İlk Derece Mahkemesi 2022/5348 E. 2023/1558 K.

T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ... ASIL DAVADA; DAVACI : ... - T.C. No:... - ... VEKİLİ : Av. ... - [ DAVALI : ... - T.C. No:... - ... VEKİLİ : Av. ... - [ DAVA : Tapu İptali Ve Tescil(Kooperatif Hukukundan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/12/2021 BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN . SAYILI DOSYASINDA; DAVACI : ... - ... ... VEKİLİ : Av. ... - [ DAVALI : ... - ... - Adına İflas İdaresi Olarak İFLAS DAVA : Tapu İptali Ve Tescil (Kooperatif Hukukundan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/12/2021 BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN .... SAYILI DOSYASINDA; DAVACI : ... - T.C. No:... - VEKİLİ : Av. ... - [ DAVALI : 1-... - T.C. No:... - ... VEKİLİ : Av. ... - [ DAVALI : 2-... - ... - Adına İflas İdaresi Olarak KAYSERİ GENEL İCRA MÜDÜRÜLĞÜ ... İFLAS DAVA : Tapu İptali Ve Tescil (Kooperatif Hukukundan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/03/2024 KARAR TARİHİ : 17/12/2024 KARAR YAZIM TARİHİ : 18/12/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tapu İptali Ve Tescil (Kooperatif Hukukundan Kaynaklanan) asıl ve birleşen davaların yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Asıl dava ile birleşen mahkememizin .... Sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ..., davalı ... Konut Yapı Kooperatifinin üyesi olup kooperatife karşı tüm edimlerini yerine getirdiğini, davalılardan ... kooperatifin inşaat yapmış olduğu arsada, arsa sahibi konumunda olduğunu, davalı kooperatif diğer davalı ...'a devri gereken daireleri devretmiş olduğunu, dava konusu daire yapılan sözleşme gereğince kooperatife devredilmesi gerektiğini, dava konusu dairenin davalı kooperatifin 20/02/2020 tarihli, 224 karar numaralı yönetim kurulu kararı ile müvekkiline tahsisine karar verilmiş olduğunu, ilgili daire müvekkiline tahsis edildiğini ancak müvekkilinin tescil talebi davalı kooperatifçe yerine getirilmediğini, müvekkilinin davalı kooperatife ödemesinin 215.104,00-TL olduğunu, müvekkilinin davalı kooperatife en yüksek aidat ödeyen kişilerden olduğunu, müvekkilinden çok daha az aidat ödeyen bir kısım kooperatif ortaklarına tapu devirlerinin yapıldığının taraflarınca haricen öğrenildiğini, taraflarınca yapılan araştırmada davalı ...'ın arsa sahibi olduğu tespit edildiğini, kendisine düşün tüm daireleri teslim aldığının tespit edildiğini, kooperatif ile dava dışı kooperatif yüklenicisi arasındaki hukuki uyuşmazlık nedeni ile daireleri kooperatife devretmekten imtina ettiği kanaatine ulaşıldığın, öncelikle dava konusu Kayseri İli Talas İlçesi Mevlana Mah. 1081 Ada 1 Parsel ... bağımsız bölüm numaralı daire üzerine üçüncü kişilere devrini ve cebri satışı önler nitelikte ihtiyati tedbir konulmasını, davalarının kabulü ile Kayseri İli Talas İlçesi Mevlana Mah. 1081 Ada 1 Parsel ... bağımsız bölüm numaralı dairenin müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen mahkememizin .... Sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'nin davalı ... Konut Yapı Kooperatifi'ne 01.07.2010 tarihinde, ... nolu üyeliği ilişkin olarak Tarık ... ile yaptığı hisse devir sözleşmesine binaen kooperatif üyesi olduğunu, üyeliğinin devamında da kalan tüm aidatları müvekkili tarafından ödendiğini, müvekkili tarafından tüm edimlerı karşılandığını, müvekkili davalılardan ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından 30.04.2015 tarih ve ... sıra numaralı fatura kesildiğini, devamında da 2015 yılının 10. ayında da davaya konu ev teslim aldığını, davalı kooperatif yönetim kurulu, 10/05/2016 tarihli ve 170 sayılı kararı ile müvekkilinin ortaklıktan ihracına ilişkin haksız ve mesnetsiz olduğunu iddia ettiği bir karar alındığını, bu kararın Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı ve 12/07/2017 tarihli ilamıyla iptal edildiği, söz konusu karar kesinleşerek müvekkilinin yeniden üyelik hakkı kazandığını, kooperatif üyesi olan müvekkiline Kayseri ili, Talas ilçesi, 1081 ada, 1 parsel, ... bağımsız bölüm numaralı taşınmaz tahsis edilmiş iken ve müvekkiline devri gerekir iken, müvekkilinin haksız olarak ihraç edildiği zaman dilimi içerisinde, müvekkilinin üyeliği davalı kooperatif tarafından, kooperatif yönetim kurulu üyelerinden... oğlu olan ...'ya devredildiğini, davalı kooperatife ihtarname gönderilmesinin ilgili mahkeme ilamlarının bildirilmiş olmasına karşın; kooperatif yönetimi tarafın kötü niyetli olarak bu hususlar dikkate alınmadığını ve ...'ya Kayseri ili, Talas ilçesi, 1081 ada, 1 parsel, ... bağımsız bölüm numaralı taşınmaz tahsis edildiğini, ...'nun Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile söz konusu taşınmazın kendi adına devir ve tescili için ... Konut Yapı Kooperatifi'ne ve arsa sahibi ...'a tapu iptal ve tescil davası açtığını, İşbu dosyanın eldeki dosya ile birleştirilmesini, müvekkilinin halihazırda kooperatifin üyesi olup tüm edimlerini yerine getirdiğini, Kayseri ili, Talas ilçesi, 1081 ada, 1 parsel, ... bağımsız bölüm numaralı taşınmaz üzerindeki asıl hak sahibinin müvekkili olduğunu, kooperatif ile yapılan sözleşmenin de bu yönde olduğunu, kooperatifin, müvekkilini haksız yere ihraç edip kendince zaman boşluğu ve fırsat yaratarak, dava konusu taşınmazın üyeliğini müvekkili dışındaki kişilere devretme noktasında olduğunu, müvekkilinin hakkı olan taşınmazı devralamadığını, müvekkilinin üyeliğinin devam etmekte olup taşınmazdaki mülkiyet hakkının sahibinin müvekkilinin olması gerektiğini, taraflarınca dava açılmadan arabuluculuk sürecinin yürütüldüğünü, Kayseri Arabuluculuk Bürosu ....Büro dosya numaralı,....Arabuluculuk numaralı son oturum tutanağı ile görüşme yapılamadan anlaşmama şeklinde sonuçlandırıldığını, açıklanan nedenlerle öncelikle Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile eldeki dava dosyasının birleştirilmesini, dava konusu Kayseri ili, Talas ilçesi, 1081 ada, 1 parsel, ... bağımsız bölüm numaralı taşınmaz üzerine üçüncü kişilere devrini ve cebri satışı önler nitelikte ihtiyati tedbir konulmasını, davanın kabulü ile, Kayseri ili, Talas ilçesi, 1081 ada, 1 parsel, ... bağımsız bölüm numaralı taşınmazın müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Asıl dava ile birleşen mahkememizin .... Sayılı dosyasında davalı kooperatif vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yanın müvekkili kooperatif üyeliği ve diğer davalı ...'ın müvekkili kooperatife devretmesi gereken arsaların devir işlemlerini yapmadığı hususunda uyuşmazlık bulunmadığını, ayrıca davacının kooperatifin bir kısım üyelerine kıyasla daha fazla ödeme yaptığı hususunu da kabul ettiklerini belirtmekle birlikte, davacıya tapu iptalini ve kendi adına tescili talep ettiği dairenin henüz teslim edilmemesi müvekkili kooperatifin kusurundan kaynaklanmadığını, dosya kapsamında diğer davalı ...'ın sözleşme gereği devri işlemlerini yapması gereken dairelerin teslimini henüz yapmamış olduğundan müvekkili kooperatif davacı üyeye devretmesi gereken dairenin teslimini yapmadığını, işbu nedenlerle müvekkilinin kusuru bulunmadığından müvekkili kooperatif açısından davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Asıl dava ile birleşen mahkememizin .... Sayılı dosyasında davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin arsa sahibi müteveffa ... mirasçısı olup arsa sahibi olduğunu, söz konusu daire arsa sahibi olan müvekkiline isabet eden dairelerden olmadığını, kat irtifakı tesis edilirken arsa sahabi adına tesis edilen dairelerden olduğunu, KKİS gereği müteveffa arsa sahibi ... mirasçıları üzerinde Kayseri İli, Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada, 1 parselde müvekkili adına .ve....nolu daireler,.... adında .... nolu daire ve ... adına ... nolu daire durduğunu, müvekkilinin hak sahibi kim ise ona daireyi vermeye hazır olduğunu, ancak bu konuda tereddüt olması ve sözleşmenin hükümlerinin tam olarak ifa edilmemesi nedeniyle devir yapılmadığını, bu nedenle yargı yoluyla hak sahibi kim ise müvekkili daireyi ona vermeye hazır olduğunu, davacının kooperatif üyesi olup dairenin onun adına asibet edip etmediğini, ancak diğer davalı kooperatifin bileceğini, müvekkili yönünden 3. Kişi konumunda olan davacı kendi adına tapu iptali tescilini istemişse de bu dava usuli açıdan yanlış olup ancak kooperatif adına tescil talep edilebileceğini, müvekkili yönünden davacı ile arada herhangi bir sözleşme olmadığı için husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ettiğini, müvekkilinin iyi niyetli olup halen kooperatif üyeleri tarafından kullanılan bu daireyi ileride hukuki sorunlarla karşılaşmamak adına üzerinde tuttuğunu, herhangi bir şekilde tedbir ya da şerh olmamasına rağmen bir başkasına devir yoluna gitmediğini, müvekkilinin iyi niyetli olduğunu, taraflar arasındaki hukuki sorunlardan ve tam bir bilgi sahibi olamamasından dolayı daireyi kime vereceğini bilemediğini, bu nedenle yargılama sonunda hak sahibi kim ise daireyi onun adına vermeye hazır olduklarını, ancak müvekkili yargılamaya sebep olmadığı için yargılama giderleri ve vekalet ücretine karar verilmemesini talep ettiklerini, davanın KKİS gereği öncelikle sözleşmenin tamamlanabilmesi için arz ettikleri mesken ve tapu harçlarının müvekkiline ödendikten sonra hak sahibi kim ise onun adına tescilini kabul etmediklerini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. DELİLLER: Kayseri Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davalı kooperatifin ana sözleşme örneği ve genel kurul tutanakları celbedilmiştir. Davalı kooperatife müzekkere yazılarak davacıların üyelik dosyalarının birer sureti celbedilmiştir. Talas Tapu Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davaya konu taşınmazın tapu kaydı celbedilmiştir. Davaya konu taşınmazın dava tarihi itibarıyla değerinin tespiti için mahallinde gayrimenkul değerleme uzmanı bilirkişi refakate alınarak keşif icrasına karar verilmiş olup, 30/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda taşınmazın dava tarihi itibarıyla değeri 600.000,00-TL olarak belirlenmiştir. Taşınmazın değeri 600.000,00-TL olarak belirlendiğinden, eksik harcın ikmali hususunda davacı vekiline kesin süre verilmiş olup, eksik harcın ikmalinden sonra dosyanın mahkeme heyetine tevdine karar verildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce davaya konu taşınmazın tapudaki tescilinin iptali ile davacı adına tapu kaydının mümkün olup olmadığı hususlarında bir mali müşavir ve bir kooperatif konusunda uzman bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş olup, mali müşavir bilirkişi... ile kooperatif konusunda uzman bilirkişi ...13/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda; eser sözleşmesinin yüklenicinin eser meydana getirmeyi iş sahibinin de karşılığında bedel ödemeyi üstlendiği sözleşme olduğunu, eser sözleşmesinin bir türü olan kat karşılığı inşaat sözleşmesinde veya daire satışını içeren sözleşmelerde bir tarafta inşaat yapım işini üstlenen yüklenici diğer tarafta iş bedeli olarak kararlaştırılan tapudaki payın devrini yapmakla yükümlü arsa sahibi yahut alıcı bulunduğunu, yüklenicinin yapımını üstlendiği inşaatı sözleşme fen ve sanat kurallarına göre yapıp teslim etmek arsa malikinin edimi ise tapudaki pay devrini gerçekleştirdiğini, sözleşme gereği edimini yerine getirmeyen yüklenici 6098 sayılı yasa 470-473. Maddeleri sonuçlarından sorumlu olacağı Yargıtay içtihatları ile düzenlendiğini, kural olarak aslolan sözleşmenin - kararlaştırıldığı şekilde eksiksiz olarak ifa edilmesi gerektiğini, karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde ifa yükümlülüğü ile ilgili olarak 97. madde “Karşılıklı borç yükleyen bir sözleşmenin ifası isteminde bulunan tarafın, sözleşmenin koşullarına ve özelliklerine göre daha sonra ifa etme hakkı olmadıkça, kendi borcunu ifa etmiş ya da ifasını önermiş olması gerekir.” Şeklinde düzenlendiğini, davalı ... ile iflası nedeniyle tefrik edilerek 2. ATM ... E. sayılı dosyada davalı olarak yer alan... Konut Yapı kooperatifi arasındaki kat karşılığı inşaat sözleşmesi incelendiğini, dosya kapsamı, kat karşılığı inşaat sözleşmesi, dosyada yer alan vergi cezaları, yapılandırma belgeleri, vergi dairesi ne yapılan ödemelere ilişkin belgeler birlikte değerlendirildiğinde takdir mahkemeye ait olmak üzere kooperatifin sözleşmeyi tam ve eksiksiz olarak yerine getirdiğini söylemenin Yargıtay içtihatları kapsamında da mümkün olmayacağı ve bu sebeple 6098 sayılı yasa 97. Maddesi gereği arsa sahibinin ifaya zorlanması da mümkün olmayacağı belirlenmiştir. Mahkememizin .... Sayılı dosyasının işbu dava ile birleştirilmesine karar verilmesi üzerine bilirkişi heyetinden, birleşen dosya davacısı ...'nin davalı kooperatif üyesi olup olmadığı, kooperatif üyesi ise dava konusu edilen Kayseri İli, Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada, 1 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 12. Kat ....nolu bağımsız bölümün adı geçen davacıya tahsis edilip edilmediği, birleşen dosya davacısı yönünden dava konusu taşınmazın adına tescil koşulları oluşup olmadığı hususlarında ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, Bilirkişi heyetinin 27/08/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; Kayseri Gene İcra Dairesi ... iflas sayılı dosyası ile davacının üyelik dosyası olarak bir takım evrakların bulunduğu bildirilerek uyap sisteminden gönderildiği görülmekte olup incelenmesinde, davacı ...'nin 01.07.2010 tarihli dava dışı Tarık ... ile arasında imzalamış olduğu adi yazılı hisse devir sözleşmesi başlıklı belge ile ... Konut Yapı Kooperatifi ... no.lu üyeliğini tüm aktif ve pasifleri ile devraldığı ve devreden ve devralanın imzalarının bulunduğu görülmekte olup bu durumda davacının 01.07.2010 tarihli devir sözleşmesi ile kooperatife ... no.lu üye olduğunun görüldüğünü, davaya konu taşınmazın davacıya tahsis edilip edilmediği ve davacı adına tapu iptali ve tescil koşulları oluşup oluşmadığı yönünden incelemede ise, dosya kapsamında davaya konu Kayseri İli, Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada, 1 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 12. Kat 48 nolu bağımsız bölümün davacıya tahsis edilip edilmediğine dair yönetim kurulu kararı bulunmamakta fakat dosyada yer alan üye hesap ekstresinde daire bilgisi olarak 1081 ada 90 pafta.... no.lu daire olduğu bilgisi yer aldığı, yapı kooperatifinin ana amacı ortakların akçalı iklerini yerine getirmeleri karşılığında ana sözleşmeye uygun, konut ya da işyeri teslim ettiği, mali müşavir bilirkişi tarafından bilirkişi raporu hazırlamak için mali verilerin tarafına iletilmediği bu sebeple herhangi bir tespit yapamadığına dair tespiti karşısında davacının tapu iptali ve tescil talebi koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarında bir inceleme ve tespit yapılmasının mümkün olmadığı belirlenmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Asıl dava, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. Kayseri 1. Ticaret Mahkemesinin ... E.,..... K. Sayılı ilamı ile Kayseri Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 664-Talas sicil numarasında kayıtlı davalı Sınırlı Sorumlu Saklıbahçe Konut Yapı Kooperatifi'nin iflasına, iflasın 28/11/2022 günü saat 11:12 itibari ile açılmasına karar verildiği, kararın ise kesinleştiği görülmüştür. İcra dairesi yazı cevaplarında 2. Alacaklılar toplantısını yapamayacağı belli olduğundan ve tasfiyenin tatiline karar verdiğinden mahkememizce yargılamanın sürüncemede kalmaması için yargılamaya iflas dairesine tebligat çıkarmak suretiyle devam edilmiştir. Davacı davalı Saklı Bahçe Konut Yapı Kooperatifinin üyesi olduğunu, Kayseri ili, Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada 1 parselde kain ....ımsız bölüm nolu taşınmazın kendisine tahsis edildiğini, kooperatife karşı tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğinden kendisine tahsis edilen taşınmazın tapu kaydının iptali ile adına tescili istemiş davalı kooperatif ve arsa sahibine karşı açılan dava Mahkememizin ... esas sayısına kaydediliş olup, davalı kooperatifin iflas etmiş olması nedeniyle 14/12/2022 tarihli celsenin 2 nolu ara kararı ile davalı kooperatife karşı açılan dava eldeki davadan tefrik edilmiştir. Tefrik edilen dosya Mahkememizin ... esasına kaydedilmiş olup davalı kooperafin Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile 28/11/2022 tarihli kararı ile iflasına karar verilmiş olması nedeni ile İİK'nun mad. 194 gereğince işbu dosyanın yargılamasının alacaklıların 2. Toplantısından 10 gün sonrasına kadar durdurulması ile dosyanın mahkememizin yazı işleri müdürlüğüne tevdiine ve takibin yazı işleri müdürlüğü tarafından yapılmasına, 2. Alacaklılar toplanmasından 10 gün geçtikten sonra yazı işleri müdürlüğü tarafından dosyanın yargılamaya devam için gönderilmesine karar verilmiştir. Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında kooperatif yönünden yeniden yargılamaya devam olunduğundan Mahkememizin ... esas sayılı dosyasının iş bu dosya ile birleştirilmesine karar verilmiş, yargılamaya bu dosya üzerinden devam olunmuştur. Davalı kooperatif, 26/08/2022 tarihli dilekçesi ile davaya konu taşınmazın davacıya tahsis edildiğini, davacının tapusunu alan bazı üyelerden daha çok ödeme yaptığını, arsa sahipleri adına ... ile kooperatif arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, sözleşmenin 9. Maddesi gereğince kat irtifakı kurulduktan sonra arsa sahibinin hak sahiplerine tapuyu devretmesi gerektiğini ancak davalı ...'ın taşınmazı devretmemesi nedeniyle davacıya devir yapılamadığını ileri sürmektedir. Davalı ... vekili ise sözleşme gereğince SGK ödemeleri, mesken ve tapu harçlarının kooperatif tarafından yatırılması gerektiğini ancak 51.477,35-TL ödemenin davalı ... tarafından ödendiğini, kooperatif tarafından edimin yerine getirilmediğini ileri sürmektedir. Tapu kaydı tetkik edilmekle; Kayseri ili, Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada 1 parselde kain ... bağımsız bölüm nolu taşınmazın davalı ... adına kayıtlı olduğu görülmektedir. Kayseri 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin... esas sayılı dosyası incelenmekle; davacı .... Mim. Müh. Ltd. Şti. tarafından davalı Saklı Bahçe Konut Yapı Kooperatifine ve bir kısım kooperatif üyelerine karşı tasarrufun iptali davası açıldığı, Mevlana Mah. 1081 ada 1 parselde dahil olmak üzere 6 adet taşınmaza 6 bina inşaa etmek üzere arsa sahipleri ile ... arasında KKİS imzalandığını, ardından Mehmet Faraşlıoğlu'nun da davalı kooperatif ile sözleşme yaparak inşaat yapım işini davalı kooperatife devrettiği, son olarak davalı kooperatifin de ....Mim. Müh. Ltd. Şti ile inşaat yapım sözleşmesi yaparak inşaat yapım işini ....Mim. Müh. Ltd. Şti'ne verdiğini, davacı şirket tarafından davalı kooperatife karşı açılan alacak davasının kabulüne karar verildiğini,( Kayseri 3. ASH'nin ... e.) kooperatifin, taşınmazları üyelere devretmesi gerekirken, bağımsız bölümlerin arsa sahipleri tarafından üyelere devredildiğini, bu şekilde davacının alacağının semeresiz bırakılmaya çalışıldığını ileri sürerek tasarrufun iptali davası açıldığı, anılan davada Batuhan İbrişlio'nun ve ...'nin taraf olmadığı, eldeki davaya konu 48 nolu bağımsız bölümün de davaya konu edilmediği görülmektedir. Bu aşamada Mahkememizin .... E. .... K. Sayılı dosyasının iş bu dava ile birleştirilmesine karar verildiği; anılan dosyanın davacısının ..., davalılarının Saklı Bahçe Konut Yapı Kooperatifi ve ... olduğu, davacının davalı kooperatif üyesi iken Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada 1 parselde kain ... bağımsız bölüm nolu taşınmazın kendisine tahsis edildiğini, ancak kooperatif tarafından haksız olarak ihracına karar verildiğini, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin . E... K. Sayılı ilamı ile ihraç kararının iptal edildiğini, ancak bu süreçte kendisine tahsis edilen Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada 1 parselde kain ... bağımsız bölüm nolu taşınmazın ...'ya devredildiğini, ihraç kararının haksızlığı kesinleşen karar ile tespit edildiğinden Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada 1 parselde kain ... bağımsız bölüm nolu taşınmazın adına tescilini talep ettiği görülmektedir. Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... E....K. Sayılı ilamı ile davalı Saklı Bahçe Konut Yapı Kooperatif yönetim kurulunun davacı ...'nin ortaklıktan ihracına ilişkin, 10/05/2016 tarihli ve 170 sayılı kararının iptaline karar verildiği, tarafların kararı istinaf etmemesi üzerine hükmün 08/09/2017 tarihinde kesinleştiği belirlenmiştir. Asıl dava ve birleşen Mahkememizin ... E. Sayılı dosyasında davacı ... İşbiro yönünden yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde; davalı kooperatif başkanı ile yapılan görüşmede kooperatife ait defter ve mali kayıtların önceki yönetim tarafından yeni yönetime teslim edilmediğini, bu nedenle suç duyurusunda bulunulduğunu beyan ettiği, mali yönden bir tespit yapılamadığını, dava konusu taşınmazın 20/20/2020 tarih 24 karar numaralı kararı ile davacıya tahsis edildiği, davacının kooperatif üyeliği hususunda davalı kooperatifin bir itirazı bulunmadığı, dosya kapsamında yer alan davalı kooperatif ile arsa sahipleri arasında yapılan 07/05/2014 tarihli KKİS eki olan kat planına göre 1081 ada 1 parselde yapılan binada arsa sahiplerine verilecek bağımsız bölüm bulunmadığı, sözleşmenin 9. Maddesine göre arsa sahibinin kat irtifakı kurup kooperatifin talebine göre kademeli olarak tapuları vereceğinin belirtildiği, yine aynı KKİS'nin 2,4,8 ve 12. Maddeleri uyarınca her türlü harç, sgk gideri, cezaların yükleniciye ait olduğu, davalı ...'ın sunduğu belgeler göre 47.284,25-TL tapu harcı ile 1.821,06-TL vergi ziyaı cezasının davalı tarafça ödendiği bu durumda kooperatif tarafından sözleşmenin tam ve eksiksiz yerine getirildiğinden bahsedilemeyeceği belirtilmiştir. Birleşme kararı akabinde davacı ... yönünden üyelik dosyası celp edilmiş ve birleşen dosya yönünden davacı ...'nin davalı kooperatif üyesi olup olmadığı, Kayseri İli Talas İlçesi Mevlana Mah. 1081 Ada, 1 parsel sayılı taşınmazda kain 12. Kat ....nolu bağımsız bölümün davalı kooperatif tarafından davacıya tahsis edilip edilmediği, davalı kooperatifin arsa sahibine karşı edimlerini yerine getirip getirmediği, davaya konu taşınmazın davacı adına tapu kaydının mümkün olup olmadığı hususlarında ek rapor alınmıştır. Davalı kooperatifin iflas dosyası kapsamında yer alan kayıt ve belgeleri üzerinde inceleme yaptırılmış ancak inceleme neticesinde davalı kooperatif başkanı ile yapılan görüşmede kooperatife ait defter ve mali kayıtların önceki yönetim tarafından yeni yönetime teslim edilmediğini, bu nedenle suç duyurusunda bulunulduğunu beyan ettiği, mali yönden bir tespit yapılamadığını, davacı ...'nin 01.07.2010 tarihli dava dışı Tarık ... ile arasında imzalamış olduğu adi yazılı hisse devir sözleşmesi başlıklı belge ile ... Konut Yapı Kooperatifi ... no.lu üyeliğini tüm aktif ve pasifleri ile devraldığı, davacının 01.07.2010 tarihli devir sözleşmesi ile kooperatife ... no.lu üye olduğu, dosya kapsamında davaya konu Kayseri İli, Talas İlçesi, Mevlana Mah. 1081 ada, 1 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki 12. Kat 48 nolu bağımsız bölümün davacıya tahsis edilip edilmediğine dair yönetim kurulu kararı bulunmadığı fakat dosyada yer alan üye hesap ekstresinde daire bilgisi olarak 1081 ada 90 pafta ....no.lu daire olduğu bilgisinin yer aldığı, mali veriler olmadığından davacı ...'nin akçalı yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğinin tespit edilmediği belirtilmiştir. Kural olarak, arsa sahibi ile yüklenici arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca yükleniciye bırakılması kararlaştırılan bağımsız bölümü yükleniciden temlik alan üçüncü kişinin arsa sahibini ifaya zorlayabilmesi için bazı koşulların varlığı gerekir. 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 167. maddesi ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 188. maddesi gereğince; “Borçlu, devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu savunmaları, devralana karşı da ileri sürebilir”. Buna göre temliki öğrenen arsa sahibi, temlik olmasaydı önceki alacaklıya(yükleniciye) karşı ne tür defiler ileri sürebilecekse, aynı defileri yeni alacaklıya (temlik alan kişiye) karşı da ileri sürebilir. Temlikin konusu, yüklenicinin arsa sahibiyle yaptığı sözleşme uyarınca hak kazandığı gerçek alacak ne ise o olacağından, temlik eden yüklenicinin arsa sahibinden kazanmadığı hakkı üçüncü kişiye temlik etmesinin arsa sahibi bakımından bir önemi bulunmamaktadır. Diğer taraftan, yüklenici arsa sahibine karşı edimini tamamen veya kısmen yerine getirmeden kazanacağı şahsi hakkı üçüncü kişiye temlik etmişse, üçüncü kişi Türk Borçlar Kanunu’nun 97. maddesi hükmünden yararlanma hakkı bulunan arsa sahibini ifaya zorlayamaz. Bilindiği üzere kooperatif, 1163 sayılı Kanun'un 1 inci maddesinde; “Tüzel kişiliği haiz olmak üzere ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek veya geçimlerine ait ihtiyaçlarını işgücü ve parasal katkılarıyla karşılıklı yardım, dayanışma ve kefalet suretiyle sağlayıp korumak amacıyla gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulan değişir ortaklı ve değişir sermayeli ortaklıklar” şeklinde tanımlanmıştır. Kooperatif ortaklarından her biri ortaklık amacı çerçevesinde borç ve yükümlülük altına girerler. 1163 sayılı Kanun'un 23 üncü maddesine göre ortaklar hak ve vecibelerde eşittirler. Bilindiği üzere, “eşitlik” kavramı mutlak ve nispi eşitlik olmak üzere ikiye ayrılır. Ortaklık statüsünden doğan objektif haklara sahip olma ve bunların korunmasını isteme hakkı mutlak eşitlik kapsamındaki haklara örnek gösterilebilecek iken, kooperatif ortaklığına bağlı olarak yararlanma ve maddi menfaat sağlamada ortağın eylemli katkısı ve özverisinin gözetilmesi ise nispi eşitlik ilkesi gereğidir. Bu itibarla, ortaklıktan kaynaklanan borçlarını yerine getiren bir ortağın, eşit durumda bulunduğu diğer ortaklara tanınan haklardan kendisinin de yararlandırılmasını istemeye hakkı vardır. İİK 198. maddesi, "Mevzuu para olmıyan alacak ona muadil bir kıymette para alacağına çevrilir. Şu kadar ki iflas idaresi taahhüdün aynen ifasına deruhte edebilir. Bu takdirde alacaklı talep ederse iflas idaresi teminat gösterir...Borçlar Kanununun 290 ncı maddesi hükümleri mahfuzdur." hükmünü içermektedir. Somut olayda asıl dava ve birleşen davalarda davacılar kooperatif üyesi olarak adına tahsis edilen konutun tapu iptal ve tescilini talep etmiştir. Ancak İİK 198 maddesi uyarınca kooperatiften doğan tescil hakları para alacağına çevrildiğinden davacıların tescil hakkı kanunen mümkün olmadığından reddedilmiştir. Davacıların alacağının sıra cetveline kayıt kabul olarak görülüp görülemeyeceği hususu; Davacıların talebi kooperatif üyesi olarak adına tahsis edilen konutun tapu iptal ve tescili istemine ilişkin olup, 1163 sayılı Kanun’un 98'inci maddesi uyarınca bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde Türk Ticaret Kanunundaki anonim şirketlere ait hükümler uygulanır. TTK'nın 329 uncu maddesinde, belli istisnalar haricinde şirketin kendi hisse senetlerini temellük edemeyeceği öngörülmüş, buna paralel olarak TTK'nın 405/2 maddesinde ise "Pay sahipleri sermaye olarak şirkete verdiklerini geri isteyemezler; tasfiye payına müteallik hakları mahfuzdur" hükmüne yer verilmiştir. Bu nedenle, anonim şirket ortağı ödediği sermaye miktarı için şirketten alacaklı olmaz. Zira, ortakların payları için yapılan ödemeler ortaklığın sermayesini oluşturur. Sermaye payı ise ortaklığa verilmiş bir borç olmadığından ortaklığın iflası halinde ortaklar kural olarak iflas alacaklısı olamazlar. Diğer bir anlatımla, ortaklar ödedikleri sermaye borcunu iflas masasına alacak olarak kaydettiremezler. Ancak, pay cetveline göre paylaşım yapıldıktan sonra ve İİK'nın 196 ncı maddesi uyarınca faiz ödemelerinden sonra masada para kalması halinde pay sahiplerine ödeme yapılması mümkündür. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 98. maddesi yollamasıyla, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 379. ve 480/3. maddeleri kapsamında bir alacak olmadığı halde, iflas masasına kaydı mümkün alacak olarak kabulü edilemeyeceğinden davaların sıra cetveline kayıt kabul olarak görülmesi de mümkün değildir. (Bknz. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 2022/5348 E., 2023/1558 K. Sayılı ilamı) Davacılar Yargıtay uygulaması gereği kooperatif üyesi olduğundan taşınmazın bedelinin sıra cetveline kaydı da mümkün olmadığından bu husus da mahkememizce kabul görmemiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile; 1- ASIL DAVA VE BİRLEŞEN DAVANIN( MAHKEMEMİZİN ... E. ...K. SAYILI ) REDDİNE, 2-BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN ... E. ....K. SAYILI DAVASININ REDDİNE, 3-Asıl dava ve birleşen mahkememizin .... Sayılı davada alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının dava açılırken davacıdan alınan 512,33-TL peşin harç ile 80,70-TL peşin harç ve 9.734,17-TL tamamlama harcından mahsubu ile artan 9.899,6‬0-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde asıl ve birleşen dosyada davacı ...'ya iadesine, 4-Birleşen mahkememizin .... Sayılı dosyasında alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının işbu dava açılırken davacıdan alınan 853,88-TL peşin harçtan mahsubu ile artan 426,28-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde birleşen dosyada davacı ...'ye iadesine, 5-Asıl ve birleşen davalarda davacılar tarafından yapılan yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına, 6-Asıl ve birleşen davalarda davalılar tarafından yapılmış bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına, 7-Asıl davada davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davalı lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 94.000,00-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalı ...'a verilmesine, 8-Birleşen mahkememizin ... E.- ... K. Sayılı dosyasında davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin birleşen dosyada davacı ...'den alınarak davalı ...'a verilmesine, 9-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine, Dair, asıl ve birleşen davada davacı vekilleri ile davalı vekilinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 17/12/2024 Başkan ... ¸E-imzalıdır Üye ... ¸E-imzalıdır Üye ... ¸E-imzalıdır Katip ... ¸E-imzalıdır