Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/739 E. 2024/644 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ... DAVACI : VEKİLİ : DAVALILAR : 1-... - ... 2-... - ... 3- VEKİLİ : DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine mahkememize açılan Alacak" davasının yapılıp bitirilen açık yargılaması sonunda; HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili 27.12.2021 tevzi tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı firmalar ile müvekkili şirketi ve müvekkilinin çoğunlukta hissedarı olduğu ... Limited Şirketi arasında 28.12.2016 tarihinde Güneş Enerjisi Santrali Kurulum Ve Tedarik Sözleşmesi'nin imzalandığını, bu sözleşme göre müvekkili firma ile ... ana yüklenici olduklarını, iş sahibi olarak belirtilen davalı firmalar için güneş enerjisi santrali kurduklarını, müvekkili yüklenici tarafından sözleşme gereğince belirtilen İş Güneş Santrali Kurulumu'nın eksiksiz olarak tamamlandığını, sözleşmenin 7. Maddesi ve Sözleşme Ek 3 de yeralan Proforma fatura gereğince müvekkiline ödenmesi gereken bedelden, sözleşme gereğince yapılan hesaplamalara göre iş sahibi davalıların, yükleneci müvekkili firmaya 1.325.714,78 USD bakiye borcunun kaldığını, Sözleşme gereğince teslim tarihinin 30.04.2017 olup, santralin eksiksiz ve tam oalrak teslim edildiğini, borcun tamamının teslim tarihinde muaacel hale geldiğinden bahisle; 28.12.2016 tarihli Güneş Enerjisi Santali Kurulum ve Tedarik Sözleşmesi gereğince güneş enerjisi santali yapımından kaynaklanan bakiye alacağın şimdilik, 10.000 USD (100.000,00 TL'sinin )(1.325.714,78 USD bakiye alacakları bakımından dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla) ticari temerrüt ( avans) faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile müvekkile ödenmesine, 20.07.2017 tarihinde davalılara iade edilmek koşuluyla Ödünç/Kredi olarak gönderilen 170.000,00 USD miktarın öncelikle davalı firma ... Üretim Şirketi Hesabına Gönderildiği için ... Ltd. Şti.'den tahsili ile müvekkiline ödenmesine, aksi halde müteselsilen her üç davalı firmadan tahsili ile müvekkile ödenmesine karar verilmesine, terditli olarak (Eser Sözleşmesinden kaynaklanan) ... - ... ve ... ticari defterlerine göre kalan bakiye Fatura alacaklarının davalılardan her bir davalının ticari defterlere göre bakiye borcundan sorumlu olarak ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekilinin UYAP sistemi üzerinden mahkememiz dosyasına sunmuş olduğu17.02.2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketler ile davacı ... şirketi ve dava dışı ... Ltd. Şti. (... ) arasında 28.12.2016 tarihli Güneş Enerjisi Santrali Kurulum ve Tedarik Sözleşmesi'nin akdedildiğini, yapımı öngörülen GES santralinin teslim tarihi olarak 30.04.2017 tarihinin öngörülmüş olmasına rağmen belirlenen tarihte bitirilemediğini, geçici kabul başvurusu dahi ancak 22.08.2017 tarihinde yapılabildiğini, ayrıca sözleşme ve işin gereklerine uygun bir teslimin de yapılamadığını, geç ve ayıplı teslime karşın, yüklenici tarafından yapılan ifa, itirazı kayıt ile kabul edildiğini, ancak müvekkili şirketler nezdinde sözleşmeden doğan tüm yükümlülükler ve bu arada bedel ödeme borcunun tam olarak yerine getirildiğini, davacının MÖHUK ilgili maddeleri gereğince dava ön şartı olan teminat yatırma yükümlülüğünü yerine getirmesinin gerektiğini, bu sebeple davacı tarafın teminat yatırma yükümlülüğünün dava ön şartı olması sebebi ile öncelikle davacının davasının usulden reddine karar verilmesini, davacının davasının HMK.111 maddesine aykırılık sebebi ile reddinin gerektiğini, davacının alacak rakamını TCMB güncel döviz kuru üzerinden belirlemesi ve alacağının belirli olması sebebi ile eksik harcı tamamlaması gerektiğini, davacı tarafın dava dilekçesinde müvekkillerinden Kepez firmasına Ödünç/Kredi olarak gönderdiğini iddia ettiği 170.000,00 USD alacağını talep ettiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının bu bedelin talep edebilir olması ihtimalinin değerlendirildiğinde bu talebin konusunun zamanaşımına uğradığını, GES kurulumu ve tedariki sözleşmesinden doğan herhangi bir bakiye borçlarının bulunmadığını, dava dışı ... ile davacı ... şirketlerinin, yüklenici şirketler olarak müteselsil borçlu/alacaklı sıfatına haiz olup, dava dışı Vivatek adına iddia olunan alacak talebinin, işbu davaya konu alacak talebinden ayrı olarak ileri sürülemeyeceğini, dolayısı ile müvekkillerinin her iki yapımcı firmaya yapmış olduğu ödemelerle sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacı ... ile ... , yüklenici sıfatı ile müteselsil borçlu oldukları gibi alacak talepleri bakımından da müteselsil alacaklı konumunda olduklarını, dolayısıyla ortada bir alacağın varlığından bahsedilecek ise, bu alacakların dava dışı ... alacağı ya da ... alacağı şeklinde ayrı taleplere konu olamayacağını, kaldı ki müvekkili şirketlerin ne dava dışı ... ne de ... sözleşmeden yada cari hesaptan kaynaklı herhangi bir borcunun bulunmadığını, aksini iddia eden davacı tarafın bu iddiasını ispatlamakla mükellef olduğunu, müvekkili şirketler ile davacı ... ve dava dışı ... firması arasında imzalanan sözleşme üzerinde kurulan ilişki nedeniyle müvekkillerinin üzerine düşen başta ödeme yükümlülüğü olmak üzere tüm edimlerini ifa ettiklerini, müvekkillerinin gerek davacıya gerekse dava dışı şirkete hiçbir borcunun bulunmadığını, dava dilekçesindeki beyanlar ışığında kanaatlerince davacı Solea'nın, ortağı olduğu dava dışı Vivatek firması ile olan aralarındaki alacak/borç ilişkisine dair problemlerini müvekkili firmalar üzerinden çözmeye çalıştıklarını, söz konusu davanın dinlenilebilirliğinin hukuken mümkün olmadığından bahisle; Fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydı ile davacının davasının öncelikle usulden reddine, mahkememizin aksi kanaatte olması halinde ise davacının davasının zamanaşımı ve husumet yokluğu nedeniyle reddine, neticeten haksız ve şartları oluşmamış davanın müvekkilleri açısından ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır. Tarafların bildirmiş oldukları delilleri, Konya .Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı UYAP dosyası, dava dışı ... Tic. Ltd.Şti. ile ... Limited Şirketi'nin ticari kayıtları, banka kayıtları ilgili yerlerden dosyamız içerisine celbedilmiş, Beyoğlu 9.Noterlik Makamı'nın 12.06.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamenin tebligat şerhli aslının davacı tarafça dosyaya sunulduğu ve dosyamızda bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Dava "Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)" davasıdır. Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; Davacının, davalı firmalar ile davacı şirketin çoğunlukta hissedarı olduğu ... Ticaret Limited Şirketi arasında 28.12.2016 tarihinde Güneş Enerjisi Santrali Kurulum ve Tedarik Sözleşmesi'nin imzalandığını, bu sözleşme göre davacı firma ile ... ana yüklenici olduklarını, iş sahibi olarak belirtilen davalı firmalar için güneş enerjisi santrali kurduklarını, davacı yüklenici tarafından sözleşme gereğince belirtilen İş Güneş Santrali Kurulumu'nun eksiksiz olarak tamamlandığını, sözleşmenin 7. Maddesi ve Sözleşme Ek 3 de yeralan Proforma fatura gereğince ödenmesi gereken bedelden, sözleşme gereğince yapılan hesaplamalara göre iş sahibi davalıların, yükleneci davacı firmaya 1.325.714,78 USD bakiye borcunun kaldığını, Sözleşme gereğince teslim tarihinin 30.04.2017 olup, santralin eksiksiz ve tam olarak teslim edildiğini, borcun tamamının teslim tarihinde muaacel hale geldiğinden bahisle; 28.12.2016 tarihli Güneş Enerjisi Santali Kurulum ve Tedarik Sözleşmesi gereğince güneş enerjisi santali yapımından kaynaklanan bakiye alacağın şimdilik 10.000 USD (100.000,00 TL'sinin )(1.325.714,78 USD bakiye alacakları bakımından dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla) ticari temerrüt ( avans) faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, 20.07.2017 tarihinde davalılara iade edilmek koşuluyla Ödünç/Kredi olarak gönderilen 170.000,00 USD miktarın öncelikle davalı firma ... Üretim Şirketi Hesabına Gönderildiği için ... Ltd. Şti.'den tahsiline, aksi halde müteselsilen her üç davalı firmadan tahsiline, terditli olarak (Eser Sözleşmesinden kaynaklanan) ... - ... ve ... ticari defterlerine göre kalan bakiye Fatura alacaklarının davalılardan her bir davalının ticari defterlere göre bakiye borcundan sorumlu olarak ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ettiği, davalı tarafın davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür. Davanın davalılar ile davacı ... şirketi ve dava dışı ... Ltd. Şti. (... ) arasında düzenlenen 28.12.2016 tarihli Güneş Enerjisi Santrali Kurulum ve Tedarik Sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkin olduğu, Antalya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak; Davacı tarafın bildirmiş olduğu ... Şirketine ilişkin ticari defterlerin 2016 ve devam eden yıllarına ilişkin ticari defterlerinde uyuşmazlık konuları ile sınırlı olarak rapor düzenlenmesinin istenildiği, SMMM bilirkişisi Bağımsız Denetçi ... tarafından düzenlenen 05.04.2023 tarihli bilirkişi raporunda; ... şirketinin ticari defterlerine ulaşılamadığından ticari defterler üzerinde inceleme yapmanın mümkün olmadığının bildirildiği, mahkememiz dosyasının mahkememizce re'sen seçilen SMMM bilirkişisi ... tevdi edilerek; Davalıların 2016-2017-2018-2019-2020 yıllarına ilişkin ticari defterlerinde uyuşmazlık konuları ile sınırlı olmak üzere ayrıca dosyamız arasında bulunan Diyarbakır Asliye Hukuk Mahkemesince dava dışı ... şirketinin ticari defterlerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan raporda değerlendirilmek suretiyle rapor düzenlemesinin istenildiği, SMMM bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 09.10.2023 tarihli bilirkişi raporunda; Davalı-davacı ve dava dışı taraflara ait ticari işlemler sonucunda; Davalı ... Ltd. Şti.'nin davacı ... Ltd Şti'ne 204.687,82 TL borçlu olduğunun, dava dışı ... Ltd. Şti.'nin davalı ... Ltd. Şti. ticari defter kayıtlarına göre alacağının olmadığını, (Davalının dava dışı firmaya kasadan yapmış olduğu ödemenin her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlar tutmadığından Bilirkişiler arasında 18.532,40 TL farkın bu sebepten kaynaklandığını,) dava dışı ... Ltd. Şti.'nin davalı ticari defter kayıtlarına göre ve belgesiz işlemler düşüldükten sonra 1.022.742,16 TL alacaklı olduğunun, dava dışı ... Ltd. Şti.'nin davalı ... Ltd Şti.'den 483.610,35 TL alacaklı olduğunun her iki bilirkişi raporunda aynı tespitin yapıldığını, davacı-davalı ve dava dışı şirketler arasında döviz cinsinden borç ve alacaklarının olmadığının bildirildiği, mahkememiz dosyasının bir tercüman bilirkişi ile 2 mali müşavir(tercihen öğretim üyelerinden oluşan) bilirkişiye tevdi edilerek; Tarafların iddia ve savunmaları ile dosya içerisinde bulunan bilirkişi raporu ve dava dışı ... şirketinin Diyarbakır . ASHM'de görülen dava sırasına ticari defterlerine yönelik yapılan inceleme sonucu düzenlenen bilirkişi raporu ve davacı şirketin dosyaya sunulan cari hesap raporları da dikkate alınarak rapor düzenlenmelerinin istenilmesine karar verildiği, ara karar gereğince mahkememizce re'sen seçilen Tercüman ... , SMMM Öğretim Üyesi Prof.Dr.... ve SMMM bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 01.07.2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda; Yapılan incelemelere göre; Dosyaya sunulan makbuzların kabul edilmemesi durumunda Davalı ... Ltd. Şti.'nin dava dışı ... Limited Şirketi'ne 1.329.532,40 TL borçlu olduğunu, davalı ... Ltd. Şti.'nin dava dışı ... Ticaret Limited Şirketi'ne 1.022.742,16 TL borçlu olduğunu, davalı ... Ltd Şti'nin dava dışı ... Ticaret Limited Şirketi'ne 483.610,35 TL borçlu olduğunun, dosyaya sunulan makbuzların kabul edilmesi durumunda: Davalı ... Ltd Şti ile dava dışı ... Ticaret Limited Şirketi arasında borç/alacak kalmadığını, davalı ... Ltd Şti'nin dava dışı ... Ticaret Limited Şirketi'nden 117.874,61 TL alacaklı olduğunu, davalı ... Ltd Şti ile dava dışı ... Limited Şirketi arasında borç/alacak kalmadığını, 170.000 USD borç ile ilgili taraflar arasında borç/alacak kalmadığının bildirildiği görülmüştür. Tarafların tacir oldukları, davalılar ile davacı Solea şirketi ve dava dışı ... Ltd. Şti. (... ) arasında 28.12.2016 tarihli Güneş Enerjisi Santrali Kurulum ve Tedarik Sözleşmesinin imzalandığı, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin eser sözleşmesi olduğu, Eser sözleşmesine ilişkin düzenlemelerin 6098 sayılı TBK'nun 470. Vd.eden maddelerinde düzenlendiği, TBK.nun 470. Maddesinde; " Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, işsahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde, TBK'nun 471. Maddesinde; "Yüklenici, üstlendiği edimleri işsahibinin haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve özenle ifa etmek zorundadır. Yüklenicinin özen borcundan doğan sorumluluğunun belirlenmesinde, benzer alandaki işleri üstlenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken meslekî ve teknik kurallara uygun davranışı esas alınır. Yüklenici, meydana getirilecek eseri doğrudan doğruya kendisi yapmak veya kendi yönetimi altında yaptırmakla yükümlüdür. Ancak, eserin meydana getirilmesinde yüklenicinin kişisel özellikleri önem taşımıyorsa, işi başkasına da yaptırabilir. Aksine âdet veya anlaşma olmadıkça yüklenici, eserin meydana getirilmesi için kullanılacak olan araç ve gereçleri kendisi sağlamak zorundadır." şeklinde, TBK'nun 473. maddesinde;" Yüklenicinin işe zamanında başlamaması veya sözleşme hükümlerine aykırı olarak işi geciktirmesi ya da işsahibine yüklenemeyecek bir sebeple ortaya çıkan gecikme yüzünden bütün tahminlere göre yüklenicinin işi kararlaştırılan zamanda bitiremeyeceği açıkça anlaşılırsa, işsahibi teslim için belirlenen günü beklemek zorunda olmaksızın sözleşmeden dönebilir. Meydana getirilmesi sırasında, eserin yüklenicinin kusuru yüzünden ayıplı veya sözleşmeye aykırı olarak meydana getirileceği açıkça görülüyorsa, işsahibi bunu önlemek üzere vereceği veya verdireceği uygun bir süre içinde yükleniciye, ayıbın veya aykırılığın giderilmesi; aksi takdirde hasar ve masrafları kendisine ait olmak üzere, onarımın veya işe devamın bir üçüncü kişiye verileceği konusunda ihtarda bulunabilir." şeklinde düzenlemelerin yapıldığı anlaşılmıştır. Davacı ve dava dışı sözleşmenin tarafı olan ... Ltd. Şti.'nin ticari defterlerinde inceleme yapılamadığı, davalıların ticari defterlerinde bilirkişi vasıtasıyla yapılan inceleme ile dosya içerisinde bulunan tahsilat makbuzları, banka dekontu ile 03/02/2018 tarihli ibraname kapsamından taraflar arasında borç/alacak kalmadığı, davacı tarafın ... Ltd. Şti.'nin yetkilisi olan ... davalılarla anlaşmalı olarak davacı ... zarara uğratmak niyetiyle tahsilat makbuzu ve ibraneme yapıldığı iddiasının, ibraname ve tahsilat makbuz tarihleri dikkate alındığında ... halen bu şirketin yetkilisi olduğu, taraflar arasındaki ihtilaftan dolayı davalıların sorumluluğuna gidilemeyeceği, davacı şirketin şartları varsa şirket yöneticisinin sorumluluğu yoluna gidebileceğinden itibar edilmediği, davacının söz konusu sözleşme gereğince dava konusu alacağının varlığını ispat edemediği anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 427,60 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 30.739,50 TL harç ile 4.388,38 TL tamamlama harcı toplamı 35.127,88 TL harçtan mahsubu ile davacı tarafça fazladan yatırıldığı anlaşılan 34.700,28 TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya İADESİNE, 3-6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 1.360,00 TL arabulucu ücretinin 6235 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince davacıdan alınarak Hazineye İrad KAYDINA, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine BIRAKILMASINA, 5-Davalılardan ... tarafından sarfına mecbur kalınan tebligat ve posta giderinden oluşan 50,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı ...'ne VERİLMESİNE, 6-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden AAÜT'ne göre hesaplanan 286.266,48 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara VERİLMESİNE, 7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansı bulunması halinde ilgilisine İADESİNE, Dair, davacı vekilinin ve davalılar vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/10/2024 Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... * Bu evrak UYAP-DYS üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.