İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/518 E. 2025/760 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/518
- Karar No
- 2025/760
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2025/518 Esas KARAR NO:2025/760
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ:14/07/2025 KARAR TARİHİ:04/11/2025
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin elinde bulunan ... Şubesine ait ... vergi kimlik numaralı ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından keşide edilmiş olan İstanbul keşide yeri 07/08/2021 vade tarihli ... seri numaralı 5.000,00 TL bedelli çekin müvekkilinin uhdesinde iken kaybolduğunu, çeklerin üçüncü şahısların eline geçmesi halinde müvekkili açısından ciddi maddi ve manevi zararlar doğurabileceğinden, çeklerin iptaline kararı verilmesini talep etmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Dava, kıymetli evraklardan olan çekin iptali istemine ilişkindir. Somut olayda davacı vekili tarafından ibraz edilmiş olan dava dilekçesinde özetle; ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından keşide edilmiş olan ... Şubesine ait İstanbul keşide yerli 07/08/2021 vade tarihli ... seri numaralı 5.000,00 TL bedelli çekin zayi nedeniyle iptalini talep ve dava etmiştir. Yasal Mevcuat incelendiğinde; 6102 Sayılı Türk Ticarek Kanunu madde 651'e göre "Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. " şeklinde düzenleme ile yine aynı kanunun 652. Maddesinde " İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Bunun dışında iptal usulü ve hükümleri hakkında, kıymetli evrakın çeşitli türlerine ilişkin özel hükümler uygulanır." şeklinde düzenleme mevcut olup bu düzenlemenin ve 818/s. maddesinin yollaması gereği poliçenin iptaline ilişkin hükümler çekin iptalinde de uygulanacaktır. 6102 Sayılı TTK' nın 757 vd. maddelerinde yer alan kambiyo senedinin zayi nedeni ile iptal davası, iradesi dışında kambiyo senedi elinden çıkan kişiye, hakkın senetsiz olarak ileri sürülmesi veya borçludan yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilme imkanı verir (TTK m. 651-652).Aynı Kanunun 759. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zayi olduğunu inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak, çekin bir suretini ibraz etmek yahut da çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 790. maddesinde "Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır" düzenlemesi bulunmaktadır. Uyuşmazlığa ilişkin yasal düzenleme TTK nun 818/s atfıyla uygulanacak TTK nun 757 ve devamı maddeleri uyarınca "iradesi dışında poliçe (çek) elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerinde ki asliye ticaret mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.TTK 764(1) elden çıkan poliçe ,verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa iptaline karar verilir" şeklinde olup, kural olarak çeki elinde bulunduran yetkili hamil tarafından çekin iradesi dışında elinden çıkması sebebiyle hasımsız olarak çek iptali davası açılması gerekmekte olup somut olay bakımından yapılan incelemede; davacı vekili tarafından dosyaya ibraz edilmiş olan deliller incelendiğinde davaya konu çekin davacının yetkilisi olduğu dava dışı ... Limited Şirketinin ticari faaliyeti kapsamında elde edilmiş olduğu, davacının kolluğa verdiği ifadesinde "... ... tarafından basılan 5.000,00 TL değerindeki ... seri numaralı ... SAN VE TİC A.Ş. Tarafından ... İş Güvenliği VE HIRD.MAL.PAZ.SAN. TİC.LTD.ŞTİ adına kesilen daha sonra benim firmam olan ... LİMİTED şirketine alacağımıza karşılık aldığımız bahse konu çek benim himayemdeydi. 06/08/2021 günü çekin olmadığını fark ettim. Evimde arabamda her yerde aradım ama bulamadım. Bulamayınca polis merkezinize müracaat etmeye geldim. Bahse konu çekin bulunması halinde tarafıma iade edilmesini istiyorum." şeklindeki beyanda bulunduğu, işbu beyan dilekçesi ve davacı vekili tarafından sunulmuş olan "Dava konusu çek müvekkilin yetkilisi olduğu şirketin ticari faaliyetler sırasında elde edilmiş olup buna ilişkin fatura ve tahsilat makbuzu ekte sunulmaktadır. Müvekkil, şirket yetkilisi olup çek müvekkilin uhdesinde iken kaybolmuştur." şeklindeki beyanı bir bütün olarak incelendiğinde çekin yetkili hamilinin davacının yetkilisi olduğu dava dışı ... Limited Şirketi olduğu, davacının yetkili hamil olduğunu ispata elverişli herhangi bir belgenin dosyada bulunmadığı, bu hali ile eldeki davanın dava dışı ... Limited Şirketi tarafından açılması gerektiği, davacı vekilinin vekaletnamesinde işbu şirketinin adının da yer almadığı görülmekle davacının davasında aktif husumetinin olmadığı kanaatine varılmakla davasının aktif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere; 1-Davacının davasının aktif husumet yokluğundan reddine, 2-Alınması gereken 615,40-TL karar ilam harcı dava açılırken başlangıçta peşin olarak alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 3-Yargılama giderlerinin davanın mahiyeti itibariyle davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, HMK madde 341 hükmü uyarınca KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/11/2025
Katip ... e-imzalıdır
Hakim ... e-imzalıdır