Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/616 E. 2025/350 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 28/03/2024 KARAR TARİHİ : 25/03/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....günü saat .....sıralarında sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plakalı aracıyla Elazığ istikametinden Diyarbakır istimaketine seyir halindeyken Ergani İstasyon Mahallesi dörtyol kavşağında geldiği esnada aracın hakimiyetini kaybetmesi üzerine önce yaya kaldırımına çarparak ışıklı trafik cihazını ve yangın musluğunu ezerek sonra savrularak ve yan yatmak suretiyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini. Kaza sonucunda müvekkilinin aracının ağır hasar aldığını. Kazadan sonra müvekkilinin davalı tarafın sigorta şirketine başvuru yaptığını. Sigorta şirketinin maddi zarar sebebiyle sigorta poliçesinde belirtilen değerle sınırlı olmak üzere müvekkil şirkete belli bir onarım bedeli ödemesi yapıldığını. Ancak aracın yaklaşık olarak 45 güne yakın serviste kaldığından müvekkili tarafından kullanılamadığını. Yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile aracın kullanılmamasından doğan araç mahrumiyet bedeli olarak 500,00 TL değer kaybı olarak ise de 500,00 TL olmak üzere toplam 1.000,00 TL nin kazanın meydana geldiği .....tarihinden itibaren mevduata uygulanacak en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline. Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Uyuşmazlığa konu kazaya karışan .....plakalı araç müvekkil şirket tarafından .....numaralı ve .....-.....vadeli zorunlu mali sorumluluk poliçesi sigorta poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığını, huzurdaki dava konusu kaza .....tarihinde meydana geldiğini, hiçbir surette kabul anlamına gelmemekle beraber, kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçe limitleri maddi hasar araç başına 120.000,00 TL olduğnu, müvekkili şirketin sorumluluğu her şekilde sigortalısının kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı olacağını, davaya ilişkin yapılan inceleme ve kontrollerde, davacının aracında 4.760,00 TL değer kaybı hesaplanmış ve bu tutar .....tarihinde; işbu davadan önce, davacı vekili .....ödendiğini, müvekkili şirket poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu eksiksiz olarak yerine getirdiğinden değer kaybına dair taleplerin reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. DELİLLER; 1-Arabuluculuk tutanağı; dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca .....dosya numarası ile .....tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşıldı. 2-Kaza tespit tutanağı; .....tarihinde tutulan kaza tespit tutanağında .....sevk ve idaresindeki .....plakalı aracıyla Elazığ istikametinden Diyarbakır istikametine seyrettiğini kaybetmesi üzerine önce yaya kaldırımına çıkarak. ışıkli trafik cihazini ve yangın musluğunu ezerek sonra savrularak ve yan yatmak suretiyle yola devrilmesi ile aracının ön kısımlarıyla Sürücü .....sevk ve idaresindeki aracı ile çarşı merkez istikametinden istasyon caddesi istikametine seyir halindeyken dörtyol kavşağını geçtiği esnada aracının arka kısımları ile çarpışması sonucu maddi hasarlı yaralamalı trafik kazası meydana geldiği anlaşıldı. 3-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan .....plakalı aracın .....-.....tarihlerini kapsayan sigorta poliçesi düzenlendiği ve teminat limitinin 500.000,00TL olduğu anlaşıldı. 4-Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan .....plaka sayılı aracın ......Ltd.Şti ye ait olduğu, .....plakalı aracın .....ait olduğu tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir. 5-Hasar Dosyası; Davacı tarafın başvurusu üzerine hasar dosyasının oluşturulduğu, davacının aracında 4.760,00 TL değer kaybı hesaplandığı ve bu tutarın .....tarihinde davacı vekili Av. .....ödendiğini anlaşıldı. 6-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan .....tarihli bilirkişi raporu: Dava dosyasında dava konusu .....plakalı aracın Plakasının ....., Marka : ....., Model : ....., Vites : ....., Rengi : ....., Km (.....) ....., Model Yılı ....., Kullanım Şekli : ....., Silindir Hacmi .....cm, Net Ağırlığı .....kg, Azami Ağırlığı :.....kg, Motor Gücü .....kw, Motor No :....., Şasi No : ....., Koltuk Sayısı :, Yakıt Cinsi : .....olduğu, dava konusu .....plakalı otomobilin onarımının ekonomik olduğu, aracın kaza tarihi itibariyle (.....) kazadan önceki rayiç değerinin 311.000,00 TL olabileceği, aracın kaza tarihi itibariyle (.....) kazadan sonraki rayiç değerinin 303.500,00 TL olabileceği, dava konusu .....plakalı araçta .....tarihindeki kaza nedeniyle değer kaybının oluştuğu, kaza tarihi itibari ile fiyatın 7.500,00-TL olabileceği, davalı .....Sigorta Anonim Şirketinin dava konusu .....plakalı araç için 18.375,44 TL, hasar ödemesi ve 4.760,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 23.135,44 TL ödeme yaptığı,.....kaza tarihi itibari ile toplam maddi kayıp miktarının 30.875,44 TL (Otuz Bin Sekiz Yüz Yetmiş Beş Türk Lirası Kırk Dört Kuruş) olabileceği, .....tarihli trafik kazasında .....plakalı araç sürücüsü .....%0 oranında kusurlu olduğu ve .....plakalı araç sürücüsü .....%100 oranında kusurlu olduğu durumda; davalı .....Sigorta Anonim Şirketinin toplam maddi kayıp tutarının %100'ünden sorumlu olması ve 23.135,44 TL ödediği miktarın toplam maddi kaybın %100'ü olan 30.875,44 TL'den mahsup edilmesi halinde kaza tarihi itibari ile (30.875,44- 23.135,44 -7.740,00) 7.740,00 TL (Yedi Bin Yedi Yüz Kırk Türk Lirası) daha ödeme yapması gerektiği kanaatine varıldığı anlaşıldı. 7-Davacı vekilinin .....Tarihli ıslah dilekçesi: Bilirkişi raporuna dayanarak 1000 TL olan taleplerini 6.740 TL arttırarak toplam 7740 TL olarak ıslah ettikleri anlaşıldı. DAVA; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır. Uyuşmazlık konusunun davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan araç sürücüsü davalının kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise bu kaza nedeni ile aracın değer kaybına uğrayıp uğramadığı ve miktarı ile davacının aracın onarımda iken geçen sürede ikame araç bedelini talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarının tespiti ve tahsili istemine ilişkin olduğu tespit edilmiştir. Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir. Trafik kazası neticesinde oluşan zarar "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.Yargitay 17.HD'nin .....E- .....K sayılı .....tarihli kararında vurgulandığı gibi;Davacının gerçek zararının belirlenmesi için davacıya ait kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, daha önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğinin yitirilip yitirilmediği, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, öncelikle aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değeri ve onarım bedeli belirlenerek, belirlenen hasar bedeline göre aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının tespiti için aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki değerinin karşılaştırılması, onarımı ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması, aracın pert-total kabul edilmesi halinde değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması, onarımının ekonomik olacağının kabulü halinde değer kaybı zararının aracın kaza tarihindeki ikinci el değeri ile onarımından sonraki ikinci el değeri arasındaki fark kadar olması nedeniyle değer kaybının bu şekilde tespit edilmesi, aracın kaç gün içerisinde onarımının yapılacağının makul olacağı ve kazaya karışan araca ikame bir aracın günlük kiralama ücretinin belirtilmesi suretiyle davacının gerçek zararının tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; Kazaya karışan .....plakalı aracın davacıya ait .....plakalı araç ile .....tarihinde kazaya karıştığı ve kaza tespit tutanağına göre davalı nezdinde sigortalı araç sürücüsünün araç konrolünü kaybedere yoldan çıması neticesinde seyir halinde olan davacıya ait araca çaprması neticesinde meydana gelmiş olduğu anlaşılmıştır. Taraflarca olayın oluşuna bir itirazın bulunmadığı gibi aksini ispatlar nitelikte herhangi bir delil de ibraz etmemiş oldukları anlaşılmıştır. Meydana gelen kaza nedeni davalı nezdinde sigortalı araç sürücüsünün trafik kurallarının özen ve dikkat kurallarına riayet etmeksizin araç kullanması sonucu meydana gelen kazada KTK md52/1,a maddesi gereğince hızını yolun şartlarına göre uydurmaması nedeni ile tam kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün ise 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlali yapmadığı anlaşılmıştır. Yargıtay içtihatlarında benimsendiği üzere yukarıda açıklanan gerçek zararın bulunması için nisbi hesap yöntemine göre alınan bilirkişi raporuna göre davaya konu araçta oluşan hasar ile kazanın uyumlu olduğu, 7.500,00TL gerçek zararın oluşacağı, aracın makul onarım süresinin 7 gün olacağı ve 5.000TL araç mahrumiyet bedelinin doğacağı belirtilmiştir. Raporun kaza tarihindeki rayiç bedel üzerinden hesaplama yapılarak gerçek zarar hesabı yapıldığı dolayısı ile de içtihatlara uygun ve denetime elverişli .....tarihli rapor mahkememizce hükme esas alınmıştır. Davalı sigorta şirketinin .....plakalı aracın kaza tarihi itibari ile ZMMS sigortacısı olduğu, aracın teminat limitlerinin 100.000TL ile sınırlı olduğu, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında zararı üstlendiği, sigortalısının ise tam kusurlu olduğunun anlaşıldığı; davalı sigorta şirketi tarafından hasar bedeline ve değer kaybına ilişkin ödemenin yapıldığı yapılan ödeme toplamı dikkate alındığında bakiye teminat limitinin değer kaybına ilişkin talebin poliçe teminat limitleri dahilinde kalması karşısında bu talebin kabulü yoluna gidilmiştir. Davacının ikame araç bedeli zarar kalemi dolaylı bir tazminat zarar kalemi olup ZMMS sigortası kapsamında bu kalemi talep edemeyeceğinden bu talebi yönünden sigorta şirketinin sorumluluğundan bahsedilemeyecektir. Bu nedenle sigorta şirketi için bu kalem yönünden talebin reddi gerekmiştir. Faiz talebi yönünden ise talep doğrultusunda 1.000TL sine dava tarihi bakiye kısmına ıslah tarihinden itibaren yasal faiz işletilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere; 1-DAVANIN KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE; A) Davacının değer kaybı tazminatı talebinin kabulü ile; 7.740,00TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine; alacağın 1.000,00TL sine dava tarihi olan .....tarihinden itibaren, 6.740 TL sine ise ıslah tarihi olan .....'ten itibaren yasal faiz işletilmesine, B) Davacının ikame araç bedeli talebinin reddine, 2- Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 528,72-TL harçtan, başlangıçta yatırılan 427,60TL peşin harç ile 120,00TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 547,60-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3- Davacı tarafından yatırılan 547,6‬0-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4- Davacı tarafından yapıldığı anlaşılan 2.400TL Bilirkişi ücreti, 1.073,50TL dosya masrafı ve Tebligat ve posta masrafı olmak üzere toplam 3.473,50‬-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alındığında 3.526,18-TLsinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5- Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta harar verilmesine yer olmadığına, 6- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 7.740,00TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Taraflarca yatırılan gider/delil avansının artan kısmın, karar kesinleştikten sonra HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca re'sen yatırana iadesine, 8- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.120,00-TL arabulucu ücretinin 2.992,52-TL sinin davalı sigorta şirketinden; bakiye 607,48TL sinin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip Hakim