İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/541 E. 2026/791 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/541
- Karar No
- 2026/791
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 22. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/541 Esas KARAR NO : 2026/791
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/08/2025 KARAR TARİHİ : 16/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı olan davalıya ait ... plakalı araç, dava dışı sürücü ...'nin geçerli/yeterli ehliyeti olmadan sevk ve idaresinde olduğu sırada dava dışı ...'nün sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması neticesinde üç taraflı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı araç şirket nezdinde 02.08.2023-01.08.2024 vadeli ... numaralı poliçe ile sigortalı olduğunu, kaza tespit tutanağı ve eksper raporuna göre şirket nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, ... plakalı araçta meydana gelen zarar, aracın kasko sigortacısı ... A.Ş. tarafından karşılandığını, ... A.Ş tarafından yapılan ödemenin müvekkili şirkete rücu edilmesi nedeniyle poliçe limiti 120.000 TL ... A.Ş.'ye 29.12.2023 tarihinde ödendiğini, müvekkili şirket her ne kadar poliçe kapsamında 3. kişinin zararını ödemişse de, ZMMS Genel Şarlar B.4 Maddesi b fıkrası gereği sigortalısına rücu hakkı bulunduğunu, müvekkili sigorta şirketinin dava dışı 3. kişiye yapmış olduğu maddi zarar ödemesinin sigortalı davalıdan rücuen tahsili tahsili talebi ile .... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, borçlu ... A.Ş. tarafından haksız bir şekilde itiraz edilerek durdurulduğunu, bu nedenlerle fazlaya dair her türlü talep ve dava, şikayet ihbar ve alacak hakları saklı kalmak kaydıyla; artacak/artması muhtemel kusur durumuna binaen fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere; davanın kabulüne, .... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı takibe itirazın iptaline ve takibin devamına, haksız ve hukuka aykırı olarak kötü niyetli şekilde borca itiraz eden davalı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın haksız ve hukuka aykırı olduğu, müvekkili şirketin uzun süreli araç kiralama faaliyeti yürüttüğü ve kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihinden önce dava dışı yabancı uyruklu sürücü ...’ye kiralandığı, kaza anında araç üzerindeki fiili hakimiyet ve işleten sıfatı kiracıya ait olduğundan müvekkili şirkete pasif husumet yöneltilemeyeceği; esasa ilişkin olarak ise davacının sürücünün ehliyetsiz olduğuna dair iddiasının gerçeği yansıtmadığı, Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 88. maddesi uyarınca yabancıların dış ülkelerden aldıkları sürücü belgelerinin ...’ye giriş tarihinden itibaren 6 ay süreyle geçerli olduğu, sürücünün pasaport kayıtları ve yurda giriş tarihi incelendiğinde kaza tarihi itibarıyla bu 6 aylık yasal sürenin henüz dolmadığı ve ehliyetinin geçerli olduğu, bu nedenle ehliyetsizlik hukuki sebebine dayalı rücu şartlarının oluşmadığı belirtilerek haksız davanın ve icra takibine yönelik itirazın iptali talebinin reddine karar verilmesi talep edilmiştir. DELİLLER : .... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı icra dosyası, Arabuluculuk son tutanağı, Kaza tespit tutanakları, Faturalar, Ödemeler, Hasar dosyaları, Fotoğraflar, Emniyet Genel Müdürlüğü kayıtları, Kolluk araştırması, Nüfus Ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü Kayıtları, Kiralama sözleşmesi, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı. .... İcra Dairesinin 2024/... esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, davalı borçlu hakkında 06/05/2024 tarihinde 120.000,00TL alacak ve 3.728,22TL işlemiş faiz alacağının tahsili amacıyla ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, davalı borçlunun süresi içinde (15/05/2024) borca, faize ve faiz oranına itiraz ettiği, itiraz ile birlikte 15/05/2024 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Dosyaya sunulan 01.02.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; meydana gelen trafik kazasında davalıya ait ... plakalı araç sürücüsü ...'nin %100 (yüzde yüz) oranında tam kusurlu olduğu, diğer araç sürücüsü ...'nün ise herhangi bir kusurunun bulunmadığı, hasar ekspertiz raporunda belirlenen parça değişimi ile işçiliklerin kazanın oluş şekli ve fotoğraflarıyla uyumlu olduğu, piyasa araştırması doğrultusunda araçtaki KDV dahil 141.697,45 TL tutarındaki toplam hasar miktarının uygun olduğu ve davacı sigorta şirketinin bu bedelin altında kalarak ödediği 120.000,00 TL'lik hasar tazminatının makul ve yerinde olduğu mütalaa edilmiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME VE GEREKÇE: Dava; davacı sigorta şirketinin ZMMS poliçesi kapsamında üçüncü kişiye ödediği hasar tazminatını, sürücünün ehliyetsiz olduğu iddiasıyla kendi sigortalısından rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup; taraflar arasındaki uyuşmazlık, araç kiralama şirketi olan davalının işleten sıfatının bulunup bulunmadığı, yabancı uyruklu sürücünün dış ülkeden aldığı ehliyetinin kaza tarihi itibarıyla yasal 6 aylık süre içinde geçerli olup olmadığı ve bu doğrultuda sigortacının rücu şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkindir. İtirazın iptali davasının yasal dayanağını oluşturan İİK.nun 67/1. maddesinde; takip talebine itiraz edilen alacaklının, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebileceği öngörülmüştür. İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı). Davacı sigorta yapığı ödemenin rücu koşullarının oluştuğundan bahisle davalıdan alacaklı olduğu iddiasıyla icra takiplerini başlatmış olup; ödeme emirleri davalı borçluya tebliğ edilmiştir. Davalı borçlu yasal süresi içinde ödeme emirlerine itiraz ettiğinden takiplerin durdurulmasına karar verilmiştir. İtirazın iptaline yönelik olarak açılan iş bu dava hak düşürücü yasal süresi içerisinde açıldığından işin esasına girilerek inceleme yapılmıştır. Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağından, dava konusu trafik kazasının 01.03.2023 tarihinde saat 13:00'de, İstanbul İli, ... ilçesi, D-100 Karayolu üzerinde meydana geldiği, Sürücü ...' nin sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile İstanbul İli, ... ilçesi, D-100 Karayolu üzerinde ilerlerken, aracının ön kısımlarıyla ön ilerisinde aynı yön ve aynı istikamette seyir halindeyken yavaşlayan trafikte duraksayan sürücü ...' nün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması, ... plakalı aracında çarpılmanın etkisi ile önünde bulunan sürücü ...' ün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu 3 araçlı zincirleme maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmış olup ... plakalı araç sürücüsünün Karayolları trafik kanunun 52. B-c, 56/c ve 84 kuralları gereği, takip mesafesine riayet etmeyerek arkadan çarpma kuralını ihlal ettiğinden %100 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Genel Şartların B.4 (eski 4) maddesinde sayılan durumlarda, sigortacının kendi sigortalısına karşı dönme hakkını kullanabileceği kabul edilmiş olup b bendinde; Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise sigortacısına dönme hakkı olduğu düzenlenmiştir. Karayolları Trafik Kanunun 39. maddesinde: ''Sürücü belgesi sahiplerinin, sürücü belgelerinin sınıfına göre sürmeye yetkili oldukları araçlar ile Türk vatandaşlarının ve yabancıların dış ülkelerden aldıkları sürücü belgelerinin ülkemiz sürücü belgeleri ile değiştirilmesine ve dış ülkelerden aldıkları sürücü belgeleriyle ülkemizde araç kullanmalarına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir. Şeklinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 88. Maddesinde: '' İlgili kanunlar ile ikili ve çok taraflı anlaşma hükümleri saklı kalmak üzere, dış ülkelerden alınan sürücü belgeleri ile ülkemizde araç kullanılmasına ilişkin usul ve esaslar aşağıda belirtilmiştir: a) Türk vatandaşlarının dış ülkelerden aldıkları sürücü belgeleri ile ülkemizde araç kullanmaları; 1) Dış ülkelerden alınan sürücü belgeleri ile ülkemize giriş yapıldığı tarihten itibaren en fazla 2 yıl süreyle araç kullanılabilir. 2) Altı aydan fazla ülkemizde bulunanların, araç kullanırken sürücü belgelerinin dış temsilcilikler veya noter tarafından onaylanmış Türkçe tercümelerini sürücü belgesi ile birlikte yanlarında bulundurmaları zorunludur. 3) İki yılın sonunda ülkemizde araç kullanılabilmesi için dış ülkelerden alınan sürücü belgelerinin ülkemiz sürücü belgesi ile değiştirilmesi zorunludur. b) Yabancıların dış ülkelerden aldıkları sürücü belgeleri ile ülkemizde araç kullanmaları; 1) Dış ülkelerden alınan sürücü belgeleri ile ülkemize giriş yapıldığı tarihten itibaren en fazla altı ay süreyle araç kullanılabilir. 2) Altı ayın sonunda ülkemizde araç kullanılabilmesi için dış ülkelerden alınan sürücü belgelerinin ülkemiz sürücü belgesi ile değiştirilmesi zorunludur. İlgili kanunlar ile ikili ve çok taraflı anlaşma hükümleri saklı kalmak üzere dış ülkelerden alınan sürücü belgelerinin, ülkemiz sürücü belgeleri ile değiştirilmesine ilişkin usul ve esaslar aşağıda belirtilmiştir: a) Müracaat herhangi bir nüfus müdürlüğüne yapılabilir. b) Müracaat sırasında ibraz edilmesi zorunlu olan bilgi ve belgeler Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünce belirlenir. Şeklinde yasal düzenleme bulunmaktadır. Davacı ... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde davalı şirketin maliki / işleteni bulunduğu ... plakalı aracın 02/08/2023 başlangıç ve 01/08/2024 bitiş tarihli, ... poliçe numaralı ZMMS sigorta Poliçesi ile teminat altında olduğu anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı 29.12.2023 tarihinde yaptığı ödemeler sebebi ile rücu alacağı için icra takiplerini başlattığını ve davalının takibe haksız olarak itiraz ettiği belirtmiş, bu kapsamda toplanan delillerden sonra alınan bilirkişi raporu, sunulan deliller üzerinde yapılan incelemeler sonucunda, 06/03/2026 tarihli İstanbul İl Emniyet Müdürlüğü müzekkere cevabında ...'nin ...'ye giriş çıkış kayıtları celbedilmiş olup Nüfus Ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden alınan kayıtlarda dava dışı sürücü ...'nin geçerli ehliyetinin bulunduğu ve dosyaya sunulduğu görülmekle davaya konu kazanın 01/09/2023 tarihinde meydana geldiği, giriş- çıkış kayıtlarında ise dava dışı sürücünün 28/04/2023 tarihinde ...'ye giriş yaptığı dikkate alındığında kazanın Karayolları Trafik Yönetmeliği 88. maddesi gereğince altı ay süreyle araç kullanılabileceği sürede meydana geldiği dolayısıyla dava dışı sürücünün geçerli ehliyetin bulunduğu anlaşıldığından rücu koşullarının oluşmaması sebebi ile davanın, icra inkar tazminat talebinin ve kötüniyet ispat edilemediğinden tazminat talebinin de reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Davanın, icra inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatı taleplerinin REDDİNE 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince 732,00-TL nispi karar harcının peşin yatırılan 1.494,33TL harçtan mahsubu ile artan 762,33TL nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 2.080,00-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretinin üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa re'sen iadesine, Dair, HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 16/10/2026
Katip ... e-imzalıdır
Hakim ... e-imzalıdır