Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/634 E. 2024/849 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/634 Esas - 2024/849 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2022/634 Esas KARAR NO : 2024/849

HAKİM : ....... KATİP : .......

DAVACI : ....... VEKİLİ : Av. ....... DAVALI : ....... VEKİLİ : Av. .......

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 23/09/2022 KARAR TARİHİ : 04/12/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 03/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirket ile müvekkili idare arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalıştırılan personellerden ...'ın işten çıkartılması sonucunda, hem müvekkil idare hem de yüklenici şirket/karşı taraf aleyhine 4857 sayılı yasadan kaynaklı alacaklar için ....... Esas sayılı dosyası ile alacak davası açtığını, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, ....... sayılı ilamı ile hükme bağlanan asıl alacak kalemleri için.......Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, idarenin.......Esas sayılı dosyasına 19.10.2021 tarihinde 3.280,84 TL ödemede bulunduğunu, yine müvekkili idare tarafından ilam ve icra vekaleti ücretine dair 231,39 TL de vergi kesintisi hesap edilerek iş bu tutarın da davacı adına ....... yatırıldığını, davalı şirket ile müvekkili idare arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi kapsamından çalıştırılan personellerden ...'in işten çıkarılması sonucunda, hem müvekkil idare hem de yüklenici şirket/karşı taraf aleyhine 4857 sayılı yasadan kaynaklı alacaklar için .......Esas sayılı dosyası ile alacak davası açıldığını, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, ....... sayılı ilamı ile hükme bağlanan asıl alacak kalemler için....... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, idarelerinin .......Esas sayılı dosyasına 20.08.2021 tarihinde 763,25 TL ödemede bulunduğunu, davalı şirket ile müvekkil idare arasında imzalanan hizmet alımı işi kapsamında çalıştırılan personellerden ...'nin işten çıkarılması sonucunda, hem müvekkil idare hem de yüklenici şirket/karşı taraf aleyhine 4857 sayılı yasadan kaynaklı alacaklar için....... Esas sayılı dosyası ile alacak davası açtığını, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, idarelerinin 20.08.2021 tarihinde 4.814,41 TL ödeme yaptığını, davalı şirket ile müvekkil idare arasında imzalanan hizmet alımı işi kapsamında çalıştırılan personellerden ...'nin işten çıkarılması sonucunda, hem müvekkil idare hem de yüklenici şirket/karşı taraf aleyhine 4857 sayılı yasadan kaynaklı alacaklar için ....... Esas sayılı dosyası ile alacak davası açıldığını, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, 21.08.2021 tarihinde 4.808,09 TL ödemede bulunduğunu, davalı şirket ile müvekkili idare arasında imzalanan hizmet alımı işi kapsamında çalıştırılan personellerden ...'ın işten çıkartılması sonucunda, 20.08.2021 tarihinde 3.953,49 TL ödemede bulunulduğunu, davalı yüklenici firma ile imzalanan Teknik Şartnamenin 14.6. maddesinde göre "Yüklenici yürürlükteki İş Kanunu ve ... Mevzuatı hükümleri göre çalıştıracağı elemanların her türlü özlük haklarını karşılamak zorunda olduğunu, mevzuata göre işçi alınması, işçi çıkarılması, işçi haklarının ödenmesi ve sair konularda tüm sorumluluğun yükleniciye ait" olduğunu, davalı yüklenici firmanın ilgili sözleşme teknik ve idari şartname Borçlar Kanunu ve sair mevzuat hükümlerine göre sorumlu olduğunu, belirttikleri mahkeme kararları ve yürürlükte olan sair mevzuat gereğince müvekkil idare tarafından ödenmek zorunda kalınan alacak bedellerinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müvekkili idareye iadesi hususunda arabulucuya başvurulduğunu, ancak davalı şirket ile uzlaşmaya varılamadığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik işçilik alacağından kaynaklanan ve müvekkili idare tarafından ödenmek zorunda kalınan toplam 17.851,47 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ....... Esas sayılı dosyaya sunulan ve davacı kurum tarafından tutulan muavin defter kayıtlarında müvekkili şirkete ait hakedişlerinden bir çok kesinti yapıldığını, ....... Esas sayılı dosyaya sunulan ve davacı kurum tarafından kesin teminatlara ilişkin tutulan muavin defter kayıtlarında müvekkil firma teminat mektuplarından beş milyona yakın kesinti yapıldığının tespit edildiğini, davacı tarafca dava dışı işçilerin alacaklarının rucuen tazmini talebiyle ....... Esas sayılı dosyasını ikame ettiğini, davacının mükerrer tahsilata sebebiyet veren bu taleplerinin hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu, bu hususun ....... Esaslı dosyasında davacı kurum tarafından sunulan kurum içi yazışmaları ile de sabit olduğunu, iş bu dava ile tarafları ve konusu aynı olan ....... Esas sayılı dosyası ile.......Esas sayılı dosyasına davacı kurum tarafından sunulan muavin defter kayıtları incelendiğinde kurum tarafından müvekkil şirkete ait hakedişlerden kesinti yapılmak suretiyle dava dışı işçelere ödemeler yapıldığının görüleceğini, iş bu dava ile aynı taraf ve konuya sahip ....... Esas sayılı dosyaya davacı kurum tarafından sınırlı bir tarih aralığına ait muavin defter kayıtları sunulmuş olup söz konusu kayıtlarda huzurdaki davaya konu ihale sözleşmeleri ile aynı ihale sözleşmelerinde çalışan işçilerin işçilik alacaklarının müvekkil şirkete ait hakediş bakiyelerinden ve nakit teminatlarından kesinti yapıldığının açıkça görüleceğini, dava dışı işçilerin tabi olduğu 1192'lik özel güvenlik görevlisi alımı ihalesi davacı kurum tarafından asgari ücretin artışı neden gösterilerek feshedildiğini, dolayısıyla rücuya konu edilen işçilik alacaklarından davacı idarenin münferit olarak sorumlu olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, taraflarınca açılmış ....... Esas sayılı teminatın iadesi konulu davada, davacı idare ... işçilik alacaklarından müvekkil şirket ile birlikte eşit oranda sorumlu olduğunu dosyaya sunduğu cevap dilekçesi ile ikrar ettiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte yukarıda açıklanan nedenlerle müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun olmadığı açık olsa dahi mahkeme aksi kanatte ise davacı idarenin TBK Md. 167 hükmü gereği sorumluluktan bütünüyle kurtulamayacağını, işçilik alacaklarını ödeme yükümlülüğünün yalnızca müvekkil şirkette olmadığının kamu ihale kurulunun incelemesi ile sabit olduğunu, kamu ihale genel tebliği uyarınca işçilerin yıllık izin haklarının diğer davalı kurum olan üst işveren ... tarafından kullanıldırılması gerektiğini, iş bu nedenle müvekkil şirketin yıllık izin ücret alacağı açısından hiç bir sorumluluğu bulunmadığını, mahkemede görülmekte olan iş bu dosya ile aynı konu ve talepli ....... Mahkemesinde ikame olunan davada 27.07.2021 tarihli bilirkişi raporunda davacı kurumu yarı yarıya sorumlu tuttuğunu, iş bu husus aynı dosya kapsamında aldırılan ek rapor ile sabit olduğunu, zamanaşımı ve talep edilen faize itiraz ettiklerini belirterek müvekkili şirketin dava konusu alacak kalemlerine ilişkin hiç bir sorumluluğu bulunmadığını bildirerek davanın reddini savunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi kapsamında rücuen alacak istemine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmıştır; Taraflar arasında yapılan hizmeti sözleşmesi ve eki şartnameleri, ... kayıtları, kurum kayıtları, ödeme belgeleri, ....... sayılı kesinleşmiş karar suretleri, .......sayılı icra dosya suretleri getirtilmiş, davacı tarafça sözleşme ve şartnamelerin CD olarak gönderilmiş olduğu, ....... Mahkemesine ve .......'ye yazılan müzekkerelere cevap geldiği ve gerekli bilirkişi incelemesi yaptırılarak dosyamız içerisine alındığı görülmüştür. Arabulucuk dava şartının yerine getirildiği görülmüştür. Davalının zamanaşımı itirazının, davacının talebi dayanağı sözleşme olup, TBK 146 maddesi gereğince 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğundan reddi gerekmiştir. Dava dışı işçiler ..., ..., ..., ... ...'ın hizmet döküm cetvelleri, işyeri unvan listesi ve işe giriş çıkış bildirgeleri ...'dan celbedilmiştir. Davacı kurum, alt iş verenlerle yapılan hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalıştırılan işçilere ödenmek zorunda kalınan işçilik alacaklarından, alt işveren olan davalının sorumlu olduğundan bahisle ödenenin geri verilmesini talep etmektedir. Taraflar arasında imzalanan Özel Güvenlik Görevlisi Alımı hizmet alım sözleşmesinin eki teknik şartnamenin 14.6. Maddesinde; " yüklenici yürürlükte ki iş kanunu ve ....... mevzuatı hükümlerine göre çalıştıracağı elemanların her türlü özlük haklarını karşılamak zorundadır. Mevzuata göre işçi alınması, işçi çıkarılması, işçi haklarının ödenmesi vs konularda tüm sorumluluk yükleniciye aittir" şeklinde hüküm mevcuttur. Bu sözleşme ve eki şartname hükümlerinde davalı şirketin dava dışı işçilere ödenen kıdem ve ihbar tazminatından sorumlu olacağının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır. ....... Esas ile .......- ve ....... esas sayılı dosyası ile ....... esas sayılı dosyaları UYAP üzerinden getirtilerek incelenmiştir. Davalı savunmasında işçilik alacaklırını hak edişlerden kesildiğini ileri sürdüğünden SMM bilirkişi tarafından ticari defterler inceleme yapılmış, bilirkişi raporunda davalının hak edişlerinden ve teminatlarından kesinti yapılmadığı ve davacının mükkerrer talepte bulunmadığı belirtilmiştir. Dosya hesap bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişice hazırlanan 03/04/2024 tarihli kök raporda ve 01/10/2024 tarihli ek raporda; iş mahkemesinde davalar ve icra takip üzerinde davalı şirketin taraf ve borçlu olarak gösterildiğini, icra dairelerine yapılan ödemelerin tamamından sorumlu olduğu, rücu istemin dayanağı, sözleşmelerin takdiri mahkemeye ait olmak üzere ödeme tarihlerine göre rücu esas miktarları hesap etmiştir. Mahkememizce görevlendirilen SMMM bilirkişi ... ve Nitelikli Hesaplamalar Bilirkişisi ...'dan aldırılan 03.04.2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle;"... 'nın 07.09.2020 tarihli “Bilirkişilerin Uyacağı Rehber İlkeler ve Bilirkişi Raporlarında Bulunması Gereken Standartlar” gereğince tarafıma tevdi edilen görev dosya kapsamında ilgili kanun maddeleri, güncel tarihli Yargıtay kararları çerçevesinde incelenmiş, bölüm-3.5.de açıklanan hesaplama kriterleri çerçevesinde hesaplamalar seçenekli olarak yapılarak tablolar haline getirilmiştir. Yine rehber ilkeler “Bilirkişi, raporunda kesinlikle değerlendirmelerde bulunmamalı, somut olayı tüm açıklığı ile raporunda anlattıktan sonra olayın yorumunu ve takdirini hâkime bırakmalıdır.” İlkesi gereğince somut olay açıklanmış, davacı kurum tarafından ödenen işçilik alacaklarının davalı yüklenici alt işverenlere rücu edilip edilemeyeceği, edilecek ise ne oranda olması gerektiği, hangi tarihten itibaren faiz işletilmesi gerektiği hukuki yorum ve nihai kararı Sayın Hâkimliğinize ait olmak üzere; l- Davacı ...'nün 2017, 2018, 2019, 2020, 2021 ve 2022 yıllarına ait Yasal Defterlere ilişkin incelemeler asıl defterler üzerinden yapılmış olup, davalı şirkete ait ticari defterlerin 6102 sayılı TTK'nın 64.maddesinin 3.Fıkrası gereğince açılış ve kapanış tasdikleri usulünce ve zamanında yapılmış olup, 6102 Sayılı TTK'nun 64.maddesinde belirtilen sürelerde yasaya uygun olarak yapıldığı tespit edildiği, 2- Davacı ...'nün ticari defterleri üzerinde Davalının herhangi bir alacağının bulunmadığı, Dava konusu edilen dava dışı ... adına ödenen 3.512,23 TL, ... adına ödenen 763,25 TL, ... adına ödenen 4.814,41 TL, ... adına ödenen 4.808,09 TL, ... adına ödenen 3.953,49 TL davalı ... Yat. Gay. Dan. A.Ş. (... A.Ş.) cari hesabından ve hak edişlerden düşülmediği, Davalı adına yapılan toplam 17.851,47 TL'nin 830 Bütçe Gider Hesabına kayıt edilerek mükerrer bir ödemeye rastlanılmadığı, 3-Davacı Kurumun ödemiş olduğu 17.851,47 TL'yi Davalıya rücu edebileceği, Sonuç ve kanaatine varıldığı," bildirilmiştir. Mahkememizce görevlendirilen SMMM bilirkişi ... ve Nitelikli Hesaplamalar Bilirkişisi ...'dan aldırılan 01.10.2024 tarihli bilirkişi ek raporundan özetle;"....... 'nın 07.09.2020 tarihli “Bilirkişilerin Uyacağı Rehber İlkeler ve Bilirkişi Raporlarında Bulunması Gereken Standartlar” gereğince tarafıma tevdi edilen görev dosya kapsamında ilgili kanun maddeleri, güncel tarihli Yargıtay kararları çerçevesinde incelenmiş, bölüm- 3.5.de açıklanan hesaplama kriterleri çerçevesinde hesaplamalar seçenekli olarak yapılarak tablolar haline getirilmiştir. Yine rehber ilkeler “Bilirkişi, raporunda kesinlikle değerlendirmelerde bulunmamalı, somut olayı tüm açıklığı ile raporunda anlattıktan sonra olayın yorumunu ve takdirini hâkime bırakmalıdır.” İlkesi gereğince somut olay açıklanmış, davacı kurum tarafından ödenen işçilik alacaklarının davalı yüklenici alt işverenlere rücu edilip edilemeyeceği, edilecek ise ne oranda olması gerektiği, hangi tarihten itibaren faiz işletilmesi gerektiği hukuki yorum ve nihai kararı Sayın Hâkimliğinize ait olmak üzere; Kök raporumuzda değişiklik yapılmasına gerek olmadığına, muavin defterlerde mükerrer kayıtların bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı," bildirilmiştir.

4857 sayılı yasanın 2/6. maddesinde, işçiye karşı asıl işverenle alt işverenin müteselsilen sorumluluğu düzenlenmiş ise de, taraflar iç ilişkideki sorumluluklarını sözleşme hükümlerine göre belirlemiştir. Bu nedenle dava dışı işçilerin işçilik alacaklarından her iki işveren işçiye karşı asıl ve alt işveren olarak müteselsilen sorumlu ise lerde , taraflar arasındaki sözleşmeler ve şartnameler hükümleri uyarınca işçilik alacakları yönünden, iç ilişkideki sorumluluğun davalı yükleniciye ait olduğunun kararlaştırıldığı, bu kapsamda davacı işveren kurumun işçilere yaptığı ödemeleri davalıdan rücu edebileceği anlaşılmıştır. Yine alt işverene rücu edilebilecek miktar davacı asıl işverenin ödediği miktar olmayıp, davalı alt işverenin gerçekte işçiye karşı sorumlu olduğu borç miktarı kadardır. 22.02.2019 tarihinde RG de yayımlanarak yürürlüğe giren 7166 sayılı yasanın 11. ve 12. maddeleriyle getirilen düzenlemenin 11/09/2014 tarihinden sonraki sözleşmelere uygulanacağı, dava konusu sözleşmelerin bu tarihten önce imzalandığı, yine ilgili düzenlemenin .......sayılı ve 19.09.2019 tarihli kararıyla iptal edildiği ve gerekçeli kararında 15.10.2019 tarihli RG de yayımlanarak yürülüğe girdiği nazara alındığında, dosyada uygulama yeri olmadığı görülmüştür. Tüm dosya kapsamı, dava, cevap, taraflar arasındaki sözleşme ve eki şartname hükümleri , ödeme belgeleri, ... dan celp edilen bilgi ve belgeler ile hüküm vemeye elverişli bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki sözleşme kapsamında çalıştırılan ve iş akti fesih edilen işçilerin, davacı kurum tarafından iş mahkemesi ilamlarına dayalı olarak aleyhinde başlatılan icra takiplerinde zorunlu olarak ödenen ve bilirkişce hesap edilen değişik tarihlerde yapılan ödemeler toplamı 17.851,47 TL'nin sözleşme kapsamında sorumlu olan davalıdan ödeme tarihlerinden itibaren avans faiziyle birlikte rücuan talep edilebileceği anlaşılmakla, aşağıdaki şekilde davanın kabulü yönünde karar verilmiştir.

HÜKÜM: -DAVANIN KABULÜNE, -17.851,47 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, -Alınması gereken 1.219,43 TL harçtan peşin alınan 304,86 TL harcın düşümü ile eksik kalan 914,57 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, -Davacı tarafından yatırılan toplam 385,56 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ....... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, -Davacı taraf kendisini vekille temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince belirlenen 17.851,47 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Davacı tarafından yatırılan toplam 3.604,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Talep halinde davacının artan avansının iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 04/12/2024

Katip ....... e-imzalı

Hakim ....... e-imzalı