Madde 19 — Türev araç işlemlerinde müşterilere yapılacak bildirimler

MADDE 19 ‒ (1) III-37.1 sayılı Tebliğ kapsamında işlem aracılığına ya da portföy aracılığına yetkili olan yatırım kuruluşları tezgahüstünde gerçekleştirilenler dahil olmak üzere türev araçlara ilişkin işlemlerle ilgili olarak müşterilerine günlük bildirimlerde bulunmak ve aylık hesap ekstresi göndermek zorundadır.

(2) Müşterilere gönderilecek aylık hesap ekstresinde, ilgili dönem içerisinde;

a) Alınan tüm pozisyonlara ilişkin olarak, sözleşmenin tanımı, tarih, zaman, fiyat ve miktarına,

b) Kapatılan pozisyonlara ilişkin kesin kar ve zarar tutarlarına,

c) Açık pozisyonlara ilişkin realize olmamış mevcut kar ve zarar tutarlarına,

ç) Yatırım kuruluşu nezdinde tutulan nakit, menkul kıymet ve diğer varlıklara ilişkin tüm hareketlere,

d) Hesaba tahakkuk ettirilen her türlü komisyon, ücret ve vergilere,

e) Teminat durumlarına,

ilişkin bilgilere anlaşılır ve açık bir biçimde yer verilmesi zorunludur.

(3) Yatırım kuruluşları, müşterilerine ve kendi portföylerine ait açık pozisyonlar için ödenmesi gereken teminatları izlemek amacıyla, örneği EK/6’da yer alan Türev Piyasalar Teminat Durumu Raporunu açık pozisyonun taşındığı her gün sonu itibarıyla düzenlerler. Türev Piyasalar Teminat Durumu Raporunda, açık pozisyonlar için takas kurumları tarafından istenen nakit teminat tutarı dikkate alınarak müşterinin yatırması gereken teminat hesaplanır. Müşteri tarafından yatırılan nakit Türk lirası ve konvertibl döviz dışında gayrinakdi teminatlar, takas kurumunun belirlediği esaslar dahilinde, belli bir oran ya da fiyat üzerinden nakde çevrilir. Takas kurumunun böyle bir oran tespit etmemiş olduğu durumlarda Kurulun sermaye yeterliliği düzenlemelerinde yer alan değerleme hükümlerine uyulur. Takas kurumu tarafından kabul edilmeyen teminatlar bu raporda teminat olarak hesaplamaya dahil edilmez.

(4) Yatırım kuruluşları, müşteri ve yatırım kuruluşu bazında, taşınan açık pozisyonları izlemek amacıyla, örneği EK/7’de yer alan Pozisyon Limit Aşımı Raporunu açık pozisyonun taşındığı her gün sonu itibariyle düzenlerler. Pozisyon Limit Aşımı Raporu, Borsa mevzuatında tanımlanan global hesap müşterileri hariç her bir müşteri hesabı için ayrı ayrı hazırlanır. Bu formda, hesaplarda yer alan türev sözleşmelerin işlem gördüğü ilgili borsalarca tespit edilmiş limitler referans alınarak yatırım kuruluşunun ve müşterilerin sahip olduğu açık pozisyonlar değerlendirilir. Bu değerlendirmede, türev araç türleri ve sözleşmeler itibarıyla, hesap sahibinin uzun ve kısa pozisyon aldığı sözleşme adedi ile bunların toplam piyasa değerlerinin, ilgili borsaların pozisyon limitlerini aşıp aşmadığı hakkında bilgilere yer verilir.

(5) Yatırım kuruluşu tarafından, en geç her işlemin yapıldığı günü izleyen iş günü içerisinde, bir önceki gün içinde alınan tüm pozisyonlara ilişkin bilgileri içerecek şekilde müşterilere 15 inci madde uyarınca işlem sonuç formu iletir. Bildirimin yapılma şekli yatırım kuruluşu ile müşteri arasında serbestçe belirlenebilir. Hesap ekstresi gönderilmemesi hususunda münhasıran sözleşme imzalanan veya bu hususa çerçeve sözleşmede yer verilen profesyonel müşterilere ekstre gönderilmeyebilir. Ayrıca ilgili dönemde hesabında herhangi bir hareket bulunmayan müşterilere bildirimde bulunulmayabilir.

(6) Bu madde kapsamında yapılan bildirimlere erişim sağlandığına ilişkin ispat yükü yatırım kuruluşuna ait olup bu madde kapsamında yapılan bildirimlerin belirli süre geçtikten sonra müşteri tarafından kabul edilmiş sayılacağına ilişkin sorumsuzluk kayıtlarına çerçeve sözleşmelerde ve ilgili diğer belgelerde yer verilemez. Bu tür kayıtlar hükümsüz sayılır.

ALTINCI BÖLÜM

Yatırım Hizmet ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Tutulacak

Kayıtlar ve Saklama Esasları

Yatırım danışmanlığı ve bireysel portföy yöneticiliği faaliyeti kapsamında tutulacak kayıtlar