Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/673 E. 2023/831 K.

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2021/673 KARAR NO : 2023/831 BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... DAVA : Tazminat DAVA TARİHİ : 12/11/2021 KARAR TARİHİ : 08/11/2023 KARAR YAZIM TARİHİ : 17/11/2023 Mahkememize açılan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda; İDDİA Davacı vekili, müvekkili ..., ... Ticaret Siciline 91983 sicil numarası ile kayıtlı (dava dışı) .... .... Noterliğinden 14.02.2020 tarihli 4400 yevmiye numaralı Hisse Devri Sözleşmesiyle]; ... Ticaret Siciline 391969 sicil numarası ile kayıtlı (dava dışı) ...İNŞAAT MAKİNA ANONİM ŞİRKETİndeki [... 2. Noterliğinden 14.02.2020 tarihli 4402 yevmiye numaralı Hisse Devri Sözleşmesiyle]; ... Ticaret Siciline 392924 sicil numarası ile kayıtlı (dava dışı) ... DEMİRYOLU ANONİM ŞİRKETİndeki ortaklık paylarının %100ünü [... 2. Noterliğinden 14.02.2020 tarihli 4399 yevmiye numaralı Hisse Devri Sözleşmesiyle], ...'a devrettiğini ... Ticaret Siciline 67595 sicil numarası ile kayıtlı (dava dışı) ...ENDÜSTRİYEL DIŞ TİCARET ANONİM ŞİRKETİndeki ...a ait ortaklık paylarının %100ü de [... 2. Noterliğinden 14.02.2020 tarihli 4403 yevmiye numarasıyla tasdikli Hisse Devri Sözleşmesiyle] davacı ... tarafından devralındığını, Yukarıda açıklanan şirketlerin hisse devir işlemleri öncesinde, hisse devir sürecine ilişkin olarak davalı ... ve ... arasında 12.02.2020 tarihli "Sözleşmedir" başlıklı Sözleşme akdedilmiş olduğunu, taraflar arasında akdedilen 10 (on) maddeden müteşekkil mezkur Sözleşme hükümleri çerçevesinde taraflar arasındaki ortaklık ilişkisi sonlandırıldığı tarafların hisse devri sürecindeki ve hisse devir işlemleri sonrasına ilişkin hak ve yükümlülükleri anılan metinde düzenlendiği, 10 maddeden müteşekkil Sözleşmenin ilk 9 maddesinde yer alan hükümlerinin gereği taraflarca yerine getirilmiş olduğunu, anılan hükümler yönünden taraflar arasında çekişme bulunmadığını, Davacı ... Bayraktarın işbu Sözleşme uyarınca yükümlendiği tüm edimleri ifa etmiş olmasına karşın, davalı ... anılan Sözleşmenin 10uncu maddesindeki; "İşbu sözleşme tarihinden itibaren tüm borç ve alacaklar şirketi devir alan şahısları bağlar ve kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000 TL cezai şart öder" hükmünü ihlal ettiğini, söz konusu ihlallerin; ...T.A.Ş, ...'a, davalı ... ve hisse devrine konu edilen Şirketlerin de muhatap gösterildiğini, ... 26. Noterliği aracılığıyla 27.05.2021 tarihli ve 05407 yevmiye numaralı ihtarnameyi keşide ederek anılan Taahhütler/Sözleşmeler kapsamında 26.05.2021 tarihi itibariyle kredi ilişkisinin kesildiği; kredi ilişkisinin kesildiği tarihe kadar hesap edilen Banka alacağının 7 gün içerisinde ödenmesi ihbar ve ihtar edildiğini, T.C. ... Bankası A.Ş. tarafından, T.C. ... 3. Noterliği aracılığı ile 14.09.2021 tarih ve 12482 yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek, ...ın da aralarında bulunduğu muhataplara, ...MAKİNE İNŞAAT ANONİM ŞİRKETİ ile akdedilen kredi sözleşmeleri kapsamında kredi hesaplarının 13.09.2021 tarihi itibarıyla kat edildiğini, 282.081,73 TL'nin tamamen ödenerek tasfiye edileceği tarihe kadar %23,4 temerrüt faizi üzerinden işleyecek faiz, BSMV, KKDF, masraf ve sair her türlü ferileriyle birlikte en geç üç gün içinde ödenmesini, aksi halde yasal yollara başvurulacağı hususları bildirildiği, İşbu ihtarnameye ... 49. Noterliği aracılığı ile gönderilen 27.09.2021 tarih ve 08229 yevmiye numaralı ihtarname cevap verildiğini, yukarıda belirtilen 2 ihtarnamenin ardından bu kez Türkiye ... Bankasınca ... muhatap gösterilerek T.C. ... 33. Noterliği aracılığı ile 14.10.2021 tarih ve 09954 yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek ... MAKİNA İNŞAAT A.Ş. lehine kullandırılan kredilerden ve diğer Türk lirası borçlardan kaynaklanan 14.510,04 TL'nin nakden ödenmesinin, Türk Lirası gayrinakdi kredilerden kaynaklanan 1.950.000,00 TL'nin Bankaya nakden depo edilmesinin, yabancı para gayrinakdi kredilerden kaynaklanan 168.000,00 EURO'nun Bankaya aynı döviz cinsinden depo edilmesinin; ...ın kefalet limiti ile sınırlı olarak müteselsilen sorumlu olduğu hususları bildirildiğini, bu ihtarnameye de .... 49. Noterliğinin 21.10.2021 tarih ve 09050 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile cevap verildiğini, davalı muhatap gösterilerek T.C. ... 49. Noterliğinin 02.06.2021 tarih ve 04419 yevmiye numaralı ihtarnamesi taraflarından keşide edilerek;"Taraflar arasında akdedilen Sözleşme uyarınca ... 26. Noterliğinin 07.05.2021 tarihli ve 05407 yevmiye numaralı ihtarnamesinde belirtilen Taahhütler/Sözleşmelerin tarafı/krediyi kullanan davacı olmadığından ve Sözleşmenin 10. maddesi uyarınca şirketlerin borçlarından şirketi devir alan şahıslar sorumlu olacağından banka tarafından gönderilen ihtarnamede belirtilen borçlardan sorumlu olmadıkları icra tehdidi nedeniyle bankaya ödeme yapılmak durumunda kalınması halinde muhataba ayrıca rücu edileceği, Sözleşmeye aykırı davranış nedeniyle Sözleşmenin 10. maddesi uyarınca 20.000.000 TLnin ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 gün içerisinde muacceliyet tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ... bankası nezdindeki TR30 0006 2001 6030 0006 6454 93 IBAN numaralı hesabına ödenmesi" bildirildiğini, bu ihtarnameye cevaben, davalı vekilince keşide edilen T.C. ... 38. Noterliğinin 07.06.2021 tarih ve 10576 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile muhatapların ihtarnameye konu borçtan, müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatı ile kendi nam ve hesaplarına borçlu olduğu, sözleşmenin ihlal edilmediği ve davacı tarafnıdan talep edilen alacakların sözde alacak olduğu, ...ın ...T.A.Şye karşı sorumlu olduğu tutarı ödememesinin sözleşme hükmüne aykırılık teşkil edeceği ifade edildiğini, davalının cevabi ihtarnamedeki söz konusu ifadeleriyle, salt Sözleşmenin 10uncu maddesine aykırı davranışını ortaya koymakla kalmamış, aynı zamanda anılan maddeyi ihlal iradesini de sergilemiş olduğunu, ... 38. Noterliğinin 07.06.2021 tarihli ihtarnamesine T.C. ... 49. Noterliği aracılığıyla davalı ... muhatap gösterilmek suretiyle keşide edilen 15.06.2021 tarih ve 04963 yevmiye numaralı ihtarname ile davacı ... ile muhatap arasında akdedilen 12.02.2020 tarihli Sözleşme uyarınca taraflar arasındaki ortaklık ilişkisinin -sözleşme hükümleri çerçevesinde- sonlandırıldığını, 10 maddeden müteşekkil sözleşmenin ilk 9 maddesinde yer alan hükümlerin gereğinin taraflarca yerine getirildiğini, anılan hükümler yönünden taraflar arasında çekişme bulunmadığını ve T.C. ... 49. Noterliğinin 02.06.2021 tarih ve 04419 yevmiye numaralı ihtarnamesinde belirtilen hususların bir kez daha beyanla, sözleşmeye aykırı davranış nedeniyle Sözleşmenin 10. maddesi uyarınca cezai şart olarak kararlaştırılan 20.000.000 TL'nin işbu ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 gün içerisinde muacceliyet tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ödenmesi ihtar ve ihbar edildiğini, gelinen aşamada, sözleşmenin 10uncu maddesine aykırılık nedeniyle ödenmesi gereken/ cezai şart olarak kararlaştırılan 20.000.000 TL davalı yanca ödenmediğini, Yargıtay kararlarında, ceza koşulunun, "geçerli bir borcun yerine getirilmemesi veya eksik yerine getirilmesi ya da belli bir yerde, belli bir zamanda yerine getirilmemesi durumunda, borçlunun ödemesi gereken ve malca (ekonomik) değeri olup bir hukuk işlemiyle belirlenen götürü bir edimdir." biçiminde tanımlandığını, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununda da cezaceza koşulu 179. Maddede düzenlenmiş olup, anılan maddede "Bir sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi durumu için bir ceza kararlaştırılmışsa, aksi sözleşmeden anlaşılmadıkça alacaklı, ya borcun ya da cezanın ifasını isteyebilir." denildiği(Yargıtay 13 HD’nin 25.12.1981 tarihli, 1981/7896 E. ve 1981/8497) K. sayılı kararı (www.kazanci.com.tr) Davaya konu Sözleşmenin 10. Maddesinde; "İşbu sözleşme tarihinden itibaren tüm borç ve alacaklar şirketi devir alan şahısları bağlar ve kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000 TL cezai şart öder" hükmü yer aldığını, Cezai şart Bedelinin, cezai şart anlaşmasının varlığının, asıl borcun bulunmasının, asıl borç yanında bağımsız bir edimin varlığının, bağımsız edimin asıl borca bağlı bulunması koşullarının mevcut olması halinde talep edilebileceğini, alacaklı hiçbir zarara uğramamış olsa bile kararlaştırılan cezanın ifasını isteme hakkına sahip olduğunu, ...T.A.Ş, (ardından) T.C. ... bankası ve ... Bankası tarafından davacı ... ve davalı ... ve hisse devrine konu edilen Şirketler muhatap gösterilerek ihtarnameler keşide edildiğinii, söz konusu ihtarnamelerde ödenmesi istenen meblağların borçlusunun davalının hisselerini devraldığı şirketlerin; davalının (%100 hisse sahibi) ortağı olduğu şirketler olduğu davalı tarafın, hisselerini devraldığı şirketlerin borcunu ifa etmemiş, hisseleri davalı tarafından devralınmış şirketlerin borcu nedeniyle, ilgili bankalar davacıdan ödeme talep ettiğini, davalının, üstlendiği edimleri ifa etmediği gibi, ... 49. Noterliği aracılığı ile gönderilen 02.06.2021 tarih ve 04419 yevmiye numaralı ihtarnalerine cevaben [... 38. Noterliğince düzenlenen 07.06.2021 tarih ve 10576 yevmiye numaralı] "Muhatapların ...T.A.Ş. tarafından gönderilmiş olan ihtarnameye konu borçtan müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatı ile kendi nam ve hesaplarına borçları söz konusudur." biçimindeki ifadeleriyle sözleşme hükmünü yok sayarak, davacının da hisseleri devre konu şirketlerin borçlarından sorumlu olduğunu ileri sürmüş olduğunu, bu cevabın taraflarca akdedilen 12.02.2020 tarihli Sözleşmenin 10uncu maddesinin ihlali olduğunun açık olduğunu, davalı tarafın sözleşmeden doğan yükümlülüğünü gereği gibi ifa etmediğinden sözleşmede düzenlenen ceza koşulu gerçekleştiğini, bu nedenlerle taraflar arasında akdedilen 12.02.2020 tarihli "Sözleşmedir" başlıklı sözleşmenin 10uncu maddesi davalı yanca ihlal edildiğinden, Sözleşmenin 10uncu maddesi uyarınca cezai şart olarak kararlaştırılan bedelin, -fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak- şimdilik 1.000.000,00 TL'sinin 09.06.2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir. SAVUNMA Davalı vekili, Davalı ... ile davacı ...'ın , ...İnşaat Makina Anonim Şirketi , ... Makina İnşaat Anonim Şirketi, ...Endüstriyel Dış Ticaret Anonim Şirketlerinin ortakları oldukları Yukarıda belirtilen şirketlerin hisse devri öncesinde hisse devir sürecine ilişkin olarak ... ve davacı ... arasında 12.02.2020 tarihli "Sözleşmedir" başlıklı sözleşme akdedilmiş olup sözleşmeye göre; *... Makina İnşaat Anonim Şirketi'nde davacı tarafın % 50 hissesi ...'a devredileceğini, *...'ın % 50 ortağı olduğu ...Endüstriyel Dış Ticaret Anonim Şirketi'ndeki hissesinin tamamını davacı yana devredeceğini, *Davacının ...İnşaat Anonim Şirketindeki % 25 hissesini ...'a devredileceğini, *...Prime A blok No : 29-30-31 deki ofislerin ...'a devredileceğini, *06 SB 847 Plakalı BMW 525 araçların ...'a devredileceğini, *Bütün bunlar karşılığı 115.000.000,00 TL +6 AYLIK ÇEK olmak üzere kalan 10.000.000,00 TL si nakit olmak üzere kalan 25.000.000,00 TL' si 4 aylık çek olmak üzere kalan 28.000.000,00 TL 7 parça çek ile ( her bir çek 4.000.000,00 TL değerinde olup her ayın ayın son günü olarak ibraz tarihi kararlaştırılmıştır.) olmak üzere 78.600.000,00 TL anlaşıldığını, *...'a devredilen ofisleri ...Endüstriyel Dış Ticaret A.Ş 15 Nisan 2020 tarihine kadar boşaltacağını, *Karşılıklı olarak tüm Mahkemelerden feragat edilecek olup ,masrafların davacılar tarafından karşılanacağını; *Sözleşme tarihinden itibaren tüm borç ve alacaklar şirketi devir alan şahısları bağlayacağı ve kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000,00 cezai şart bedelini nakit olarak ödeyeceği devredileceğini, *Büyent ...'ın % 50 ortağı olduğu ...Endüstriyel Dış Ticaret Anonim Şirketi'ndeki hissesinin tamamını davacı yana devredeceğini, *Davacının ...İnşaat Anonim Şirketindeki % 25 hissesini ...'a devredileceğini, *...Prime A blok No : 29-30-31 deki ofislerin ...'a devredileceğini, *06 SB 847 Plakalı BMW 525 araçların ...'a devredileceğini, *Bütün bunlar karşılığı 115.000.000,00 TL +6 AYLIK ÇEK olmak üzere kalan 10.000.000,00 TL si nakit olmak üzere kalan 25.000.000,00 TL' si 4 aylık çek olmak üzere kalan 28.000.000,00 TL 7 parça çek ile ( her bir çek 4.000.000,00 TL değerinde olup her ayın ayın son günü olarak ibraz tarihi kararlaştırılmıştır.) olmak üzere 78.600.000,00 TL anlaşıldığını, *...'a devredilen ofisleri ...Endüstriyel Dış Ticaret A.Ş 15 Nisan 2020 tarihine kadar boşaltacağını, *Karşılıklı olarak tüm Mahkemelerden feragat edilecek olup ,masrafların davacılar tarafından karşılanacağını, *Sözleşme tarihinden itibaren tüm borç ve alacaklar şirketi devir alan şahısları bağlayacağı ve kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000,00 cezai şart bedelini nakit olarak ödeyeceği kararlaştırıldığını, Davalı ... ve davacı arasında akdedilen 10 (on) maddeden oluşan iş bu sözleşme hükümleri çerçevesinde taraflar arasındaki ortaklık ilişkisi sonlandırılmış; tarafların hisse devri sürecindeki ve hisse devir işlemleri sonrasına ilişkin hak ve yükümlülükleri anılan metinde düzenlenmiş olduğunu, Bu kapsamda davacı tarafın; *... Ticaret Siciline 91983 sicil numarası ile kayıtlı ... MAKİNA İNŞAAT ANONİM ŞİRKETİ 'ndeki hissesini ... ...'nin 14.02.2020 tarihli 4401 yevmiye numaralı hisse devri sözleşmesiyle; *... Ticaret Siciline 392716 sicil numarası ile kayıtlı ...MAKİNA İNŞAAT ANONİM ŞİRKETİ'ndeki ( dava dışı ) hissesini ... ...'nin 14.02.2020 tarihli 4400 yevmiye numaralı hisse devri sözleşmesiyle; * ... Ticaret Siciline 391969 sicil numarası ile kayıtlı ...İNŞAAT MAKİNA ANONİM ŞİRKETİndeki ( dava dışı ) hissesini ... ...'nin 14.02.2020 tarihli 4402 yevmiye numaralı hisse devri sözleşmesiyle; * ... Ticaret Siciline 392924 sicil numarası ile kayıtlı ... DEMİRYOLU ANONİM ŞİRKETİndeki ( dava dışı ) hissesini ... ...'nin 14.02.2020 tarihli 4399 yevmiye numaralı hisse devri sözleşmesiyle; davalı ...'a devrettiğini, Davalı ...'da ... Ticaret Siciline 67595 sicil numarası ile kayıtlı ...ENDÜSTRİYEL DIŞ TİCARET ANONİM ŞİRKETİndeki ortaklık payının %100' ünü de ... ...'nin 14.02.2020 tarihli 4403 yevmiye numaralı hisse devri sözleşmesiyle davacı yana devrettiğini, Davacı taraf vekilinin dava dilekçesinde zikrettiği üzere taraflar arasında akdedilen sözleşmenin ilgili hükümlerinin gereği taraflarca yerine getirilmiş olup, anılan hükümler yönünden davacı taraf açısından ilk 9 madde kapsamında aykırılık iddiasında bulunulmadığını, Davacı tarafın aykırılık iddiasında bulunduğu sözleşmenin 10. maddesi olup bu maddeye göre ''sözleşme tarihinden itibaren tüm borç ve alacaklar şirketi devir alan şahısları bağlayacağı ve kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000,00 cezai şart bedelini nakit olarak ödeyeceği kararlaştırıldığını, Davacı tarafın vekili dava dilekçesinde ...T.A.Ş tarafından davacıya ; müvekkilin ve hisse devrine konu edilen Şirketlerin de muhatap gösterildiği, ... 26. Noterliği aracılığıyla 27.05.2021 tarihli ve 05407 yevmiye numaralı ihtarnameyi keşide ederek Taahhütler/Sözleşmeler kapsamında 26.05.2021 tarihi itibariyle kredi ilişkisinin kesildiği; kredi ilişkisinin kesildiği tarihe kadar hesap edilen Banka alacağının 7 gün içerisinde ödenmesi ihbar ve ihtar edildiğini; Yine T.C. ... Bankası A.Ş. tarafından, T.C. ... 3. Noterliği aracılığı ile 14.09.2021 tarih ve 12482 yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek, davacının aralarında bulunduğu muhataplara, ...MAKİNE İNŞAAT ANONİM ŞİRKETİ ile akdedilen kredi sözleşmeleri kapsamında kredi hesaplarının 13.09.2021 tarihi itibarıyla kat edildiği, 282.081,73 TLnin tamamen ödenerek tasfiye edileceği tarihe kadar %23,4 temerrüt faizi üzerinden işleyecek faiz, BSMV, KKDF, masraf ve sair her türlü ferileriyle birlikte en geç üç gün içinde ödenmesini, aksi halde yasal yollara başvurulacağı hususları bildirildiğini ; Türkiye ... Bankası tarafından davacının muhatap gösterilerek T.C. ... 