İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/1111 E. 2026/631 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/1111
- Karar No
- 2026/631
- Karar Tarihi
T.C. Ankara Batı 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/1111 Esas - 2026/631 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A Yargılama Yapmaya Ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA BATI 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/1111 KARAR NO: 2026/631
HAKİM : KATİP :
DAVACI : VEKİLİ : DAVALI :
VEKİLLERİ: DAVALI : VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 25/11/2025 KARAR TARİHİ : 08/09/2026 G.K. YAZIM TARİHİ : 22/09/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; 22.09.2025 tarihinde Ankara ili Etimesgut ilçesinde davalı ...... sevk ve idaresindeki ..... plakalı aracın, müvekkiline ait ..... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada davalı sürücünün %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin hiçbir kusurunun bulunmadığını, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, aracın hasar onarım bedeli için toplam 456.000,00 TL harcama yapıldığını, sigorta şirketi tarafından yapılan 400.000,00 TL ödemenin mahsubu ile bakiye hasar onarım bedelinin tahsilinin gerektiğini, müvekkilinin aracının serviste kaldığı 22.09.2025 ile 10.10.2025 tarihleri arasında aracı kullanamadığını, bu durumun iş ve özel yaşantısında zorluk yarattığını, araç mahrumiyet bedelinin tazmininin gerektiğini, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası açtıklarını, zararın tam tespiti mümkün olmadığından şimdilik 56.500,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsilini istediklerini, araç mahrumiyet bedeli dışındaki alacak kalemleri bakımından davalıların müşterek ve müteselsil sorumluluğunun bulunduğunu, dava sürecinde tazminatın tahsilinin zorlaşmaması adına İcra ve İflas Kanunu'nun 257. ve devamı maddeleri gereğince davalı.... adına kayıtlı ..... plakalı araç üzerine ihtiyati tedbir konulmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ..... Sigorta A.Ş. vekili, cevap dilekçesinde özetle; dava konusu trafik kazasının 22.09.2025 tarihinde meydana geldiğini, 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, bu nedenle davanın zamanaşımı sebebiyle reddedilmesi gerektiğini,..... plakalı aracın kaza tarihi itibarıyla müvekkil şirket nezdinde sigortalı olduğunu, poliçe limitlerinin araç başına 300.000,00-TL ve ihtiyari mali mesuliyet teminatının 100.000,00-TL olduğunu, davacının kasko sigortacısı ...... Sigorta'ya toplam 400.000,00-TL ödeme yapıldığını, teminat limitlerinin tükendiğini, bu sebeple değer kaybı talebinin karşılanmasının mümkün olmadığını, sigorta şirketinin yalnızca sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, değer kaybı hesabının aracın marka, model, yaş, kilometre ve geçmiş hasar kayıtları gibi kriterler gözetilerek uzman bilirkişi tarafından yapılması gerektiğini, araç mahrumiyet bedeli ve kazanç kaybı gibi dolaylı zararların 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 92. maddesi gereği teminat dışı olduğunu, davacının ticari avans faizi talebinin haksız olduğunu, sigorta şirketinin ancak usulüne uygun başvuru veya dava tarihinden itibaren temerrüde düşebileceğini belirterek davanın reddini, araç geçmiş hasar kayıtlarının SBM'den celbini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar ...... ve.... vekili, cevap dilekçesinde özetle; müvekkili.....'in 22.09.2025 tarihinde ..... plakalı araçla karıştığı trafik kazasında SBM tarafından belirlenen %100 kusur oranının kazanın oluş şekli ve delillerle bağdaşmadığını, müvekkilinin kavşak geçişini tamamlamak üzereyken.... plakalı aracın aşırı süratle gelerek müvekkilinin aracına sağ arka kısımdan çarptığını, kaza tespit tutanağında karşı tarafın çarpma beyanının bulunduğunu, olay yeri fotoğraflarında müvekkilinin aracının 30-40 metre savrulmasının hızın karşı tarafta olduğunu kanıtladığını, karşı tarafın yaya geçidi işaretlerine rağmen fren yapmadan kavşağa girdiğini, bu nedenle asli kusurlu tarafın ..... plakalı araç olduğunu, ..... İl Emniyet Müdürlüğü ile belediyelerden KGYS ve trafik izleme kamera kayıtlarının celbinin gerektiğini, davacının değer kaybı taleplerinin fahiş olduğunu ve plastik veya mekanik aksam değişimlerinin değer kaybı oluşturmayacağını, aracın geçmiş TRAMER kayıtlarının incelenmesi gerektiğini, sunulan adi servis evrakının hukuki değerinin bulunmadığını, davacının sigorta şirketine başvurmayarak zararı azaltma borcuna aykırı davrandığını, araç mahrumiyet bedeli hesaplanırken fiili süre yerine objektif onarım süresinin esas alınması gerektiğini, davacının ikame araç kullanıp kullanmadığının denetlenmesi gerektiğini, İİK m. 257 şartları oluşmadığından ihtiyati tedbir talebinin yerinde olmadığını belirterek davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir. TOPLANAN DELİLLER: -Davaya konu araçlara ve varsa davaya konu kazaya ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesi için Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazı yazılmış ve cevabi yazı dosya arasına alınmıştır. -Dava konusu araçların tescil bilgileri sistem üzerinden çıkartılarak dosya arasına alınmıştır. -Sigorta Şirketine yazı yazılarak davaya konu kazaya ilişkin hasar dosyası dosyamız arasına alınmıştır. -Davaya konu olayda kusur oranının tespiti ve talep edilen tazminatların hesabı için dosya bilirkişiye gönderilmiş, tanzim edilen rapor dosya arasına alınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davaya konu uyuşmazlık davalı .....' e ait davalı ..... 'in sürücüsü olduğu ve diğer davalı sigorta şirketinin ZMMS ile sigortaladığı ..... plakalı aracın davacıya ait dava dışı .....' in kullanımındaki ...... plakalı araç ile çarpışması sonucu meydana gelen kazadan kaynaklı davacı aracında oluşan hasar bedelinin, değer kaybının ve araç mahrumiyet bedelinin tespiti noktasında toplanmaktadır.
Tarafların Kusur Durumu; Mahkememizce meydana gelen kazada kusur oranının belirlenmesi için dosya Adli Trafik Uzmanlığı da bulunan Makine Mühendisi Bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen 05/05/2026 tarihli raporda, " ..... plakalı araç sürücüsü ......’in dava konusu kazanın meydana gelmesinde %80 oranında kusurlu olduğu, ...... plakalı aracın dava dışı sürücüsü......’in dava konusu kazanın meydana gelmesinde %20 oranında kusurlu olduğu, "şeklinde görüş ve kanaatlerinin bildirilmiş olduğu görülmüştür. .Hasar Bedeli Yönünden Değerlendirmeler; TBK'nın 49. maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. KTK'nın 85/son maddesi kapsamında, araç işleteni de, sürücüsünün kusuru ile verdiği zararlardan kendi zararı gibi sorumlu olduğundan, zarar görenin zararının giderilmesinden sorumludur. Geniş anlamda zararı; "bir kişinin mal varlığında veya şahıs varlığında iradesi dışında meydana gelen eksilme" olarak tanımlamak mümkündür. (Prof. Dr. Fikret Eren, Borçlar Hukuk Genel Hükümler sy. 589, 2020 ) Mal varlığında meydana gelen eksilme ise maddi zarar olarak tanımlanmaktadır. Haksız fiil neticesinde ortaya çıkan her türlü ekonomik eksilme ve kayıp zarar kapsamına girer. Zarar gören, zarar sorumlusundan karşılanmasını talep edebilir. Davaya konu olayın meydana gelmesinde davacının kusur oranı da göz önünde bulundurularak, kaza nedeniyle söz konusu araçta meydana gelen zarar nedeniyle davacı tarafından katlanılan bedelin kanunun açık hükmü gereği davalı tarafından ve onun ZMMS şirketi tarafından karşılanması gerekmektedir. Söz konusu zararın hesaplanmasında aracın tamiri için gereken tutar serbest piyasa koşullarına göre değerlendirilmiş, hesaplamanın bu yönüyle yüksek yargı kararlarında aranan şartları taşıdığı, tarafların ve mahkememizin denetimine açık, hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmüştür. Bilirkişi tarafından yukarıda belirtilen ilkeler çerçevesinde davaya konu kaza ile ilgili olarak davacının aracında 398.000,00 TL hasar meydana geldiği tespit edilmiştir. Davacı vekili tarafından dava dilekçesinde davalı sigorta şirketinin 400.000,00 TL ödeme yaptığı belirtilmiş olup davalı sigorta şirketi de bu ödemeyi teyit etmiş ve ödeme belgelerini müzekkere cevabında mahkememize sunmuştur. Dolayısı ile davacının tüm dosya kapsamında karşılanmayan bir hasar bedeli alacağı bulunmamakta olup, ödeme tarihlerinin dava tarihinden önce olduğu anlaşılmakla bu taleplerin reddine karar verilmiştir. Değer Kaybı Yönünden Değerlendirmeler; Davaya konu uyuşmazlık konularından biri değer kaybı bedelinin tahsiline ilişkindir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ve varsa daha önceki kaza/hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmak suretiyle tespit edilir. Dosyanın değer kaybının tespiti ve miktarının hesaplanması yönünden Makine Mühendisi bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir. Anılan raporun incelenmesinde; araçta oluşan değer kaybı bedelinin ise Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları doğrultusunda; fotoğraflar, kaza tespit tutanağı, faturalar sigorta ekspertiz dosyası ve tüm belgeler incelenerek, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği, varsa daha önceki kazaları da nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine uygun olarak hesaplandığı, taleple bağlı kalınarak kaza tarihi itibariyle değer kaybı bedelinin 150.000,00-TL olduğu tespit edilmiş, kusur oranına göre davacının talep edebileceği tutarın 120.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Kaza tarihi itibari ile davalı sigorta şirketinin araç başı sorumluluk limiti 300.000,00 TL olup sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olduğundan ve poliçe limiti tüketildiğinden davalı sigorta şirketine yöneltilen değer kaybı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Diğer davalıların sorumlulukları kusurları oranında devam etmekte olduğundan sigorta şirketi dışındaki davalılar yönünden talebin kusur oranında kısmen kabulüne kara vermek gerekmiştir.
Araç Mahrumiyet Bedeli Yönünden Değerlendirmeler; Davacı, kaza neticesinde, aracın hasarlandığını ve kullanılamadığını kanıtlanması durumunda, aracın makul onarım süresince kullanılamaması nedeniyle oluşan araç mahrumiyet zararlarını talep edebilir. Davacıdan ayrıca bu dönem için araç kiraladığına yönelik belge sunması istenemez, mahkemece bilirkişiden alınacak rapor ile aracın makul onarım süresini tespit ederek, bu süre zarfında araç mahrumiyeti nedeniyle uğrayacağı zararın tespit edilmesi gerekir. (Ankara BAM 35. HD. 2023/1274E, 2023/1679 K sayılı ilamı) Bu kapsamda, meydana gelen trafik kazası neticesinde, kaza yapan aracın onarım süresince kullanılamaması nedeniyle araç malikinin uğradığı kayıplar da, zarar niteliğinde olduğundan, zarara neden olan veya eylemlerinden sorumlu olanlardan talep edilebilir. Ancak bu sürenin belirlenmesi malzeme bekleme süresi, sigortanın bir kısım yazışmalar nedeniyle meydana gelen gecikmeleri kapsamamaktadır. Bu süre aracın makul olarak onarılması gereken süre ne ise onun üzerinden belirlenir. TBK'nın 49. maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. KTK'nın 85/son maddesi kapsamında, araç işleteni de, sürücüsünün kusuru ile verdiği zararlardan kendi zararı gibi sorumlu olduğundan, zarar görenin zararının giderilmesinde, sorumludur. Geniş anlamda zararı; "bir kişinin mal varlığında veya şahıs varlığında iradesi dışında meydana gelen eksilme" olarak tanımlamak mümkündür. (Prof. Dr. Fikret Eren, Borçlar Hukuk Genel Hükümler sy. 589, 2020) Mal varlığında meydana gelen eksilme ise maddi zarar olarak tanımlanmaktadır. Haksız fiil neticesinde ortaya çıkan her türlü ekonomik eksilme ve kayıp zarar kapsamına girer. Zarar gören, zarar sorumlusundan karşılanmasını talep edebilir. Davacı vekilinin araç mahrumiyetine ilişkin tazminat talebi yönünden ise; Makine Mühendisi Bilirkişi tarafından yapılan değerlendirmelerde, bilirkişi tarafından araçtaki hasarların giderilmesi için gerekli makul sürenin 20 gün olacağı yönünde kanaat bildirildiği görülmüş, davaya konu araçla muadil aracın günlük kiralama bedeli üzerinden araç mahrumiyet bedeli 41.800,00 TL olarak belirlenmiş, davalıların kusuruna karşılık gelen kısmın 33.440,00 TL olduğu hesaplanmış, dolaylı zarar olan araçtan mahrum kalınan süre için belirlenen bu miktarın sadece davalı araç malikinden ve sürücüsünden kusurları oranında tahsiline karar vermek gerekmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dosyada aldırılan bilirkişi raporunun tarafların ve mahkememizin denetimine açık, bilimsel verilere uygun, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmekle işbu rapor hükme esas alınmış, ispatlanamayan hasar bedeline yönelik talebin reddine, Sigorta Şirketinin poliçe teminat limiti tükendiğinden değer kaybına yönelik talebin sigorta şirket yönünden reddine, diğer davalılar yönünden değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeline ilişkin taleplerinin kusurları oranında kısmen kabulüne karar verilmiş, davaya konu araç hususi kullanıma tahsis edilmiş olup, ticari olmadığından kaza tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca; Davanın KISMEN KABULÜ İLE; 1-Hasar Bedeline yönelik talebin REDDİNE, 2-Değer Kaybına Yönelik talebin kısmen Kabulü ile, - Davalı Sigorta Şirketince teminat limiti tüketildiğinden davalı ...... Sigorta Yönünden talebin REDDİNE,
- 120.000,00 TL Değer kaybı bedelinin kaza tarihi olan 22/09/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..... ve ......' ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE 2-33.440,00 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan 22/09/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ...... ve .......' ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 3-Alınması gereken 10.481,49-TL harçtan dava açılırken peşin olarak alınan 964,88-TL ve ıslah ile alınan 3.267,00-TL olmak üzere toplam 4.231,88-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.249,61 TL harcın davalılar .... ve ...... 'ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 4-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 6.249,61 TL harç ile 615,40 TL başvurma harcı olmak üzere 6.865,01 TL' nin davalılar ...... ve .....'ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesaplanan ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ..... ve .....'ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Davalılar .... ve...... kendilerini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara eşit oranda verilmesine, 7-Davalı...... Sigorta A.Ş. kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara eşit oranda verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 10.076,80 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre 6.238,02 TL' sinin davalılar .... ve....'ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 9-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE, 10-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 4.700,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.08/09/2026
Katip .... e-imza Hakim ....e-imza