İlk Derece Mahkemesi 2025/177 E. 2026/422 K.

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/177 Esas KARAR NO : 2026/422 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 30/12/2024 KARAR TARİHİ : 08/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; . Müvekkile ait ve ---------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç ile davalı -------- Şirketi'ne ait ve -------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç 05/06/2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karışmış olup taraflar arasında tutulan kaza tespit tutanağında görüleceği üzere davalı yan meydana gelen davalı %100 kusurlu olduğunu ikrar ettiğini, söz konusu kaza nedeniyle müvekkile ait aracın onarım işlemlerine hemen başlanmış olup onarım süresince müvekkil aracını kullanamadığını, Müvekkilinin aracından mahrum kaldığını, kaza sebebiyle müvekkil aracında ortaya çıkan Kazanç Kaybı bedelinin tespiti bu konuda uzman bilirkişiler marifetiyle tespit edilebileceğinden Sayın Mahkemenizce bilirkişi incelemesi yaptırılmasını, araçlarda meydana gelen kazanç kaybı bedelinin belirsiz alacak olduğunu, kaza sebebiyle müvekkil aracında ortaya çıkan kazanç kaybının tespiti bu konuda uzman bilirkişiler marifetiyle tespit edilebileceğini, söz konusu aracın KDV Dahil 1 günlük rayiç bedeli ve aracın onarımı için gerekebilecek süre bilirkişi tarafından hesaplanmalı ve bu iki tutar çarpılarak kazanç kaybı bedeli hesap edilmesini, HMK 16. Madde gereğince zarar gören müvekkili adına, davalılara karşı fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL Kazanç Kaybı Bedeli'nin ( Belirsiz Alacak ) tazminini, dava sürecinde karşı tarafın mevcut durumunda bir değişiklik meydana gelmesi halinde müvekkil lehine hükmedilecek bir tazminatın tahsili zor ve imkansız hale gelebileceğinden HMK 389-399 maddeleri gereğince davalı adına kayıtlı ve dava konusu -------- plakalı araç üzerine dava kesinleşinceye kadar ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini, müvekkile ait ---------- plakalı araçta 05.06.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle oluşan kazanç kaybına ilişkin olarak şimdilik 100,00-TL Kazanç Kaybı Bedeli'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek kanuni faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalılar üzerinde bırakılmasına ve HMK 389-399 maddeleri gereğince davalı adına kayıtlı ---------- plakalı aracın üzerine dava kesinleşinceye kadar ihtiyati tedbir konulmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ---------- Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin aracın işleteni olmadığını, kaza dolayısıyla oluşan zarardan sorumlu olmadığnıı, 05.06.2023 tarihinde meydana gelen kazada -------- plakalı araç müvekkili şirketin mülkiyetinde olduğunu, müvekkili şirket yalnızca uzun süreli araç kiralama işini yaptığını, aracın işleteni -------- belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğüne araç kiralama sözleşmesi ile kiralandığını, davaya konu kaza, ---------- Belediyesi kendi çevre temizlik işinde araçları kullanırken meydana geldiğini, aracın sürücüsü de yine kendi çalışanı olup, kazaya sebep olan şoför müvekkil şirketin çalışanı olmadığını, müvekkili şirket yalnızca araç maliki olup başkaca hiçbir faaliyete katılmadığını, söz konusu aracın, müvekkil şirket tarafından ---------- Belediyesi'ne 30.09.2019 tarihli İKN ile “Çöp Toplama, Nakli ve Kent Temizliği Hizmetinde Kullanılmak Üzere Araç Kiralanması Hizmeti Alımına Ait Sözleşme” hizmet sözleşmesi ile verildiğini, ---------- plakalı araç 12.09.2014 tarihli araç teslim tutanağı ile ---------- Belediyesi'ne teslim edildiğini, işleten sıfatının -------- belediyesinde olduğunu, bu sebeple davanın işleten ---------- Belediyesine ihbarını, davanın husumet nedeniyle reddini, her ne kadar davacı vekili tarafından --------- kusurlu hareketleri sonucu kaza olayının meydana geldiği beyan edilse de sürücünün kusurunun bilirkişi marifeti ile tespiti gerektiğini, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, davanın -------- Belediyesine ihbarına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı İhbar olunan ---------- Belediye vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığını, davacının talep ettiği ikame araç bedeli belirlenebilir nitelikte bir alacak türü olduğundan davanın belirsiz alacak davası olarak açılması mümkün değildir ve belirlenebilir tüm alacaklar yönünden hukuki yarar yokluğu sebebiyle davanın usulden reddini, araçların kaskosu bulunup bulunmadığının araştırılarak kasko poliçesine ikame araç dahil olup olmadığı araştırılmasını, dava konusu kazaya ilişkin dosyaya sunulmuş olan fotoğraflar UYAP ortamından incelenmiş olup fotoğraflar incelendiğinde olay örgüsünün kaza tespit tutanağı ile uyuşmadığının anlaşıldığını, tutanakta davalı----------- davacının aracına çarptığı beyan edilmişse de kaza fotoğraflarında --------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç hiç gözükmemekte; davacının ----------- plakalı aracında meydana geldiği hasarın da bir başka aracın çarpmasından değil aracın kaldırıma çarpmasından kaynaklandığı anlaşıldığını, ihbar müessesi uyarınca tebliğ edilen dilekçe içeriğine itiraz etmekle birlikte Mahkemece müvekkile ihbar edilen davaya müdahil olarak katılma talebimizin bulunmadığını, ihbar olunan aleyhine hüküm kurulamayacağını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Huzurdaki dava, Trafik kazasından kaynaklı aracın hasarlanması sebebiyle oluşan kazanç kaybı istemi davasıdır. Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanağı dosyaya sunulmuştur.Mahkememizce işbu dosyada, makine mühendisi bilirkişi raporu dosya arasına alınmıştır. Bilirkişi tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda özetle; 3- İNCELEME, ANALİZ VE DEĞERLENDİRMELER: SBM BELGELERİ’ NİN İNCELENMESİ: Sayın mahkemece dosyaya temin edilen SİGORTA BİLGİ VE GÖZETİM MERKEZİ’ nin bila tarihli, 215931 sayılı yazısına göre; --------- plakalı aracın, 05.06.2023 tarihinde (olay) davacı şirkete ait olarak dava dışı -------- ŞİRKETİ’ ne KASKO sigortalı, dava dışı --------- ŞİRKETİ’ ne ZMM sigortalı olduğu, ----------- plakalı aracın 05.06.2023 tarihinde (olay) davalı ---------ŞTİ.’ ne ait olarak dava dışı ------- şirketine KASKO, dava dışı --------- şirketine ZMM sigortalı olduğu, SBM Kaza Tespit Tutanağında, --------- plakalı aracın kaza olayında %100 kusurlu olduğu, Dava konusu alacağı oluşturan --------- plakalı araçla ilgili ----------ŞTİ. firmasına ait 26.07.2023 tarihli hasar ekspertiz raporunda “aracın -------- model, ---------- tipte, 57.845 km de, onarım için belirlenen parça ve işçilik bedelinin 41.225,00TL tutarda olarak, 10 iş gün sürede onarımın gerçekleşebileceği, belirlenmiştir. HİZMET ALIM SÖZLEŞMESİNİN İNCELENMESİ: Davalı --------- ŞTİ. tarafından dosyaya sunulan 30.09.2019 tarihli sözleşmenin , Çöp Toplama, Nakli ve Kent Temizliği Hizmetinde Kullanılmak üzere Araç Kiralanması “HİZMETİ ALIMINA AİT SÖZLEŞME TASARISI” olarak, taraflarının --------- BELEDİYESİ TEMİZLİK İŞLERİ MÜDÜRLÜĞÜ ile diğer tarafta --------- ŞİRKETİ olduğu, İşe başlama tarihi 01.10.2019; işi bitirme tarihi 30.09.2022 olarak 12.09.2014 tarihli ARAÇ TESLİM TUTANAĞI’ na göre ---------- plakalı çöp toplama aracının (çöp kamyonu), sürücü ---------- tarafından teslim alındığı belirlenmiştir. A- KUSUR YÖNÜNDEN MADDİ HASARLI TRAFİK KAZA TUTANAĞININ İNCELENMESİ: Taraflarca düzenlenen “MADDİ HASARLI TRAFİK KAZASI” na ait tutanak aşağıda verilmekle birlikte; a) Kazanın Meydana Geldiği Tarih ve Saat: 05.06.2023, Saat: 09.50 b) Kazanın Meydana Geldiği Yer:--------- İlçesi, --------- Mahallesi, ---------- Caddesi. Belirlenebilen Mahal Özellikleri; Tutanakta olay mahalli kavşağın hangi sokak/cadde olduğuna dair bir bilginin bulunmadığı anlaşılmakla; Kaza olayı ile ilgili sürücü görüşlerinde; --------- plakalı araç (A ARACI) sürücüsü --------- beyanında “----------- mahallesinde seyir halinde giderken, yan yoldan çıkan -------- plakalı araç aniden önüme çıktı ve bana çarptı” olarak beyan ettiği, -------- plakalı araç sürücüsü --------- beyanında “-------- mahallesinde yan yoldan çıkarken solumdaki aracı göremeyip çıktım, aracımla ---------- plakalı araca çarptım” olarak belirtikleri anlaşılmakla tutanakta olay mahalli ile ilgili sadece --------- Caddesi bilgisi bulunmakla birlikte kavşak noktası tam olarak belirtilmediğinden --------- Caddesinin konumuna ait uydu görüntüsü aşağıda verilmiştir. Dosya kapsamında kazanın ve kusurun anlaşılmasına katkıda bulunur nitelikte başkaca bir bilgi ve tespitin bulunmadığı görülmüş; Yukarıda irdelenen tespitler ışığında kusur durumu aşağıda değerlendirilmiştir. Kaza mahalli meskûn mahal içinde, yolda çalışma olmamakla birlikte ana yol-tali yol niteliğinde olarak cadde-sokak kavşak özelliğinde olduğu anlaşılmaktadır. Kaza olayının; --------- plakalı araç ana yolda seyir hâlindeyken, tali yoldan çıkan --------- plakalı aracın çarpması sonucu gerçekleştiği belirgin olup kroki üzerinde, araç A’nın sağ ön kısmına darbe alarak gerçekleştiği görülmektedir. Dosya kapsamında yapılan inceleme, taraf beyanları, kaza tespit tutanağı ve mevcut deliller birlikte değerlendirildiğinde; -------- plakalı araç sürücüsü -------; otomobili ile ana yol üzerinde kendi şeridinde ve istikametinde seyir halinde olup geçiş üstünlüğüne sahip olarak ara sokaktan (tali yoldan) çıkarak yola giren diğer aracın kendisine çarpması sonucu kazanın gerçekleştiği belirgin olup kaza oluşumuna herhangi bir aktif eylemi ile katkısının bulunmadığından atfı kabil bir kusurunun bulunmadığı,-------- plakalı araç (B ARACI) sürücüsü ---------; sevk ve idaresinde olan çöp kamyonu ile tali yolda seyir halinde olup anayola çıkmak istediği esnada, dikkatsiz ve dalgınlık sonucu anayolda seyir halinde olan aracın önüne çıkarak çarptığı belirgin olup, kendi beyanında da “---------- mahallesinde yan yoldan çıkarken solumdaki aracı göremeyip çıktım, aracımla -------- plakalı araca çarptım” olarak belirttiği anlaşılmakla 2918 sayılı KTK’ nun 57/b-5 ve 52/a-b maddelerini ihlal ettiği, sürücülerin göstermesi gereken en basit dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği, yola giriş yaparken dikkatli ve müteyakkız olması gerekirken, aksine davranışlarla dikkat ve özen yükümlülüklerini yerine getirmeyip, kontrolsüz hareketle frenleme yapamadığı, aracını mevcut şartlara, kendi gidiş yolunda tutma ve durdurma becerisi gösteremeyerek harici bir neden yok iken normal istikametinde giden araca çarpmak sureti ile “Tedbirsizlik Dikkatsizlik” ve yine; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun: “Kavşaklarda geçiş hakkı: Madde 57 – Kavşaklarda aşağıdaki kurallar uygulanır. A) Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkân vermek zorundadırlar. B) Trafik zabıtası veya trafik işaret levhası veya ışıklı trafik işaret cihazları bulunmayan kavşaklarda; 5. Tali yoldan anayola çıkan sürücüler anayoldan gelen araçlara, Geçiş hakkını vermek zorundadırlar. Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller: Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında; l) Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma, hallerinde asli kusurlu sayılırlar” Hususunda ihlallerle, 84/h (Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama hallerinde asli kusurlu sayılırlar) maddesi uyarınca Asli ve Tam olarak % 100 (YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLUDUR. Keza kaza olayı sonrası SBM idaresi tarafından yapılan kusur analizinde --------- plakalı araç sürücüsünün asli ve tek kusurlu olduğu belirlenmiş olyp tutanak aşağıda verilmiştir. Dava konusu alacağı oluşturan ---------- plakalı aracın hasarlarına ilişkin ekspertiz raporu bulunmakla birlikte onarıma ait fatura, servis giriş-çıkış belgelerinin bulunmadığı belirlenmiş olup kaza tarihi sonrası ikame araç gerekliliği ile onarım süresi ve zararın tespiti, mevcut ekspertiz raporu ve piyasa verilerine göre takdiren değerlendirmeler yapılması gerçeğiyle, ekspertiz raporu ve hasarlı görüntüler aşağıda verilmiştir. Dava konusu araçla ilgili düzenlenen ekspertiz raporu ve onarım görüntüleri incelendiğinde, hasarlı aksamların aracın sol ön kısmı olarak kazanın oluş şekli ile uyumlu olduğu, hasarlı parçaların çamurluk, turbo, su fıskiye motor, sis far, viraj demiri, ön tampon ve aksesuarları, korna, motor alt muhafaza vb. olduğu, bu parçaların hafif hasar niteliğinde, demontaj-montaj ve mekanik işlemleri kapsadığı belirlenmiştir. Ekspertiz raporunda onarım 10 iş günü olarak belirtilmiş ise de basit montaj ve boya işlemleri nedeniyle daha kısa sürede tamamlanacak durumdadır. Aracın onarımının, ekspertiz başvuru ve atanma, rapor tanzimi, mevcut hasarlı parçaların temini, araç sökümü, montaj, boya, trim işlemlerinin azami 7 iş gününde tamamlanacağı kanaatiyle; 2023 yılı Haziran ayı fiyat düzeyiyle ortalama 720 TL/gün den, (7x720=) 5.040TL tutarda araç yoksunluğu zararı oluşacağı kanaati oluşmuştur. İhbar olunan belediye vekili, beyanında “kasko poliçe kapsamında, ikame araç teminatının bulunup bulunmadığı” hususu ile ilgili dosya da bir belge bulunmadığından tarafımca değerlendirme yapılamayacağı sayın hakimliğin takdirlerine arz olunmuştur. 4- SONUÇ: Tarafların iddia ve savunmaları, HMK 222 mad. ve TTK. Hükümlerine göre, uyuşmazlığa konu üzerinde bilirkişi sıfatıyla, dava dosyasına mübrez belgeler ile "takdiri delil" niteliğini haiz davacı kayıtları ve dayanağı belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; Kaza olayında, ---------- plakalı araç sürücüsü --------- %100 oranda asli ve tek kusurlu olduğu, başkaca da kusurlu bulunmadığı, Dava konusu alacağı oluşturan ---------- plakalı aracın hasarlar nedeniyle oluşan araç yoksunluğu zararı 5.040TL tutarda zarardan davalı tarafların sorumlu olacağı bildirilmiştir.Mahkememiz tarafından dosyada bulunan bilgi ve belgeler incelenmiş olup; davanın, trafik kazasından kaynaklı davacının aracının hasarlanması sebebiyle oluşan kazanç kaybı istemine ilişkin olduğu, davacıya ait ve --------- sevk ve idaresindeki ---------- plakalı araç ile davalı -------- Şirketi'ne ait ve ---------- sevk ve idaresindeki -------- plakalı araç 05/06/2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karışmış oldukları, ---------- plakalı araç sürücüsü ---------- %100 oranda asli ve tek kusurlu olduğu, başkaca da kusurlu bulunmadığı, Dava konusu alacağı oluşturan --------- plakalı aracın hasarlar nedeniyle oluşan kazanç kaybı tutarının 5.040,00-TL olacağı, davalı --------- şirketine 19/09/2025 tarihli celsede uzun dönem kiralamaya ilişkin tüm bilgi ve belgelerin sunulması için ihtarlı kesin süre verildiği, davalı--------- vekilince sunulan sözleşmenin 01/10/2019-30/09/2022 tarihlerini kapsaması, bu tarihten sonra sözleşmenin devam ettiğine dair evrak, bilgi ve belge sunulmaması ve kazanın bu tarihlerden sonra 05/06/2023 tarihinde gerçekleşmesi sebebiyle davalı --------- vekilinin aracı uzun süre kiraladıklarından bahisle işleten sıfatlarının bulunmadığı yönündeki iddialarının yerinde görülmediği, davalıların sürücü ve işleten olarak sorumlu oldukları, davalılardan kaza tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği, dava dilekçesi ile yasal faiz talep edildiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davanın KABULÜ İLE, 5.040,00 TL kazanç kaybı bedelinin 05/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, 4-Karar ve ilâm harcı olan 732,00-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL harcın ve 85,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 219,40-TL harcın davalılardan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 5-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) Maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 Maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca --------- bütçesinden ödenen 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı şirket yönünden zorunlu olması sebebiyle davalı ---------- Şirketi 'nden tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 6-Davacı tarafça yapılan 10.788,50 TL yargılama gideri, 427,60 TL peşin harç ve 85,00 TL tamamlama harcı toplamı 11.301,10-TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, 7-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 5.040,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, 8-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK Madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekili (e-duruşma), davalı vekilinin ve davalı ---------- yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı. 08/05/2026