Yargıtay · 7. Ceza Dairesi
Yargıtay 7. Ceza Dairesi 2023/4016 E. 2025/2927 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 7. Ceza Dairesi
- Esas No
- 2023/4016
- Karar No
- 2025/2927
- Karar Tarihi
HÂKİMLİĞİ : Diyarbakır 3. Sulh Ceza Hâkimliği SAYISI : 2021/133 Değişik İş KABAHAT : 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na muhalefet İNCELEME KONUSU KARARLAR : Başvurunun kabulü KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararların kanun yararına bozulması
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (2918 sayılı Kanun) 54/1-a ve 54/1-b maddelerine muhalefet etmek eylemlerinden kabahatli ... hakkında tescil plakası üzerinden 2 kez 288,00 Türk lirası idarî para cezası uygulanmasına dair Diyarbakır Jandarma Genel Komutanlığı 5. Jandarma Trafik Tim Komutanlığının 02.12.2020 tarihli ve IT 368585 sayılı ve 02.12.2020 tarihli ve IT 368583 sayılı trafik idarî para cezası karar tutanaklarına karşı yapılan başvurunun, Diyarbakır 3. Sulh Ceza Hâkimliğinin, 28.02.2021 tarihli ve 2021/133 Değişik İş sayılı kararıyla, genel zabıta olarak kabul edilen Jandarma Komutanlığının bu hususta tutanak düzenleme yetkisinin olmadığı gerekçesiyle kabulü ile anılan idarî yaptırım kararlarının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 08.12.2022 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 07.02.2023 tarihli ve KYB - 2022/156901 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 07.02.2023 tarihli ve KYB - 2022/156901 sayılı kanun yararına bozma isteminin; “...2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun Trafik Zabıtasının Görev ve Yetki Sınırı ile Genel Zabıtanın Trafik Hizmetlerini Yürütmeye İlişkin Yetkisi başlıklı 6. maddesinde; ''1)a) Trafik zabıtası: Trafik zabıtası görevi sırasında karşılaştığı acil ve zorunlu hallerde genel zabıta görevi yapmakla da yetkilidir. Mülki idare amirlerince, emniyet ve asayiş bakımından zorunlu görülen haller dışında, trafik zabıtasına genel zabıta görevi verilemez, araç, gereç ve özel teçhizatı trafik hizmetleri dışında kullanılamaz. b) Genel Zabıta: Trafik zabıtasının bulunmadığı veya yeterli olmadığı yerlerde polis; polisin ve trafik teşkilatının görev alanı dışında kalan yerlerde de jandarma, trafik eğitimi almış subay, astsubay ve uzman jandarmalar eliyle yönetmelikte belirtilen esas ve usullere uygun olarak trafiği düzenlemeye ve trafik suçlarına el koymaya görevli ve yetkilidir.'' şeklindeki, Suç ve Ceza Tutanakları başlıklı 114. maddesinde; ''1)Bu Kanunda yazılı trafik suçlarını işleyenler hakkında yetki sınırları içinde Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığı personeli ile Ulaştırma Bakanlığının ve Karayolları Genel Müdürlüğünün ilgili birimlerinin il ve ilçe kuruluşlarında görevli ve yetkili kılınmış personelince tutanak düzenlenir. Birkaç trafik suçunun bir arada işlenmesi halinde her suç için ayrı ceza uygulanır.'' şeklindeki düzenlemeler ile, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin Trafik Hizmetlerinde Jandarma Teşkilatı Trafik Birimleri başlıklı 8. maddesinde; ''Trafik zabıtasının bulunmadığı veya yeterli olmadığı yerlerde polis; polisin ve trafik teşkilatının görev alanı dışında kalan yerlerde de jandarma, trafik eğitimialmış subay,astsubay ve uzman jandarmalar eliyle yönetmelikte belirtilen esas ve usullere uygun olarak trafiği düzenlemeye ve trafik suçlarına el koymaya görevli ve yetkilidir. Bu madde hükümlerine göre jandarma ve polisin görev yapacağı karayolları, vali veya görevlendireceği vali yardımcısının başkanlığında, jandarma ve polis yetkililerinden oluşturulacak bir komisyon tarafından protokol ile tesbit edilir. Jandarma trafik kuruluşları görevlerini, trafik eğitimi almış subay, astsubay ve uzman jandarmalardan oluşan Trafik Hizmetleri Daire Başkanlığı, trafik şube müdürlükleri/kısım amirlikleri, trafik işlem astsubayları ve jandarma trafik timlerieliyle yürütür. Asayiş yönünden jandarma, trafik yönünden polis sorumluluk bölgesinde olan karayollarında, jandarma tarafından el konulan suçlarda kullanılan araçların ve sürücülerinin trafik açısından denetim ve kontrolü de jandarma trafik birimleri tarafından yapılarak haklarında cezai işlem uygulanabilir. şeklindeki düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, Genel zabıtanın, trafik kural ihlali tespit tutanağı düzenleme yetkisinin bulunduğu, jandarma personelinin de genel zabıta olarak değerlendirildiği nazara alınmadan, idari para cezasına karşı yapılan başvurunun esastan incelenmesi yerine, yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” yönündeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE Jandarma Genel Komutanlığı 5. Jandarma Trafik Tim Komutanlığınca 2918 sayılı Kanun'un 54/1-a ve 54/1-b maddelerine aykırı eylemlerin tespit edildiğinden bahisle anılan Kanun'un 116. maddesi uyarınca muterizin aracının tescil plakasına göre düzenlenen idarî yaptırım kararlarına yönelik başvuru, genel zabıta olarak kabul edilen Jandarma Komutanlığının bu hususta tutanak düzenleme yetkisinin olmadığı gerekçesiyle kabul edilip idarî yaptırım kararlarının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmış ise de; 2918 sayılı Kanun'un 6, 114 ve 116. maddeleri ile Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 8 ve 161. maddelerinde yer verilen düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, Jandarma Genel Komutanlığı 5. Jandarma Trafik Tim Komutanlığının, başvuruya konu idarî yaptırım kararlarını düzenleme konusunda yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki talep yerinde görüldüğünden istemin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
III. KARAR 1.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriklerindeki husus yerinde görüldüğünden talebin KABULÜNE,
2.Diyarbakır 3. Sulh Ceza Hâkimliğinin 28.02.2021 tarihli ve 2021/133 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309/4-c maddesi uyarınca, aleyhe tesir etmemek ve yeniden yargılamayı gerektirmemek üzere dosyanın, Hâkimliğine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 25.02.2025 tarihinde karar verildi.