İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2026/1078 E. 2026/209 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2026/1078
Karar No
2026/209
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 25. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR ESAS NO : 2026/1078 Esas KARAR NO : 2026/209

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi DAVA TARİHİ : 10/01/2026 KARAR TARİHİ : 15/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'nin ... adresinde ... unvanlı işletmesiyle ticari faaliyetlerini yürüttüğünü, yaklaşık iki yıl önce ailesiyle birlikte ...'a yerleşmesi sebebiyle ticari faaliyetlerine ara verdiğini, işletmesine ait defter ve belgeleri İstanbul ...'teki ailesinin ikametine bıraktığını, müvekkilin annesinin söz konusu defter ve belgeleri ... adresindeki evine taşıyarak bir dolaba yerleştirdiğini ancak bu durumu müvekkile bildirmediğini, 04 Haziran 2024 tarihinde ... adresindeki evde çıkan büyük yangın neticesinde evdeki eşyaların kül olduğunu ve müvekkilin büyükbabasının hayatını kaybettiğini, müvekkilin defterlerin annesinin ...'teki evinde olduğunu düşündüğü için yangın olayından haberdar olmadığını, annesinin de yaşadığı acı nedeniyle durumu oğluna aktarmayı ihmal ettiğini, müvekkilin ticari defter ve belgelerin zayi olduğunu ancak 16 Aralık 2025 tarihinde annesiyle yaptığı bir mesajlaşma neticesinde öğrendiğini, yangınla ilgili soruşturma dosyası ve itfaiye raporunun ilgili kurumlardan celbini talep ettiklerini, olaya ilişkin müvekkilin annesinin tanık olarak dinlenilmesini istediklerini, müvekkilin üzerine kayıtlı herhangi bir mal varlığı bulunmadığını ve ...'da çalışmadığını belirterek aleyhine başlatılmış icra takipleri de göz önüne alındığında adli yardım taleplerinin kabulünü, Türk Ticaret Kanunu'nun 82/d-7 maddesi uyarınca ticari defter ve belgelerin zayi olduğuna dair tarafına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLER, DOSYA KAPSAMI VE GEREKÇE: Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi uyarınca zayii belgesi verilmesi istemine ilişkindir. TTK'nın 82/7. maddesine göre "bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2015/11186 Esas 2016/5704 Karar sayılı 25/05/2016 tarihli ilamında da açıklandığı üzere zayi belgesi istenebilmesi için defterlerin muhafazasında tacirin gereken dikkat ve özeni göstermiş bulunması gereklidir.Buna göre, TTK'nun 82/7.maddesi gereğince ticari defter ve belgelerin zayiinin istenebilmesi için öncelikle tacirin saklama yükümlülüğünün usulüne uygun yerine getirip getirmediği, ticari defter ve belgelerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediği ve ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelip gelmediği hususlarının irdelenmesi gerekir. Bir başka ifadeyle davacının tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle koruması ve bu konuda basiretli bir tacir gibi davranması gerekir. Somut olayda davacı taraf tüzel kişi tacir olup, ticari defterlerin muhafazasından basiretli bir tacir gibi mesuldür. Dava dilekçesinde, ticari defterlerin anne babasının evinde bırakıldığını, daha sonra annesinin ticari defterleri büyükbabasının evindeki bir dolabın içine koymuş olduğunu, 2024 yılında büyükbabasının evinde çıkan bir yangında ticari defterlerin zayi olduğunu, her ne kadar yangının üzerinden 16 ay geçmiş ise de defterlerin bu yangında zayi olduğunun yeni öğrenildiğini beyan edilerek zayi belgesi talep edilmektedir. Bilindiği üzere bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri korumak için gerekli özeni gösterme yükümlülüğü bulunmaktadır. Somut olayda, talep edenin defterlerin söz konusu yangında büyükbabasının evinde olduğu üstelik bu durumun yangından 16 ay sonra öğrenildiği hususunda kesin ve inandırıcı delil ibraz edemediği gibi davacının tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle korumadığı (Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 15/10/2007 tarih 2006/9938 esas 2007/12819 karar, Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 03/12/2014 tarih 2014/13593 esas 2014/18941 karar sayılı emsal içtihatları) anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın REDDİNE, Alınması gerekli harç yeterli olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, Davanın niteliği gereği davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, Gider avansından sarf edilmeyen fazla yatan miktarın karar kesinleştiğinde IBAN/hesap numarası bildirilmesi halinde buraya, aksi halde PTT ile konutta ödemeli olarak davacıya İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden 2 haftalık süre içinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/10/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2026/1078, K. 2026/209, T. 15.10.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2026-1078-e-2026-209-k-a422398d42ff