İl Özel İdareleri ve Belediyeler Uzlaşma Tebliği (sıra No : 1)

İL ÖZEL İDARELERİ VE BELEDİYELER UZLAŞMA TEBLİĞİ

(SIRA NO : 1)

İl özel idareleri ve belediyeler tarafından uygulanan 213 sayılı Vergi Usul Kanununda yer alan tarhiyat sonrası uzlaşmaya ilişkin usul ve esaslar, Bakanlığımızca 01.08.2003 gün ve 25186 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Uzlaşma Yönetmeliğiyle belirlenmiştir.

Anılan Yönetmelik, esas itibariyle il özel idareleri ve belediyelerin vergi, resim ve harçlar ile bunlara ilişkin olarak kesilecek vergi ziyaı cezalarına ilişkin tarhiyat sonrası uzlaşması düzenlenmiştir.

Vergi Usul Kanununun değişik Ek 1 inci maddesi ile bu Kanuna dayanılarak çıkarılan Mahalli İdareler Uzlaşma Yönetmeliği’nin 5 inci maddesinde; il özel idareleri ve belediyelere ait vergi, resim ve harçlardan hangilerinde uzlaşma yoluna gidilebileceği ve uzlaşma komisyonlarının uzlaşabilecekleri vergi, resim ve harç miktarının üst sınırının tayini hususunda Bakanlığımız yetkili kılınmıştır.

Bu yetkiye dayanılarak uzlaşma kapsamına girecek vergi, resim ve harçlar ile uzlaşma komisyonlarının yetkileri aşağıdaki şekilde tespit olunmuştur.

I. Uzlaşmanın Kapsamı

Uzlaşmanın kapsamına il özel idareleri ve belediyelerce ikmalen, re’sen veya idarece tarh ve tebliğ edilen vergi, resim ve harç asıllarına ilişkin olarak özel kanunlarında belirtilen kanuni hadlerin altına düşmemek kaydıyla vergi asılları ile bunlara ilişkin olarak kesilecek vergi ziyaı cezaları girmektedir.

Yine, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 344 üncü maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları uyarınca kesilecek vergi ziyaı cezaları uzlaşma konusu olabilecek, aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca kesilecek vergi ziyaı cezaları ile 352 nci maddeye göre kesilen usulsüzlük cezaları ise uzlaşma kapsamında değerlendirilmeyecektir.

Ayrıca, kanuni süresi içinde yapılan beyan üzerinden, tarh ve tahakkuk ettirilen vergi, resim ve harçlar ile tahakkuku tahsile bağlı bulunan vergi, resim ve harçlar üzerinde uzlaşma yapılması mümkün değildir.

Bu bağlamda il özel idareleri ile belediyelerin uzlaşma kapsamına giren gelirleri şunlardır:

A) İl özel idareleri gelirleri

1. Taş Ocakları Harç ve Resimleri,

2. Bina İnşaat ve Yapı Kullanma İzni Harcı,

3. Maden Suları Resim ve Temettü Payları.

B) Belediye gelirleri

1. 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu uyarınca tahsil edilen bina ve arazi vergileri,

2. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca tahsilatı doğrudan belediyeler tarafından yapılan gelirlerden;

a) Vergiler

1. İlan ve Reklam Vergisi,

2. Haberleşme Vergisi,

3. Eğlence Vergisi,

4. Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisi,

5. Yangın Sigortası Vergisi,

6. Çevre Temizlik Vergisi,

b) Harçlar

1. İşgal Harcı,

2. Tatil Günlerinde Çalışma Ruhsatı Harcı,

3. Kaynak Suları Harcı,

4. Tellallık Harcı,

5. Hayvan Kesimi Muayene ve Denetleme Harcı,

6. Ölçü ve Tartı Aletleri Muayene Harcı,

7. Bina İnşaat Harcı,

8. Çeşitli harçlar:

a) Kayıt ve Suret Harcı,

b) İmar ile ilgili harçlar;

- Parselasyon Harcı,

- İfraz ve Tevhit Harcı,

- İşyeri Açma İzin Harcı,

- Muayene, Ruhsat ve Rapor Harcı,

- Sağlık Belgesi Harcı.

Ayrıca, yeni bir tebliğe gerek kalmaksızın başka kanunlarda il özel idareleri ve belediye geliri olarak kabul edilecek ve bu idarelerce tarh ve tahakkuk edilecek diğer vergi, resim ve harç asıllarına ilişkin olarak özel kanunlarında belirtilen kanuni hadlerin altına düşmemek kaydıyla vergi asılları ile bunlara ilişkin olarak kesilecek vergi ziyaı cezalarında da uzlaşmaya gidilebilecektir.

II. Uzlaşma Komisyonlarının Yetkileri

Vergi Usul Kanununun değişik Ek 1 inci maddesi ile Mahalli İdareler Uzlaşma Yönetmeliği’nin 5 inci maddesinde; uzlaşma komisyonlarının uzlaşabilecekleri vergi, resim ve harç miktarının üst sınırının tayini hususunda Bakanlığımız yetkili kılınmıştır.

Bakanlığımız, kendisine tanınan bu yetkinin uzlaşma komisyonlarınca kullanılmasını uygun görmüştür. Bu nedenle, il özel idareleri ve belediyelerce ikmalen, re’sen veya idarece tarh ve tebliğ edilen vergi, resim ve harç asıllarına ilişkin olarak özel kanunlarında belirtilen kanuni hadlerin altına düşmemek kaydıyla vergi asılları ile bunlara ilişkin olarak kesilecek vergi ziyaı cezaları konusunda uzlaşmaya uzlaşma komisyonları yetkilidir.

III. Uzlaşmada Göz önünde Tutulacak Hususlar

1. Uzlaşma talebinin, mükellef veya ceza muhatabı tarafından bizzat veya resmi vekaletnamesini haiz vekili; tüzel kişiler, küçükler, kısıtlılarla vakıflar veya cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerde bunların kanuni temsilcileri tarafından yetkili uzlaşma komisyonuna yapılması gerekir.

Uzlaşma komisyonları, bir yargı organı olmayıp, kesilmiş olan cezada uyuşmak üzere yetkili kılınmış idareyi temsil eden kuruluşlardır. Bu nedenle, uzlaşma komisyonuna başvurma ve görüşmelere katılma konusunda mükellef veya ceza muhatabı adına hareket edecek kişinin avukat olması şart değildir. Bu kişilerin Noterlik Kanununun 60 ıncı maddesi uyarınca düzenlenen ve mükellef adına salınan vergi ve kesilen ceza miktarında uzlaşmaya yetkili oldukları şerhini taşıyan resmi vekaletnameye sahip olmaları yeterli bulunmaktadır.

2. Uzlaşma talebinin, vergi/ceza ihbarnamesinin mükellefe tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 30 gün içinde yapılması şarttır.

3. Uzlaşma müessesesinin konuluş amaçları göz önünde bulundurularak, uygulamaya işlerlik kazandırılması için uzlaşma talepleri;

- Talebin uygun şekilde ve süresi içinde yapılıp yapılmadığı,

- Uzlaşmanın komisyon yetkisi içinde bulunup bulunmadığı,

yönlerinden incelenir.

Bu inceleme sonucunda, uzlaşma talebinin süresi içinde ve usulüne uygun şekilde yapılmadığının tespiti halinde, talep reddedilecektir.

Uzlaşma talebinin süresinde ve usulüne uygun şekilde yapıldığının ve komisyonun yetkisi içinde bulunduğunun anlaşılması halinde, uzlaşma ile ilgili olarak yapılacak görüşmelere bizzat katılması veya resmi vekaletini haiz vekilini bulundurması hususu, görüşmenin tarihi, yapılacağı yer ve saati komisyon sekreteryası tarafından yazı ile en az 15 gün önceden mükellefe bildirilir. Mükellefin istemesi üzerine onbeş günlük süreye bağlı kalınmaksızın daha önceki bir tarih uzlaşma günü olarak belirlenebilir.

Uzlaşma davetiyesi muhatabına Vergi Usul Kanununun tebliğ hükümlerine göre tebliğ edilir. Tebliğ tarihini ve imzayı içeren alındı belgesi uzlaşma dosyasına konulur.

Mükellefin veya resmi vekaletini haiz vekilinin uzlaşma davetiyesinde belirtilen yer, tarih ve saatte toplantıya katılması halinde, uzlaşma görüşmelerine başlanır.

Mükellef, uzlaşma görüşmelerinde bağlı olduğu meslek odasından bir temsilci veya 1.6.1989 gün ve 3568 sayılı Kanun’a göre kurulan meslek odasından bir meslek mensubunu da bulundurabilir. Bu kişiler uzlaşma komisyonu toplantısına, uzlaşma ile ilgili tutanaklara imza koymaksızın, sadece görüşlerini açıklamak üzere katılabilirler.

Yapılan görüşme sonucunda uzlaşma sağlandığı takdirde, uzlaşma komisyonu durumu üç nüsha olarak düzenlenen tutanakla tespit eder. Bu tutanağın üç nüshası da komisyon başkan ve üyeleri ile mükellef veya vekili tarafından imzalanır.

Bu tutanağın bir nüshası mükellef veya vekiline derhal verilir. Bir nüshası gerekli işlem yapılmak üzere hesap işleri servisine aynı gün intikal ettirilir. Bir nüshası da uzlaşma komisyonunda oluşan dosyalarda saklanır. Tutanağın alt kısmında bir yere (Bu tutanağın bir nüshasını uzlaşma komisyonunda ..../..../..... tarihinde aldım.) ibaresi ve mükellef veya vekilinin adı ve soyadı yazıldıktan sonra imzası karşılığında tebliğ edilerek, tebliğ işlemi gerçekleştirilir.

Uzlaşma sağlanamadığı takdirde (mükellef veya vekilinin uzlaşma komisyonunun davetine icabet etmemesi, komisyona geldiği halde uzlaşma tutanağını imzalamaması veya ihtirazi kayıtla imzalamak istemesi halinde uzlaşma sağlanamamış sayılır.) komisyonca bu husus belirtilmek üzere üç nüsha tutanak düzenlenecektir. Tutanağın bir nüshası mükellefe verilecektir. Mükellefin uzlaşma davetine icabet etmemesi veya tutanağı almaktan imtina etmesi halinde, tutanağın bir örneği tebliğ edilmek üzere mükellefin bildirdiği adresine, iki örneği de hesap işleri servisine gönderilecektir.

Uzlaşmanın sağlanamaması halinde, vergi ve ceza için yeniden uzlaşma talebinde bulunulamayacaktır.

Uzlaşmanın vaki olmaması halinde (komisyon teklifinin mükellefçe kabul edilmediği durumda), komisyon nihai teklifini tutanağa geçirecektir. Mükellef dava açma süresinin son günü akşamına kadar komisyonun nihai teklifini kabul ettiğini bir dilekçe ile hesap işleri servisine bildirdiği takdirde, bu tarih itibariyle uzlaşma vaki olmuş sayılacak ve buna göre işlem tesis edilecektir.

Belirlenen uzlaşma günü bildirildikten sonra komisyonun o gün toplanamayacağının anlaşılması halinde, yeni bir uzlaşma günü belirlenerek mükellefe bildirilecektir.

Uzlaşma müzakeresinin belirlenen günde sonuçlandırılamaması veya daha ayrıntılı bir inceleme ya da araştırma yapılmasını gerektirmesi halinde, uzlaşma görüşmesi ya aynı gün belirlenen ya da sonradan belirlenerek mükellefe bildirilecek bir başka tarihe ertelenebilir. Bu durum, komisyon başkan ve üyeleri tarafından imzalanan bir tutanakla tespit olunacak ve bu tutanak uzlaşma dosyasında saklanacaktır.

4. Tüzel kişiliği haiz şahıs ortaklarında uzlaşma yapılırken tüm ortakları kapsamına almasına dikkat edilecektir.

Bilindiği gibi, bu tür ortaklıklarda tarhiyat ortaklık faaliyetinden doğmakla birlikte vergiler ortaklar, cezalar tüzel kişilik adına salındığından, ortakların tamamının hem cezada hem de kendi adlarına salınan vergilerde uzlaşma talebinde bulunmaları halinde, bu talepleri kabul edilecektir. Ancak, ortaklardan birinin veya birkaçının yurtdışında bulunması ya da yurt içinde bulunmakla birlikte adreslerinin tespit olunamaması gibi zorunlu hallerde, uzlaşmanın tüm ortakları kapsaması prensibinin dışına çıkarılarak uzlaşma talepleri kabul edilecektir.

5. Uzlaşma konusunda bu Tebliğ’de belirtilmeyen ve tereddüte düşülen diğer hususlar hakkında Vergi Usul Kanununun uzlaşmaya ilişkin hükümleri ve Mahalli İdareler Uzlaşma Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

6. 5 Aralık 1987 gün ve 19655 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 seri nolu "İl Özel İdareleri ile Belediye Gelirleri Uzlaşma Genel Tebliği" yürürlükten kaldırılmıştır.

Tebliğ olunur.