İlk Derece Mahkemesi 2024/803 E. 2025/817 K.

T.C. İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/803 KARAR NO : 2025/817

DAVA : Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi DAVA TARİHİ : 30/12/2024 KARAR TARİHİ : 11/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Alacağı temlik eden davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili firma ile davalı şirket arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring Ve Finansman Şirketleri Kanunu kapsamında, Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil numaralı ve ... sayılı; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil numaralı ve ... sayılı; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil numaralı ve ... sayılı finansal kiralama sözleşmeleri akdedildiğini, bu kapsamda ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... marka, .... model, ... seri numaralı ... Torna Tezgahı; .. marka, ... model, ... seri numaralı ... Hidrolik ... marka, ... model, ... seri numaralı ... Dik İşleme Merkezi; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ...marka,...model, ... seri numaralı ... Dik İşleme Merkezi; ...seri numaralı, 2000mmX6000mm ... Otomatik Gaz Kontrollü 260 A Hassas Plazma Ve ... Otomatik Kesme Makinesi; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden Detrin Marka, ... model, ... seri numaralı Ek Divizör, ...marka,... model, ... seri numaralı ... Dik İşleme Merkezinin davalı şirkete finansal kiralanarak teslim edildiğini, ancak kiracının sözleşmeler uyarınca yapması gereken finansal kira taksitlerini ödemeyerek temerrüde düşmesi üzerine, kiracı tarafa ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderilerek, vadesi gelmiş tüm borçların ve temerrüt faizlerinin yasal sürede ödenmesi ve ayrıca, ihtarnamelerin tebliğinden itibaren 60 gün içinde borçların yasal sürede ödenmediği takdirde finansal kiralama sözleşmelerinin münfesih olacağı ve bu sebeple de finansal kiralama sözleşmesinin feshinden itibaren 3 günlük süre içinde sözleşmeye konu malların müvekkili şirkete teslim edilmesi ve vadesi gelmiş ve ileri dönük ihtarnameye dercedilen tüm borçların işleyecek faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği hususunun ihtar edildiğini, söz konusu ihtarnamelerin, davalı şirketin sözleşme ve resmi adresine gönderildiğini, ancak 23/09/2024 tarihinde adresten taşındığı gerekçesiyle iade olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme ve mevzuat gereğince de iade olduğu adresin tebliğ tarihi sayıldığını, taraflarınca finansal kiralama konusu malların teslimi yönünde talepte bulunulması üzerine, ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyasında ihtiyati tedbir kararı verildiğini, tüm bu nedenlerle, taraflar arasındaki sözleşmelere istinaden davalı şirkete kiralanan ve mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan ... marka, ...model, ... seri numaralı ... Torna Tezgahı; ... marka, ...model, ... seri numaralı ... Hidrolik ...; ...marka, .... model, ... seri numaralı ... Dik İşleme Merkezi; ... marka, ... model, ... seri numaralı ... Dik İşleme Merkezi; ... seri numaralı, 2000mmX6000mm ... Otomatik Gaz Kontrollü 260 A Hassas Plazma Ve ... Otomatik Kesme Makinesi; ... Marka, ... model, ... seri numaralı Ek Divizör, ...marka, ... model, ... seri numaralı ... Dik İşleme Merkezinin teslim alındığı şekilde müvekkili şirkete aynen iadesini ve ihtiyati tedbir kararının, mahkeme kararı kesinleşinceye dek devamını talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; ticari nitelikteki istirdat davalarında, dava şartı arabuluculuğa başvurmanın zorunlu olduğunu, ancak bu dava nezdinde davacının, arabuluculuk müessesesini işletmeden davayı açtığını, bu anlamda davanın usulden reddinin gerektiğini, dava açıldıktan sonra yapılan arabuluculuk başvurusunun, dava şartını yerine getirmeyeceğini, davacı tarafından gönderilen ihtarnamelerin, sözleşmedeki adresten başka bir adrese olduğundan ve tebligat yapılmadığından, davalıya usulüne uygun ihtar yapıldığı ve temerrüdün gerçekleştiğinin kabul edilemeyeceğini, bu nedenle aynen iade şartları oluşmamış olduğunu, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin yasal dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, öncelikle davanın usulden reddini; aksi halde esastan reddini talep etmiştir. Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır. Mahkememiz dosyası öncelikle 2.049,30-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 120.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sırasına tevzi edilmiş, ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin 31/12/2024 tarihli, ... esas ve ... karar sayılı kararıyla, dava dosyasının konusu itibariyle ... 6., 7., 8., ve 9. Asliye Ticaret Finans İhtisas Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmiş olup, mahkememize tevzi edilen dosya mahkememizin 2024/803 esas sırasına tevzi edilerek mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 03/01/2025 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline, dava ve finansal kiralama sözleşmelerine konu malların dava tarihi itibariyle rayiç değerlerini gösterir eksper raporunu ve davalı ile olan cari hesap kayıtlarını sunması bakımından iki haftalık süre verilmesine ve ön inceleme duruşmasının 27/05/2025 günü saat 09:50'de yapılmasına karar verilmiş, mahkememizin 27/05/2025 tarihli celsesinde; "Davacı vekiline, dava konusu mallara ilişkin düzenlenen proforma faturaların toplam bedeli olan 14.197.827,30 TL üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 242.463,40 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 2.049,30 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 240.414,10 TL harcı yatırması bakımından 1 aylık kesin süre verilmesine, aksi takdirde dosyanın Harçlar Kanununun ilgili ve HMK'nun 150. Maddeleri uyarınca işlemden kaldırılacağının ihtarına" karar verilmiş, davacı vekili 29/05/2025 tarihli dilekçesi ile, mahkememizin 27/05/2025 tarihli ön inceleme duruşmasında tesis edilen bu ara kardan rücu edilmesini talep etmiş, mahkememizin 29/05/2025 tarihli ara kararı ile, dosya kapsamına sunulan kıymet takdir raporunun davacı şirket elemanları taran düzenlendiği ve harç ikmalinde dikkate alınamayacağı gerekçesiyle davacı vekilinin ara karardan rücu talebinin reddine karar verildiği, davacı vekili tarafından 04/06/2025 havale tarihli dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin güncel değerlerinin 11.990.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporu mahkememiz dosyasına sunulmuş, mahkememizin 10/06/2025 tarihli ara kararı ile; "Davacı vekiline, dava konusu mallara ilişkin düzenlenen 04/06/2025 tarihli eksper raporunda belirlenen dava konusu malların toplam bedeli olan 11.990.000,00 TL üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 204.759,22 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 2.049,30 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 202.709,92 TL harcı yatırması bakımından 2 haftalık kesin süre verilmesine, aksi takdirde dosyanın Harçlar Kanununun ilgili ve HMK'nun 150. Maddeleri uyarınca işlemden kaldırılacağının ihtarına" ve "Davacı vekilince, belirtilen miktar üzerinden harç tamamlandığı takdirde dosyanın heyete alınmasına" karar verilmiş ve davacı tarafça, 12/06/2025 tarihinde 202.709,92-TL üzerinden tamamlama harcının ikmal edildiğinin anlaşılması üzerine yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur. Mahkememizce taraflar arasında akdedilen Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil numaralı ve ... sayılı; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil numaralı ve ... sayılı; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil tarihli, ... tescil numaralı ve ... sayılı finansal kiralama sözleşmeleri ile ekleri, faturalar, ödeme planları, teslim ve tesellüm belgeleri, cari hesap kayıtları, muavin defterler, ekspertiz raporu, ... 27. Noterliğinin 17.09.2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı; .... 27. Noterliğinin... tarihli ve ... yevmiye numaralı; ... 27. Noterliğinin... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnameleri ile tebliğ mazbataları, ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...değişik iş sayılı dosyası, ... 12. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı devir ve temlik olunan tahsili gecikmiş alacaklar için temlik beyanı vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte incelenmiştir. ... 12. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı devir ve temlik olunan tahsili gecikmiş alacaklar için temlik beyanının incelenmesinden,...Şirketi Tarafından, mahkememiz dava dosyasına onu alacak haklarını tüm faizleri, sair ferileri ve teminatlarıyla birlikte ...Anonim Şirketine Borçlar Kanunu'nun 183. maddesi ve sözleşme hüküm ve şartları çerçevesinde tahsiline zamin olmamak, borçluların ödeme gücünden ve aczinden sorumlu olmamak, kendisine rücu edilmemek ve tahsilinde tekerrür edilmemek kayıtları ile temlik sözleşmesinin imza tarihinden itibaren devir ve temlik ettiği anlaşılmış, mahkememizce... Şirketinin davacı sıfatıyla taraf kaydı yapılmıştır. Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır. Dosyada bulunan davacı tarafından davalı şirkete .... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden gönderilen ... 27. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden gönderilen ... 27. Noterliği'nin ...tarihli ve ... yevmiye numaralı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden gönderilen ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnameleri ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiği hususunun borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır. Yine ihtarnamelerin tebliğine ilişkin tebligat evraklarının incelenmesinden, tebligatların, davalı tarafça finansal kiralama sözleşmesi kapsamında davacı şirkete bildirilen adres olan "..." adresine gönderildiği, FKS 55. maddesi dikkate alındığında, söz konusu adrese gönderilen ihtarnamenin davalıya tebliğ edilmiş sayılacağı anlaşılmış, bu anlamda, davalı tarafın itirazı aksine, ihtarnamelerin, davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olduğu sonucuna varılmıştır. Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir. Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür. Davalı tarafça her ne kadar zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği itirazında bulunulmuş ise de, davanın finansal kiralamaya konu malın iadesi talebine ilişkin olması, bu davanın ise zorunlu arabuluculuk dava şartına tabi bir dava olmaması nedeniyle, davalı tarafın bu yöndeki itirazına itibar edilmemiştir. Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; Davalı/kiracının, ihtarnameler ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarnameler ile kendisine tebliğ edilen ödeme tabloları dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarnameler ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmelerin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmelerinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarnameler ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malların mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmelerin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malları iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malların aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacı tarafça açılan davanın KABULÜ ile; davaya konu Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi, Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi, Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesinin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE, 2-Dava konusu; "-Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi kapsamında; A) ... TORNA TEZGAHI, B)... HİDROLİK ABKANT-SERİ NO:29478, C)... MODEL SN:... DİK İŞLEME MERKEZİ, -Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı,... sayılı finansal kiralama sözleşmesi kapsamında; A)... MODEL SN:... DİK İŞLEME MERKEZİ, B)2000mmX6000mm ... OTOMATIK GAZ KONTROLLU 260A HASSAS PLAZMA VE ... KESME MAKINASI SERİ NO:... OTOMATIK, -Finansal Kurumlar Birliği’nin ... tescil tarihli, ... tescil Numaralı,... sayılı finansal kiralama sözleşmesi kapsamında; A)... MARKA ... B)... MODEL SN:... DİK İŞLEME MERKEZİ" emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE, 3-... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/12/2024 tarih ve...D. İş Esas, ... D. İş Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına, 4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına, 5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 819.036,90-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 2.049,30-TL peşin harç ve 202.709,92-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 204.759,22-TL harcın mahsubu ile bakiye 614.277,68-TL harcın davalı taraftan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 204.759,22-TL harcın davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 1.085.700,00-TL vekâlet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı ve 329,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 756,60-TL yargılama giderinin, davalı traftan alınarak davacı tarafa verilmesine, 8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/12/2025

Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır