İlk Derece Mahkemesi 2024/54 E. 2026/289 K.

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/54 Esas KARAR NO : 2026/289

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 15/03/2023 KARAR TARİHİ : 10/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili 15/03/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili olduğu ... A.Ş 'nin araç kiralama sektöründe binek otomobil için uzun dönem operasyonel filo kiralama hizmet sunduğunu, ... Plakalı aracı'nın seyir halinde iken davalı ...'ün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracının çarpması sonucu hasar gördüğünü, onarım ve tamir için 16 gün serviste kaldığını, davalının kusurundan dolayı meydana gelen kazada müvekkil firmanın 16 gün aracını kiralayamadığı ve kazanç kaybına uğradığını, davalı yanın kusurlu olduğunu, diğer davalı araç sahibinin de işleten sıfatına sahip olup aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğunu, bu nedenlerden dolayı davalının asli kusurlu ve hukuka aykırı bir şekilde müvekkil firmanın aracına çarpmak sureti ile kazaya sebebiyet verdiğini, araçta maddi hasar oluşmasına ve kazanç kaybına mahrum kalmasına sebebiyet verdiğini, kusur, kusur oranı, zarar miktarı, onarım süresi ve başkaca tüm talep ve hakları yönünden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 300-TL maddi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, dosyanın bilirkişiye tevdiine, yargılama harç ve masraf giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafın üzerinde bırakılmak üzere karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Dava dilekçesi ve ekleri mahkememizin yukarıdaki esasına kaydedilmiştir. Davalı ... Vekili tarafından gönderilen 10/04/2023 tarihli Cevap dilekçesinde özetle; olayın ... sevk ve idaresindeki müvekkil idareye sahip ... plakalı araç ile davacı şirkete ait... plakalı araç arasında meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde müvekkil idarenin ve idareye ait aracı kullanan ...'ün herhangi bir kusuru olmadığını, davacıya ait aracı kullanan sürücünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, davayı ve kusuru kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an için müvekkil idareye ait aracı kullanan davalının kazanın meydana gelmesinde kusurunun olduğu kabul edilse dahi söz konusu kaza nedeniyle davacının dava dilekçesinde iddia ettiği şekilde fahiş bir zarara neden olunmasının mümkün olmadığını, zira kaza sonrasında davacının arcında ufak tefek çizikler meydana geldiğini, bu çiziklerin kapatılmasının aracın günlerce serviste kalmasını gerektirecek nitelikte olmadığını, ve davacının kazanç kaybına uğramasının mümkün olmadığını, iddiaları destekler nitelikte herhangi bir delil dosyaya sunulmadığını, davacının kazanç kaybının belirlenirken davacının aracının çalıştırmaması nedeniyle sorunlu giderleri olan yakıt ve amortisman vs. Masrafları yapılmadığının dikkate alınarak bu miktarın mahsubu ile net kazanç kaybının tespit edilmesi gerektiğini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerden dolayı davanın görev yönünden reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur. Davalı ... Vekili'nin vermiş olduğu 17/11/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın iddialarının tamamen mesnetsiz olduğunu, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, iş bu uyuşmazlıkta görevli mahkemenin ticaret mahkemeleri olduğunu, meydana gelen kazada müvekkilin kusurunun bulunmadığını, aracın kullanılamaması nedeniyle kazanç kaybı olduğu iddialarını kabul etmediklerini, aracın serviste kaldığını gösterir delillerin dosyaya sunulmadığını, davacının talep ettiği kazanç kaybı miktarının fahiş olduğunu, müvekkilin kullanmış olduğu ... ait olan ...Plaka sayılı aracın kazanın meydana geldiği tarihte zorunlu karayolları trafik sigortası (ZMMS) ile sigortalı olduğunu, işbu davada müvekkilden talep edilen değer kaybı tazminatının sigorta şirketinin sorumluluğunda kalmakta olduğunu, bu sebeple işbu davanın söz konusu sigorta şirketine ihbarı zorunluluğunun hasıl olduğunu, bu nedenlerden dolayı zamanaşımı itirazları çerçevesinde davanın reddini, göreve ilişkin beyanları çerçevesinde davanın reddini, işbu davanın ...plakalı aracı sigortalayan sigorta şirketine ihbar edilmesini, dava konusu kazada hiçbir kusuru bulunmayan müvekkil yönünden davanın reddine karar verilmesini, yargılama harç ve giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur. DELİLLER VE GEREKÇE Davacının davası maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle kazanç kaybına dayanan maddi tazminat istemine ilişkindir. Dava dosyası ... 45. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas ...Karar sayılı görevsizlik kararı ile Mahkememize gönderilşmiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacıya ait ...plaka sayılı araç ile davalılardan ...'ün sevk ve idaresindeki, diğer davalı ... adına tescilli ... plaka sayılı aracın karışmış olduğu 05/05/2022 tarihli maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacının kazanç kaybına uğrayıp uğramadığı varsa talep edebileceği tazminat talebinin ne kadar olduğu hususlarından kaynaklanmaktadır. Hukukumuzda gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil nedeniyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50. maddesi gereğince maddi tazminatın kapsamı gerçek zarar ile sınırlıdır. Mal varlığına yönelik haksız eylemlerde gerçek zarar, mal varlığının haksız eylemden önceki durumuna gelmesi, bir başka anlatımla haksız eylem meydana gelmemiş olsa idi ne durumda olacak ise o duruma getirilmesi için gerekli olan tutardır. Bu durumda, mal varlığında meydana gelen fiili eksilmenin yanında haksız eylem meydana gelmese idi mal varlığın olacağı durumdur. Ticari kazanç kaybı tazminatı bakımından,Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 09.12.2019 gün ve ..., K:...sayılı kararında belirtildiği üzere; “davacının mahrumiyet zararının, aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle hesaplanması” gerekmektedir.( İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi ...Esas ... Karar) Tarafların delilleri toplanmış, kazaya karışan araçlara ait kayıtlar ile davaya dayanak trafik kazası nedeniyle tanzim edilmiş hasar dosyası dava dışı ... Sigorta A.Ş.'den celp edilmiş ve davacının ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmak suretiyle bir makine mühendisi ve bir mali müşavir bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinden uyuşmazlığa ilişkin rapor alınmıştır. Dosyaya ibraz edilen 26.11.2024 tarihli raporunda özetle; davacının ticari defter ve kayıtlarının incelendiği dava konusu aracın kiralık araç olması nedeniyle amortisman ayrılmadığı tespit edildiği, davacının kaza sonucu aracı tamir bakım yaptırdığı, tamir bakım faturaların aşağıdaki şekilde olduğu tespit edildiği, ...A.Ş'nin davalı adına düzenlediği ... n.olu 4.002,87 TL otomobil bakım ve boya bedeli faturası, .... A.Ş.'nin davalı adına düzenlediği ... n.olu 3.697,56 TL ... plakalı araç hazar bedeli faturanın düzenlendiği tespit edildiği, dosyada mevcut 14.05.2022 kayıt tarihli Kasko Eksper Raporuna göre, dava konusu ... plakalı, 2021 model ... araçta, 05.05.2022 tarihli trafik kazası neticesi meydana gelen hasar miktarı, değişmesi gereken parçalar arka tampon, arka tampon braketi ve sağ stop lambası olmak üzere KDV hariç 2.228,10 TL olmak üzere toplam hasar işçilik ve KDV dahil 3.586,91 TL olarak rapor edildiği, raporda hasar onarım süresi O (sıfır) gün olarak kayda geçtiği, hasar incelendiğinde, değişen parça olarak sadece tampon ve tampon braketi mevcut olduğu, dosyaya sunulmuş olan ve aracın onarım faturası olduğu anlaşılan 26.05.2022 tarihli ... A.Ş. servisi tarafından davacı adına kesilmiş olan faturada malzeme işçilik ve KDV dahil toplam bedel 4.002,87 TL olduğu, fatura incelendiğinde, toplam işçilik gün sayısı 4,28 gün olarak belirtildiği, buna göre 5 günlük işçilik, 3 günlük makul malzeme tedarik süresi göz önüne alındığında, ilgili hasarın onarımı için gereken toplam süre 8 gün olarak hesaplandığı, davacının dosyaya 01.06.2022 fatura tarihli bir araç kiralama faturası sunduğunu, faturada günlük kiralama bedeli KDV dahil 434,24 TL olduğu, yapılan piyasa araştırmasına göre dava konusu araç emsali araçlar için dava konusu trafik kazası tarihindeki günlük araç kiralama bedelleri incelendiğinde, 434,24 TL'nin kadri marufunda olduğu tespit edildiği, her ne kadar davacının sunmuş olduğu araç kiralama faturasında 16 gün üzerinden fatura kesilmişse de dava konusu aracın onarımı için 16 gün aşırı yüksek bir süre olarak değerlendirilmiş olduğu, makul sürenin 8 gün olacağı yönünde görüş bildirdiği, buna göre davacının aracın onarımı süresince araç kiralama için harcaması gereken gider 8 x 434,24 =3.473,92 TL olduğu, detayları raporda ayrıntılı olarak incelendiği, tespit ve değerlendirmeler sonunda davacı tarafın dava konusu döneme ait ticari defterlerinin yasal süre içerisinde Gelirler İdaresi Bilgi Sistemine yüklendiği, davacının dava konusu aracın onarım süresince araç kiralama için harcaması gereken giderin 3.473,92 TL olduğu, tarafların sair taleplerinin mahkememiz takdirinde olduğu yönünde görüş bildirdiği anlaşılmıştır. Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda talebini ıslah etmiştir. Dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporunda kusur değerlendirmesi ile makul tamir süresi ve kazanç kaybına yönelik değerlendirmelere Mahkememizce itibar edilmiş ise de, davacıya ait aracın tamir süresi içindeki amortisman giderlerinin hesaplanan kazanç kaybından mahsup edilmesi gerektiğinden bu yönde bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır. Dosyaya ibraz edilen 05.05.2025 tarihli ek raporda özetle, amortisman giderinin günlük 238,89 TL olmak üzere makul tamir süresi olan toplam 8 gün karşılığı amortisman giderinin 1.911,11 TL olduğu, amortisman gideri mahsup edildiğinde davacının talep edebileceği kazanç kaybının 1.562,80 TL olduğu bildirilmiştir. Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davaya dayanak trafik kazasının meydana gelmesinde davalıya ait araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, amortisman giderleri mahsup edildiğinde davacının makul tamir süresi olan 8 günlük ticari kazanç kaybının 1.562,80 TL olduğu anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; Davacını davasının KISMEN KABULÜNE, 1.562,80 TL'nin kaza tarihi olan 05.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 732,00-TL maktu karar harcından, peşin yatırılan 179,90-TL harcın mahsubu ile 552,10- TL harcın karar kesinleştikten sonra davacıya iadesine, Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.562,80-TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, Davalılar lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.911,12-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine, Davacı tarafından yapılan toplam 14.707.00-TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 6.615,20-TL yargılama gideri ile 179,90-TL peşin harç ve 179,90-TL başvuru harcı toplamı 6.975,00-TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, Davalılar tarafından yapılan toplam 250,00-TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 137,55-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ret miktar ve oranı göz önüne alınarak kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.439,39-TL'nin davalılardan, ret edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.760,61-TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı MİKTAR İTİBARİ İLE KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.10/04/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır