İlk Derece Mahkemesi 2020/1152 E. 2020/965 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO : 2023/381 Esas KARAR NO : 2024/179 DAVA : Tazminat (Kaptanın Yetki Ve Sorumluluğundan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 01/09/2023 KARAR TARİHİ : 03/04/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ... IMO numaralı 49,90 metrelik ... ... isimli yatın maliki olduğunu, 03.12.2021 tarihinde müvekkili şirket ile davalı ... arasında, müvekkilinin maliki olduğu yata uygulanacak refit işlemleri için bir sözleşme imzaladığını, müvekkili şirketin sözleşme uyarınca yatını davalı ...'a teslim ettiğini, yat davalı ... tarafından Yalova'da yer alan, davalı ... San. Tic. Ltd. Şti.'ne ... ait ... Marina'ya çekilerek refit işlemlerine başlandığını, yatın 06.07.2022'de tüm işlemleri tamamlanmış olarak müvekkili şirkete teslim edileceği kararlaştırılmışsa da yat, teslimden önce zaruri bir prosedür olan ilk deneme seyrine dahi ancak 20.07.2022 tarihinde çıkabildiğini, bu ilk deneme seyri sonrasında yat, davalı ... tarafından, kalanı refit işlemlerini gerçekleştirmek üzere ... Marina'ya çekildiğini ve ancak bu sırada yatın gövde boyasında bazı çizikler meydana geldiğini, 05.08.2022 tarihinde, yat ile bir seyir denemesi daha gerçekleştirildiğini, bu ikinci seyir denemesi sırasında, yatın baş kısmında bulunan ve manevra gücünü artıran, pruva pervanesi arızalandığını ve çalışmayı durdurduğunu, davalı ..., pruva pervanesinin arızasının ve tamir etme yükümlülüğünün kendisi üzerinde olduğunu kabul ettiğini, davalı ..., tamamen kendi inisiyatifi ile söz konusu tamir işlemleri için yatı yine davalı ... Tersanesi'ne ait tersaneye çektiğini, 12.08.2022 tarihinde yat, ... Marina'da vinç vasıtası ile kaldırıldığı sırada, davalılarca gerekli önlemlerin alınmaması nedeniyle yatın gövde kısmında yer alan boyasında tekrar ciddi maddi zarara sebebiyet veren çizilme ve hasarlar meydana geldiğini, yatın kaptanı ve dolayısıyla müvekkili şirketin yetkili temsilcisi olan ... tarafından derhal ... A.Ş.'ye gerekli ihbar, bildirim ve taleplerde bulunulmuş; bunun üzerine zaten yatta büyük bir hasar meydana getirdiğinin farkında olan davalı ... tarafından çözüm için boyama işçileri davalı ... Tersanesi'ne ait tersaneye çağrıldığını, ancak davalı ...'ın boyacıları hasarın meydana gelmesinden 17 gün sonra, 29.08.2022 tarihinde ... Marina'ya gelmişlerse de işlemlere başlar başlamaz hasarın büyüklüğü ve boya işlerindeki diğer ayıplar dolayısıyla boyada gerekli tamiratı gerçekleştiremeyeceklerini belirttiklerini, bu süreç esnasında, müvekkili şirket, bağımsız ve tarafsız bir uzman şirketten de yatı incelemesini ve bir rapor hazırlamasını talep ettiğini, hazırlanan rapora göre hasarın giderilmesi, kullanılan boya tipi nedeniyle ancak bütün gövdenin yeniden boyanması suretiyle mümkün olduğunu, yatın 31/08/2022 tarihinde Türkiye'den ayrılması gerektiğini ve gerekli idari işlemlere başlandığını, davalı ... yetkilileri hasarı gidermek için hiçbir çaba sarf etmediklerini, yatın hasarsız hale ancak tamamen yeniden boyama ile gelebilecek olması karşısında müvekkili şirket tarafından yatın gövdesinin boyanması işi ile ilgili olarak alanında uzman Tecnopool şirketinden teklif alındığını, mezkur teklif ile yatın hasarsız hale getirilmesi için müvekkili şirketin 340.570,00 Euro masrafa katlanmak zorunda olduğunun öğrenildiğini, müvekkili şirkete ait yatın en değerli sezon olan yaz sezonunda kiralanarak işletildiğini, ancak davalı ... tarafından sözleşmenin süresinde ifa edilmemiş olması nedeniyle müvekkilinin yatı Türk limanlarından ancak 31/08/2022 günü yaz mevsiminin son günü hasarlı bir şekilde çıkarabildiğini ve sezonda yattan ticari olarak faydalanamadığını beyanla fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili şirket'in, sözleşmenin ayıplı ifası ve maliki bulunduğu ... yatına verilen hasar nedeniyle uğradığı 340.570,00 Euro zararın 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca ihtar tarihi olan 13.09.2022 tarihinden itibaren devlet bankalarının Euro cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği değişen oranlarda en yüksek faiz ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama esnasında yapılacak bilirkişi incelemesi sonucunda HMK'nın 107. maddesi uyarınca artırılmak üzere, müvekkili şirketin, yatın süresinde teslim edilmemiş olması nedeniyle uğradığı, şimdilik 1.000,00 Euro zararın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarının Euro cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği değişen oranlarda en yüksek faiz ile davalı ...'tan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; ... Anonim Şirketinin, uzun yıllardır yatçılık ve denizcilik sektöründe yat bakımı ve onarımı hizmeti veren firma olduğunu, ... Ltd ile müvekkili arasında, davacının maliki olduğu ... IMO numaralı (Eski adı “ ... ”) ... isimli yatın tamir ve bakımı için 03.12.2021 tarihli refit sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye göre yüklenici olan müvekkilinin, iş sahibi davacının yatının Sözleşme koşulları çerçevesinde tamir ve bakımını gerçekleştireceğini, yatların girift yapılar olup, tek bir yüklenicinin uzmanlığı ve mesleki becerileri ile bir yatın baştan aşağı bakım ve onarımının yapılabilmesi mümkün olmayacağını, somut olaydaki yatın neredeyse 50 metrelik boyu ve ağırlığı nedeniyle kendisine özel yer tahsisinin sağlanabilmesi ve o ağırlıktaki bir yatın karaya çekilip suya indirilebilme, özel ekipmanlara sahip bir firma ile anlaşılması gerektiğini, bu sebeplerle yata uygun yer tahsisinin sağlanabilmesi, yatın karaya çekilmesi ve suya indirilmesi işlemlerini gerçekleştirmek üzere davacı nam ve hesabına, ...lik Taşımacılık İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile “Deniz Araçlarının Karaya Çekilmesi, Karada Bekleme İçin Yer Tahsis Edilmesi veya Bu Hususta Tarafların Hak ve Sorumluluklarının Belirlenmesi Adına Düzenlenmiş Sözleşme” imzalandığını, ... yatının müvekkiline teslim edilmesinin akabinde müvekkil tarafından yatın tamir ve bakım işlemlerine başlandığını, ancak deneme sürüşü sırasında meydana gelen itici pervane arızası nedeniyle yatın tamir edilmek üzere ...lik tarafından davacıya tahsis edilen alana götürülmesi ve karaya çekilmesi gerektiğini, 12.08.2022 tarihinde, yatın ...lik tarafından kendisine tahsis edilen alana götürülmek üzere yine ...lik'in personel ve ekipmanları ile karaya çekilmesi sırasında yatın boyasında dava konusu hasar meydana geldiğini, boyada meydana gelen hasara tamamen kendi edimini ifa etmesi sırasında diğer davalı ...lik'in ağır kusuru sebebiyet vermiş olsa da, müvekkilinin davacı ile arasındaki ticari ilişkisini korumak istemesi ve yapacağı masrafları ...lik'e rücu edebileceğini düşünmesi nedeniyle yatın boyasında meydana gelen hasarın onarımı müvekkili tarafından iyi niyet göstergesi olarak kabul edildiğini, davaya konu uyuşmazlık davacı ve müvekkili arasında akdedilen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup eser sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca çözümlenmesi gerektiğini, davanın tarafları tacir olup dava konusu uyuşmazlık tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olduğunu, davayı görmeye görevli mahkemeler asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, yatta meydana gelen dava konusu hasar, diğer davalının kendi personel ve ekipmanları ile kendi edimini ifa ederken, kendi yetki ve görev sahası içerisinde meydana gelmiş olup ...lik kendi kusurlu eylemleri neticesinde yata hasar verdiğini, söz konusu hasarın tazmini için davacının ...lik ile aralarındaki sözleşme uyarınca işbu davayı yalnız ...lik'e yöneltmesi gerekirken müvekkilinin de davalı olarak gösterilmesi hukuka aykırı olup huzurdaki davanın müvekkilinin pasif husumet yokluğu nedeniyle esastan reddedilmesi gerektiğini beyanla davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu yatın onarım ve tadil işlemleri için davalı ... Şirketi ile davacı arasında akdedilen tadil/refit sözleşmesi, TBK Madde 470 uyarınca eser sözleşmesi olup davacı da dilekçesinde hukuki uyuşmazlığı, eser sözleşmesine aykırı eylemleri ile yüklenici ...'ın ayıplı ifasından kaynaklı zararları olarak belirlediğini, talep sonucunda da zararların tazminini talep ettiğini, müvekkili tersane davaya dayanak sözleşmenin tarafı olmadığını, müvekkili ile davacı arasında hiçbir ticari ya da hukuki ilişki bulunmadığını, müvekkilinin tersanecilik sektörünün önde gelen şirketlerinden olup uygulamada sık rastlanan gemi inşa, tadil ve onarım hizmetlerini yüklenen firmaların kendi işçisi ve taşeronları ile hizmet vermesi için sadece yer/arazi tahsisi/kiralama yaptığını, denizcilik sektöründe, bir geminin inşası, bakımı, onarımı vs için armatör ya doğrudan tersane ile eser sözleşmesi akdeder ve tersane kendi işçileri/taşeronları ile hizmet verdiğini, davacı Encyclıa Şirketi, ... ile anlaşıp, ...'de sözleşmeye konu hizmetleri vereceği yeri/araziyi/alanı müvekkilinden kiraladığını, kira bedeline ilişkin fatura düzenlediğini ve ... bedelleri müvekkiline ödediğini, yatın tadil işlerini ... ve alt taşeronları gerçekleştirmiş olup, söz konusu işlerde müvekkili şirket çalışanları görev almadığını, davacı hiçbir delil, sözleşme yokken ikrar ettiği üzere, yalnızca davalı ...'ın sorumluluktan kurtulmak için zikrettiği iddia edilen sözlü beyanlarına dayanarak müvekkiline kötü niyetli olarak davalı olarak gösterdiğini, davanın pasif husumet yoklukluğundan reddi gerektiğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava; davalı taraflarca davacıya ait ... IMO nolu, ... isimli yata verilen bakım onarım hizmetinin ifası sırasında verilen zararın tazmini istemine ilişkindir. Taraların beyanları ile sunulan delililerden, davacı yat maliki ile davalı ... A.Ş arasında yatın bakım ve onarımı konusunda sözleşme imzalandığı, onarım işlemi tamamlandıktan sonra yapılan deneme seyrinde prova pervanesinde sorun olduğunun tespit edilmesi üzerine yatın, diğer dalı ...liğe ait tersaneye çekilmesi ve burada yeniden onarılmasına karar verildiği, bu amaçla tersaneye çekilirken yatın borda kısmına zarar verildiği anlaşılmış olup, iş bu davada söz konusu hasar bedeli ile yatın geç teslim edilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararın davalılardan tahsili talep edilmektedir. Mahkememiz Deniz Hukukuna ilişkin ihtilaflara bakmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemesi adıyla kurulmuş olup, 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nun 5.maddesi uyarınca Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 1.Dairesinin 10/07/2012 tarih ve 1888 sayılı kararıyla Türk Ticaret Kanunundan ve diğer kanunlardan doğan Deniz Ticaretine ve Deniz Sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilmiştir. Bu nedenle, 6102 sayılı TTK nun 4 ve 5. maddeleri gereğince mahkememizin görevinin tayini için öncelikle davanın 6102 sayılı TTK dan veya diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine veya deniz sigortasına ilişkin bir dava olup olmadığının saptanmalıdır. TTK'nun 5.maddesinde de ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi kurumundan hareket ederek Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu dava ve işler düzenlenmiştir. TTK nun 5.maddesine göre; Asliye Ticaret Mahkemeleri tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Yine özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere Asliye Ticaret Mahkemesi bakmakla görevlidir. Dava konusu alacak talebi, taraflar arasındaki bakım onarım sözleşmesi uyarınca davacıya ait yata verilen hizmetin ifası sırasında verilen zarar ile gecikme zararının tazmini istemine ilişkindir. Bu durumda somut uyuşmazlık TBK'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi ve TBK m.49'daki haksız fiil hükümlerine göre çözümlenmelidir. Nitekim İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi kararları da bu yöndedir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. HD. 2020/1152 E. ve 2020/965 K.,İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. HD. 2022/934 E. ve 2022/1024 K., İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. HD. 2022/2089 E. ve 2023/848 K., 2022/2512 E. ve 2023/1222 K.,) Ayrıca dava konusu alacak TTK'nın 1352.maddesinde sayılan deniz alacaklarından değildir. Kaldı ki, bir alacağın deniz alacağı niteliğinde olması TTK 1352 ve devamı maddelerinde düzenlenen gemilerin ihtiyati hacizi bakımından aranan bir koşul olup TTK m. 1352 'ye dayanın ihtiyati haciz taleplerinde Denizcilik İhtisas Mahkemesi görevlidir. Ancak, alacağın deniz alacağı niteliğinde olması, bu alacağın tahsiline ilişkin esas dava bakımından da Denizcilik İhtisas Mahkemesinin görevli olduğu sonucunu doğurmamaktadır. Zira, TTK'nın 1352. Maddesi (o) bendine göre gemi adamlarının gemide çalışmaları dolayısıyla kendilerine ödenmesi gereken ücret alacağı deniz alacağı niteliği olmakla birlikte, alacak hizmet sözleşmesinden kaynaklandığından, bu nitelikteki alacağın tahsiline ilişkin esas davada görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi veya İş Mahkemesidir. ( Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 11.05.2016 tarihli 2015/8814 Esas ve 2016/5325 karar sayılı kararı ) Dolayısıyla her türlü deniz alacağı ile ilgili esas dava bakımından Denizcilik İhtisas Mahkemesi görevli olduğunu söylemek mümkün değildir . Sonuç itibariyle; mahkememizin görevi, deniz ticareti ve deniz sigortasından kaynaklanan davalara ilişkin olduğundan, işbu dava bakımından mahkememizin görevsizdir. Davanın her iki tarafı da tacir olup, TTK'nun 4/1.maddesine göre dava konusu uyuşmazlık ticari dava niteliği taşıdığından görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatine varılmakla, açıklanan nedenlerle mahkememizin görevsizliğine, İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli bulunduğuna,karar kesinleştiğinde süresinde ve talep halinde dosyanın görevli bulunan İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli bulunduğuna, karar kesinleştiğinde, süresinde ve talep halinde dosyanın görevli bulunan ... Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, 2-HMK'nun 331/2.maddesi gereğince yargılama giderleri ve vekalet ücreti hususunun görevli mahkeme tarafından değerlendirilmesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/04/2024 Başkan ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... ¸e-imzalıdır