İlk Derece Mahkemesi 2024/90 E. 2026/297 K.

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/90 KARAR NO : 2026/297

DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 06/02/2024 KARAR TARİHİ : 27/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilin maliki ve sürücüsü olduğu ---- Plakalı araçla, 09.11.2023 tarihinde --- İli, ---- İlçesi, ----Mahallesinde kurallara uygun bir şekilde seyir halindeyken, maliki ve sürücüsü ---- olan ----- Plakalı araç, müvekkilin aracına çarparak tam kusurlu maddi hasarlı trafik kazasına sebep olduğunu, oluşan bu kaza sonucunda taraflarca kaza tespit tutanağı tutulmuş olup tutulan bu tutanakta karşı yan araç sürücüsü kazanın yukarıda belirttiğimiz gibi gerçekleştiğini beyan ve imza ettiğini, kaza neticesinde müvekkilin aracının ana aksamları değişmiş, kaporta işçiliği ve boya işçiliği yapılmış olup, müvekkilimizin aracında 54.550,36 TL maddi hasar meydana gelmiştir. Müvekkilin aracı ---- Model, kilometresi de kaza tarihinde çok düşük olup, doğal olarak bu kazalı aracını kaza görmemiş gerçek değerinden daha düşük fiyatla satacağını, karşı tarafın aracı ---- tarafından ----nolu poliçe ile sigortalandığını,-- 19.12.2023 tarihinde değer kaybı talebi için ---- üzerinden başvuruda bulunulmuş olup, başvurumuz aynı gün sigorta şirketine tebliğ edilmiş ancak yasal süresi içerisinde herhangi bir ödemede bulunulmadığını, davadan önce yasa gereği tarafımızca arabulucuya başvurulmuş olup taraflarca bu süreçte görüşmeler telekonferans yoluyla yapılmış ve anlaşma sağlanamadığını, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; şimdilik müvekkilin aracında meydana gelen 50 TL değer kaybının davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle beraber tahsili ile her türlü yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına, ayrıca davadan önce arabuluculuk sürecinde müvekkil kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücretinin de karşı yandan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde belirtilen ----- plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde 09.11.2023 tarihini kapsayan sigorta poliçesi tespit edilmemiştir. Dava dilekçesinde belirtilen---- nolu ve 17.03.2023/2024 vadeli sigortalısı ----- olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesinde sigortalı araç plaka no "----" olduğu görüldüğünü, ----- nolu KMA ZMMS poliçesine ilişkin müvekkil şirket nezdinde düzenlenmiş herhangi bir zeyilname de tespit edilmediğini, işbu davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceğinden yargılamanın ilerleyen aşamasında davacı tarafça davanın ıslah edilmesi halinde ıslah edilen kısım bakımından 2 yıllık zamanaşımının dolması söz konusu ise iş bu kısma ilişkin talebin zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası ek 6. maddesi gereğince müvekkil şirkete başvuru yapılması esnasında davacı tarafça ibrazı zorunlu olan belgeler dosyaya ibraz edilmediğini, değer kaybının tespitine ilişkin gerekli değerlendirmelerin yapılabilmesi için hasar ve onarım gören parça bilgilerinin önem arz ettiği izahtan varestedir. Davacı yan tarafından müvekkil şirkete zorunlu evraklar ile başvuruda bulunulmadığı dikkate alınarak davanın başkaca araştırmaya gerek kalmaksızın usulden reddi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru oranında olduğunu, yasal düzenlemeler ve Yargıtay Kararları gereğince; Değer kaybı zararının hesabında, Araç Rayiç Değeri, Araç Kilometresi, araçta yapılan işlemler (kaynaklı ana parçalarda değişim, kaynaklı ana parçalarda düzeltme, tavan sacı düzeltme, orta direk düzeltme, arka panel düzeltme, havuz sacı düzeltme, arka çamurluk düzeltme, marşpiyel düzeltme, kaynak yapılan kaporta aksamı, düzeltme yapılan kaporta aksamı, değişen kaporta aksamı, boya uygulanan aksam), onarım kat sayısı ayrıntılı değerlendirilerek değer kaybına etkisi belirlenmesini, temerrüt tarihinden itibaren avans faizi talebi yasal düzenlemeye aykırı olduğunu, davacı tarafından arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücreti talebinin reddi gerektiğini, açıklanan nedenlerle; Karşı tarafın haksız ve yersiz davasının reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılması yönünde karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Huzurdaki dava, Trafik kazasından kaynaklı olarak davacının aracında meydana gelen değer kaybının tazmini ve arabuluculuk vekalet ücreti davasıdır.Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanağı dosyaya sunulmuştur. Mahkememizce işbu dosyada, makine mühendisi bilirkişi raporu dosya arasına alınmıştır. Bilirkişi tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda özetle; 3- ANALİZ, İNCELEME VE DEĞERLENDİRMELER: Taraflar arasında 09.11.2023 tarihli, MADDİ HASARLI TRAFİK KAZASI TESPİT TUTANAĞI düzenlenmiş olup, tutanağın sürücü görüşlerinde;---- plakalı araç sürücüsü/davacı ----- beyanında “Seyir halinde iken trafik lambasında kırmızı ışık yanması nedeniyle durdum, bu esnada arkadan gelen motor bana çarptı” olarak, diğer ----- plakalı motosiklet sürücüsü/davalı sigorta şirketine sigortalı ---- beyanında “seyir halinde giderken öndeki aracın durduğunu göremedim, sağa doğru geçmeye çalıştım, ama mesafem yetmedi kurtaramadım” olarak beyan etmiş olup kaza krokisi aşağıda görülmektedir. Dosya kapsamında kaza ve kusurun anlaşılmasına katkıda bulunur nitelikte başkaca bir bilgi ve tespitin bulunmadığı görülmüş; kaza olayı sonrası----plakalı araç sürücüsü----- beyanında “seyir halinde giderken öndeki aracın durduğunu göremedim, sağa doğru geçmeye çalıştım, ama mesafem yetmedi kurtaramadım” olarak beyan ettiği belirgin olup 2918 satılı KTK’ nun 84/d maddesine göre “sürücüler; arkadan çarpma hallerinde asli kusurlu sayılrlar” %100 oranda asli ve tek kusurlu olduğu aşikardır. SBM BELGELERİ: Sayın mahkemece, dava dosyasına temin edilen --- Birliği’ nin bila tarihli, ---- sayılı belge ve eklerinde; ----- plakalı aracın, kaza tarihinde dava dışı--- şirketine ZMM trafik sigortalı olduğu, daha önce kaza geçirmediği, ----- plakalı araçla ilgili plaka üzerinden yapılan sorgulamada bir bilginin bulunmadığı, belirlenmiştir. Davacı tarafa ait ---- plakalı araçla ilgili ---- isimli ekspertize ait 13.12.2023 tarihli raporda “aracın --- model, ----- marka, ------ tipte olarak km’ sinin 7.655 olduğu, araç piyasa değeri 1.500.000,00TL, oluşan hasarların onarımın işçilik dâhil 45.458,62TL tutarda olacağı” belirlenmiş olup aracın hasarlı durumundaki görüntülerinin mevcut olduğu anlaşılmıştır. ONARIM FATURASI: Dosyada mevcut, davacı tarafa ait ---- plakalı araçla ilgil--- firmasına ait 28.11.2023 tarih, ----- nolu faturanın “aracın hasarlı parçalarının onarımının işçilik, KDV dâhil toplam 54.550,36TL tutarda” olarak, davacı ---- adına düzenlendiği belirlenmiş olup aracın onarım durumundaki görüntülerinin mevcut olmadığı anlaşılmıştır. SİGORTA POLİÇESİ: Dosyada mevcut, davalı sigorta şirketi tarafından sunulan ---nolu ZMM poliçesinin ----plakalı (kazaya karışan ---) motosikletin ------ adına 17.03.2023/2024 vadeli olduğu, poliçe numarasının kaza tutanağı ile örtüştüğü ancak motosiklet markasının tutanakta ----, poliçede -----) olarak belirtildiği anlaşılmıştır. Dosya kapsamında alacak miktarının belirlenmesine katkıda bulunur nitelikte başkaca bir bilgi ve tespitin bulunmadığı görülmüş; Yukarıda irdelenen tespitler değer kaybı zararının anlaşılmasına yeterli bulunarak aşağıda değerlendirilmiştir. Dava konusu alacağı oluşturan ----- plakalı araç ile ilgili düzenlenen SBM ekspertiz raporunda belirtilen parça ve işçilik listesi aşağıda verilmiştir. Trafik kazası ile araçlarda meydana gelen hasar, yetkili servis tarafından ve orijinal parça ile değişim yapılarak giderilmiş olsa dahi değer kaybı zararı ortaya çıkmaktadır. Sebebiyse, piyasada araç alınırken geçmişte kaza kaydı olmayan aracı satın edinmeyi tercih nedeni olup bu da geçmişte kazaya karışmış olan aracın piyasadaki değerini düşürmektedir. Araçlarda hasarlar sonucu oluşan piyasa değer kaybı tespitinde özellikle aracın modeli, kilometresi, orijinal parçalarla onarımının yapılıp-yapılmadığı, daha önce bir kazaya uğrayıp-uğramadığı vb. kriterler esas alınmakta olup piyasada genel olarak ağır hasar olarak nitelenen ve değer kaybına neden olan kaynaklı parçalardan orta direk, tavan sacı, havuz sacı, arka panel, şasi, kapı direkleri ve çamurluk hasarları ile boyanacak karoseri parça sayısı artıkça ağır hasarlık derecesi de artmaktadır. Değer kaybı hesaplamalarında esas alınan 14.05.2015 tarih ve --- sayılı --- gazetede yayınlanan Hazine Müsteşarlığı tebliği ile yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları dikkate alınmakta iken, Anayasa mahkemesi----- sayılı 17.07.2020 tarihli ilamı ile 2918 sayılı kanun 90.maddesinde yer alan "genel şartlarda ..." ifadesinin anayasaya aykırılık teşkil etmesi sebebi ile iptaline karar vermiş olup, tazminat hesaplarında TBK’ nun haksız fiillere ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiğini belirtmiştir. Araç değer kaybı hesaplamalarında; Aracın marka ve modeli, Aracın üretim tarihi, Aracın trafiğe çıkış tarihi, Aracın kaza anındaki kilometresi, Aracın kaza tarihi itibariyle muadillerinin ikinci el piyasasındaki rayiç değeri, Aracın hasar geçmişi ve niteliği, Aracın boyanan/değişen parçaları, dikkate alınarak hesaplanmakta olup; SBM Ekspertiz raporunda, alacağı oluşturan---- plakalı aracın ---- model, ---- marka, ----- tipte olarak km’ sinin 7.655, araç piyasa değerinin 1.500.000,00TL bedelde olduğu belirlenmiştir. Aracın, kaza tarihi itibariyle yeni, henüz 7.655 km de olması ve bu kaza haricinde kaza geçirmediği belirlenmiş olup hasarsız serbest piyasa değerinin en yüksek 1.600.000,00 TL, en düşük 1.400.000,00TL bedelde olarak ortalama 1.500.000,00TL bedelde olduğu belirlenmiştir. Değer kaybına esas olan hasarlı ARKA TAMPON, ARKA CAM ÇITA, BAGAJ KAPAĞI, AL. KAPLAMA TRİM vb. parçalarının, onarımının kaporta değişim/düzeltme/boya ağırlıklı olduğu dikkate alındığında; Onarım sonrası piyasa değerinin azami 1.405.000,00TL olarak (1.500.000,00-1.405.000,00=) 95.000,00TL tutarda değer kaybı olacağı, kanaati oluşmuştur. Kaza olayında, davalı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsü %100 kusurlu olduğundan oluşan 95.000,00TL tutardan sorumlu olacağı kanaatine varılmıştır. 4- SONUÇ: Tarafların iddia ve savunmaları, HMK 222 mad. ve TTK. Hükümlerine göre, uyuşmazlığa konu üzerinde bilirkişi sıfatıyla, dava dosyasına mübrez belgeler ile "takdiri delil" niteliğini haiz davacı kayıtları ve dayanağı belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; a) DAVACININ MALİKİ OLDUĞU ------ PLAKALI ARAÇ SÜRÜCÜSÜNÜN; kusursuz olduğu, b) DAVALIYA SİGORTALI ARAÇ SÜRÜCÜSÜ ------: %100 (yüzde Yüz) oranda kusurlu olduğu, ancak plaka değişikliğinin sayın hâkimliğin yargılaması sonucu kesinleşeceği, c) Dava konusu alacağı oluşturan ----plakalı aracın hasar görmesi sonucu oluşan değer kaybı bedelinin 95.000,00TL olarak davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu bildirilmiştir. Mahkememiz tarafından dosyada bulunan bilgi ve belgeler, alınan rapor incelenmiş olup; Davanın, Trafik kazasından kaynaklı olarak davacının aracında meydana gelen değer kaybının tazmini istemine ilişkin olduğu, Davaya konu trafik kazasının davacıya ait--- Plakalı araçla, 09.11.2023 tarihinde ------ Plakalı araç arasında meydana gelen trafik kazası olduğu, kaza tespit tutanağında davalı tarafa sigortalı aracın ---- Plakalı araç olduğu, sigorta poliçesinde --- plakalı araç olduğu, aracın 05/06/2023 tarihinde plaka değişikliği ile -----Plakala numarasını almış olduğu, poliçedeki şasi ve motor numarası ile aracın uyumlu olduğu, meydana gelen trafik kazasında davacının maliki olduğu ---- plakalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu, davalıya sigortalı araç sürücüsü -----: %100 (yüzde Yüz) oranda kusurlu olduğu, Dava konusu alacağı oluşturan----plakalı aracın hasar görmesi sonucu oluşan değer kaybı bedelinin 95.000,00TL olarak davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu, verilen kesin sürede davacı tarafın bedel artırımı yapmamış olduğu, davalı sigortanın ZMMS sigortacısı olarak sorumlu olduğu, davacı tarafından davalı Sigorta Şirketi'ne 19.12.2023 tarihli başvuru yapıldığı, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrasına denk gelen tarihten itibaren davalı Sigorta Şirketinden faiz talep edilebileceği, kazaya karışan aracın kullanım amacının hususi olması nedeniyle hükmedilecek tazminata yasal faiz uygulanması gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davanın KABULÜ İLE, 50,00 TL değer kaybı bedelinin 30/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) Maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 Maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 3-Karar ve ilâm harcı olan 732,00-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 4-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 50,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı tarafın arabuluculuk vekalet ücreti talebinin yerinde olmaması sebebiyle reddine, 5-Davacı tarafça yapılan 4.098,00 TL yargılama gideri ve 427,60 TL peşin harç toplamı 4.525,60-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 6-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK Madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,Dair, davacı vekili yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı.