İlk Derece Mahkemesi 2024/302 E. 2026/76 K.

T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/302 Esas KARAR NO : 2026/76

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 29/03/2024 KARAR TARİHİ : 28/01/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 13/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ; TALEP: Davacı vekili dava dilekçesi ile davalı taraf, müvekkil şirketten sektörünün öncüsü olduğu ... ürün alımı yapmış, bunun sonucu taraflar arasında cari hesap ilişkisi kurulmuştur. Davalı taraf satın almış olduğu mal/hizmetin karşılığı cari hesaba kaydedilen alacak ve yine davalı tarafın peşin ödeme yapmaması ve yabancı para üzerinden ödeme yapmamasından kaynaklı talep edilebilir bir kur farkı alacağı ortaya çıkmıştır. Davalı ..., müvekkil şirket tarafından kesilen kur farkı alacağı faturasına itiraz etmemiş yine de kur farkından kaynaklanan alacak bedelini ve cari hesaptan kaynaklı bakiye alacak miktarını bir türlü müvekkil şirkete ödememiştir. Taraflar arasında yapılan harici görüşmeler sonuçsuz kalmış olup tarafımızca 20/02/2024 tarihinde Bakırköy .. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile icra takibinin başlatıldığını, davalı haksız itirazı üzerine takibin durduğunu, Haklı davamızın Kabulüne, Davalının icra takibine yaptığı mesnetsiz itirazının iptaline, Bakırköy .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra takibinin Devamına, Davalının takip konusu borcu takip dosyasında belirtilen faiziyle ödemeye ve takip konusu alacağın likit olması dolayısıyla % 20’sinden az olmamak üzere haksız itiraz nedeniyle icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ile Davacının iddialarının aksine müvekkil şirket, takibe konu olan mal/hizmeti almamıştır ve taraflar arasında ticari ilişki bulunmamaktadır. Müvekkil şirketin almadığı, fayda sağlamadığı bir mal/hizmetten dolayı borçlu olması mümkün değildir. Davacı tarafın iddia ettiğinin aksine cari ilişki nedeniyle müvekkil şirketin herhangi bir borcu bulunmamaktadır. Davacı tarafça dava dilekçesi ekinde sözleşme sunulmuş ise de söz konusu sözleşme incelendiğinde görülecektir ki işbu sözleşmede müvekkilin imzası bulunmamaktadır. Hatta davacı tarafın da imzası bulunmamaktadır. Davacı tarafın bir diğer delili ise kendisi tarafından düzenlenmiş faturadır. Fatura tek başına alacağın ispatı için yeterli değildir, davacının edimini yerine getirmiş olması gerekmektedir. Haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, davacı taraf aleyhine %20’den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. BİLİRKİŞİ RAPORLARI: Dosyaya sunulan 02/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda Davacı şirketin 2023 yılına ait BA-BS formalarında incelendiğinde; 1 adet 396.634,75 tutarında hizmet faturasının BS formunda beyan ettiği. Bu hususta Nihai Takdir Sayın Mahkemeye Aittir Davalı şirketin 2023 yılına ait BA-BS formalarında incelendiğinde; 1 adet 396.634,75 tutarında hizmet faturasının BA formunda beyan ettiği, Bu hususta Nihai Takdir Sayın Mahkemeye Aittir Taraflar arasında 6.09.2023 tarihinde fiyat teklif formunun imzalandığı ve Kur farkıyla ilgili uyuşmazlığa gelince; teklif mektubunda kalıp bedelinin Euro, bedellerinin ise usd üzerinden kararlaştırıldığı ve ödeme şekli başlıklı bölümde ödemelerin ne şekilde yapılacağı açıkça belirtilmiş ise de Davalı tarafından yapılan ödemeler incelendiğinde; Dosya kapsamından ve tarafların beyanlarından davalının faturalara ödemelerinin çekle yapıldığı anlaşılmaktadır. Türk Borçlar Kanunu’nun 99. maddesi, para borçlarının ülke parasıyla ödenmesini öngörmekte olup; bu kapsamda Türk lirasının ödeme birimi olarak kabul edildiğini belirtildiği, Yargıtay içtihatlarına göre, çekle yapılan ödemelerde kur farkı talep edilememektedir. Hükmü esas alınması halinde davacı tarafın davalı tarafından kur farkı alacak talep edemeyeceği Sonuç ve kanaatine varılmıştır. Ancak Mahkemenizce Davacı tarafın kur farkı talebi kabul edilmesi halinde kur farkı 41.575,68 TL olarak tespit edildiği, 20/04/2025 tarihli ek raporda Davacı tarafın kur farkı talebi kabul edilmesi halinde kur farkı 41.575,68TL’lik hesaplama yapılmıştır. 04/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda Davacının ticari defter kayıtlarına göre Davalının 262.753,85 TL / (Karşılığı 7.387,26 EURO) davacıya borçlu olduğu kayıtlardan tespit edilmiştir. Bu hesap bakiyesine kur fark faturası da dahildir. Davalı taraf incelemeye defter sunmamıştır. Ancak 23.12.2024 tarihinde verdiği dilekçesi ekinde cari hesap ekstresi sunmuştur. İncelenen davalı vekilinin sunduğu cari hesap ekstresine göre Davalının defterinde davacının alacağının 246.388,85 TL olduğu görülmektedir. Ancak 09.06.2023 tarihindeki 7.840,00 TL lik borç kaydının ve 15.06.2023 tarihindeki 8.575,00 TL lik borç kaydının açıklamasında ... TEKSTİL TİC. Yazılı olduğu, bu tutarların davacı ile ilgisinin olmayacağı, sehven işlenmiş olabileceği kanaati ile davacının alacak bakiyesine bu tutarları eklediğimizde (246.338,85 + 7.840,00 + 8.575,00 TL) = 262.753,85 TL ye ulaştığı görülmektedir. Davacının davalıdan 262.753,85 TL alacaklı olduğu görülmüştür. Bu durumda davacı iddiası alacak bakiyesi ile davalının dosya ya sunduğu hesap ekstresinden elde edilen davalının borcu aynı olduğu, tarafların borç alacak bakiyelerinin mutabık olup birbirlerini doğruladığı tespit edilmiştir. Davacının düzenlediği üç adet faturayı, davalının ticari defterlerine kaydettiği (davalı vekilinin dilekçe ekinde sunduğu cari hesap ekstrelerinden anlaşılmaktadır.) Bu üç adet fatura için davalı tarafından sekiz günlük yasal itiraz süresi içerisinde itirazda bulunulduğuna dair herhangi bir belge dosaya sunulmamıştır. Davalı tarafından davacıya 05.02.2025 keşide tarihli 300.000,00 TL tutarlı çek ciro edilmek sureti ile ödeme yapılmıştır. Davacı bu çek nedeni ile kur farkı faturası düzenleyerek davalıya göndermiştir. TBK nın 99 maddesine göre para borçlarının TL olarak ödenmesi gerektiği, Çekle yapılan ödemelerde kur farkı istenemeyeceği, Tüm yargı kararları ile tarafların kur farkı talebi ile ilgili her türlü hukuki itiraz ve talepleri hususundaki yorumlama, hüküm ve takdirin tamamen Sayın mahkemeye ait olduğu tespit edilmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, davacı tarafından davalıya satılan ürünler nedeniyle taraflar arasında kurulan cari hesap ilişkisi sonucu ortaya çıkan cari hesap alacağı ile kur farkından kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Bakırköy ... İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı dosyası ile Bakırköy Vergi Dairesi, Gerede Malmüdürlüğü, Gerede Vergi Dairesi müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmıştır. Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak incelendiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacının takibe konu tutar kadar davalıdan alacaklı olup olmadığı ile takipte istenilen kur farkı ve cari hesap alacağına ilişkin alacak taleplerinin yerinde olup olmadığı hususlarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki icra dosyasının incelenmesi sonucu davacının Bakırköy .... İcra Müdürlüğünde 21.02.2024 tarihinde 246.146,00 TL (Takip tarihinde cari hesaptan kaynaklı asıl alacak 7.387,26 EURO dur. Takip tarihindeki TCMB kuru üzerinden TL karşılığı 246.143,00 TL dir. Tahsili talep edilmektedir.) ve 45.381,73 TL (Kur farkından kaynaklı alacağın miktarı ise 45.381,73 TL dir. Tahsili talep edilmektedir.) olmak üzere toplam 291.524,73 TL alacaklı olduğu iddiası ile ilamsız takiplerde ödeme emrini davalıya göndermek suretiyle ... Esas Sayılı icra takibini başlatmış olduğu, davalı şirketin 26.02.2024 tarihinde icra müdürlüğüne verdiği itiraz dilekçesi ile borcun tamamına, faize, faiz oranına, faturalara, fatura bedellerine, kur farkına ve tüm ferilerine itiraz ettiği, icra dairesinin kararı ile takibin durduğu, davacının huzurda görülen itirazın iptali davasını açmış olduğu anlaşılmıştır. Kural olarak alacaklı, alacağın kaynağını oluşturan fatura içeriğinde yer alan mal veya hizmetin davalı borçluya verildiğini ispat külfeti altındadır. Alacaklı bu husustaki ispatı imzalı fatura veya sevk irsaliyesi ile sağlayabileceği gibi mal veya hizmetin borçluya verildiğini ispat eden diğer yazılı, görsel delillerle ispat edebilebilir. Yine kendi ticari defterlerinde lehine olan kayıtların davalı ticari defterleri ile doğrulanması veya davalının ticari defterlerini ibraz etmemiş olması halinde de alacağın varlığı ispat edilebilir. Mahkememiz tarafından tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılması için dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup taraflara ticari defter ve belgelerin ibrazı hususunda süre verildiği, davacı tarafça yerinde inceleme talebinde bulunulduğu ancak davalı tarafça ticari defterlerin ibraz edilmediği anlaşılmıştır. Davacı şirkete ait ticari defterler bilirkişi incelemesine sunulmuş ve üzerinde takip konusu faturalara ilişkin inceleme yapılmıştır. Davacının ticari defter kayıtlarına göre davalının 262.753,85 TL (Karşılığı 7.387,26 Euro) davacıya borçlu olduğu kayıtlardan tespit edilmiştir. Davacının davalıya düzenlediği faturalara ilişkin; a)Davacı tarafın davalıya 21.09.2023 tarihli, ... numaralı ve 16.133,50 Euro tutarında (475.961,82 TL karşılığı tutarında olan (KUR:1 Euro=28.9629 TL) e-fatura düzenlediği, 07.02.2024 tarihinde ... numaralı 1.253,58 Euro tutarında ve (41.575,66 TL tutarında olan (Kur: 33.1629 TL) Kur Farkı açıklaması ile e-fatura düzenlediği, c) 07.02.2024 tarihinde 45.216,37 TL tutarında vade farkı açıklaması ile (fatura alt kısmındaki açıklama 76 günlük vade farkı faturası açıklaması ile e fatura düzenlediği tespit edilmiştir.

Türk Ticaret Kanunu’nun 21. maddesinin 2. fıkrasına göre;“ (2) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır.” TTK nın 21. maddesine göre davalı tarafından davacının düzenlediği faturalara karşı yasal 8 günlük süre içerisinde itiraz edildiğine dair herhangi bir itiraz belgesi dosyaya sunulmamıştır. Davacı ve davalının bağlı bulundukları vergi dairelerinden 2023 yılına ait BA-BS bildirim formları celp edilmiş olup yapılan inceleme neticesinde, davacının 2023 yılında bir adet belge ile KDV hariç 396.634,75 TL tutarında davalıya satış yaptığı hususunda BS bildiriminde bulunduğu tespit edilmiştir. Davalı taraf ise yine aynı şekilde 2023 yılında davacıdan bir adet belge ile KDV hariç 396.634,75 TL tutarında alım yaptığı hususunda BA bildiriminde bulunduğu belirlenmiştir. Tarafların 2023 yılı BA-BS bildirim formlarında mutabık oldukları anlaşılmıştır. Davalı tarafın inceleme gün ve saatinde ticari defterlerini sunmadığı, daha sonra bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesi ekinde 2022-2023 yıllarına ait ticari defter tasdik bilgilerinin sunulduğu ancak defterlerin açılış ve kapanış onaylarının zamanında yaptırılıp yaptırılmadığı, defterlerin usulüne uygun tutulup tutulmadığı tespit edilememiş olduğundan ayrıca Mahkememiz tarafından belirlenen ticari defter inceleme gün ve saatinde defterlerini hazır etmediğinden davalı şirketin defterlerinin lehine delil teşkil etmediği anlaşılmıştır.

Bu kapsamda davacının ticari defter ve belgeleri ile tüm dosya kapsamı göz önüne alınarak yapılan inceleme sonucu davalının davacı şirketten ticari ilişki kurmak suretiyle mal alımı yapmış olup davacı şirketin, sunmuş olduğu sevk irsaliyeleri göz önüne alındığında taraflar arasındaki ticari ilişkiye konu malların davalı tarafa teslim edildiği, davalı tarafça Türk Lirası karşılığı çek ile davacı şirkete ödeme yapıldığı, taraflar arasında düzenlenen fiyat teklifinde düzenleme altına alınan kur farkı hükmü nedeniyle davacının kur farkı alacağı talep ettiği anlaşılmıştır.

04/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda cari hesap ve kur farkı alacağı birlikte hesaplanarak 262.753,85-TL alacak olduğu belirtilmiş ise de davacıya ait dosyaya sunulu cari hesap kayıtları incelendiğinde davalı taraf satın almış olduğu ürüne ilişkin bir kısım ödeme yapmış olmakla ... 21/09/2023tarihli, 475.961,82-TL bedelli fatura ve .... 07/02/2024 tarihli 41.575,66-TL bedelli faturaların cari hesaba alacak olarak kaydedildiği, davalı yanca 300.000,00-TL bedelli Türk Lirası çek ile kısmi ödeme yapıldığı, ürünün yabancı para cinsinden satılıyor olması nedeniyle kalan bakiyenin cari hesaba yabancı para cinsinden kaydedildiği, bu doğrultuda davalı tarafın takip tarihi itibariyle 7.387,26 Euro ürün satımı sonucu borcu bulunduğu, incelenen davacı tarafın ticari defter ve belgeleri doğrultusunda anlaşılmıştır. Bu açıklamalar doğrultusunda davacının defterlerine kaydettiği faturalar ve davalı tarafın vermiş olduğu Türk Lirası çekin bedeli göz önüne alındığında davacının davalıdan 246.143,00 TL cari hesap bakiyesi alacağı olduğu anlaşılmıştır. Kur farkı talebi yönünden yapılan incelemede ise her ne kadar bilirkişi raporunda davalı tarafın çek ile yapılan ödemesi nedeniyle davacının kur farkı alacağı talep edemeyeceği belirtilmiş ise de açıkça kur farkı talep edilebileceği hakkının saklı tutulması veya taraflarca aksinin kararlaştırılması halinde çek ile ödeme yapılsa dahi kur farkı talep edilebileceği anlaşıldığından taraflar arasında düzenlenen 'Fiyat Teklifi belgesinin 9. maddesinde, 'Döviz çeki veya döviz havalesi ile ödeme yapılmaması durumunda ödeme günü TCMB efektif satış kuru ile değerlenerek kayıtlara alınacaktır. Olumlu, olumsuz kur farkı çıkması durumunda; kur farkı alacağı olan firma tarafından teklif aşamasındaki döviz birimi nazara alınarak kur farkı faturası kesilecektir.'' şeklinde düzenleme mevcut olduğu, davalı tarafın fiyat teklifini kabul ederek döviz çeki dışında çekle yapacağı ödemede de kur farkının doğacağını kabul ettiği anlaşılmıştır. Ayrıca kur farkı alacağı faturasının davacı tarafından düzenlenmesi ve davalı ... gönderilmesinden sonra davalı tarafça kur farkı faturasına yasal süresi içerisinde itiraz edilmediği de göz önüne alındığında davacının davalıdan 45.381,73 TL kur farkı alacağı bulunduğu anlaşılmış olup davanın kabulüne ilişkin yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-AÇILAN DAVANIN KABULÜ ile davalının Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin 246.143,00 TL cari hesap bakiyesi alacağı ve 45.381,73 TL kur farkı alacağı olmak üzere toplam 291.524,73 TL olarak devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacağa yasal faiz uygulanmasına, 2-Alacağın likit olması nedeni ile davacının icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile asıl alacak tutarının (291.524,73 TL'nin) %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Alınması gerekli 19.914,10 TL harçtan peşin alınan 3.520,90 TL peşin harcın mahsubu ile 16.393,20 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 427,60- TL başvuru harcı, 3.520,90 TL peşin nispi harç, 60,80-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 4.009,30- TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 46.643,96 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yatırılan tebligat, müzekkere gideri, Bilirkişi ücreti toplamı 11.534 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Bakırköy Arabuluculuk bürosunun ... numaralı arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, Taraflarca yatırılıp harcanmayan masrafın karar kesinleştiğinde iadesine, 9-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK 394/5 ve 341/1 maddesi gereğince tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/01/2026

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır Bu Evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanununun 5. Madde Uyarınca Güvenli Elektronik İmza İle İmzalanmış Olup, 22. Madde Uyarınca Da Islak İmza İle İmzalanmayacaktır."