İlk Derece Mahkemesi 2025/521 E. 2026/405 K.

T.C. İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/521 KARAR NO : 2026/405

DAVA : Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi DAVA TARİHİ : 22/07/2025 KARAR TARİHİ : 21/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili banka ile davalı şirket arasında Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarihli ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi, ... tarihli, ... ve ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmeleri, Finansal Kurumlar Birliğinin... tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi, 28.072022 tarihli, ... ve ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmeleri akdedildiğini, bu kapsamda ...sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesine istinaden 1 adet, ... marka, ... seri numaralı, ... GTİP numaralı, ... model, Manyetik Rezonas Görüntüleme Sistemi(DE) 3 ... Ve Komple Aksesuarları; ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesine istinaden 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ... (.. Doku Bloklama Cihazı); 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...(Dijital Mikroskop Gör. Cihazı); 3 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ... (... Dijital Gör. Sis.); 2 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ... System (... Gömme Cih.); 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 4 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ... Yarı Otomatik Microtom Cihazı; 3 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ... Cihazının tüm aksesuarları ile birlikte davalı kiracıya kiralanarak teslim edildiğini, davalının ödeme planına aykırı hareket etmesi üzerine temerrüde düştüğünü, bunun üzerine taraflarınca ... 2. Noterliğinin ...tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilerek kira, kira temerrüt, sigorta ve sigorta temerrüt borçlarının ödenmesi için 60 gün süre verildiği; aksi takdirde sözleşmenin feshedileceği, dava ve takip yoluna başvuracaklarının bildirildiğini, ancak davalı tarafça tebligat yapılmasına rağmen ödeme yapılmadığını ve bu sebeple sözleşmelerin münfesih olduğunu, akabinde ileride telafisi mümkün olmayacak zararların önüne geçmek adına taraflarının talebi üzerine, mahkememizin... değişik iş sayılı dosyası ile malların taraflarına teslimi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiğini, tüm bu nedenlerle sözleşmelerin münfesih olduğunun tespiti ile 1 adet, ... marka, ... seri numaralı, ... GTİP numaralı, 2021 model, Manyetik Rezonas Görüntüleme Sistemi(DE) ... Aksesuarları; 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 3 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 2 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 1 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 4 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...; 3 adet, 2020 model yıllı, ... GTİP numaralı, ...Dozajlama Cihazının aksesuarları ile müvekkili şirkete iadesini ve ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamını talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin ödemelerini düzenli yapan bir tacir olduğunu, ülkemizde yaşanan deprem sebebiyle büyük zarara uğradığını, ekonomik olarak çöktüğünü ve birçok malları da depremde enkaz altında kaldığını, bu hususun davacı tarafa izah edilmesine rağmen hiçbir karşılık görülemediğini, davacı taraf her ne kadar fesih talebinde bulunmuş olsa da, fesih şartlarının oluşmadığını, bir defa gönderilen ihtarnamenin yasal koşulları taşımamakta olduğunu, davacı tarafın icra takipleri başlatarak kalan bedelleri talep etmekte olduğunu ve ancak mahkememizdeki dava ile de malları talep etmekte olduğunu ve bu hususun ise hukuken mümkün olmadığını, ayrıca davacı tarafın alacağından daha fazla miktarı talep etmekte olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir. Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır. Mahkememiz dosyası öncelikle 3.415,50-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 200.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 25/07/2025 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline, dava ve finansal kiralama sözleşmelerine konu malların dava tarihi itibariyle rayiç değerlerini gösterir eksper raporunu sunması bakımından 1 aylık süre verilmesine karar verilmiş, davacı vekili tarafından 05/09/2025 tarihli beyan dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin KDV dahil rayiç değerlerinin 30.200.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporu mahkememiz dosyasına sunulmuş, 04/09/2025 tarihinde 512.325,00-TL tamamlama harcı ikmal edilmiş ve mahkememizin 12/09/2025 tarihli ara kararı ile, davacı tarafça harçlandırılan dava değeri itibari ile davanın heyetçe görülüp karara bağlanması gereken bir dava halini almış olması sebebiyle dosyanın heyete tevdine karar verildiğinin anlaşılması üzerine yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur. Mahkememizce taraflar arasında akdedilen Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarihli ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi, ...tarihli, ... ve ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmeleri, Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi, ... tarihli, ...ve ...numaralı finansal kiralama tadil sözleşmeleri ile ekleri, faturalar, ödeme planları, teslim ve tesellüm belgeleri, cari hesap kayıtları, muavin defterler, ekspertiz raporu, ekipman görselleri, ticaret sicili kayıtları, ... 2. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile tebliğ mazbataları, mahkememizin 2025/1272 değişik iş sayılı dosyası vs. dosyamız arasına alınmış, finansal kiralama uzmanı bilirkişiden rapor temin edilmiştir. Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır. Finansal kiralama uzmanı bilirkişi... tarafından düzenlenerek mahkememiz dosyasına sunulan 07/05/2026 tarihli rapor ile; davalı şirketin 15/02/2025 temerrüt tarihi itibariyle ödenmeyen toplam 21.181.283,55-TL kira borcu bulunduğu, ayrıca temerrüt tarihinden sonra kalan ödenmemiş aylık taksit kira borçlarının da olduğu ve ödenmediği, bu anlamda sözleşmelerin münfesih olduğu ve finansal kiralamaya konu malların iade koşullarının oluştuğu, iadenin mümkün olmaması durumunda ise malların bedellerinin tahsilinin sağlanmasının gerektiği tespit edilmiştir. Dosyada mübrez, davacı tarafından davalı şirkete gönderilen ... 2. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 5 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiği hususunun borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır. Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir. Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür. Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; Davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malların mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malları iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı ve bu hususun bilirkişi ...tarafından düzenlenen 07/05/2026 tarihli rapor ile de tespit edildiği anlaşıldığından, denetime ve hüküm tesisine elverişli bulunan bilirkişi raporuna da itibar edilerek, davalının sözleşme hükümlerine göre malların aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜNE, davaya konu Finansal Kurumlar Birliğinin ...tarih ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi, ... tarih ... ve ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmeleri, Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarih ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi, ... tarih ... ve ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmelerinin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE, 2-Dava konusu; "Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarih ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesine konu; -1 ADET ... MARKA ... SERİ NOLU ... GTİP NOLU 2021 MODEL ... SİSTEMİ (DE) ...AKSESUARLARI, Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarih ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesine konu; -1 ADET ... (HIZLI DOKU TAKİP CİHAZI) GTİP NO:... MODEL YILI 2020, -1 ADET...SYSTEM (OD. DOKU BLOKLAMA CİHAZI) GTİP NO:... MODEL YILI 2020, -1 ADET... GTİP NO:.. MODEL YILI 2020, -3 ADET ... GTİP NO:... MODEL YILI 2020, -2 ADET ... (MAN DOKU BLOK GÖMME CİH.) GTİP NO... MODEL YILI 2020, -1 ADET ...GTİP NO:... MODEL YILI 2020, -4 ADET ... CİHAZI GTİP NO:... MODEL YILI 2020, -3 ADET ...CİHAZI NO:... MODEL YILI 2020, Aksesuarları ile" emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE, 3-... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/06/2025 tarih ve ...D. İş Esas, ...D. İş Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına, 4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına, 5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 2.062.962,00-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 3.415,50-TL peşin harç ve 512.325,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 515.740,50‬-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.547.221,50‬‬-TL harcın davalı taraftan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 515.740,50-TL harcın davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 1.358.000,00-TL vekâlet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan 615,40-TL başvurma harcı, 10.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 181‬,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 10.796,40-TL yargılama giderinin, davalı traftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/05/2026

Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır