Madde 16 — Su kayıplarının kontrolünde kullanılan ekipmanlar ve dikkat edilmesi gereken hususlar
MADDE 16 – (1) İçme-kullanma suyu temin ve dağıtım sistemi ile şebekede kullanılan aktif sızıntı tespit cihazları, veri kaydediciler, korelasyon cihazları, yer mikrofonları, metal dedektörü, elektromanyetik dedektör, GPR yer altı radarı, basınç düzenleyici kontrol vanası kontrolörü, yüksek frekanslı basınç ölçme cihazı, telemetri veri kaydediciler ve manometrelerde dikkat edilmesi gereken hususlar aşağıda belirtilmektedir:
a) Veri Kaydediciler (Datalogger): Veri kaydediciler kablolu veya telemetrik sistemler ile veri iletimi için SCADA sistemlerinde kullanılır. Veri kaydediciler ile ilgili olarak:
1) IP68 koruma sınıfında olması gerekir.
2) Şarj edilebilir ve/veya uzun ömürlü pil kullanılır.
3) Portlarının askeri tipte olması gerekir.
b) Korelasyon cihazları: Kullanımı sırasında doğru sonuç alınması için hava şartları, boru döşeme derinliği, boru metrajı, boru karakteri ve yüksek bir arka plan gürültüsü gibi faktörlere dikkat edilir. Korelasyon cihazları ile ilgili olarak:
1) Etkin sonuç alınabilmesi için sessiz ortamda çalışma yapılır.
2) Sensörlerinin IP68 koruma sınıfında olması gerekir.
3) Şarj edilebilir ve/veya uzun ömürlü pil kullanılır.
c) Yer Mikrofonları: Cihaz, kazı yapılmaksızın toprak altındaki kaçakların tespit edilebilmesi açısından kaçak çalışmalarında mutlaka bulunması gereken bir ekipmandır. Yer mikrofonları ile ilgili olarak:
1) Cihazı kullanacak kişinin eğitimli ve deneyim sahibi olması gerekir.
2) Etkin sonuç alınabilmesi için sessiz ortamda çalışma yapılır.
3) Saha çalışmalarına uygun, IP65 koruma sınıfında üretilmiş olması gerekir.
4) Kulaklığı, dış ortam seslerini geçirmeyecek tipte seçilir.
5) Şarj edilebilir ve/veya uzun ömürlü pil kullanılır.
ç) Metal dedektörü; Şehir içinde sıklıkla yapılan asfalt çalışmaları sebebiyle asfalt altında kalan priz ve vana buşaklelerin yerini tespit gayesi ile kullanılır. Metal dedektörü ile ilgili olarak:
1) Yüzeyin daha derininde yer alan metal cisimleri kazı yapılmadan tespit edebilecek özellikte olması gerekir.
2) Şarj edilebilir ve/veya uzun ömürlü pil kullanılır.
d) Basınç kırıcı vana kontrolörü:
1) Kontrolörün kurulumu sırasında debiye veya zamana duyarlı kontrol opsiyonlarının tercih edilebilir özellikte olmasına dikkat edilir.
2) Kullanıcı, kontrolör ayarını kontrole esas parametreleri girerek ve/veya uzaktan erişim (telemetri sistemi) ile gerçekleştirir.
3) Kontrolör, tuş takımı dâhil IP68 koruma sınıfında olması gerekir.
4) Gerektiğinde, elektronik basınç kırıcı vana kontrolörlerinin kaydettiği basınç ve debi değerlerini kontrol merkezine iletebilecek şekilde olmasına dikkat edilir.
5) Şarj edilebilir ve/veya uzun ömürlü pil kullanılır.
e) Elektromanyetik dedektör:
1) Yer altındaki boru, kablo vb. altyapı elemanlarının yerini, güzergâhını, doğrultusunu, derinliğini tespit edebilen cihazlardır. Elektromanyetik alan prensibi ile çalışan bu cihazlar; hat özelliği kazanan metalik boru veya kabloların üzerine gelen aktif veya pasif (radyo veya verici vb. sinyal üreticilerinden) sinyallerin kendi etrafında oluşturduğu elektromanyetik alanın, bu alana duyarlı antenler ile donatılı alıcılar vasıtası ile çalışmaktadır.
2) Şarj edilebilir ve/veya uzun ömürlü pil kullanılır.
f) GPR yer altı radarı:
1) GPR yerin yüzeye yakın bölümlerinin jeofizik yöntemlerle tespitinde kullanılan, yüksek çözünürlükle veriler sağlayan bir radardır. GPR toprak altı verileri alabilmek için farklı frekansta sinyaller kullanır. Enerji yerin içine yayılacak şekilde aşağı yönde verilir ve farklı elektriksel özelliklere sahip katmanların sınırlarında bu sinyaller farklı frekanslar ile yansırlar. Bu sayede yer altındaki hatların yeri, güzergâhı, derinliği tespit edilir.
2) Şarj edilebilir ve/veya uzun ömürlü pil kullanılır.
g) Yüksek frekanslı basınç ölçme cihazı: Basınç ölçme cihazının, şebekenin istenen bölgelerinde basıncın sürekli izlenmesini sağlayabilen, kayıt ve aktarım yapabilen nitelikte olması gerekir. Bu cihaz ile ilgili olarak şu hususlara dikkat edilir:
1) Saniyede 4 ve üzeri kayıt yapabilir özellikte olmasına,
2) Su koçu darbesini tespit edebilmesine,
3) IP68 koruma sınıfında olmasına,
4) Şarj edilebilir uzun ömürlü pil kullanılmasına.
ğ) Manometreler: Boru hatlarında ve fittingslerin kritik noktalarında basınç ölçmek için kullanılır. Basınç düzenleyici kontrol vanalarının giriş ve çıkışında zorunlu olarak kullanılır. Manometreler ile ilgili olarak:
1) Her sene akredite kurumlarca kalibre edilmesi sağlanır.
2) Dijital manometreler IP68 koruma sınıfında seçilir.
İçme-kullanma suyu temin ve dağıtım sisteminde dikkat edilecek diğer hususlar