Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2016/4638, 21.03.2019

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

MURAT EREN BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2016/4638)

Karar Tarihi: 21/3/2019

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, usule aykırı biçimde elkonulan

dijital delile dayalı olarak mahkûmiyet kararı verilmesi ve yargılamanın

yenilenmesi istemi hakkında karar veren bazı hâkimlerin daha önce yargılama

aşamalarında görev yapmış olmaları nedenleriyle adil yargılanma hakkının ihlal

edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 4/3/2016 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonunca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin

Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili

olaylar özetle şöyledir:

6. Başvurucunun Genelkurmay Başkanlığı Askerî Mahkemesinin

11/10/2012 tarihli kararıyla devletin güvenliğine, siyasal yararlarına ilişkin

bilgileri açıklamak suçundan 4 yıl 2 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına

karar verilmiştir.

7. Anılan hüküm, Askerî Yargıtay 2. Dairesinin 6/2/2013 tarihli

kararıyla onanmıştır.

8. Başvurucunun 25/11/2015 tarihli yargılamanın yenilenmesi

talebi ise Yargıtayın 19/1/2016 tarihli kararıyla

kesin olarak reddedilmiştir.

9. Anılan karar başvurucuya 8/2/2016 tarihinde tebliğ edilmiş

olup başvurucu 4/3/2016 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

10. Bireysel başvuru sonrasında başvurucu vekili 2/8/2016

tarihli dilekçeyle başvurucu hakkındaki yargılamanın yenilenmesini ve infazın

durdurulmasını talep etmiştir.

11. Başvurucu vekili tarafından 28/11/2016 tarihli dilekçeyle

Askerî Yargıtay 2. Dairesinin 17/8/2016 tarihli kararıyla bu istemin esastan

kabulüne ve infazın durdurulmasına karar verildiği bildirilmiştir.

12. Sonrasında Anayasa'nın 21/1/2017 tarihli ve 6771 sayılı

Kanun ile getirilen geçici 21. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendiyle

Askerî Yargıtay ve askerî mahkemeler kaldırılmış olduğundan dosya Yargıtay 16.

Ceza Dairesine (Yargıtay) gönderilmiştir.

13. Başvurucu vekili tarafından 28/11/2016 tarihli dilekçeyle,

Yargıtay tarafından 16/7/2018 tarihli karar ile Askerî Yargıtay 2. Dairesinin

17/8/2016 tarihli yargılamanın yenilenmesi talebinin esastan kabulüne dair

verdiği kararının hukuki varlığını sürdürdüğünden bu konuda yeni bir karar

verilmesine gerek olmadığına ve yargılamanın yenilenmesi kararının gereği için

Ankara Nöbetçi Ağır Ceza Mahkemesinin görevlendirilmesine karar verildiğini

Anayasa Mahkemesine bildirmiştir. Aynı dilekçeye göre söz konusu karar üzerine

yargılama Ankara 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2012/422 esasına kayden

derdesttir.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

14. Mahkemenin 21/3/2019 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

15. Başvurucu; hakkında kanundaki usule aykırı yöntemle elkoyulan dijital delillere dayalı olarak mahkûmiyet kararı

verildiğini, yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine karar veren hâkimlerin

daha önce asıl yargılamanın çeşitli aşamalarında görev yapmış olmaları

nedeniyle bağımsız ve tarafsız olmadıklarını ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme

16. Anayasa’nın 148. maddesinin üçüncü fıkrası ile 30/3/2011

tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri

Hakkında Kanun’un 45. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca bireysel başvuru

yoluyla Anayasa Mahkemesine başvurabilmek için olağan kanun yollarının

tüketilmiş olması gerekir. Temel hak ve özgürlüklere saygı, devletin tüm

organlarının anayasal ödevi olup bu ödevin yerine getirilmemesi nedeniyle

ortaya çıkan hak ihlallerinin düzeltilmesi idari ve yargısal makamların

görevidir. Bu nedenle temel hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği iddialarının

öncelikle derece mahkemeleri önünde ileri sürülmesi, bu makamlar tarafından

değerlendirilmesi ve bir çözüme kavuşturulması esastır (Ayşe Zıraman ve Cennet

Yeşilyurt, B. No: 2012/403, 26/3/2013, § 16).

17. Somut olayda başvurucu hakkında verilmiş olan karar, temyiz

incelemesi sonucunda Askerî Yargıtay 3. Dairesinin 6/2/2013 tarihli kararıyla

onanarak kesinleşmiştir. Ancak başvurucunun bireysel başvurudan sonra olağanüstü

kanun yolu niteliğinde olan yargılamanın yenilenmesi talebiyle kararı veren

mahkemeye yaptığı başvuru kabul edilmiştir (bkz. §§ 11,13) .

18. Yargılamanın yenilenmesi, olağanüstü bir kanun yolu olarak

düzenlenmişse de mahkemece yargılamanın yenilenmesine karar verilmesi hâlinde

yapılacak duruşma sonucunda dava hakkında yeniden hüküm verilecektir. Anılan

hükme karşı kanun yollarına başvurulması imkânı da bulunmaktadır. Dolayısıyla

bu süreçte, adil yargılanma hakkına yönelik ihlal iddialarının öncelikle derece

mahkemelerince incelenmesinin beklenilmesi Anayasa Mahkemesinin ikincil

nitelikteki rolüne uygun olacaktır(benzer yöndeki

karar için bkz. Orhan Eren, B.

No: 2014/3003, 9/3/2017, § 34).

19. Açıklanan gerekçelerle başvurunun başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez

olduğuna karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle

KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA

21/3/2019 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

:

Serdar

ÖZGÜLDÜR

Serruh KALELİ

Hasan Tahsin

GÖKCAN

Kadir ÖZKAYA

Raportör

:

Tuğçe TAKCI

Başvurucu

:

Murat EREN

Vekili

:

Av. Hüseyin

ERSÖZ