İlk Derece Mahkemesi 2023/2981 E. 2024/2451 K.

T.C. İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2024/497 Esas KARAR NO :2025/753 DAVA:İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:27/08/2024 KARAR TARİHİ:03/11/2025 Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... ve müvekkili şirket arasında çok sayıda ürünün satış ve teslimine ilişkin yüksek tutarlı bir ticari ilişki kurulduğunu, buna istinaden davalı tarafından piyasadaki dalgalanmalar, zamlar ve oluşabilecek fiyat farkları gerekçe gösterilerek kendisini garantiye almak maksadıyla avans çeki talep edildiğini, müvekkilce davalı ile arasında bulunan ticaret ilişkisinden doğan güven ile davalının istekleri yerine getirildiğini, iş bu istek uyarınca; .../ ... İstanbul şubesine ait ... çek seri numaralı, 31/12/2022 tarihli, 150.000-TL bedelli çek davalıya teslim edildiğini, keşide edilen çekte müvekkilinin ismi yer alsa da çek üzerinde müvekkili şirket yetkili temsilcilerin imzasının bulunmadığını ve bu husus davalı tarafından da bilindiğini, iş bu çeklerin, ödeme amacıyla değil, avans çeki olarak teslim edildiğini, davalı tarafından anlaşma ve bağlantı kapsamında üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmesi halinde çek üzerinde diğer şirket yetkilisi tarafından da imza atılacağının kararlaştırıldığını, taraflar arasında kurulan sözleşme uyarınca; müvekkilinin üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini ancak davalı tarafından verilen taahhütlerin yerine getirilmediğini, sözleşmenin gereklerinin ifa edilmediğini, iş bu sebeple ilgili çeklerin de üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmeyen davalıda kalması açısından bir sebep kalmadığını, ancak davalı tarafından çeklerin iade edilmediğini, bu nedenle tarafınca kendisine .... Noterliği'nin 15.02.2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi de gönderildiğini, ancak ... tarafından iş bu konuda kayıtsız kalındığını, ... tarafından kötü niyetli şekilde hareket edilerek müvekkili şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile .../ ... İstanbul şubesine ait ... çek seri numaralı, 31/12/2022 vade tarihli, 150.000-TL bedelli çeke ilişkin olarak icra takibi başlatıldığını, yine ...'ın talebiyle .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 26.01.2023 tarih ... sayılı kararıyla müvekkilin malvarlığı aleyhine 150.000,00 TL bedelli ihtiyati haciz kararı verildiğini, tarafımızca işbu ihtiyati haciz kararına karşı .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasıyla itiraz edildiğini, ihtiyati haczin kaldırılması talep edildiğini, iş bu itiraz üzerine; .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Ve ... K. Sayılı, 16/02/2023 tarihli kararı ile; 150.000-TL teminat karşılığında ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verildiğini, yine taraflarınca ve .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin .... Sayılı dosyası ile borca itiraz edildiğini ve takibin iptali talep edildiğini, iş bu dosya kapsamında düzenlenen 16/02/2023 tarihli Tensip Zaptı ile takibin 150.000-TL teminat ile dava sonuçlanıncaya kadar durdurulmasına karar verildiğini, ....