İlk Derece Mahkemesi 2018/5390 E. 2019/2340 K.

T.C. ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2018/234 Esas KARAR NO : 2020/529 DAVA : İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 09/04/2018 KARAR TARİHİ : 21/10/2020 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı banka vekilinin ... tarihli dava dilekçesinde Özetle; davalı ... Şti. adına bankada ... hesabı açıldığını, ... tarihinde bankaya ... ile gönderilen ... ... tutarlı havalenin ... mesajında belirtilen ve davalı firmaya ait olan hesaba alacak geçildiği ve davalı firma yetkilisi tarafından tutarın hesaptan çekildiği, ancak ... mesajında hesap numarası ile hesap sahibinin ismi ... olması nedeni ile karşı banka tarafından gönderilen ... mesajına istinaden ... tarihinde ... USD’nin muhabir bankaya iade edildiği, hesabına alacak geçilen davalı şirketin muhabir bankaya iade edilen tutarı bankaya ödememesi üzerine davalılar aleyhine Antalya ... . Noterinin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek ... USD’nin ödenmesinin talep edildiği ve borcun muaccel hale geldiğini, davalı şirketin dava dilekçesi ekinde sunulan ödeme planını borçlu sıfatı ile davalı olan şirket yetkilisinin ise garanti eden sıfatı ile imzalayarak borcun sorumluluğunu üstlendiklerini, buna rağmen borcun ödenmemesi üzerine davalılar aleyhine Antalya ... . İcra Müdürlüğü’nün ... /... E. Sayılı dosyası üzerinden İcra takibine geçildiğini, davalıların tüm borca, faize, faiz oranına itiraz etmesi ile takibin durdurulduğunu, ... mesajında davalı şirketin hesap numarası bulunması nedeni ile tutarın davalı şirketin hesabına geçildiğim, alacaklı isminin farklı olması nedeni ile daha sonra muhabir banka tarafından gönderilen mesaja istinaden İlgili tutarın gönderen bankaya iade edildiğini, davalı firma yetkilisi hakkında kendisine gelmeyen parayı çekmek, IBAN hesap numaralarını değiştirmek, şube personelini yanıltarak kendisine ait olmayan bir parayı çekmek nedeni ile Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunulduğu ve davalı ... hakkında Antalya ... , Ağır Ceza Mahkemesinin ... /... E sayılı dosyasından ceza davası açıldığı belirtilerek, davalıların İtirazlarının iptali ile takibin devamına ve %20 den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatı ödemesine karar verilmesi talep edilmiştir. Davalar vekilinin ... tarihli cevap dilekçesinde özetle; Antalya ... . Ağır Ceza Mahkemesinin ... /... E sayılı dosyasında görülmekte olan davada, sanığın eylemlerinin dolandırıcılık suçunu oluşturacak hileli hareketler düzeyine ulaşmadığı, olayın hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu anlaşılmakla kanunda belirtilen dolandırıcılık suçunun oluşmadığı, bu haliyle yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması nedeni ile sanığın CMK’nrn 223/2-a maddesi gereğince beraatine karar verildiğini, borcu kabul etmemekle birlikte davalı şirketin hesabına haksız bir bedel geçtiği kabul edilmiş olsa dahi borç ilişkisinin taraflarının davalı şirket olacağım, davacı yanın ödeme taahhüdü adı altında dava dilekçesi ekinde sunulmuş olan belgenin ödeme taahhüdü ve ...’ın kefaleti olarak nitelendirilemeyeceği, eza davası deva ederken imzalanan bu belge nedeni ile davalı ...'m kefil yada avaüst sıfatında olamayacağı, edim yükümlülüğü altına sokulamayacağı, buna rağmen müvekkilinin cezai baskı altında ... USD parayı ödediğini, bu ödemenin yapılması üzerine kalan tutarın peşin olarak ödeyemeyeceğini belirterek taksit isteminde bulunması üzerine dava konusu miktar olan ... USD’yi Ödeme taahhüdü niteliğinde bulunmayan bu belgenin imzalatıldığını, müvekkili ...’ın haksız menfaat temin etme yada kötü niyetli olma gibi bir durumunun olmadığını, borcun edim yükümlüsü olmadığım ve davalı sıfatına haiz olamayacağını, yam sıra borcun bîr an için kabul edilmiş olsa dahi talep edilen faiz oranının yasal olmadığını, banka görevlisinin tedbirsizliği ve dikkatsizliği sonucunda paranın müvekkiline hataen ödenmiş olması sonucunda ihtilafın meydana gelmesine rağmen külfetin müvekkilinin üzerine yükletilmesinin hakkaniyete uygun düşmeyeceğini, objektif özen borcu altında olan ve bu yükümlülüğünü ihlal eden davacı bankanın oluşan bu borçtan ilk derecede sorumlu olacağı belirtilerek, haksız davanın davalılar yönünden reddine, haksız icra takibinin iptaline, davacının %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, mahkemenin esasa ilişkin olarak farklı kanaatte ise ... ... yönünden husumet itirazlarının kabulüne, davanın husumetten reddine karar verilmesi talep edilmiştir. Dava: Davacı banka tarafından hata sonucu yapılan ödemenin davalılar tarafından iade edileceğine dair sunulan taahhüt ile garanti altına alınan bedelin davalılardan tahsili için yapılan takibe, itirazın iptaline ilişkin olduğu anlaşıldı. Taraflar arasındaki uyuşmazlık: davacı şirketin hata sonucu yapmış olduğu ödemeyi davalı şirketin iade ile yükümlü olup olmadığı, davalı şahsın taahhüt ettiği miktardan sorumlu tutulup tutulamayacağı ve uygulanacak azami yıllık faiz oranının ne olacağı hususları olduğu anlaşıldı. Dosya içerisine Antalya ... . İcra Müdürlüğünün ... /... esas sayılı dosyası celp edilmiş, Antalya ... . Ağır Ceza Mahkemesinin ... /... esas sayılı dosyası celp edilmiş, bankacı bilirkişiden rapor aldırılmış, tarafların rapora itirazı üzerine aynı bilirkişiden ek rapor aldırılmıştır. Antalya ... . İcra Müdürlüğünün ... /... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Alacaklı ... ... ... arafından borçlu, ... ... Ltd Şti. Ve borçlu ... aleyhinde, Antalya ... . Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi, ... tarihli ödeme taahhütnamesi, para iadeye ilişkin muhabir banka ... mesajı ve iade dekontu, banka manuel ve elektronik kayıt ve belgelerine istinaden toplam ... USD alacağın tahsili amacıyla icra takibi girişildiği, ödeme emrinin borçlara tebliğ edildiği, borçlularının süresinde takibe itiraz ettikleri ve takibin durdurulduğu anlaşılmıştır. Antalya ... . Ağır Ceza Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı katılan'ın ... ... olduğu sanığın ise ... olduğu , suçun ise bilişim sistemleri banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçu olduğu, ... tarihli gerekçeli kararda; sanığın atılı suçtan beraatine karar verildiği, kararın ise davacı ... vekili tarafından istinaf edildiği, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... . Ceza dairesinin ... /... esas-... /... karar sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, kararın ise ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Bankacı bilirkişi ... ... 'ın ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; davalı borçlu ... . Şti'nin ... takip tarihi itibariyle doğan sorumluluğunun ... TL asıl alacak (Ana para+işlemiş akdi faizler), ... Temerrüt faizi, ... gider vergisi olmak üzere toplam ... .USD olduğu, asıl alacak tutarının takip tarihini takibine davacı banka talebine uygun olarak yıllık %4,50 USD mevduata kamu bankalarınca fiilen uygulanan azami yıllık faiz ve değişen oranlardaki temerrüt faizine tabi olduğu, belirtilen tarih ve tutarlardaki ödemenin yapılacağı beyanı ile davalı ... . Şti. Tarafından borcun ikrarı ve ödeneceğinin belirtildiği ... tarihinde düzenlenmiş olan belgede garanti eden sıfatı ile imzası yer alan davalı şirket yetkilisi ...'ın ilgili belgede yer alan imzasına atfedilecek hukuki nitelemenin ve bu nitelemeye bağlı olarak dava dosyasına konu borçtan doğan sorumluluğun mahkemenin takdirinde olacağı sonuç ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır. Bankacı bilirkişi ... 'ın ... tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; davalı borçlu .... Şti'nin ... takip tarihi itibariyle doğan sorumluluğunun; ... asıl alacak, ... temerrüt faizi, ... gider vergisi olmak üzere toplam ... USD olduğu, Davalı borçlu .... . Şti'nin ... takip tarihi itibariyle doğan sorumluluğunun; ... asıl alacak, ... temerrüt faizi, ... TL gider vergisi olmak üzere toplam ... USD olduğu, Davalı borçlu ... Şti'nin ... takip tarihi itibariyle doğan sorumluluğunun; ... ana para, .... temerrüt faizi, ... gider vergisi olmak üzere toplam ... USD olduğu, Dosyaya konu borcun ana para tutarı ve bu ana paraya işletilecek faizler için esas alınması gereken temerrüt tarihleri, taraf itirazları da dikkate alınarak terditli olarak 3 madde halinde ayrı ayrı hesaplandığı, ... USD borç tutarının davalıların sorumluluğunda olup olmadığı ve davalıların sorumluluğunda olduğu yönünde hüküm kurulması halinde, hangi hesaplamanın esas alınacağı hususunun mahkemeninde takdirinde olduğu görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır. Toplanan deliller yapılan yargılama ,bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; ... tarihinde dava dışı ... ... tarafından davacı bankaya gönderilen ... USD tutarlı ... referans nolu ve lehtarı ...... olan ve iban ... mesajında belirtilen iban numarasının davalıya ait olduğu, davacı banka lehtara dikkat etmeden gelen parayı ... yazılan iban numarasına aktardığı, iban hesabına aktarılan miktar davalı şirket tarafından çekildiği, davacı banka ise davalı şirket hesabına ödemenin sehven yapıldığını kabul ederek muhabir bankaya iadede bulunduğu Davacı banka, muhabir bankaya geri ödeme yaptıktan sonra Antalya ... . Noterliği ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname keşide ederek davalı şirketten sehven yapılan ödemenin iadesini talep etmiş ve ayrıca davalı şirket yetkilisi hakkında suç duyurusunda bulunduğu ... tarihinde davalı şirketi yetkilisi, davacı şirketin Antalya şube müdürlüğüne sunmuş olduğu dilekçede, geri ödemesi talep edilen ... .-USD yi .... tarihinde ... USD, ... tarihinde ... USD, ... tarihinde ... USD, ... tarihinde ... USD, ... tarihinde ... USD'yi bankaya ödeyeceğini, ödemeyi yetkilisi bulunduğu şirketi ve şahsı adına kabul ve taahhüt ettiği, yetkilisi olduğu şirketi ve garanti eden olarak dava açılmaksızın söz konusu tutar ödenmemesi halinde icra takibi yapılmasına muvafakat ettiğini belirterek davalı şirket hesabına yatırılan tutarı geri ödemeyi davalılar kabul ve taahhüt ettikleri ve davalı... dilekçeyi garanti eden sıfatı ile imzaladığı Dilekçede belirtilen vade tarihlerinde herhangi bir ödemenin yapılmaması üzerine davacı banka vekili tarafından davalılar aleyhine, ... tarihli dilekçe dayanak yapılarak icra takibinin başlatıldığı ve takibe yapılan itiraz üzerine huzurdaki davanın ikame edildiği anlaşılmaktadır. Dava konusu uyuşmazlık, hukuki nitelik itibariyle; taahhütname ve bu taahhütname ile -6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 128. maddesinde düzenlenmiş bulunan- “üçüncü kişinin fiilini üstlenme” den kaynaklanmaktadır. Bu nedenle de her bir davalı yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapmak gerekmektedir. Taahhütname nedeni ile davalı şirket yönünde, bankaya gelen havalede iban numarası ile havale gelen şirket isminin birbirinden farklı olduğunun görüldüğü halde yapılması gereken prosedür işlemlerinin yapılmaksızın banka görevlilerinin tedbirsizliği ve dikkatsizliği sonucu paranın davalı şirkete hataen ödenmiş olduğu dosya kapsamı ile ve de davalı tarafın gerek soruşturma gerek ceza dosyasındaki beyanları ile sabittir. Bu nedenle de davalı şirket, sebepsiz zenginleşen taraf olduğunu davacı şirkete sunduğu dilekçe ile kabul ederek sebepsiz zenginleştiği miktarı iade edeceğini taahhüt ettiği ancak bu taahhüdü yerine getirmediği açıktır. Üçüncü kişinin fiilini üstlenmiş bulunan davalı ... yönünden; Üçüncü kişinin fiilini taaahhüt, garanti sözleşmesinin bir türü olarak; üstlenenin, üstlenilene (sözleşmenin diğer tarafına) üçüncü bir kişinin bir edimde bulunacağını, üçüncü kişi böyle bir edimi yerine getirmediği takdirde, bundan doğan zararı kendisinin tazmin edeceğini borçlanmaktadır. Bu maddeye göre üçüncü kişinin edimini diğer tarafa karşı üstlenen kimse, bu edim yerine getirilmediği takdirde, edimi değil, ifa etmemeden doğan zararı tazmin borcu altına girmektedir. Buradaki zarar ifa menfaatinin gerçekleşmemesi nedeniyle karşı tarafın (üstlenilen kişinin) müspet zararıdır. Müsbet zarar da ifa gerçekleşmiş olsaydı üçüncü kişinin mal varlığının ulaşacağı hali ile gerçekleşmediğinden dolayı bulunduğu hal arasındaki farktan ibarettir. Üçüncü kişi herhangi bir borç veya yükümlülük ya da bağlantı altına girmediği gibi sözleşmenin tarafı da değildir. Üstlenen üstlenme beyanını üçüncü kişinin temsilcisi sıfatıyla değil, kendi adına yapmaktadır. Üstlenme sözleşmesinin konusu üçüncü kişinin edimi yerine getireceği garantisi olup, edim yerine getirilmediği takdirde, tazminat borcu kendiliğinden doğduğundan, üstlenen, üçüncü kişinin edimi ifa etmesi için gerekli her türlü çabayı gösterdiğini ispat suretiyle sorumluluktan kurtulamaz. Burada bir çeşit kusursuz sorumluluk hali düzenlenmiştir.Taahhüde konu edime ilişkin sözleşme bir şekle bağlı olsa bile, üçüncü kişinin fiilini taahhüt TBK 12/1 ve 128. maddelerinde herhangi bir şekil koşuluna bağlanmamıştır. (Y. 15 HD. 2018/5390 E. Ve 2019/2340 K. Sayılı ilamı) Her ne kadar davalı vekili, davalı ...'ın cezai ve icrai bir baskı altında imzaladığını belirtmiş ise de, davacı taraf sadece yasal bir hak olan şikayet hakkını kullandığı, nihayetinde davalının beraat ettiği, dolayısıyla da davalının iradesini sakatlayacak bir eylemin bulunmadığı anlaşıldığından davalı tarafın bu itirazına itibar edilmemiştir. Cevap dilekçesinin 2. Maddesinin 4. Paragrafında geçen "Buradan da anlaşılacağı üzere müvekkilin ... -USD parayı ödediğini gören davacı taraf , ceza yargılaması devam ettiğinden müvekkil parayı peşin ödeyemeyeceğini belirterek taksit isteminde bulununca dava konusu miktar olan ... -USD'yi ödeme taahhütü niteliğinde bulunmayan bu belgeyi imzalattırmıştır." davalı vekilinin beyanı ve ceza dosyası kapsamı ile de sabit olduğu üzere davalı şirket hesabına hataen ödenen iki ayrı tutarlar olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca ... USD davalı tarafça ... tarihinde ödenmiş olup bu ödeme taahhütnameden önceki tarihe tekabül ettiğinden davalı vekilinin bu yöndeki itirazı da dikkate alınmamıştır. Davacı vekili her ne kadar, söz konusu borç ödenmesine ilişkin ihtarname borçlu/davalı şirkete ... tarihinde ulaşmış, 3 günlük ödeme süresi sonunda davalılar ... tarihinde temerrüde düşüldüğünü ve bu nedenle de faiz başlangıcının temerrüd tarihi olan ... tarihi alınması gerektiğini belirtmiş ise de, davaya ve takibe dayanak ... tarihli dilekçedir. Davacı taraf söz konusu dilekçeyi dayanak göstererek takibi başlattığı ve dolayısıyla da dilekçeyi benimsediği anlaşıldığından davacı vekilinin bu itirazına itibar edilmemiştir. Davacı alacaklının icra takibindeki talebi yabancı para cinsindendir. Bu durumda borçlunun temerrüdü nedeniyle uygulanacak faiz oranı taraflar arasında kararlaştırılmadığından 3095 sayılı Yasanın 4/A maddesi uyarınca belirlenecek oran olması gerektiğinden Diğer yandan İİK'nın 67. maddesince hüküm altına alınacak icra inkar tazminatının yabancı para alacağının icra takip tarihindeki (TL) karşılığı üzerinden belirlenmesi lazım geldiğinden, takip tarihi olan ... tarihindeki T.C. Merkez Bankası tarafından ilan edilen efektif satış kuru üzerinden Türk Lirası karşılığı hesaplanarak belirlenmiştir. Anlatılan tüm bu nedenlerden ve gerekçeli, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli rapor dikkate alındığından davacı bankanın davalılardan ... -USD asıl alacak, ... -USD temerrüd faizi ve ... -USD gider vergisi olmak üzere toplam ... -USD alacaklı ve alacağın likit olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; Davalıların Antalya ... . İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı icra dosyasına yaptıkları itirazın kısmen iptali ile; Takibin ...-USD asıl alacak, ...-USD temerrüd faizi ve ...-USD gider vergisi olmak üzere toplam ...-USD alacak üzerinden asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi uyarınca belirlenecek faiz ve faiz üzerinden %5 gider vergisi uygulanmak suretiyle DEVAMINA, Asıl alacağın TL karşılığı olan (... USDx...=) ....-TL nin %20' si oranındaki icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen ‭....-TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacının bu dava nedeni ile yapmış olduğu posta, tebligat, bilirkişi ücreti toplamından ibaret toplam ....-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına gözetilerek hesaplanan ‭... TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalılar kendilerini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davanın reddolunan kısmı üzerinden hesaplanan ....-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 6-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 21/10/2020 Katip ... E-imzalıdır Hakim ... E-imzalıdır