İlk Derece Mahkemesi 2019/677 E. 2026/33 K.

T.C. İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2019/677 Esas KARAR NO : 2026/33

DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 02/10/2019 KARAR TARİHİ : 19/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 02/10/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında akdedilmiş olan, 12.01.2017 tarihli Sözleşme kapsamında; müvekkili şirket tarafından, davalı (İşveren) şirket'e; (İş Sâhibi) ... (... BANK)'ın Cezayir Devleti'ndeki "... ... Projesi" çerçevesinde; aylar boyunca, (Türk işçiler dâhil) Dünya'nın çeşitli yerlerinden (Hindistanlılar gibi) onlarca işçi getirilmek sûretiyle; "Alt Yüklenici" (taşeron) olarak hizmetler verildiğini, işin başlarında, davalı şirket tarafından bir miktâr ödeme yapıldıysa da; işin en zor ve (müvekkili şirket'e) pahalıya mâl olan 8 katı, müvekkili şirket'in çalıştırdığı işçilerce tamamlandığında dâhi; davalı şirket, müvekkili Şirket hakedişlerini ve ödemelerini yapmadığını ve müvekkili şirket yetkilisince yapılan müteaddit taleplere rağmen, karşısında bir muhatap bulamadığını, işin en zor ve bir taşerona en pahalıya mâl olan kısmını, müvekkili şirket'e tamamlatan, davalı şirket; o güne kadar yapması gereken, önemli miktârdaki müvekkili şirket hakedişlerini ödemeyerek; müvekkili şirket'i, çalıştırdığı işçiler ve uluslararası piyasalarda, son derece zor ve içinden çıkılmaz duruma soktuğunu, müvekkili şirket'in işi sürdürebilirliğine engel olduğunu, işin kalan kısmının müvekkili şirket tarafından tamamlanmasını engellediğini, işi başka bir kişiye işvererek müvekkili şirket'le arasındaki sözleşme'yi ihlâl ettiğini, müvekkili şirket yetkilileri tarafından, davalı şirket yetkililerine, müteaddit kereler ve çeşitli şekillerde yöneltilen talepler karşılık bulamadığını, yapılmayan ödemelerin zararlandırmaların îfâsı talep edilerek aksi taktirde dava edileceği bildirildiğini, davalı Şirket müvekkili şirket'e ödeme yapacağına müvekkil şirket'e yönelttiği bir ihtarnâmeyle alacak talebinde bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından davalı şirket aleyhine bir ihtarnâme keşîde edilerek haksızlıkları ortaya konulduğunu ve kendilerine alacak talebi yöneltildiğini, davalı şirket tarafından uyulmayan ve devâmının îfâsı engellenen sözleşme ile yapılmayan hakediş ve ödemeler nedeniyle; müvekkili şirket, çok ciddî zararlara uğradığını, arabuluculuk girişiminden de bir fayda elde edilmemesi nedeniyle taraflar arasında süregelen karşılıklı çekişmeye son verilmesi ve müvekkili şirket haklarının temîni amacıyla dava açmak zorunda kaldıklarını, taraflar arasındaki çekişmelerin giderilmesine ve taraflar arasındaki sözleşme'nin, davalı şirket'çe haksız olarak feshedildiğinin tespîtini, davalı şirket tarafından yapılması gerekip de, müvekkili şirket'e yapılmamış olan, sözleşme kapsamı ödemeler nedeniyle; 10.000.-Amerikan Doları tutarındaki müvekkili şirket alacağının, 26.02.2018 - ihtar/temerrüt tarihinden itibâren, 3095 sayılı Kanun uyarınca yabancı para alacağına işletilecek en yüksek faizi ile birlikte, davalı şirket'ten aynen tahsîli ile müvekkili şirket'e ödenmesini, taraflar arasındaki sözleşme'nin geri kalanının, müvekkili şirket'çe îfâsına; davalı şirket'çe, haksız şekilde imkân tanınmamasından ötürü oluşan, müvekkili şirket kâr kaybı nedeniyle de; 1.000.-Amerikan Doları tutarındaki tazmînât alacağının; 26.02.2018 - ihtar/temerrüt tarihinden itibâren, 3095 sayılı kanun uyarınca yabancı para alacağına işletilecek en yüksek faizi ile birlikte, davalı şirket'ten aynen tahsîli ile müvekkil şirket'e ödenmesine ve harç, masraf ve vekâlet ücreti dâhil, tüm yargılama giderlerinin de, davalı şirket'e yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan 06/12/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacının talep ettiği alacaklar HMK 107. madlde kapsamındaki, alacak miktarını tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği nitelikte bir alacak olmadığını, davacı dava dilekçesindeki beyanlarında sözleşmeye göre yaptığı iş kalemlerinden alacaklı olduğunu iddia ettiğini, davacı yaptığı işlerin ne kadara baliğ olduğunu ve alacağının ne kadar olduğunu belirleyebilecek durumda olduğunu, davacının aslında böyle bir alacağının da somut olarak olmadığı sonucuna varılacağını, olağan şartlarda tazminat esası dışında yaptığı işlerden alacaklı olduğunu iddia eden kimsenin, bu alacağının ne kadar olduğunu belirleyemeyecek olduğu düşünülemeyeceğini, HMK nın 107. Maddesinde belirtilen durumlarda belirsiz alacak davası açılabileceğini, alacak belirlenebilir durumda ise belirsiz alacak davası açılamayacağını, buna rağmen açılmışsa bu eksikliğin giderilmesi gerektiğini, öncelikle HMK mın 115/2 maddesi gereğince davacıya Sayın Mahkeme tarafından dava şartı noksanlığının tamamlattırılması, harç ikmali için kesin süre verilmesini, bu eksiliğin tamamlanmaması halinde dava şartı noksanlığından davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili şirket yüklenicisi olduğu Cezayir'deki ... Projesi kapsamında betonarme işçilik ve montaj işlerini gerçekleştirmesi için Alt İşveren konumundaki davacı şirket ile 12.01.2017 tarihli Alt Yüklenim Sözleşmesini imzaladığını, Taraflar arasındaki 12.01.2047 tarihli sözleşmeye istinaden, davacı şirket 06.02.2017 tarihinde ... Projesinde kaba yapı inşaatı taşeronu olarak çalışmaya başladığını, sözleşme imzalanmadan aylar önce kaba yapı işleri ile ilgili, kalıp ve demir projeleri davacı ile paylaşıldığını, sözleşmenin 3. Maddesi de bu bilgilerin davacı tarafından öğrenildiğini teyit ettiğini, davacı firma paylaşılan bu projeler üzerinden, sözleşme konusu işle ilgili tüm hazırlık çalışmalarını yaparak ,sözleşmede belirlenen birim fiyat üzerinden müvekkili şirketle anlaştığını, davacı şirket sözleşmede yer aları bu beyan ve taahhütleri ile bağlı olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmeye istinaden davacı şirket hiçbir zaman bu yükümlülüklerini yerine getirmediğini, sözleşme konusu işleri sözleşmeye uygun şekilde yapmadığını, tüm bu eksikliklere rağmeh davacı şirket müvekkili şirketten yapmış olduğu iş bedelinin ziyadesi ile tahsil etmiş olduğundan müvekkili şirketten bir hak ve alacağı bulunmadığını, davacı şirket iş bedelinin fazlasını dahi almış olduğundan, davacı şirket işi sözleşmeye uygun olarak ifa etmediğini, davacı şirket işin başlangıcından beri işi yapabilecek sayıdaki personeli hiçbir zaman şantiyeye getirmediğini, yine işi yapabilecek sayıda kalifiye elemanı (mühendis kadrosunu) şantiyeye getiremediğini, getirebildiği sınırlı sayıdaki elemanları da sürekli olarak değiştirdiğini, davacı şirketin sahaya getirmiş olduğu işçiler de, şantiye ve konaklama şartlarını bahane ederek sürekli olarak iş bırakma eylemi yaptıklarını, aynı şantiyede aynı koşullara sahip olup sorunsuz çalışan, projeye ilişkin diğer taşeronların istihdam ettiği birçok Türk, Cezayirli, Pakistanlı işçiler de sahada mevcut olduğunu, bu işçiler ve diğer taşeronlar yönünden müvekkili şirket hiçbir şekilde sorun yaşamadığını, davacı ile işin başlangıcından itibaren sorun yaşandığnı ve bu sorunlar artarak devam ettiğini, davacı yan, dava dilekçesinde iddia ettiğinin aksine, hem işin yapılması için gerekli personeli sözleşmedeki taahhütlerine aykırı olarak temin edemediğini, hemi de olumsuz yaklaşımı ile işin sürdürülebilirliğine bizzat kendisi engel olduğunu, davacı yanın işbu sözleşmeye aykırı ve kötü niyetli tutumuna rağmen müvekkili şirket işin tamamlanması için olaya iyi niyetle yaklaştığını ve işin bitirilebilmesi için müvekkili şirketçe temin edilen personel (işçiler) davacı Alt İşverene sağlandığını, bu personelin ... İnşaat San ve Tic A.Ş personeli olduğu hususu davacının da kabulünde olduğunu, müvekkili şirketçe işin bitirilebilmesi için sahaya getirilen tüm bu personellere ilişkiri davacı ... Ticaret A.Ş. Yetkilileri tarafından günlük olarak tutanaklar imzalandığını, bu personel tespit tutanaklarının altında davacı ... Tic.A.Ş personeli olan ..., ..., ... ...'un imzaları bulunduğunu, projede çalışan işçilerin ücretleri, tüm masrafları müvekkili şirket tarafından karşılandığını, işçi ücretlerinden sorumluluk taraflar arasındaki sözleşme ve yasal düzenleme gereği davacı şirkete ait olduğunu, davacı haksız ve hukuka aykırı olarak kendi mükellefiyetinde olan ödemeleri dahi yapmamışken afaki alacak talepleri ile huzurdaki davayı ikame ettiğini, davanın esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, taraflar arasındaki sözleşmenin davalı tarafından haksız olarak feshedilip feshedilmediğinin tespiti, bu sözleşme kapsamında davacının davalıdan ödenmemiş alacağının bulunup bulunmadığı ve davacının bu sözleşme kapsamında kâr kaybı ve müspet zararı talep edip edemeyeceği hususlarından ibaret Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır. Davacı vekili tarafından 03/10/2025 tarihinde vekillikten çekilme dilekçesi sunulduğu, vekillikten çekilme dilekçesinin ve duruşma gün ve saatinin ihtarlı olarak 11/10/2025 tarihine davacı şirkete tebliğ edildiği ancak davacı şirket tarafından herhangi bir vekaletname sunulmadığı gibi, davacının duruşma gün ve saatinden haberdar olmasına rağmen davacı 17/10/2025 tarihli duruşmaya gelmemiş ve mazeret sunmadığı, bunun üzerine dosyanın HMK m.150 gereği işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir. 6100 sayılı HMK'da “işlemden kaldırma” madde 150/4’te "Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeri ile birlikte taraflara tebliğ edilir. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden harç alınır, bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, eski davanın devamı sayılır. İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır. " şeklinde düzenlenmiştir. Davacının davasının işlemden kaldırıldığı tarih olan 17/10/2025 tarihinden itibaren yasal 3 aylık süre içinde dosyanın yeniden işleme konulması dilekçesi sunmadığı anlaşılmakla HMK 150/5 maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur. KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasını işlemden kaldırılma tarihinden itibaren 3 ay içinde yenilemediği anlaşıldığından DAVANIN 6100 Sayılı Kanunun 150.md/5 f uyarınca AÇILMAMIŞ SAYILMASINA; 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 732,00-TL harcın peşin yatırılan 1.076,40-TL harçtan mahsubu ile fazladan alınan 338,40-TL harcın davacıya iadesine, 3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı tarafça yargılama sırasında yapılan 163,90-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-Davalı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep edilmesi halinde yatıran tarafa iadesine, Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.

Katip ... ¸e-imzalı

Hakim ... ¸e-imzalı