İcra Hukuk Mahkemesi .... Sayılı dosya ile ikame ettikleri davanın yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin kararla sonuçlanmışsa da davalının istinaf kanun yoluna başvurması sonucunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20.Hukuk Dairesi 2023/2981E. ve 2024/2451K. sayılı ilamıyla usul ve yasaya aykırı olarak yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar vermiş; istinaf mahkemesi davamızın reddi yönünde kesin hüküm tesis edildiğini, dosya hesabının neticesinde 284.929,27-TL icra tehdidi altında davalıya ödendiğini, açıklanan sebepler ve Mahkemenizce re'sen dikkate alınacak hususlara binaen; Huzurdaki istirdat davasının kabulüne, müvekkilinin .../ ... İstanbul şubesine ait ... çek seri numaralı, 31/12/2022 vade tarihli, 150.000-TL bedelli çeke ilişkin olarak sorumluluğunun bulunmadığına ve işbu çek yönünden müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, müvekkili aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün .... Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi neticesinde ödenen , 284.929,27 TL'nin işleyecek ticari faiz ile istirdadına, davalı taraf aleyhine dosya konusu 284.929,27 TL'nin %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmış olup davalı tarafından süresi içerisinde dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi verilmediği anlaşılmakla HMK M.128 hükmü uyarınca davalının dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaları inkar etmiş sayılmasına karar verilerek yargılama yapılmıştır. DELİLLER : Deliller ; Dosya mevcudu, müzekkere cevapları ve bilirkişi raporudur. Mahkememizin 09/12/2024 tarihli ön inceleme duruşması ara kararı gereği;...Cumhuriyet soruşturma dosya örneği ikmal olup, taraflar arasındaki 2022/2023 yıllarındaki ticari ilişkiye dair BA ve BS formalarının celbi ve taraflarca uyuşmazlık konusu ticari defter kayıt ve belgeleri flash bellek CD formatında sunmaları için verilen sürenin dolmasını müteakip dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdii ile; dava konusu 31/12/2022 tarihli 150.000,00 TL bedelli çekin hangi hukuki ticari ilişki kapsamında davacı tarafından davalıya teslim edildiği, çekin avans olarak mı ödeme karşılığı olarak mı teslim edildiği çek bedelini karşılacayacak mal veya hizmetin davalı tarafça davacı yararına sağlanıp sağlanmadığı çekin bedelsiz kalıp kalmadığı davacının çek bedeli nedeniyle iade alacağının oluşup oluşmadığı oluşmuş ise tutarı konusunda rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Mahkememiz dosyasına 13/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir. Raporda özetle; "Dava konusu 31/12/2022 tarihli 150.000,00 TL bedelli çekin hangi hukuki ticari ilişki kapsamında davacı tarafından davalıya teslim edildiği, çekin avans olarak mı ödeme karşılığı olarak mı teslim edildiği, çek bedelini karşılayacak mal veya hizmetin davalı tarafça davacı yararına sağlanıp sağlanmadığı çekin bedelsiz kalıp kalmadığı davacının çek bedeli nedeniyle iade alacağının oluşup oluşmadığı oluşmuş ise tutarı konusunda verilen görevlendirme çerçevesi neticesinde; Öncelikle; tarafların vergi dairesine vermiş olduğu, Ba- Bs formları ile davacı şirket ticari defter kayıtlarında göre; davalının davacıya 2022 yılında mal/hizmet verdiği ve davacı tarafından verilen çekten, davalının 24.349,08.-TL alacağı olduğu, özetle çekin tamamen bedelsiz olarak davalı verilmediği belirlenen vakıada; Davacı şirkete ait ticari defterlerin TTK 64/3 hükümleri doğrultusunda e-defter uygulaması ile tutulduğu, yevmiye ve kebir defter e-beratlarının zamanında alındığı, envanter defteri açılış onaylarının zamanında yaptırıldığı, defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı davacı şirkete ait 2022, 2023 ve 2024 Yılı ticari defterlerin HMK 222/2 hükümlerine göre delil teşkil ettiği, Yüce Mahkemeniz tarafından; 09.12.2024 Tarihli Ön inceleme Duruşma tutanağının 4. Bendinde, Uyuşmazlık konusu ticari defter kayıt ve belgeleri flash bellek CD formatında sunmaları için hazır bulunan tarafa tefhimden hazır bulunmayan tarafa tebliğden itibaren 2 haftalık kesin süre verilmesi yönüne karar kurulduğu, tutanağın ihtarlı davetiye ile davalı yana tebliğ edildiği, ancak davalı tarafından ticari defter ve belgelerin incelemeye sunulmadığı gibi yerinde inceleme talebinde de bulunmadığı, Davacı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; ön ödeme olarak verdiği, 150.000,00.-TL tutarlı ihtilaf konusu çek dahil, davacı şirketin davalıdan 125.650,92 TL alacaklı olduğu, (davalı tarafından ihtilaf konusu çek alınmadan önce davacıya 24.349,08.-TL tutarında mal/hizmet verildiği) dava tarihinden sonra 28.11.2024 tarihinde davalı tarafından, davacı şirkete avukat kanalı ile 125.650,00.TL ödeme yapıldığı halde, davacı vekili tarafından ödemeyle ilgili bir beyanda bulunulmadığı gibi asıl alacağın fer'ileri ile birlikte alınıp alınmadığının cari hesap kaydından anlaşılamadığı, bu konuda yapılan görüşmede de; şirket muhasebe departmanı tarafından herhangi bir bilgi verilmediği, 125.650,00.-TL ana alacağın cari hesap kayıtlarında, davalı alacağından direkt mahsup edilmesi nedeniyle; 28.11.2024 tarihinden itibaren taraflar arasında herhangi bir cari hesap ilişkisi bulunmadığı, Ancak davacı avukatı tarafından 28.11.2024 tarihinde tahsil edilen asıl alacakla birlikte fer'ilerin alınmadığının ayrıca ispatlanması durumunda; Davacı şirketin 150.000,00.TL üzerinden başlatılan takibe 29.07.2024 tarihinde 284.929,27.-TL ödeme yaptığı, ancak bu raporun 5. Bölümde yapılan hesaplamalar neticesinde davacı şirketin çekten kalan 125.650,92.-TL alacağına karşılık fazladan 238.677,50.-TL ödeme yaptığının hesap edildiği, Tüm bu nedenlerle; 27.08.2024 dava tarihinden itibaren (davacı dava dilekçesinde ödeme tarihinden itibaren istirdat talebinde bulunmadığından, dava tarihinden itibaren istirdat' ın talep edilebileceği) 238.677,50.-TL ticari temerrüt faizi ile birlikte istirdat' ına 28.11.2024 tarihinde davalıdan tahsil edilen 125.650,00.-TL nın TBK 100 kapsamında önce faizden kalanının anaparadan düşülmesi yönünde takdirin Yüce Mahkemenize ait olacağı sonucuna ulaşılmıştır. Mahkememizin 03/03/2025 tarihli duruşma ara kararı gereği; ....ATM ... E. ... K. Dosya örneği celp edildiğinde, dosyanın kök raporu düzenleyen bilirkişiye yeniden tevdii ile, celp olunan dosya bu dosyadan düzenlenen rapor ve verilen karar ile taraf vekillerinin kök rapora vaki itirazları da irdelenerek, tespit ve takdirde mükerrerlik olmayacak şekilde ek rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Mahkememiz dosyasına 19/03/2025 tarihli bilirkişi ek raporu ibraz edilmiştir. Ek raporda özetle; " Dava konusu 31/12/2022 tarihli 150.000,00 TL bedelli çekin hangi hukuki ticari ilişki kapsamında davacı tarafından davalıya teslim edildiği, çekin avans olarak mı ödeme karşılığı olarak mı teslim edildiği, çek bedelini karşılayacak mal veya hizmetin davalı tarafça davacı yararına sağlanıp sağlanmadığı çekin bedelsiz kalıp kalmadığı davacının çek bedeli nedeniyle iade alacağının oluşup oluşmadığı oluşmuş ise tutarı konusunda verilen görevlendirme çerçevesi neticesinde; Öncelikle; tarafların vergi dairesine vermiş olduğu, Ba- Bs formları ile davacı şirket ticari defter kayıtlarında göre; davalının davacıya 2022 yılında mal/hizmet verdiği ve davacı tarafından verilen çekten, davalının 24.349,08.-TL alacağı olduğu, özetle çekin tamamen bedelsiz olarak davalı verilmediği belirlenen vakıada; Davacı şirkete ait ticari defterlerin TTK 64/3 hükümleri doğrultusunda e-defter uygulaması ile tutulduğu, yevmiye ve kebir defter e-beratlarının zamanında alındığı, envanter defteri açılış onaylarının zamanında yaptırıldığı, defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı davacı şirkete ait 2022, 2023 ve 2024 Yılı ticari defterlerin HMK 222/2 hükümlerine göre delil teşkil ettiği, Yüce Mahkemeniz tarafından; 09.12.2024 Tarihli Ön inceleme Duruşma tutanağının 4. Bendinde, Uyuşmazlık konusu ticari defter kayıt ve belgeleri flash bellek CD formatında sunmaları için hazır bulunan tarafa tefhimden hazır bulunmayan tarafa tebliğden itibaren 2 haftalık kesin süre verilmesi yönüne karar kurulduğu, tutanağın ihtarlı davetiye ile davalı yana tebliğ edildiği, ancak davalı tarafından ticari defter ve belgelerin incelemeye sunulmadığı gibi yerinde inceleme talebinde de bulunmadığı, Davacı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; ön ödeme olarak verdiği, 150.000,00.-TL tutarlı ihtilaf konusu çek dahil, davacı şirketin davalıdan 125.650,92 TL alacaklı olduğu, (davalı tarafından ihtilaf konusu çek alınmadan önce davacıya 24.349,08.-TL tutarında mal/hizmet verildiği) dava tarihinden sonra 28.11.2024 tarihinde davalı tarafından, davacı şirkete avukat kanalı ile 125.650,00.TL ödeme yapıldığı halde, davacı vekili tarafından ödemeyle ilgili bir beyanda bulunulmadığı gibi asıl alacağın fer'ileri ile birlikte alınıp alınmadığının cari hesap kaydından anlaşılamadığı, bu konuda yapılan görüşmede de; şirket muhasebe departmanı tarafından herhangi bir bilgi verilmediği, 125.650,00.-TL ana alacağın cari hesap kayıtlarında, davalı alacağından direkt mahsup edilmesi nedeniyle; 28.11.2024 tarihinden itibaren taraflar arasında herhangi bir cari hesap ilişkisi bulunmadığı, İş bu davadan önce davacı tarafından aynı çek bedelinden dolayı davacı aleyhine .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığı, davalının takibe itirazı nedeniyle davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası ile görüldüğü ve davanın kabul edilerek yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, duran takibin 125.650,92 TL asıl alacak üzerinden takip talebinde istenilen faiz oranı ile birlikte DEVAMINA, kararının verildiği, Verilen 12/07/2024 tarihli hükmün, taraf vekillerine 06/10/2024 tarihinde tebliğ edildiği, "Tarafların Kararı İstinaf Etmemesi Üzerine Kesinleşme" ile hükmün, 22/10/2024 tarihinde kesinleştiği, Davacı vekilinin bu alacağı tahsil ederek davacıya verdiği, davacının muhasebe hesap ve kayıtlarında 28.11.2024 tarihi itibariyle bu alacak kapatıldığı halde Yüce Mahkemenize bildirilmediği, bu şekilde huzurdaki davanın mükerrer olarak devam ettiği," görüş ve kanaati bildirilmiştir. GEREKÇE : Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında ... seri numaralı 31/12/2022 tarihli 150.000,00 TL bedelli dava konusu çekin avans olarak davacı tarafından davalıya teslim edildiği, çekin avans olarak teslim edilmesi nedeniyle davacı şirket çift temsilci imzası ile ilzam edilmesine rağmen davalı edimini yerine getirdiğinde ikinci imza da tamamlanmak üzere çekin tek temsilci imzasıyla başlangıçta davalıya teslim edlidiği davalının sözleşmeden kaynaklı edimini yerine getirmemesine ve davacının davalıya borcu oluşmamasına rağmen davalı tarafça çekin ... İcra Dairesi ... esas sayılı dosyasından icra takip konusu yapıldığı ve 284.929,27 TL nin haksız olarak davacıdan tahsil edildiği iddiasıyla menfi tespit ve 284.929,27 TL nin faizi ile birlikte istirdadı talebine ilişkin davadır. Davacı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; ön ödeme olarak verdiği, 150.000,00.-TL tutarlı ihtilaf konusu çek dahil, davacı şirketin davalıdan 125.650,92 TL alacaklı olduğu, (davalı tarafından ihtilaf konusu çek alınmadan önce davacıya 24.349,08.-TL tutarında mal/hizmet verildiği) dava tarihinden sonra 28.11.2024 tarihinde davalı tarafından, davacı şirkete avukat kanalı ile 125.650,00.TL ödeme yapıldığı halde, davacı vekili tarafından ödemeyle ilgili bir beyanda bulunulmadığı gibi asıl alacağın fer'ileri ile birlikte alınıp alınmadığının cari hesap kaydından anlaşılamadığı, 125.650,00.-TL ana alacağın cari hesap kayıtlarında, davalı alacağından direkt mahsup edilmesi nedeniyle; 28.11.2024 tarihinden itibaren taraflar arasında herhangi bir cari hesap ilişkisi bulunmadığına ve davacı talebinin mükerrer ödeme talibi niteliğinde olduğu bilirkişi ifade etmiş ise de, dosyamız ve bir örneği uyap üzerinden celp edilen kesinleşen ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası ile her iki dosyada düzenlenen bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, taraflara arasındaki ticari ilişki kapsamında davacı tarafından davalıya dava konusu ... / İstanbul şubesine ait davacı tarafından keşideli ... seri nolu 31/12/2022 tarihli 150.000 TL bedelli çek ile birlikte, ... seri nolu 31/12/2022 tarihli 150.000 TL bedelli çeklerin avans olarak verilmiş olduğu, ... seri nolu 31/12/2022 tarihli 150.000 TL tutarlı çekin tahsil edilmesine rağmen 24.349,08.-TLdışında mal ve hizmetin davalı tarafından davacıya edilmemesi nedeniyle çeki bedeli olan 150.000 TL ile alınan mal hizmet bedeli olan 24.349,08.-TL arasındaki fark olan 125.650.92 TL tutarın ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasından dava konusu yapılarak davanın kabul edildiği, anılan dosya bilirkişi raporunda dosyamıza konu ... seri nolu 31/12/2022 tarihli 150.000 TL bedelli çek hakkında çekin bedelsiz kaldığı ve iade konusu yapıldığı değerlendirmesinin yapıldığı görülmüş olup, anılan rapora her ne kadar bedelsiz kalan dosyamıza konu ... nolu çekin iade edildiği ifade edilmiş ise de anılan çekin ....İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyasından işleme konularak bedeli davalıdan tahsil edildiğinin somut bir vakıa olduğu gözetilerek bedelsiz kalan çek nedinyle, davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, davalı tarafından, davacıya karşı başlatılan .... İcra dairesi ... Esas sayılı takip dosyasına, davacının yapmış olduğu 284.929,27 TL ödemenin, dava tarihi olan 27/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere; Davanın kabulüne, 1-Dava konusu ... / .... şubesine ait davacı tarafından keşideli ... seri nolu 31/12/2022 tarihli 150.000 TL bedelli çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, 2-Davalı tarafından, davacıya karşı başlatılan .... İcra dairesi ... Esas sayılı takip dosyasına, davacının yapmış olduğu 284.929,27 TL ödemenin, dava tarihi olan 27/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 3-Davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine, 4- Alınması gerekli 19.463,52 TL karar ve ilam harcından 4.865,88 TL'nin düşümü ile eksik kalan 14.597,64 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, 5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 45.588,68 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 6- Davacı tarafça yapılan (4.865,88 peşin harç + 488,40‬ TL ilk masraf + 5.000 TL bilirkişi ücreti + 995,00 TL posta masrafı ) toplam üzere toplam 11.349,28 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7- Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 8- Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.600,00TL nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına. Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/11/2025 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır