik vardiyaya ilişkin alacaklı durumunda olduğunu ancak müvekkili şirketin yine de iyi niyet göstererek eksik çalışmaları göz ardı ederek davacıya fazladan ödeme yaptığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davanın ...12. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/748 esası ile açıldığı, 05/10/2022 tarihinde görevsizlik kararı verilerek mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydı yapıldığı anlaşıldı. Mersin Ticaret Odasına, Kızılmurat Vergi Dairesine, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğüne, Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Doğal Kaynaklar, Ruhsat Ve Kültür Varlıkları Müdürlüğüne, Türkiye Noterler Birliği Başkanlığına, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğüne, Türkiye Garanti Bankası A.Ş.'ye, Başkent Vergi Dairesine ve Tarsus Ticaret Odasına müzekkere yazıldığı görüldü. Bilirkişi Sultan Erdoğan ve Zeynep Doğan'dan 22.05.2023 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır. Bilirkişi Sultan Erdoğan, Bülent Aras ve Zeynep Doğan'dan 16.10.2023 tarihli bilirkişi ek raporu aldırılmıştır. Dava, hizmet ilişkisinden kaynaklı alacak istemlidir. Müzekkere cevapları, bilirkişi raporları, tarafların ticari defter ve kayıtları, ödeme belgeleri, ...12. Sulh Hukuk Mahkemesi dosyası ve getirtilmesi gerekli tüm deliller dosyaya celp edilmiştir. Davacının bilanço usulüne göre defter tutmakla mükellef olduğu ve davalı tacir olduğundan, bununla birlikte taraflar arasındaki hizmet ilişkisine konu araçların operatörlü olarak teslim ve tahsis edildiği taraflarca bildirildiğinden mahkememizin davaya bakmakla görevli olduğu anlaşılmıştır. 6100 sayılı HMK'nın 222. maddesi uyarınca bilirkişi marifetiyle tarafların ticari defter ve kayıtları incelenmiş ve bilirkişi raporu alınmıştır. Aldırılan kök rapora göre; Taraf ticari defterlerinin tasdik ve berat onaylarında TTK ve VUK hükümlerine aykırı bir husus bulunmadığı, Davaya konu edilen faturaya, davalı tarafından E-Arşiv Portal sistemi üzerinden “iptal” talebinde bulunulmuş ise de davacı tarafın talebi onaylamadığı ve ilgili faturanın GİB kayıtlarında bulunduğu, 280.000,00 TL tahsilat/ödeme hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, Faturaya konu edilen teslim/hizmet ifasının 16.10.2021 - 10.11.2021 tarihleri arasında olabileceği (Mersin Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Doğal Kaynaklar Ruhsat ve Kültür Varlıkları Müdürlüğüne ait belge) Uyuşmazlığa konu olan “günlük kira bedeli” hususunda uzman bilirkişinin heyete dâhil edilmesi halinde dava dosyası ile ilgili mahkemece yapılan görevlendirme çerçevesinde gerekli inceleme ve değerlendirme yapılabileceğini rapor etmişlerdir. Taraflar arasında kiralama bedeli konusunda bir anlaşma olup olmadığının belirlenmesi, anlaşma yoksa kiralama dönemi dikkate alınarak rayiç değer üzerinden hesaplama yapılması ve davalının rapora karşı itirazlarının karşılanması amacıyla (makina mühendisi bilirkişinin de görüşüne başvurulan) aldırılan ek rapora göre; Taraf ticari defterlerinin tasdik ve berat onaylarında TTK ve VUK hükümlerine aykırı bir husus bulunmadığı, Davaya konu edilen faturaya, davalı tarafından E-Arşiv Portal sistemi üzerinden 'iptal' talebinde bulunulmuş ise de davacı tarafın talebi onaylamadığı ve ilgili faturanın GİB kayıtlarında bulunduğu, 280.000,00 TL tahsilat/ödeme hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, Faturaya konu edilen teslim/hizmet ifasının 16.10.2021 - 10.11.2021 tarihleri arasında olabileceği (Mersin Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Doğal Kaynaklar Ruhsat ve Kültür Varlıkları Müdürlüğüne ait belge) Mahkeme tarafından iş makinası ve kamyonların 26 gün çalıştığının kabul edilmesi halinde; piyasa rayiçlerine göre bedelin 306.800,00 TL olacağı, davalı tarafından 280.000,00 TL ödeme yapılmasıyla bakiye miktarın 26.800,00 TL olacağı, Mahkeme tarafından iş makinası ve kamyonların 27 gün çalıştığının kabul edilmesi halinde; piyasa rayiçlerine göre bedelin 316.240,00 TL olacağı, davalı tarafından 280.000,00 TL ödeme yapılmasıyla bakiye miktarın 36.240,00-TL olacağını rapor etmişlerdir. Deliller değerlendirilmiştir. Somut olayda, taraflar arasında davacı tarafından davalıya 3 adet iş makinası ve 2 adet kamyonun operatörlü olarak tahsis edilmesine ilişkin sözlü anlaşmaya varıldığı, bu konuda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından davalı adına tanzim edilen 11/11/2021 gün ve GIB2021000000040 sayılı faturada; Tekir madende 3 makinanın çalışmasının 27 gün, birim fiyatının 12.500,00 TL olmak üzere 337.500,00 TL, 60.750,00 TL KDV ile birlikte 398.250,00 TL olduğu, davalının yapmış olduğu ödeme sonrası kalan borca istinaden eldeki alacak davasının açıldığı anlaşılmıştır. Davacı taraf 27 gün boyunca 3 adet iş makinesi ve 2 adet kamyonun davalı şirketin maden sahasından çinko ve kurşun madeni çıkarma ve taşıma işlerinde 10.10.2021 ile 05.11.2021 tarihleri arasında çalıştığını, her bir gün içinde bedelin (Kdv hariç) 12.500,00-TL olarak kararlaştırıldığını ileri sürmüş, davalı ise taraflar arasındaki anlaşmada günlük bedelinin KDV dahil 10.500,00 TL olduğunu, sözleşme süresinin de 16.10.2021 ile 10.11.2021 tarihleri arasında 26 gün olduğunu ileri sürmüştür. Dolayısıyla taraflar arasındaki uyuşmazlık, hem anlaşma bedeli konusunda hem de anlaşma süresi hakkındadır. Davacı tarafından iş makinası ve kamyonların hangi tarihte sahaya indirildiğine ilişkin yazılı bir delil ibrazında bulunulmadığı, davalının da iş yeri teslimine ve işe başlamaya dair bir delil ibraz etmediği, bununla birlikte Mersin Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Doğal Kaynaklar Ruhsat ve Kültür Varlıkları Müdürlüğünün 12.01.2023 tarihli yazısı ve davalının beyanı dikkate alındığında davalının 16.10.2021-10.11.2021 tarihleri arasında 26 gün çalışma yaptığının kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki yazılı bir anlaşma olmadığından tahsis edilen araçların günlük kiralama bedelleri hakkında bir belirleme yapılamadığı görülmüştür. Bu nedenlerle belirlenen çalışma dönemi ve makinaların nitelikleri dikkate alınarak rayiç değer üzerinden bir hesaplama yapılması için dosyanın teknik inceleme gerektirdiğinden bilirkişiye tevdi edilerek ek rapor alınması yoluna gidildiği, davacı tarafından davalıya tahsis edilen 34-00-17-5671 Plakalı İş makinası .... ve tescil kaydı dosyada olmamakla birlikte karakteristik özelliklerinin 34-00-17-5671 plakalı iş makinasıyla aynı olduğu dikkate alınarak dava konusu ... plakalı iş makinasının toplamda KDV dahil günlük kiralama bedelinin 11.800,00-TL olarak belirlendiği, 26 günlük kiralama bedelinin ise 306.800,00-TL olduğu, bilirkişi marifetiyle tarafların incelenen defter kayıtlarına göre davacı tarafın defterlerinde tahsilat tutarının 279.998,00-TL, davalı taraf kayıtlarına göre dava dışı (... Maden A.Ş.) firmanın ödemesi de dikkate alındığında ödeme tutarının 261.150,00 TL olduğunun tespit edildiği, ancak dava ve cevap dilekçelerinde davalının yaptığı toplam ödemenin 280.000,00-TL olduğu konusunda tarafların mutabık oldukları, bu sebeple taraflar arasındaki hizmet ilişkisinden kaynaklı olarak davacının davalıdan 26.800,00-TL (306.800,00-280.000,00) alacaklı olduğu, her ne kadar dava öncesi davacı taraf noter marifetiyle davalıya alacağı için ihtar gönderse de ihtarın tebliğine ilişkin dosyada bir belge bulunmadığından kabul edilen tutara talep gibi yasal faiz işletilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Açılan davanın KISMEN KABULÜ İLE, 26.800,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 2-Alınması gereken 1.830,71-TL harçtan peşin alınan 853,88-TL harcın mahsubu ile bakiye 976,83-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 37,00-TL başvuru harcı, 853,88-TL peşin harç, 11,50-TL vekalet harcı toplamı 902,38-TL ile; Davacı tarafından yapılan 195,00-TL posta masrafı ve 6.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.195,00-TL'nin kabul/red oranına göre 3.320,52‬-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki saatlik ücret tutarı karşılığı 1.600,00-TL ticari arabulucu ücretinin kabul/red oranına göre 857,6‬0-TL'nin davalıdan, 742,4‬0‬‬-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 7-HMK'nın 333. maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/12/2023