33. Noterliği aracılığı ile 14.10.2021 tarih ve 09954 yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek ... MAKİNA İNŞAAT A.Ş. lehine kullandırılan kredilerden ve diğer Türk lirası borçlardan kaynaklanan 14.510,04 TLnin nakden ödenmesi, Türk Lirası gayrinakdi kredilerden kaynaklanan 1.950.000,00 TLnin Bankaya nakden depo edilmesi, yabancı para gayrinakdi kredilerden kaynaklanan 168.000,00 EUROnun Bankaya aynı döviz cinsinden depo edilmesi; davacının kefalet limiti ile sınırlı olarak müteselsilen sorumlu olduğu hususlarının bildirildiği belirtilerek ; ''Sözleşmenin 10. maddesi uyarınca şirketlerin borçlarından şirketi devir alan şahıslar sorumlu olacağından banka tarafından gönderilen ihtarnamede belirtilen borçlardan müvekkillerin sorumlu olmadığı, icra tehdidi nedeniyle müvekkiller tarafından bankaya ödeme yapılmak durumunda kalınması halinde tarafınıza ayrıca rücu edileceği, Sözleşmeye aykırı davranış nedeniyle Sözleşmenin 10. maddesi uyarınca 20.000.000 TLnin ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 gün içerisinde muacceliyet tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ... bankası nezdindeki TR... IBAN numaralı hesabına ödenmesi hususunda'' davacı tarafça davalıya ihtar çekildiğini, ancak bu ihtar hakkaniyete ve hukuka aykırılık teşkil etmekte olup davalının maden sektörü alanına ilişkin olarak ilk defa yatırımda bulunması ve arkasından pandemi sürecinin girmesi , ülkenin içinde bulunduğu ekonomik koşullar düşünüldüğünde davalıyı kısa süreli bir ekonomik dar boğazın içine sokmuş olup bu nedenle ilgili bankalara kredi borçlarını ifa ederken kısa bir süre zorluk yaşadığı davalı hakkında ...TAŞnce ... 6. icra dairesi nezdinde başlatılan icra takibine ilişkin takip borcunun tamamı davalı tarafından ödenmiş olup ... 6. icra dairesi'nin 2021/71794 sayılı dosyası mezkur dava dosyası celp edildiğinde davalının borcun tamamını ödediği görüleceğini, davacının dava dilekçesinde yinelediği davalının diğer bankalara olan kredi borçları ise kredi sözleşmesindeki ödeme planına uygun olarak ödenmekte olup sadece kısa bir süre yaşanılan ekonomik dar boğaz nedeniyle davalı ödemeleri kısa bir süre aksatmış olup devamında düzenli ödemeye devam ettiğini, davacı yanın iş bu dava konusu talebine dayanak teşkil ettiği taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 10 . maddesinde '' sözleşmeden cayılırsa'' ibaresi geçmekte olup müvekkilin bu ödeme güçlüğü nedeniyle ilgili bankalar tarafından davacıya gönderilen ihtarnameler cayma eylemi içine girmediği, sözleşmenin ihlali olarak bile değerlendirilecek bir durum olmadığı, davacı ile aralarında akdedilen sözleşmeden caymaları söz konusu olmayıp buna ilişkin olarak davacı tarafa iletilmiş bir cayma bildirimi de olmadığı, nitekim davacı tarafından buna ilişkin dosyaya sunulmuş bir delil de bulunmadığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmede öngörülen 20.000.000,00 TL bedel aslında Cayma parası olup sözleşme kurulurken karşı tarafa sözleşmeden dönme hakkının saklı tutulması için peşinen yerine getirilmesi gereken bir edim yükümlülüğü öngören, bir diğer sözleşme kaydı olduğunu, cayma parasına ilişkin hukuki düzenleme TBK md 178 ‘de“Cayma parası kararlaştırılmışsa, taraflardan her biri sözleşmeden caymaya yetkili sayılır; bu durumda parayı vermiş olan cayarsa verdiğini bırakır; almış olan cayarsa aldığının iki katını geri verir.” Bu hükümden anlaşılacağı üzere cayma parasını veren de alan da sözleşmeden cayma hakkı kazandığı, sadece cayma parasını alan taraf sözleşmeden cayarsa, aldığını iki katı ile iade etmesi gerektiğini, cayma hakkının kullanılması ile hak, kendiliğinden sahibine geri döneceği bunun için ayrı bir tasarruf işlemine gerek olmadığı bu hakkın kullanılması için karşı tarafa cayma bildiriminde bulunulması yeterli olup mezkur dava dosyasında davalı tarafından böyle bir bildirimde bulunulmadığını, dolayısıyla davacı tarafın davasına dayanak teşkil ettiği sözleşmenin 10. Maddesinde yer verilen 20.000.000,00 TL cezai şart bedeli aslında cayma parası olup, sözleşmede zikredildiği üzere ancak sözleşmeden taraflardan birisinin cayması halinde ödenecek tutar olarak belirlendiği, Müvekkil tarafından davacı ile arasında akdedilen bu sözleşmeden cayılmamış olup dolayısıyla davacının tazminat alacağı söz konusu olamayacağını, davalının;Türkiye... Bankası ile Türkiye ... Bankası'na olan borçlarını da kredi sözleşmesinde belirlenen tutarlarda ifa etmekte olup davalının kredi borçlarını ödemede gecikme göstermesi nedeniyle bir ihlalden bahsedilecekse bu ihlali davalıya ileri sürecek olan ilgili banka olacağı davacı olamayacağını, davalının 12.02.2020 tarihli sözleşme uyarınca üzerine düşen tüm edimleri yerine getirmiş olup sözleşmeye aykırı bir harekette bulunmadığını, bu nedenlerle haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. HUKUKİ GEREKÇE Dava, sözleşmedeki hisse devirlerinin davalıya devredilmesine rağmen devralınan şirketlere ait borçların bankalara ödenmemek suretiyle sözleşmeye aykırılıktan dolayı belirlenen cezai şartın tahsiline yöneliktir. Taraflar arasında imzalanan 12/02/2020 tarihli sözleşmeye göre davacının belirtilen şirketlerdeki hisselerini davalıya devrettiği çekişme konusu olmayıp çekişme, devredilen şirketlere ait borçların davalı tarafından ödenip ödenmediği, ödememenin sözleşmenin ilgili maddesinde belirtilen cezai şart ödemeyi gerektirip gerektirmediği üzerinde toplanmakla tarafların davaya ilişkin delil ve belgeleri toplandıktan sonra dosya mali müşavir ve nitelikli hesaplama uzmanından oluşturulan 2 kişilik bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, alınan 06/03/2023 tarihli raporda davalının sözleşmeyi ihlal ettiğinin tespit edilemediği, davacının cezai koşul talebinin mahkemenin takdirinde olduğu belirtilmiş, bu rapora karşı taraf vekillerinin beyan ve itirazı alınmış, daha sonra dosya aynı bilirkişilere tevdi edilerek itirazların karşılanması yönünde ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler tarafından düzenlenen 11/09/2023 tarihli raporda sözleşmenin 10.maddesi gereğince davalının sözleşmeden caydığı ve bu nedenle 20.000,00 TL ödenmesi gerekip gerekmediğinin mahkemenin takdirinde olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. Davacı ... ve davalı ... arasında 12.02.2020 tarihli akdedilen sözleşme gereğince ; ... ... mak AŞ nin %50 ortağı olup, ...AŞ nin %25 ortağı olduğu ve her iki şirketteki hisselerinin ...'a devredilmesi, ...Endüstriyel Dış tic AŞ %50 ortağı olan ... hissesinin ise Sami ...'a devredilmesi Ayrıca ...Primeda üç ofis dairesinin ...a, iki adet aracın ...'a verilmesi kararlaştırılmıştır. 6. Maddede 78.600 TL ödenmesi belirlenmiş olup 10. Maddede bu sözleşme tarihinden itibaren tüm borç ve alacakların şirketi devralan şahısları bağlayacağı , kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000,00 TL cezai şart olarak ödeyeceği belirlenmiştir. 14.02.2020 tarihinde ...: ... Mak AŞ ndeki , ...Mak AŞ ndeki , ...İnş. Mak. AŞ ndeki ... Demiryolu AŞ ndeki ortaklık paylarının %100 ünü ...'a devretmiş, ...Endüstriyel Dış ticaret AŞ ndeki ...'a ait ortaklık payının %100 ü ... tarafından devralınmıştır. ... , ... Bankası ve TC... bankası tarafından çekilen ihtarlarla davcı da muhatap kılınarak kredi sözleşmeleri kapsamında doğan borçların ödenmesinin ihtar edilmiştir. ... Bankası İvedik OSB nin 28.12.2022 tarihli mahkemeye hitaben yazısında: ...Endüstriyel Dış tic AŞ nin 12.11.2021 tarihinden önce kefili olduğu kredi sözleşmeleri onaylı suretleri ekte sunulduğu, kefili olduğu ... makine AŞ nin güncel borç bakiyesi nakdi 10.497.025,04 TL gayrinakdi 4.530,50 € olduğu kefil olan diğer firmaların riski bulunmadığı, ... ... tarafından mahkemeye hitaben 29.07.2022 tarihli yazısında: ... Mak AŞ nin 29.07.2022 tarihli güncel borç tutarı 340.000 € tutarında teminat mektubu ve 3.411,17 TL tutarında nakdi kredi riski olduğu ilgili firmanın ... ..., ..., ...End Dış Ticaret, ..., Vero Madencilik Tic AŞ ile aralarında kefillik bulunduğu, ...Endüstriyel AŞ nin bankada kayıtlı Genel Kredi Sözleşmesi sureti ekte sunulduğu, 29.07.2022 tarihi itibariyle 2042398 nolu teminat mektubuna 47.000 TL, 2046565 nolu teminat mektubuna 24.000 TL tutarında, 5400*****1025 nolu kredi kartına 336,37 TL, 5400*****1017 nolu kredi kartına 299TL tutarında,5400*****1025 nolu kredi kartına 3.424,79 TL, 5400****9012 nolu kredi kartına 14.381,96 TL tutarında 4672********9080 nolu kredi kartına 198,84 tutarında borç bakiyesi bulunduğu , ...Endüstriyel Dış Ticaret AŞ nin bankada kayıtlı kefilinin ... olduğu tespit edildiği belirtilmiştir. Yazı ekinde bankanın 14.07.2020 tarihli ...Endüstriyel Dış Ticaret AŞ ile yapmış olduğu T451920 nolu kredi sözleşmesi sunulmuş olup, kredi limiti 3.750.000 TL kefalet limiti olduğu, ... kefil olup kefalet limiti 4.700.000,00 TL olduğu, ... ... ... mak AŞ ile 14.05.2014 tarihinde 2.000.000€ bedelli Genel Kredi Sözleşmesi yapmış olup ... ve ...End tasarım AŞ müteselsil kefil olup kefalet limitleri 2.500.000 € olduğu, ... TAŞ Genel Müdürlüğünün 26.04.2022 tarihli mahkemeye hitaben yazısında: ...'ın 14129986-1 -1 riski çek bedeli kredisi olup açık olduğu , şubede imzalı çek açılışı evrakı bulunamadığı, ... Mak AŞ e ait GKS örnekleri ekte olup sadece 2324436-1 -1 çek bedeli riski açık olup güncel borcu bulunmadığı listedeki diğer tüm krediler kapalı olup borcu bulunmadığı , 18598552 ...Endüstriyel 2325518 -1-1 çek bedeli kredisi açık olup güncel borç bulunmadığı tüm krediler kapalı ve güncel borcu bulunmadığı , ...'a ait kredi bulunmadığı , bu bilgiler haricinde diğer ...İnş Mak. AŞ mevcudiyetine rastlanmadığı, ... 6 İcra Dairesinin 2021/17947 sayılı dosyasında alacaklı ... ... ... aleyhine 10.071.717,22 TL asıl alacak, 1.982.059,64 TL işl. Faiz, 80.519,23 TL işlemiş faiz, 103.128,94 TL %5 BSMV, 3.222,19 TL ihtar masr. Olmak üzere 12.240.647,22 TL nın tahsili talep edilmiştir. Bu borcun davalı tarafından ödendiği belirtilmiştir. Davacı davalının devralınan şirketler yönünden kredi borcunun ödenmemesinin cayma parası mahiyetinde olduğu belirtilip Prof Dr Köksal Kocaağa tarafından sunulan uzman görüşünde; sözleşmede belirtilen 20.000.000 cezai şart ifadesinden tarafların amacının muhtemel zararı önceden götürü olarak belirlemek olmadığı aksine tarafların sözleşmeye uygun davranmaya, ( borçlarını ifaya zorlamaya yönelik olduğu, dolayısı ile söz konusu kayıt götürü bir tazminat değil ceza koşulu olduğu, sözleşmedeki hüküm bir dönme cezası olmadığı, 20.000.000 TL sözleşmeye aykırılığın bir yaptırımı olarak öngörüldüğü, gerçek anlamda bir ceza koşulu olduğu, sözleşmedeki ceza koşulu ifaya eklenen ceza mahiyetinde olduğu, sözleşmede yer alan ceza kaydı ceza koşulu muacceliyetinin sözleşmeye aykırı davranılmasına bağlanıldığı, tarafların sözleşmeye aykırı herhangi bir davranışı ile örneğin sözleşmede yer alan edimlerin birinin ihlali ile ceza koşulu muaccel hale geleceği , dosyadaki bilgi ve belgelerden davalının sözleşme ile ifasını üstlendiği hisse devrine konu şirketin borçlarını ödememesi sebebiyle davacı aleyhine çeşitli bankalarca ihtarname keşide edildiği , icra takibinde bulunulduğu , hatta tek ortağı olduğu şirket ve şahsi malvarlığına haciz uygulandığı anlaşıldığı bu durumun sözleşmenin ihlali sayılacağı ve ceza koşulunun muaccel olması sonucunu doğuracağı , ceza koşulunun istenebilmesi için alacaklının zarara uğraması gerekli olmadığı TBK 180/1 gereği alacaklının hiçbir zarara uğramamış olsa bile kararlaştırılan cezanın ifası gerektiği , davacı aleyhine yapılan icra takibinin ve gönderilen ihtarların davalı tarafça üstlenilen şirket borçları hakkında olmayıp davacının bu borçlara müşterek müteselsil kefil olmasından kaynaklanması , sözleşmenin ihlal edildiği gerçeğini değiştirmeyeceği , davacının geçmişte kefil olduğu banka borçları da taraflarca kararlaştırıldığı üzere yalnızca şirketi devralan şahisları bağlayacağı , bankalar nezdinde davacı her ne kadar kefil sıfatını haiz olsa da davalı taraf hisseleri devre konu olan tüm şirket borçlarını üstlenmiş olup sözleşmede davacının kefil olarak borcunun devam edeceğine dair herhangi bir istisnaya yer verilmediği gibi esasen bir borcun kefiline karşı kefil olunan borcun üstlenilmesi ifa edileceği taahhüdü aynı zamanda kefilin kefalet borcundan kurtarılacağı taahhüdünü içereceği .... Bu nedenlerle ifaya eklenen ceza koşulunu taşıyan ceza koşulunu davalının ödemekle yükümlü olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. Sözleşmenin 10. Mdsinde " iş bu sözleşme ile sözleşme tarihinden itibaren tüm borç ve alacaklar şirketi deviralan şahısları bağlar ve kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000,00 TL sı cezai şart nakit öder. " hükmü mevcut olup Cezai şart sözleşmenin borçlu tarafından ihlali halinde alacaklının talep edebileceği bir edimdir. Cezai şart TBK 179 182 mdleri arasında düzenlenmiştir. Ceza koşulu,. Alacaklının hakları 1. Cezanın sözleşmenin ifası ile ilişkisi MADDE 179- Bir sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi durumu için bir ceza kararlaştırılmışsa, aksi sözleşmeden anlaşılmadıkça alacaklı, ya borcun ya da cezanın ifasını isteyebilir. Ceza, borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi durumu için kararlaştırılmışsa alacaklı, hakkından açıkça feragat etmiş veya ifayı çekincesiz olarak kabul etmiş olmadıkça, asıl borçla birlikte cezanın ifasını da isteyebilir. Borçlunun, kararlaştırılan cezayı ifa ederek sözleşmeyi, dönme veya fesih suretiyle sona erdirmeye yetkili olduğunu ispat etme hakkı saklıdır hükmüne göre Cezai şart borçlunun, asıl borcunu ilerde, hiç veya gereği gibi ifa etmediği takdirde alacaklıya karşı ifa etmeyi önceden taahhüt ettiği edime denir. Bu nedenle cezai şart, asıl borca bağlı olarak ve ancak bu borcun ihlali ile doğabilecek olan fer’i bir edimdir. Borçlunun borca aykırı davranış halinde alacaklı hem aynen ifayı hem de kararlaştırılan cezanın ödenmesini talep edebilecektir. Dosyaya sunulan uzman görüşünde sözleşmenin 10. Maddesindeki ceza koşulunun TBK 179/II gereğince ifaya ekli ceza mahiyetinde olduğu yönünde görüş bildirilmiş ise de bu görüşe heyetimizce de benimsenmemiştir. Toplanan delillere göre taraflar arasında imzalanan 12/02/2020 tarihli sözleşmeye göre sözleşmede belirtilen şirketlerin davacıya devredilmesi, devir sonrasında tüm borçların devralan davalı tarafından ödeneceği, sözleşmeden cayma halinde ise cezai şart ödenmesi öngörülmüş olup davalı tarafından sözleşmede belirtilen şirketlerin hisseleri davacıya devredilmiş olup devirden sonra davalının bankalara olan şirket borçlarını ödememesi, sözleşmenin ihlali olup "Kim bu sözleşmeden cayarsa 20.000.000,00 TL cezai şart olarak öder" hükmüne göre davacı cezai şart isteyemeyeceği kanaatine varılmakla açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle, 1.-Davanın REDDİNE, 2.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 269,85 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 17.077,50 TL'den mahsubu ile arta kalan 16.807,65 TL’nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3.-Arabulucu ücreti olarak hazineden karşılanan 1.320,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4.-Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 140.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 5.-Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, 6.-Davacı tarafça yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere 08/11/2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi. Başkan ... E¸ Üye ... E¸ Üye ... E¸ Katip ... E¸