İlk Derece Mahkemesi 2024/522 E. 2025/1195 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/ KARAR NO : 2025/

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : VEKİLLERİ : Av. Av.

DAVA : Menfi Tespit (Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 02/05/2024 KARAR TARİHİ : 25/11/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 04/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davacı ...'un çocuklarının işlettiği 2015 yılına kadar da hissedar olarak bulunduğu ... Kimya Tekstil Atık Geri Dönüşüm San. ve Tic. Ltd.Şti. için çekilen 04.07.2012 günlü kredi işleminde mevzuatın ve hukukun gereklerine uyulmadan müteselsil kefil yapıldığını, bu geçersiz sözleşme temel alınarak müvekkili aleyhine dayanağı olmayan borç ihdası ile, yine gerekli yasal kurallar dışlanarak ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2023/... E. (Eski numarası ... 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E.) sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, müvekkilinin davalı bankaya borcu bulunmadığını, gelinen aşamada aşırı derecede haksız borç ihdası ve borç tutarı nedeniyle mağdur edildiğini, müvekkilinin, kefalet tarihinde belli bir yaşta olduğundan aleyhine işlemleri algılama imkan ve zihinsel yeterliliğine de sahip olamadığını, 6098 sayılı Yasa 584. maddesinde "Eşlerden biri mahkemece verilmiş bir ayrılık kararı olmadıkça veya yasal olarak ayrı yaşama hakkı doğmadıkça, ancak diğerinin yazılı rızasıyla kefil olabilir; bu rızanın sözleşmenin kurulmasından önce ya da en geç kurulması anında verilmiş olması şarttır." hükmüne havi olduğunu, yasanın yürürlük tarihinin 01.07.2012 olduğunu, davalı tarafından müvekkilinin müteselsil kefil/borçlu yapıldığı icra takibine dayanak kredi sözleşmesinin 04.07.2012 tarihli olduğunu, müvekkili ve eşi ... arasında sözleşme tarihinde ve halen evliliğin mevcut olduğunu, ayrılık kararı da bulunmadığını, davalı banka tarafından imzalatılan kefalet sözleşmesi için müvekkilinin eşinden herhangi bir muvafakat ve rıza alınmadığını, eşin rızasının geçerlilik şartı olduğunu ve kefalet sözleşmesinin kendiliğinden kesin olarak hükümsüz olduğunu, aynı maddenin üçüncü fıkrasına 28615 sayılı Kanun ile 3. fıkra ile eklenen "Ticaret siciline kayıtlı ticari işletmenin sahibi veya ticaret şirketinin ortak ya da yöneticisi tarafından işletme veya şirketle ilgili olarak verilecek kefaletler, mesleki faaliyetleri ile ilgili olarak esnaf ve sanatkârlar siciline kayıtlı esnaf veya sanatkârlar tarafından verilecek kefaletler, 27/12/2006 tarihli ve 5570 sayılı Kamu Sermayeli Bankalar Tarafından Yürütülen Faiz Destekli Kredi Kullandırılmasına Dair Kanun kapsamında kullanılacak kredilerde verilecek kefaletler ile tarım kredi, tarım satış ve esnaf ve sanatkârlar kredi ve kefalet kooperatifleri ile kamu kurum ve kuruluşlarınca kooperatif ortaklarına kullandırılacak kredilerde verilecek kefaletler için eşin rızası aranmaz." şeklindeki düzenlemenin ise 11.04.2013 tarihli resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğü girdiğini, 04.07.2012 tarihli kredi sözleşmesinden sonra olduğunu, yine kefalet sözleşmesinin geçerli olabilmesi için kefilin sorumlu olduğu azami miktarın kefalet sözleşmesinde açıkça gösterilmesinin zorunlu olduğunu ve şartların belirtildiğini, TBK md. 583/1de kefilin sorumlu olduğu azami miktarın kefalet sözleşmesinde kefil tarafından el yazısı ile yazılması şartı getirildiğini, kredi sözleşmesinin yapıldığı tarihte mevcut yasal düzenlemelerin gerekleri yapılmadığı gibi müvekkilinin sağlık durumuna dair aleyhine yükümlülük altına girme yeterliliğinin bulunmadığı gözetilmeden, araştırma yapılmadan kefalet sözleşmesi imzalatılmış olmasının da işlemi sakat kıldığını, davalı bankadan kefalet sözleşmesi istenildiğinde ya da icra takip dosyasının celbi halinde görüleceği üzere dayanağın sözleşme geçerlilik şartlarını taşımadığını, ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2023/... E. (Eski numarası ... 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E.) sayılı dosyasından yapılan haksız takip nedeniyle, müvekkilinin maliki olduğu ... İli, ... İlçesi, ... Mah. 192 ada, 1 parsel, 1/50 arsa paylı, 4. Kat 8 no.lu ... bölümde kayıtlı taşınmazı, bir çok usule ve yasaya aykırı süreçle cebri açık arttırma ile satışa çıkarıldığını ve ... 3. İcra Hukuk Mahkemesinin 2024/ E. sayılı dosyasında buna karşı açılan ihalenin feshi davasının derdest olduğunu, geçerli bir kefalet sözleşmesine dayanmayan takip nedeniyle müvekkilinin davalıya borcu bulunmadığı halde müvekkilinin mağdur edildiğini, davalı banka ile müvekkili arasında imzalanan kefalet sözleşmesinin iptalinin gerektiğini, öncelikle geçersiz sözleşme nedeniyle müvekkilinin davalı tarafa borcu bulunmadığını, müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığı takip konusu alacak ile ilgili olarak önce 26.01.2017 açılış tarihli ... 17. İcra Müdürlüğünün 2016/... sayılı, ipoteğin paraya çevrilmesi talepli icra takibi başlatıldığını, daha sonra ... 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E. sayılı ( yeni dosya numarası 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2023/... E.) dosyasında yine bu aynı alacağa dair başlatılan 26.01.2017 tarihli takipte, "... 17. İcra Müdürlüğünün 2016/... sayılı dosyası ile tahsilde tekerrür etmemek kaydıyla" ibaresinin eklenmediğini, her ne kadar geçerli bir sözleşmeye dayanılmadığından baştan beri müvekkilinin davalı bankaya borcu bulunmamakla birlikte aksi dahi düşünülse yasal olan uygulamanın ... 17. İcra Müdürlüğünün 2016/... sayılı dosyasından yapılan tahsilatlar sonrası alınacak rehin açığı belgesinin işleme konulması olduğunu, ancak buna rağmen aynı alacak için yapılan ikinci takibin mükerrer olduğunu, dosyalar arasındaki bağın ortaya konulmayarak haksız ve iptali gereken bir takip başlatıldığını, ... 17. İcra Müdürlüğünün 2016/... sayılı dosyasında ki bu dosyaya karşı dava açma haklarının saklı olduğunu, birisinin müvekkiline ait iki taşınmaz satışı yapılarak alacaktan belli bir düşüm sağlandığını ve 28.03.2017 tarihli rehin açığı belgesi alındığını, fakat aynı alacağa dair olduğu halde ... 17. İcra Müdürlüğünün 2016/... sayılı dosyasından yapılan tahsilatların, daha sora başlatılan ... 17. İcra Müdürlüğünün 2017/... E. sayılı dosyasından düşülmediğini, yapılan tahsilatlar nedeniyle de (müvekkil yönünden zaten olmayan borç) sona erdiği halde haksız başlatılan icra takibine, haksız olarak devam edildiğini, dolayısıyla da her şekilde müvekkilinin borcu bulunmayan dosyadan müvekkilinin aile konutu niteliği taşıyan taşınmazının satışa sunulmasıyla ağır bir mağduriyete sebebiyet verildiğini, diğer yandan kabullerinde olmamakla birlikte müvekkili yönünden geçerli bir sözleşmenin varlığı düşünülse dahi;takipte sözleşme ve mevzuata aykırı şekilde fahiş bir faiz tutarının talep edildiğini, bu nedenle de dosyanın tutarının aşırı yükseldiğini, dosyada talep edilen yıllık %72 faiz tutarı ve diğer haksız taleplerin, diğer icra dosyası da ele alındığında (geçersiz) sözleşme ve mevzuatla bağdaşır tarafı bulunmadığını, 6102 sayılı TTKnun 7. maddesinin 1. fıkrasının 2. cümlesinde, "Ancak, kefil ve kefillere, taahhüt veya ödemenin yapılmadığı veya yerine getirilmediği ihbar edilmeden temerrüt faizi yürütülemez." hükmüne yer verildiğini, 6102 sayılı TTKnun yürürlükte olduğu dönem içerisindeki kefillere yönelik alacağın tahsili yönündeki hukuki işlemlerde bu hükmün uygulanması gerektiğini, buna göre asıl borçlunun borcunu ödemediği müteselsil kefile ihbar edilmedikçe asıl borçlunun temerrüdü nedeniyle oluşan temerrüt faizinden müteselsil kefil sorumlu tutulamayacağı halde hukuka aykırı şekilde fahiş bir faiz talebinin söz konusu olduğunu, taraflar arasında dava konusu talebe dair ... Arabuluculuk Dairesinin 2024/ büro no.lu ( 20224/ arab. no) dosyasından yapılan görüşmelerde anlaşma sağlanamadığını, arz ve izah olunan nedenler ile; öncelikle ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2023/... E. ( Eski ... 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E.) sayılı dosyasında devam etmekte olan icra takip işlemlerinin tedbiren durdurulmasına, müvekkili ... ile ... Bankası A.Ş. arasında imzalanan kefalet sözleşmesinin ve bu sözleşmeye bağlı teminat işlemlerinin iptali ile müvekkilinin davalıya ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2023/... E. ( Eski dosya no. ... 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E.) sayılı dosyasından borçlu bulunmadığının tespitine, müvekkilinden yapılan ve yapılması muhtemel tahsilatların istirdatına, aksinin düşünülmesi halinde ... 17. İcra Müdürlüğünün 2016/... sayılı dosyasındaki mükerrer tahsilatların ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2023/... E. (Eski dosya no. ... 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E.) saylı dosyasından menfi tespit kapsamında düşülmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ile; borçlu/davacı ile 04/07/2012 tarihli müteselsil kefaleti sonrası, ... Kimya San.ve Tic.Ltd.Şti'nin kullanmış ve kullanacak olduğu tüm krediler için 30/11/2015 tarihli ve 2.000.000,00 TL kefalet limitli ek protokol ile kefalete ilişkin ek protokol yapıldığını, bu kefalet protokolünde, ... Kimya Ltd.Şti'nin kullanmakta olduğu krediler de tek tek belirtilmiş ve taraflarca imza altına alındığını, ayrıca davacının eşi ... tarafından 03/07/2012 tarihinde, ...'un kefaletine muvafakat ettiğine dair ıslak imzalı evrak da bulunduğunu , bu nedenle davacının bu yöndeki iddiaları da gerçeği yansıtmadığını, ... 1. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı dosyası ile davacının adına kayıtlı ... ili ... İlçesi ... Mh.192 ada 1 Parsel 8 nolu ... bölümde bulunan taşınmazın cebri icra yolu ile satışı yapılmış olup, satış, usul ve yasaya uygun olarak yapıldığını, ... 3.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/ Esas sayılı dosyası ile ihalenin feshi davası derdest olduğunu, ... 17.İcra Müdürlüğü'nün 2016/... Esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı icra takibi yapılmış olup, tahsilde tekerrür olmaması kaydıyla borçlu şirket ve davacı ile diğer kefiller aleyhinde de icra takibi yapıldığını, her iki dosya birbiri ile bağlantılı olduğunu, ... 1. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı dosyası takip talebinde iki dosyanın bağlantılı olduğu ve tahsilde tekerrür etmemek kaydıyla icra takibinin yapıldığı da belirtildiğini, ipotekli taşınmazların satışından yapılan tahsilatlar sonrası, halen borçlu şirket ve kefillerin devam etmekte olan borcunun mevcudiyeti de bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacağını, borçlu şirket ve diğer kefiller adına yeterli mal varlığı bulunmaması üzerine davacı adına kayıtlı ... ili ... İlçesi ... Mh.192 ada 1 Parsel 8 nolu ... bölümde bulunan taşınmazın kaydına da haciz tesis edildiğini, borçluya, haciz işlemini bildirir 103 davet evrakı gönderilmiş olup 05/05/2017 tarihinde bizzat borçluya tebliğ edildiğini, ... 4. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2017/... E sayılı dosyası ile ... tarafından meskeniyet iddiasında bulunulduğunu, ancak borçlunun 7 günlük yasal süre içinde meskeniyet iddiasında bulunmaması nedeni ile dava reddedildiğini, dosyanın ... Bölge Adliye Mahkemesi 6.Hukuk Dairesi'nin 2018/ E 2018/ K sayılı dosyası ile istinaf incelemesinden de geçerek ilk derece mahkemesi kararı onanmış ve kesinleştiğini, ... ili ... ilçesi ... Mh.192 Ada 1 Parsel E Blok 3.Kat 8 No'lu ... Bölüm'de yer alan ve davacı ... adına kayıtlı taşınmazın takyidatlı tapu örneği incelendiğinde taşınmaz kaydında bir çok haciz şerhinin bulunduğu görüleceğini, ilgili taşınmaz kaydında ... Kurumu dahil olmak üzere, bir çok bankanın haczi mevcut olup, takibimizde bulunan ... 17.İcra Müdürlüğü 2017/... E sayılı dosyasından da 30/03/2017 tarihinde haciz şerhi işlendiğini, ancak davacının eşi ..., haczimizden sonra olmak üzere 13/04/2017 tarihinde aile konutu şerhi işlemi yaptığını, davacı taraf, ... 3.İcra Hukuk Mahkemesi 2022/ Esas 2022/ Karar sayılı dosyası ile ... ili ... ilçesi ... Mh.192 Ada 1 Parsel E Blok 3.Kat 8 No'lu ... Bölüm'de bulunan taşınmaz kaydındaki haczin yasal süre içerisinde satış istenmediği bu nedenle taşınmazın satışı yönünde verilen icra müdürlüğü kararına karşı şikayet yoluna başvurmuş ancak bu talep de mahkeme tarafından reddedilmiş ve karar kesinleştiğini, yine davacı tarafından icra takibindeki talep edilen faize de itiraz edilmiş ve fahiş olduğu iddia edilmiştir. Ancak müvekkil bankanın kullandırmış olduğu kredilerde 2017 yılı için ticari kredi faiz oranı %48 olup, yasal takip sonrası bu faizin %50'sini talep edebilme hakkı mevcut olduğunu, bu nedenle ticari kredi borçları için talep edilen %72'lik temerrüt faizi yasal sınır içerisinde olduğunu, davacının eşi ... tarafından da haczin kaldırılması ve kefaletin geçersizliği nedeniyle müvekkil banka aleyhine ... 9 Aile Mahkemesi'nin 2019/... Esas, ... 12 Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... Esas sayılı dosyaları ile açılan davalar da reddedildiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. KANITLAR: İcra dosyası, banka kayıtları, icra hukuk dosyası, rehin açığı belgesi, tapu kayıtları, adli tıp raporu, bilirkişi raporu, vs. KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME : Dava; ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2023/... esas sayılı takip dosyasından davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine yönelik menfi tespit davasıdır. Davacının dava konusu kredi sözleşmesi 04/07/2012 tarihinde fiili ehliyete sahip olup olmadığı hususunda ... ATK'dan rapor aldırılmasına karar verilmiştir. Alınan 02/06/2025 tarihli adli tıp raporunda; ... doğumlu ...’un Kurulularınca 28/04/2025 tarihinde yapılan muayenesi, dava dosyasının ve tıbbi kayıtlarının incelenmesi sonucunda elde edilen bilgi ve bulguların yorumlanmasından fiil ehliyetini müessir ve kişide şuur ve harekat serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak veya azaltacak mahiyet ve derecede herhangi bir akıl hastalığı, zeka geriliği veya demans denilen bunama hali tespit edilmediği, dava dosyasının tetkikinde, sorulan işlem tarihinde fiil ehliyetini azaltacak veya ortadan kaldıracak mahiyet ve derecede herhangi bir akli arıza içinde bulunduğunu gösteren tıbbi bulgu ve belgeye rastlanmadığı, sorulan işlem tarihlerinde telkinlere mukavim olabileceği, kendi hür iradesi istikametinde serbest olarak eylem ve işlemlere girişebileceği tıbbi kanaatine varıldığı, bu duruma göre; ...’un 04/07/2012 tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğu oy birliği ile mütalaa edilmiştir. Mahkememizce taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden konusunda uzman bankacı bilirkişi ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir. Alınan 10/11/2025 tarihli bilirkişi raporunda; asıl borçlu ve dava dışı ... Kimyasal Tekstil San. Tic. Ltd. Şti ile ... Bankası A.Ş. arasında 04/07/2012 tarihinde 2.000.000,00 TL limitli "Genel Kredi Ve Teminat Sözleşmesi" imzalandığını, ..., sözleşmenin müteselsil kefili olup, kefalet tarihi 04/07/2012 ve kefalet limiti 2.000.000,00 TL olduğunu, kefalet sözleşmesi TBK.m.583 düzenlemesine uygun olduğunu, davacının, Takip Tarihi itibariyle hesaplanan borcun ayrıntıları aşağıda açıklandığı, 530.719,60 TL Asıl Alacak, 248.322,44 TL Temerrüt faizi, 12.416,13 TL BSMV, 1.208,28 TL İhtarname masrafı olmak üzere 792.666.45 TL Toplam borçlu olduğu hesaplandığı, davalı banka tarafından, ... 17. İcra Dairesi 2016/... E sayılı dosyasından 28.03.2017 tarihli "Geriye Kalan Alaka tutarı" açıklaması ile 414.037,41 TL tutarında Rehin Açığı belgesi dava dosyasına sunulduğunu, davalı bankadan, dava konusu krediye yapılan ödemelerin sorulmasının mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.Davacının , dava konusu sözleşmenin imzalandığı tarihte hukuki fiil ehliyetinin tam olduğu Adli Tıp Kurumu raporu ile sabit olmuş; davacının bu yöndeki iddiası subut bulmamış olduğunun kabulü gerekmiştir.Diğer yandan, asıl borçlu ve dava dışı ... Kimyasal Tekstil San. Tic. Ltd. Şti ile ... Bankası A.Ş. arasında 04/07/2012 tarihinde imzalanan 2.000.000,00 TL limitli "Genel Kredi Ve Teminat Sözleşmesi"/nde davacı ... ... , sözleşmenin müteselsil kefili olup, kefalet tarihi 04/07/2012 ve kefalet limiti 2.000.000,00 TL olduğu, kefalet limitinin , davacının el yazısı olarak rakam ve yazıl ile gösterildiği, ayrıca davacının eşi ... tarafından 03/07/2012 tarihinde, ...'un kefaletine muvafakat ettiğine dair ıslak imzalı belgenin de bulunduğu , bu hususta davacının eşi ... tarafından da haczin kaldırılması ve kefaletin geçersizliği nedeniyle davalı banka aleyhine ... 9 Aile Mahkemesi'nin 2019/... Esas, ... 12 Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/... Esas sayılı dosyaları ile açılan davalar da reddedilip, kesinleştiği , dolayısıyla dava konusu krediye ilişkin kefalet sözleşmesinin TBK.m.583 düzenlemesine uygun olduğu anlaşılmakla , davacının kefalet sözleşmesinin şekil şartlarına uymadığına yönelik iddiası da yerinde görülmemiştir.Bankacı bilirkişinin hükme denetime ve dosya kapsamına uygun raporuna göre, 530.719,60 TL Asıl Alacak, 248.322,44 TL Temerrüt faizi, 12.416,13 TL BSMV, 1.208,28 TL İhtarname masrafı olmak üzere 792.666.45 TL Toplam borçlu olduğu hesaplandığı, davalı bankanın talep ettiği temerrüt faizinin mevzuata uygun olduğu , aynı borca ilişkin ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile yapılan takipte tahsilde tekerrür olmamak üzere, davacı müteselsil kefil aleyhine takibe geçilmesinin uygun olduğu, bu hali ile davacının menfi tespit istemli davasının reddinin gerektiği anlaşılmakla, davanın reddine dair aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere, 1-Davanın reddine, 2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 13.651,93-TL'den mahsubu ile artan 13.036,53-TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-7155 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanunun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye ödenmesine, 4-Kararın niteliği gereği davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı yararına ölçümlenen 125.911,50-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine, Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup anlatıldı. 25/11/2025

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır