İlk Derece Mahkemesi 2025/439 E. 2025/413 K.

T.C.

İZMİR

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/439 ESAS

KARAR NO : 2025/413 KARAR

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 12/05/2025

KARAR TARİHİ : 13/05/2025

Mahkememizde görülen Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Türkiye ... Bankası Basmane/İZMİR şubesine ait, İzmir 24.09.2025 keşide yer ve tarihli 300.000,00 TL bedelli ... seri nolu ... hesap nolu ve Türkiye ... Bankası Basmane/İZMİR şubesine ait, İzmir 23.10.2025 keşide yeri ve tarihli 300.000,00 TL bedelli ... seri nolu ... hesap nolu, 2 adet çek, müvekkili tarafından aralarında ticari ilişki bulunan...san ve Tic.A.Ş.ne verilmek üzere keşide edildiğini, çeklerin müvekkilinin uhdesinde iken kaybolduğunu, tüm aramalara rağmen söz konusu çeklerin bulunamadığını, çeklerin müvekkilinin elindeyken kaybolduğunu veya çalındığını, çeklerin müvekkilinin yetkilisi tarafından imzalandıktan sonra lehtara verilmeden önce kaybolduğunu, müvekkilinin aynı zamanda çeklerin hamili olduğunu, çeklerin kötüniyetli 3.şahısların eline geçmesi durumunda müvekkili açısından telafisi mümkün olmayacak zarara sebebiyet verileceğinden, öncelikle dava konusu çeklere ilişkin ödeme yasağı konulmasını, açıkladığı sebeplerle; dava konusu, Türkiye ... Bankası Basmane/İZMİR şubesine ait, İzmir 24.09.2025 keşide yer ve tarihli 300.000,00 TL bedelli ... seri nolu ... hesap nolu ve Türkiye ... Bankası Basmane/İZMİR şubesine ait, İzmir 23.10.2025 keşide yeri ve tarihli 300.000,00 TL bedelli ... seri nolu ... hesap nolu, çekler ile ilgili ödeme yasağı konulmasına ve bu hususta ... Bankası Basmane Şubesine müzekkere yazılmasını, davanın kabulünü, Türkiye ... Bankası Basmane/İZMİR şubesine ait, İzmir 24.09.2025 keşide yer ve tarihli 300.000,00 TL bedelli ... seri nolu ... hesap nolu ve Türkiye ... Bankası Basmane/İZMİR şubesine ait, İzmir 23.10.2025 keşide yeri ve tarihli 300.000,00 TL bedelli ... seri nolu ... hesap nolu, 2 adet çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE:

Dava; 6102 Sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

6102 Sayılı TTK Madde 651- (1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.

6100 sy HMK nın 114(1) d ) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartıdır. Zayi nedeniyle çek iptali hamil tarafından açılması gerekir.

6102 Sayılı TTK.nun 651/2.maddesi gereğince çek iptal davası açma hakkı, çek hamiline tanınmış bir hak olup, eldeki davayı çek hesap sahibi yani söz konusu çekleri her an keşide etme ihtimali bulunan davacı açmıştır.

6100 sayılı HMK.nun 114.maddesine göre; tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartları arasında sayılmıştır.

6100 Sayılı HMK.nun 115.maddesine göre ise; açılan davada dava şartlarının var olup olmadığı mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacaktır.

Tüm bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde, 6102 Sayılı TTK da keşidecinin çek iptali davası açabileceğine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmadığı, davacının aktif husumet ehliyetinin iş bu dava yönünden gerçekleşmediği, dolayısıyla dava şartının da bulunmadığı anlaşılmakla, davanın aktif dava şartı yokluğundan HMK.nun 115.Maddesi gereğince usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hükmün tesisi gerekmiştir.

H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın aktif dava şartı yokluğundan HMK nın 114/1-d ve 115/2 maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,

2-Alınması gereken 615,40-TL harcın dava açılırken peşin olarak alındığı görüldüğünden, bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

3-Davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,

5-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,

Dair, tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.13/05/2025

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır