İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/500 E. 2024/838 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2022/500
- Karar No
- 2024/838
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2022/500 Esas KARAR NO :2024/838 DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:24/12/2021 KARAR TARİHİ:26/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili adına kayıtlı ... Marka, ... Model, ... plakalı aracın, müvekkilinin eşi tarafından kullanılmaktayken 24.11.2019 tarihinde saat 12:08'de İstanbul İli, ... İlçesi ... Mevkiinde araç yıkama servisinden gerekli görüş tedbirlerini alıp çıkarken davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı ... adına kayıtlı ... plakalı iş makinesi niteliğindeki aracın uyarı levhalarına uymaksızın ve herhangi bir önlem almaksızın geri geri gelmek suretiyle müvekkili adına kayıtlı aracın sol arka kapısına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, tarafların kaza tespit tutanağı hazırladıkları, bahsi geçen ... plakalı aracın kusurlu olduğunu, müvekkiline ait ... Plakalı aracın bu kazadan dolayı değer kaybettiğini ve serviste kaldığı süre boyunca kullanılamadığını beyanla davanın kabulüne, bilirkişi raporu ile belirlenmesi halinde arttırmak üzere şimdilik belirsiz alacak davası ile 1.000,00.-TL tutarındaki değer kaybının davalılardan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına dair karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi cevap dilekçesinde özetle; talebin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin ödeme ile tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, ihbar sonrası müvekkili şirketin araçtaki hasar onarım bedelini görevlendiren eksper vasıtasıyla tespit ettiğini, tespit edilen tutarın 8.050,00 TL, ...'ya rücuen tazminat ödemesi olarak, 23.01.2020 tarihinde ödendiğini, müvekkili şirketin görevlendirdiği eksperin, aracın 165.000 km üzerinde olması sebebiyle değer kaybetmediği yönünde görüşe vardığını, davaya konu araçta değer kaybı oluşmadığını beyanla davanın reddine, yargılama gideri ve de vekalet ücretinin ise karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının var olduğunu iddia ettiği haksız fiilden kaynaklı tazminat alacağının zamanaşımına uğradığını, dava konusu olayın 24/11/2019 tarihinde meydana geldiğini, huzurdaki davada arabuluculuk süreci, dava dilekçesi ekinde sunulan Arabuluculuk Tutanağından da görüldüğü gibi 25/11/2021 tarihinde başladığını, yine huzurdaki davanın, arabuluculuk sürecinin bitimiyle, 24/12/2021 tarihinde açıldığını, başka bir deyişle, haksız fiil için öngörülen 2 yıllık zamanaşımı süresi, hem arabuluculuk başvuru tarihi, hem de dava tarihi açısından aşıldığını, dolayısıyla, davanın, alacağın zaman aşımına uğradığı gerekçesiyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafça, kaza tarihinden sonra taraflarına ulaşmış herhangi bir talep yahut bildirim bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava dilekçesi ve ekleri dışında sunulacak herhangi bir belgeye muvafakatlerinin bulunmadığını, dava konusu olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığını, dava konusu kaza esnasında söz konusu aracı, kardeşi olan diğer davalı ...'in kullanmakta olduğunu, dava konusu kazada, kardeşi ...'in herhangi bir kusuru bulunmadığını, ...'ın kullandığı aracı her zaman araç çevresine ve iş sahasına dikkat ederek kullanmakta olduğunu, araç geriye doğru sürüldüğü sırada, aracın gerisinden geçen kişi ve araçlar için uyarı sesi verdiğini, kendisi aracı kullandığı esnada, inşaat kapsamında yerlerde kırım işlemi yapmakta olup; inşaat yapıldığına dair şerit, tabela gibi tüm uyarı ve ikaz levhaları ile oldukça büyük inşaat aracına ve inşaat sırasında kullandıkları bu aracın büyüklüğü bakımından insan ve arabaların yaklaşmamasına dikkat ederek yavaş yavaş işini gerçekleştirmesine rağmen; davacıya ait ... plakalı aracın kardeşi ...'ın kullandığı aracın arkasına girdiğini ve kazaya sebebiyet verdiğini, bunun yanında, davacı taraf her ne kadar "uyarı levhalarına uymaksızın ve önlem almadan geri gelmek suretiyle" ibareleri ile davalıların kusurlu olduğunu iddia etmiş ise de belirttiği gibi, dava konusu kaza tümüyle davacı yanın ... plakalı araç sürücüsünün kusurundan dolayı meydana geldiğini, somut olay bakımından taraflarının herhangi kusuru bulunmadığını, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağı olduğundan söz edilemeyeceğini, öte yandan, dava konusu kazayla ilgili kusuru bulunmadığı iddiasının yanında, davacının aracının değer kaybına uğradığı yönündeki iddiayı da kabul etmediğini, tüm bu sebeplerle, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, arz ve izah edilen nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının var olduğunu iddia ettiği haksız fiilden kaynaklı tazminat alacağının, zamanaşımına uğradığını, dava konusu olayın 24/11/2019 tarihinde meydana geldiğini, huzurdaki davada arabuluculuk süreci, dava dilekçesi ekinde sunulan Arabuluculuk Tutanağından da görüldüğü gibi 25/11/2021 tarihinde başladığını, yine huzurdaki dava, arabuluculuk sürecinin bitimiyle, 24/12/2021 tarihinde açıldığını, başka bir deyişle, haksız fiil için öngörülen 2 yıllık zamanaşımı süresi, hem arabuluculuk başvuru tarihi, hem de dava tarihi açısından aşıldığını, dolayısıyla, davanın, alacağın zaman aşımına uğradığı gerekçesiyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafça, kaza tarihinden sonra taraflarına ulaşmış herhangi bir talep yahut bildirim bulunmamakta olup; kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava dilekçesi ve ekleri dışında sunulacak herhangi bir belgeye muvafakatinin bulunmadığını, dava konusu kazada, herhangi bir kusuru bulunmadığını, kullandığı inşaat aracını her zaman araç çevresine ve iş sahasına dikkat ederek kullandığını, ayrıca, araç geriye doğru sürüldüğü sırada, aracın gerisinden geçen kişi ve araçlar için uyarı sesi vermekte olduğunu, dava konusu kazanın yaşandığı dönemde, ... Hafriyat firması adına Bahçeşehir'de yer alan ... Market'in Otopark projesinin inşaatı için çalıştığını, şahsı aracı kullandığı esnada, inşaat kapsamında yerlerde kırım işlemi yapılmakta olup; inşaat yapıldığına dair şerit, tabela gibi tüm uyarı ve ikaz levhaları ile oldukça büyük inşaat aracına ve inşaat sırasında kullandığı bu aracın büyüklüğü bakımından insan ve arabaların yaklaşmamasına dikkat ederek yavaş yavaş işini gerçekleştirmesine rağmen; davacıya ait ... plakalı aracın, şahsının kullandığı aracın arkasına girdiğini ve kazaya sebebiyet verdiğini, bunun yanında, davacı taraf her ne kadar "uyarı levhalarma uymaksızın ve önlem almadan geri gelmek suretiyle" ibareleri ile davalıların kusurlu olduğunu iddia etmiş ise de, dava konusu kaza tümüyle davacı yanın ... plakalı araç sürücüsünün kusurundan dolayı meydana geldiğini, somut olay bakımından tarafının herhangi kusuru bulunmadığını, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağı olduğundan söz edilemeyeceğini, öte yandan, dava konusu kazayla ilgili kusuru bulunmadığı iddiasının yanında, davacının aracının değer kaybına uğradığı yönündeki iddiayı da kabul etmediğini, tüm bu sebeplerle, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, arz ve izah edilen nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE: Dava; 24.11.2019 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının davalılardan tahsili isteminden ibarettir. Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde; davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir , verilen kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine gönderilmiştir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 2022/1156 Esas 2022/943 Karar sayılı 30/06/2022 tarihli ilamında özetle ; " dosyada mevcut kayıt ve belgelere göre, davaya konu trafik kazasının 24.11.2019 tarihinde meydana geldiği, eldeki davanın açılabileceği son tarihin 24/11/2021 tarihi olduğu, davacı Nuray İren'i temsilen Avukat ...tarafından Avukat Portal başvurusunun KTK'nın 109.maddesinde ön görülen zamanaşımı süresinin son günü olan 24/11/2021 günü saat 23.25 te yapıldığı, bu tarih itibariyle zamanaşımı süresinin durduğu, hukuk uyuşmazlıklarında dava şartı arabuluculuk ilk-son oturum tutanağının 24/12/2021 tarihinde imzalandığı, görülmekte olan davanında aynı gün (24/12/2021 tarihinde) açıldığı, hal böyle olunca da, 2 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde arabulucuya başvurulduğu ve davanın da bu suretle zamanaşımı süresinde açıldığı anlaşılmıştır. Bu durumda ilk derece mahkemesince davanın zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı gözetilerek davaya devamla esastan inceleme yapılarak bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.Açıklanan nedenle davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile" karar verilmesi sonucu dosyanın mahkememize gönderilmesi sonucu iş bu esasa kaydedildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce yapılan yargılama sırasında makine mühendisi bilirkişi ve sigorta bilirkişisi tarafından hazırlanan 28/03/2023 tarihli raporda; 24.11.2019 tarihli trafik kazasında; ... plakalı iş makinesinin operatörü ...’in 100% oranında kusurlu olduğu, ... plakalı aracın sürücüsü ...’in kusursuz olduğu, ... plakalı araçta dava konusu hasar nedeniyle meydana gelen değer kaybının işbu raporun 10. maddesinde yer verilen eksik belgeler nedeniyle hesaplanamayacağı, davaya konu olayda 3. nolu davalı ... Sigorta A.Ş., 1. nolu davalı ...’in maliki olduğu ... plakalı İş Makinasını ... poliçe numarası ile 26/02/2019 - 26/02/2020 vade tarihleri arasında Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre 24.11.2019 tarihinde meydana gelen kaza ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçeklemiş olduğu, ilgili poliçede teminatlar kısmında yer alan Araç Başına Maddi Teminat tutarının 36.000,00 TL olduğu, detayları yukarıda açıklandığı üzere, davaya konu olayda zarar gören 3. şahıs konumunda olan davacı Nuray İren maliki olduğu araçta meydana gelen değer kaybı zararını, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ilgili maddesi ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası genel şartlarının ilgili maddeleri uyarınca davalılardan talep edebileceği tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 26/03/2024 tarihli ek raporda ise; 24.11.2019 tarihli trafik kazasında meydana gelen hasar nedeniyle varsa ... marka, ... kapı tipi, 2002 model araçta değer kaybının, dava dosyasına, dava konusu aracın, hasar fotoğrafı, değişen veya işçilik ile onarılan parçalar vb. hasar bilgisinin sunulmaması nedeniyle hesaplanamayacağı tespite ve rapor edilmiştir. Toplanan tüm delillere ,istinaf kaldırma ilamı , aldırılan bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre;24.11.2019 tarihinde saat 12:08 sıralarında, İstanbul İli, ... İlçesi, ... Mevkiinde sürücü ... yönetiminde oto yıkama alanından yola çıkış yapan ... plakalı araca operatör ... yönetiminde geri manevra yapan ... plakalı iş makinasının çarpması sonucu dava konusu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği , mahkememizce yargılama sırasında aldırılan dosya kapsamına uygun bilirkişi raporunda ; dosyada mevcut bilgiler kapsamında, yönetiminde olan iş makinesi ile yolda geri manevra yaptığı esnada aracın hareket alanını yeterince kontrol etmediği anlaşılan ... plakalı iş makinesinin sürücüsü ... in trafik kurallarına aykırı ve tedbirsiz davranışlarıyla olayda %100 kusurlu olduğu, aldığı tedbire rağmen kazaya önleyemeyen ... plakalı davacının maliki olduğu aracın sürücüsü ... in kusursuz olduğu kanaatine varıldığı ; davaya konu olayda davalı ... Sigorta A.Ş. davalı ...'in maliki olduğu ... plakalı İş Makinasını ... poliçe numarası ile 26/02/2019 - 26/02/2020 vade tarihleri arasında Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre 24.11.2019 tarihinde meydana gelen kaza ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçeklemiş olduğu, ilgili poliçede Teminatlar kısmında yer alan Araç Başına Maddi Teminat tutarının 36.000,00 TL olduğu, Anayasa Mahkemesinin, 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli 2019/40 esas, 2020/40 karar sayılı ve 14 Şubat 2023 tarih, 32104 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan, 2021/82 Esas, 2022/197 sayılı ve 29.12.2022 tarihli kararları göz önüne alınarak dava konusu araçta meydana gelen değer kaybının Yargıtay İlamları doğrultusunda, aracın dava konusu hasar öncesi rayiç değeri ile dava konusu hasar sonrası rayiç değeri arasında meydana gelen farka göre hesaplanması gerektiği , Sigorta Bilgi Gözetim Merkezinden gelen yazı cevaplarında ; 25.08.2005 tarihli hasarının onarım detayına (Değiştirilen parçalar, yapılan işçilikler.) ve24.05.2009 tarihli hasarının onarım detayına (Değiştirilen işçilikler.) dava dosyasında yer verilmemesi nedeniyle; mükerrer hasar değerlendirmesi, dava konusu hasar öncesi rayiç değerlendirmesi, dava konusu hasar sonrası rayiç değerlendirmesi yapılamadığından değer kaybı hesaplanamadığı , mahkememizce bu hususta Sigorta Bilgi Gözetim Merkezine ve sigorta şirketlerine yeniden müzekkere yazıldığı Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin yazısı ekinde dosyaya sunulan belgelerden dava konusu aracın aracın dava konusu hasar öncesi 25.08.2005 tarihli, ... A.Ş.'nin ... sayılı hasar dosyası kapsamında giderilen, 24.05.2009 tarihli ... Sigorta A.Ş” nin ... sayılı hasar dosyası kapsamında giderilen, hasarına ilişkin belgelerin (Hasar fotoğrafı, değişen veya işçilik ile onarılan parçalar vb.) sunulmaması nedeniyle varsa değer kaybına ilişkin değerlendirme yapılamadığı şeklinde bilirkişi tarafından raporun sunulduğu , mahkememizce 07/08/2024 tarihli ara karar ile ; davalı sigorta şirketi ve dava dışı ... Şirketi ve ... A.Ş ye yazılan müzekkerelere verilen cevaplar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Sigorta Bilgi Gözetim Merkezinden gelen kayıtlarda davaya konu ... plakalı aracın davaya konu hasar öncesi 25/08/2005 tarihli ve 24/05/2009 Tarihinde meydana gelen hasara ilişkin, hasara ilişkin bilgi ve belgeleri sunması ve yine hasarların onarım detayları sunması ve varsa yetkili servis bilgilerini sunması için davacı vekiline 2 haftalık kesin süre verilmesine, (kesin süre içerisinde beyanda bulunulmadığı takdirde dosyanın mevcut delil durumuyla değerlendirileceğinin ihtarına) denildiği ancak davacı vekili mahkememizce verilen ihtaratlı kesin süreye rağmen tarafından herhangi bir beyanda bulunulmadığı , davacıya ait aracın değer kaybının; aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre hesaplanması gerektiği , ispat kuralına ilişkin TMK. m. 6 hükmüne göre: “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür”. HMK. m. 190/1 hükmüne göre: “İspat Yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir”.Bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur ; düzenlemeleri de dikkate alındığında davacının iddiasını ispatlayamadığı , bu kapsamda değer kaybına yönelik istemine ilişkin dosyaya somut delil ve gerekli verileri sunmadığı tüm bu gerekçelerle davacının değer kaybı isteminin de yersiz olduğu kanaatine varılmakla davanın reddine dair aşağıdaki hüküm kurma yoluna gidilmiştir. HÜKÜM: 1-)Davanın REDDİNE, 2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli maktu 427,60-TL red karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 368,30-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-)Arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabulucuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-)Davalı ... Sigorta A.Ş. duruşmalarda kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne verilmesine, 6-)Davacının gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen davacıya/vekiline iadesine, Dair davacı vekilinin yüzünde, davalı/vekilinin yokluğunda; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/11/2024 Katip ... (E-imzalı) Hakim ... (E-imzalı)