İlk Derece Mahkemesi 2025/93 E. 2026/195 K.

T.C. İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/93 Esas KARAR NO : 2026/195

DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 05/02/2025 KARAR TARİHİ : 25/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Türkiye'nin önde gelen şirketlerinden ... Gıda San. Ve Tic. A.Ş. "..." ile akdettikleri franchise sözleşmesi kapsamında franchise alan konumunda olup gıda sektöründe faaliyet sürdürdüğünü, 06.02.2023 tarihinde gerçekleşen deprem esnasında ... markasının ... Şubesi olarak ... AVM'de kiracı konumunda olduğunu, ..., sigortacı konumunda olan ... Sigorta Anonim Şirketi ile akdettikleri ... poliçe numaralı, 02.05.2023 vadeli Ticari Paket Sigorta Poliçesi kapsamında belirli risklere karşı sigorta yaptırmış olup ... Acp & ... 2022-2023 genişletilmiş özel şartlar uyarınca ..., Merkez, üretim tesisi, Şube, bayi ve Franchiseları teminat altına alındığını, ilgili poliçede sigortacının azami sorumluluğunun belirlenen 750.000,00 USD limitli değer kadar olduğu ve bu bedele kadar olan tüm maliyetlerin poliçeye konu edilebileceği başlangıçta sigortacı tarafından kabul edildiğini, işbu teminat gereği ve düzenlenen poliçenin özelliği uyarınca genel şartlar gereği davalı sigortacı istisna edilmeyen hallerden doğan her türlü rizikoya teminat vermiş olup, sigortalı kıymetlerde poliçe vadesi içinde meydana gelen hasar sonrası oluşan zarar tutarının ve her türlü zarar ziyanın teminat altına alınmış olduğu belirtildiğini, dolayısıyla poliçede aynı zamanda deprem nedeniyle kâr kaybı teminatının Davalı Şirket tarafından kapsam içine alındığını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.1452 hükmü gereğince sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar aleyhine değiştirilmesi mümkün olmayan ve değiştirilirse bu Kanun hükümlerinin uygulanması gerektiği düzenlendiğini, Buna göre TTK m.1409 ve 1429 hükümleri gereği sigorta ettirenin ve sigortadan faydalanan kimselerin yahut sigortalının eylemlerinden hukuken sorumlu olduklarının kusurlu davranışlarından kaynaklanan her türlü hasar ve ziyanın ilgili poliçe koşulları çerçevesinde karşılanması gerektiğinin açıkça belirlendiğini, 06/02/2023 tarihinde gerçekleşen deprem sırasında müvekkili şirketin kiracı olarak bulunduğu ... Alışveriş Merkezi'nin yaşanan bu depremlerde ciddi şekilde hasar aldığını ve akabinde ise “Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı” tarafından yapılan incelemeler sonucunda Alışveriş Merkezimiz afet tarihi olan 06.02.2023 tarihi itibariyle “Ağır Hasarlı” yapı olarak ilan edildiğini, müvekkili şirketin talebi doğrultusunda davalı sigorta şirketi nezdinde hasar dosyası açıldığını ve ... Ekspertiz Şirketinin hasar tespiti ile ilgili olarak görevlendirildiğini, raporda riziko adresinde meydana gelen hasar tutarının eksik olarak tespit edildiğini, eksik inceleme neticesinde tanzim edilen rapor doğrultusunda davalı şirket tarafından farklı tarihlerde müvekkiline toplam 437.457,84 USD hasar ödemesi yapıldığını ve tazminat ihbarnamesi düzenlendiğini, davaya konu kâr kaybı zararının deprem nedeniyle meydana geldiğini, davalı şirketin yükümlülüklere aykırı hareket ettiğini bu nedenle bağımsız bir ekspertiz şirketinden rapor talep etmek zorunluluğu doğduğunu, bu sebeple ... Ekspertiz Şirketine yaptıkları başvuru neticesinde tespit edilen hasar tutarının 540.973,53 USD, Davalı Şirket tarafından ödenen toplam tutar 437.457,84 USD ve bakiye kalan tutar ise 103.515,69 USD olarak tespit edilmiş olup tespit edilen farkın, kâr kaybı hasar tutarına ilişkin olduğu belirtildiğini, raporlar arasındaki farklılığın ... Ekspertiz Şirketinin eksik incelemesinden kaynaklandığını belirterek, HMK m. 107 uyarınca (fazlaya ilişkin her türlü hak ve alacağa yönelik talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla) aleyhine başvuru yapılan Sigorta Şirketi tarafından ... poliçe numaralı ticari paket sigorta poliçesi kapsamında teminat altına alınan deprem rizikosunun gerçekleştiği ekspertiz raporlarıyla tespit edilmiş olup, şimdilik 3.000 USD üzerinden, fakat yargılama sırasında yapılacak bilirkişi incelemeleri sonrasında gerçek zarar tespit edileceğinden dava değeri tarafımızca arttırılmak üzere davacı şirketin mahrum kaldığı kâr kaybının temerrüt tarihi olan depremin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davalı (borçlu)nun mal kaçırma ihtimali göz önüne alınarak davalı şirketin üzerine kayıtlı menkul, gayrimenkul ve araçları ile 3. kişilerdeki hak ve alacakları ve banka hesapları üzerine İİK 257. Maddesi uyarınca, öncelikle teminatsız olarak ancak mahkeme aksi kanaatte ise uygun görülen teminat ile ihtiyati haczine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle görev itirazında bulunarak davada Tüketici Mahkemesinin görevli olduğunu, görev nedeni ile usulden reddi gerektiğini, davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı olmadığını, hukuki yarar sonradan tamamlanabilen dava şartlarından olmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, davacının hasar tutarının müvekkili tarafından tazmin edildiğini ve bu hususta müvekkilini ibra ettiğini, TBK 132 uyarınca ibranın borcu ortadan kaldıran bir sebep olduğunu, artık hukuken ibra edilmiş bir hakkın ileri sürülmesinin usul hukuku bakımından da maddi hukuk bakımından da mümkün olmadığını, ayrıca belge imzalanırken davacı basiretli tacir tarafından hiçbir şerh düşülmediğini yada ihtirazi kayıt koyulmadığını, davacının iddialarının gerçek dışı ve dayanaksız olduğunu belirterek, öncelikle görev nedeni ile ayrıca hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddini, davacının talepleri kapsamında müvekkili ibra edildiğinden davanın reddine, davacının iddialarının gerçeklikten uzak, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğundan haksız davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. Dava, taraflar arasında düzenlenen sigorta poliçesi kapsamında ... ... şubesinin 06/02/2023 tarihli deprem nedeniyle kar kaybı tazmini talebine ilişkindir. Bilirkişi heyeti 02/11/2025 tarihli raporunda özetle; Sigorta Mevzuatı Yönünden : Davaya konu olayda davalı ... Sigorta A.Ş.’nin; dava dışı ... Gıda San. ve Tic. A.Ş.’nin yurt içi, yurt dışı tüm bayiilerini ... poliçe numarasıyla 02/05/2022 – 02/05/2023 vade tarihleri arasında Ticari Paket Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere 06/02/2023 tarihinde meydana gelen davaya konu deprem hasarının ilgili police vadesi içerisinde gerçekleştiği, Somut olayda davacı ... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin dava dışı ... Gıda San. ve Tic. A.Ş. bünyesinde franchise sözleşmesiyle ... Şubesi olarak ... AVM'de faaliyetlerini sürdüren bayisi olduğu, Davaya konu hasar dolayısıyla davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı tarafa 437.457,84 USD tutarında tazminat ödemesi gerçekleştirildiği, ödemeye ilişkin banka dekontlarının dosya kapsamında yer aldığı, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen ilgili sigorta poliçesinde; Emtea/Demirbaş/Dekorasyon teminatının 750.000,00 USD, Kar Kaybı teminatının poliçe süresi boyunca 1.000.000,00 USD sigorta bedeli ile yer aldığı, Davalı sigorta şirketinin düzenlediği ilgili sigorta poliçesinin eki olan ... ... ve Reasürans Brokerliği ... Wording Şartları’nda (özel şart belgesi) Kar Kaybı teminatının İş Durması teminatı olarak verildiği, ilgili poliçede matbu olarak çıkan muafiyetin aksine, bu teminattan kaynaklı hasarlarda 72 saat (3 gün) muafiyet uygulanacağı bilgisinin yer aldığı, Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere, somut olayda meydana gelen 06.02.2023 tarihli deprem hadisesinin davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen ilgili sigorta poliçesi teminat kapsamında olduğu, Dosya kapsamında davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş ve davacı tarafça imzalanmış 05/10/2023 tarihli Tazminat İbraname belgesi bulunduğu, ilgili belgenin mahiyeti itibariyle farklı bir uzmanlık alanının konusu olduğu, bu hususta tarafımca değerlendirme yapılamadığı, konuyla ilgili hukuki değerlendirme ve takdir yetkisinin Mahkeme’ye ait olduğu, İşbu bilirkişi heyet raporunun Mali İnceleme, Tespit ve Değerlendirme kısmında görüleceği üzere, somut olayda bakiye Kar Kaybı meydana geldiğini gösteren bir bilgi, tespit veya değerlendirme yer almadığı, ilgili tespite istinaden somut olayda davacı tarafça iddia olunan bakiye Kar Kaybı zararının bulunmadığının anlaşıldığı, İşbu bilirkişi heyet raporunun Mali İnceleme, Tespit ve Değerlendirme kısmında yer alan tespitlere istinaden somut olayda davalı sigorta şirketinin hasar tazmin yükümlülüğünü yerine getirdiği, davacı ... Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’nin davalı ... Sigorta A.Ş.’den bakiye Kar Kaybı zararı talep edemeyeceği, İşbu bilirkişi heyet raporunun Mali İnceleme, Tespit ve Değerlendirme kısmında yer alan tespitlere göre somut olayda davacı tarafça iddia olunan bakiye Kar Kaybı zararının bulunmadığı, davalı sigorta şirketinin poliçe tazmin yükümlüğünü yerine getirmiş olduğu ve davacı ... Gıda San. Tic. Ltd. Şti. bakiye Kar Kaybı zararı bulunmadığı tespitine istinaden; davacı tarafça talep edilen ekspertiz ücreti hususunda davalının ilgili sigorta poliçesi kapsamında yükümlülüğünün bulunmadığı tespit ve rapor edilmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde; Davacının, dava dışı ... Gıda San ve Tic AŞ bünyesinde frenchise sözleşmesi ile franchise alan olarak ...'da bulunan ... AVM'de faaliyet gösterdiği, davalının ise dava dışı ... Gıda San ve Tic AŞ ile aralarında 02/05/2022-02/05/2023 vadeli ... poliçe nolu Ticari Paket Sigorta Poliçesi akdettiği, anılan poliçenin ilgili özel şart belgesinde, ..., Merkez, üretim tesisi, Şube, bayi ve ...'nın TC dahilindeki tüm Genel Müdürlük ve Şubeleri için teminat verildiğinin belirtildiği belirlenmiştir. Davacı taraf 06/02/2023 tarihinde gerçekleşen deprem nedeniyle mahrum kaldığı kar kaybı zararlarının poliçe kapsamında davalıdan tahsilini talep etmiş olup, yapılan incelemede kar kaybı teminatının poliçe süresi soyunca 1.000.000,00-USD sigorta bedeli ile poliçe kapsamında olduğu anlaşılmış, ayrıca davacı ile davalı arasında 05/10/2023 tarihli ibraname belgesine göre davalı tarafından davacıya 06/02/2023 tarihli hasar nedeniyle hasar tutarı olan 207.146,26-USD tazminat bedeli ödendiği ve bu hasardan dolayı davacının davalıyı ibra ettiği görülmüş, davacının talebinin de yine 06/02/2023 tarihinde gerçekleşen deprem olayı nedeniyle uğradığını iddia ettiği kar kaybı zararına ilişkin olup, anılan ibranamede sigorta mukavelesi hükümlerinin tamamen yerine getirilmiş olduğu belirtilerek davalı sigorta şirketinden başka hiçbir talepte bulunmayacakları hususu açıkça belirtildiği gibi, mali yönden yapılan değerlendirmede, davacının 2022-2024 yılları arasında giderek artan oranlarda ciro artışının gerçekleştiğinin belirlendiği, davalı tarafından davacıya ödenen hasar tazminatının hasar bedeli ve kar kaybı zararlarına ilişkin olduğu, ödenen tutarların ekspertiz raporunda belirlenen tutarlara göre makul olduğu ve davacının bakiye kar kaybı zararının bulunduğuna dair başkaca somut veri bulunmadığı değerlendirildiğinde davacının davalıdan poliçe kapsamında bakiye kar kaybı zararı yönünden tazminat talebinde bulunamayacağı değerlendirilmiş, ayrıca davacı vekilince rapora itiraz dilekçesinde, sigorta alanında uzman bilirkişinin meslek içi eğitim nedeniyle davalı şirketle münasebeti bulunduğunu ve bu durumun tarafsızlığını gölgeye düşürdüğünü iddia etmişse de anılan dilekçe içeriği ve ekleri ile rapor içeriği birlikte değerlendirildiğinde, bilirkişinin tarafsızlık ilkesine aykırı davrandığına dair somut bir durum olmadığı, ayrıca davanın esası yönünden yapılan değerlendirmenin özellikle davacının kayıtları ile dosyada mevcut mali verilerine dayanması, tarafsızlığına dair itirazda bulunulan bilirkişinin rapor içeriğindeki değerlendirmeleri dikkate alındığında poliçe kapsamı ve teminat limitleri ile ödemelere dair verilere dayandığı görüldüğünden davacı vekilinin bu itirazı yerinde görülmemiş, netice olarak davacının bakiye kar kaybı zararının bulunduğuna dair somut veri de olmadığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-Davanın reddine, 2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 1.843,70-TL harçtan mahsubu ile fazla 1.111,70-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14 md ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26.md göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Kendini vekille temsil ettiren davalılar lehine karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereği hesaplanan 45.000,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Yatırılan avanstan artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana/ vekiline iadesine, Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/03/2026

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır