Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/1067 E. 2025/586 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 09/09/2024 KARAR TARİHİ : 13/05/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin .....Tarihli dava dilekçesinde özetle; .....plakalı araç .....tarihinde .....sevk ve idaresinde iken, Diyarbakır ili Selahattin Eyyubi Devlet Hastanesi civarında seyir halinde olduğu esnada müvekkiline ait .....plakalı aracına çarptığını ve meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında, müvekkiline ait araç zarar gördüğünü ve araçta oluşan değer kaybına ilişkin zararının tazmini için davalı şirkete başvuruda bulunulduğunu, bu başvuru neticesinde toplam 27.514,00 TL ödeme yapıldığını, ancak yapılan bu ödeme tutarı müvekkilinin gerçek zararın çok altında olduğunu, müvekkilinin aracında kazadan dolayı boylu boyunca çizikler meydana geldiğini, ancak müvekkilin aracının onarımı sürecinde müvekkile, aracın boylu boyunca boyanması halinde orijinalliğini kaybedeceği söylendiği ve aracın ön ve arka kapılarında meydana gelen bu çizikler onarılmadığını ve buna ilişkin eksper raporunda bir değerlendirme yapılmadığını araçta meydana gelen değer kaybından dolayı uğradığı zararı olan 100,00 TL’nin (Fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile) davalıdan tahsili ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .....plakalı araç müvekkili şirket nezdinde .....poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile .....- .....tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 200.000,00-TL olduğunu, müvekkili şirket tarafından dava konusu aracın onarımı için ekteki ekspertiz raporu doğrultusunda;.....tarihinde davacıya 18.000,00 TL maddi hasar bedeli, araçta oluşan değer kaybı için .....tarihinde davacıya 27.514,0 TL değer kaybı tazminatı ödenmiş olup dava konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddini, aksi halde, müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin toplam tazminattan ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte mahsup edilmesini, davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. DELİLLER; 1-Arabuluculuk tutanağı; dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca .....dosya numarası ile .....tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır. 2-Kaza tespit tutanağı; .....tarihinde düzenlenen kaza tespit tutanağında .....plakalı araç sürücüsü .....beyanında "aracın içinde oturuyordum, .....plakalı araç seyir halindeyken arkadan dolmuş onu sıkıştırdı ve gelip bana vurdu” şeklinde beyanda bulunduğu, .....plakalı araç sürücüsü .....beyanında "Sol sinyal halinde seyir ederken şeride geçmemize rağmen arkadan gelen dolmuşun soldan bize vurmasıyla sağımızdaki park halindeki araca çarpıp iki araç arasında kaldık, sıkıştık” şeklinde beyanda bulunduğu, .....plakalı araç sürücüsü .....beyanında "idaremde bulunan .....plakalı aracımla seyir halindeyken, Çocuk Hastanesinden Selahattin Eyyubi Hastanesine gitme esnasında .....plakalı aracın en sağ şeritten (emniyet şeridinden) yola çıkması sonucu, kaçınmama rağmen aracımın orta sağ tarafına çarpması sonucu, maddi hasarlı kaza olmuştur, benim araçtan sonra park halinde bulunan .....plakalı aracın sol yan kısmına çarptı” şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. 3-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan .....plakalı aracın .....-.....tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi düzenlendiği ve teminat limitinin kaza başına 240.000,00-TL olduğu anlaşılmaktadır. 4-Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan .....plaka sayılı aracın .....ait olduğu, .....plakalı arcın .....ait oludğu tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir. 5-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan .....Tarihli kök rapor ile .....tarihli ek rapor: Dava konusu aracın .....tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası davaya konu aracın ön kısmalarında hasar oluştuğu, Araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı, Araçta oluşan hasarın onarımı için .....tarihli ekspertiz raporu incelendiğinde, davaya konu aracın hasar onarım işlemlerinde sadece onarım işlemi (işçilik) yapıldığı ön tampon, sağ ve sol çamurluk parçalarında hasar onarım işlemi yapıldığı anlaşılmış ve toplam 3 adet parça için eksperlik çalışması yapıldığı ve eksper raporda belirtilen onarım giderlerinin yapılan piyasa araştırması sonucu ile uyumlu olduğu tespit edildiği, Sigorta şirketi tarafından mahkemeye sunulan belgeler incelendiğinde; onarım için yapılan ödemenin uygun olduğu, dava konusu aracın hasarı onarıldıktan sonra ve .....hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın ikinci el rayiç bedelindeki değer kaybının; aracın markası, modeli, araç tipi, .....kilometrede olduğu, mevcut hasardal boya işlemi yapılan kısımları ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı Ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak, dava dosyasında bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda nisbi yöntemine göre ise davaya konu araçta 36.424,48 TL değer kaybının oluştuğu ve , .....tarihinde sigorta kuruluşundan 27.514,00 TL tenzil edildiğinde (36.424,48 TL — 27.514,00 TL) -8.910,48 TL eksik ödendiği kanaatine varıldığı, .....tarihli ek raporda ise; davaya konu araç .....Tarihinde tarafımca incelenmiş ve davaya konu araçta oluşan sürtme kaynaklı çiziklerin pasta cila işlemi ile giderilecek düzeyde olduğu ve bu işlem davaya konu araçta herhangi bir değer kaybı oluşturacağı ve bu neden ile kök bilirkişi raporumda belirtilen değer kaybı hususundaki kanaatimi aynen koruduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. 6-Mahkememizce Trafik bilirkişisinden aldırılan .....tarihli kusur raporu;.....tarihinde .....plakalı araç .....plakalı araç ile .....plakalı araçların karıştığı trafik kazasında, kazalı .....(Sürücü/Davalı .....Sigorta A.Ş. tarafından teminat altına alınan .....plakalı araç sürücüsünün %100 (yüzde/yüz) oranında kusurlu olduğu, .....plakalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu, Park eden .....plakalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. 7-Davacı vekilinin .....tarihli dava değerini arttırım dilekçesi: Değer kaybı tazminatı dosyasında bilirkişi raporu doğrultusunda müvekkili .....’ın araç değer kaybı tazminatına karşılık talep ettiğimiz 100,00 TL olan araç değer kaybı tazminatının 8.810,48 TL artırılarak 8.910,48 TL’ye yükseltikleri anlaşılmıştır. Dava; Davacı aracında meydana gelen hasar nedeni tazminat davasıdır. Uyuşmazlık konusunun .....tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacının kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise bu kaza nedeni ile aracın değer kaybına uğrayıp uğramadığı, araç tamirinde orijinal parça kullanılıp kullanılmadığı, kullanılmamış ise daha önceki kullanılan parça ile arasındaki fark bedelinin tespiti ve bu bedeli talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarının tespiti ve tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir. Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir. Trafik kazası neticesinde oluşan zarar "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.Yargitay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi;Davacının gerçek zararının belirlenmesi için davacıya ait kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, daha önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğinin yitirilip yitirilmediği, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, öncelikle aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değeri ve onarım bedeli belirlenerek, belirlenen hasar bedeline göre aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının tespiti için aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki değerinin karşılaştırılması, onarımı ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması, aracın pert-total kabul edilmesi halinde değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması, onarımının ekonomik olacağının kabulü halinde değer kaybı zararının aracın kaza tarihindeki ikinci el değeri ile onarımından sonraki ikinci el değeri arasındaki fark kadar olması nedeniyle değer kaybının bu şekilde tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; .....tarihinde davalı nezdinde sigortalı araç sürücüsü sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plakalı otomobil ile seyir halinde iken önünde seyir halinde olan .....yönetimindeki .....plakalı araca arka kısmından çarpması neticesinde trafik kazası meydana gelmiş olduğu, tarafların kazanın oluş şekline ilişkin bir itirazda bulunmadığı, olay oluşuna göre de; .....2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 52/1-a kuralı ile 56/1-c kuralını ihlal ederek, 84/d Maddesinde yer alan asli kusurlardan (Arkadan çarpma) kurallarını ihlal ettiği; yüzde yüz (%100) kusurlu olduğu davacının ise kazanın oluşumunda kural ihlalinin olmadığı anlaşılmıştır. Yargıtay içtihatlarında benimsendiği üzere gerçek zararın bulunması için nisbi hesap yöntemine hesap yapılması gerekmekte olup mahkememizce bu yönteme uygun olarak alınan rapora göre davaya konu araçta aracın hasarsız hali ve aracın hasarı onarıldıktan sonraki hali dikkate alınarak yapılan piyasa araştırması sonucunda 36.424,48 TL değer kaybının oluşacağı kanaatine varıldığının belirtildiği belirtildiği anlaşılmıştır. Raporun kaza tarihindeki rayiç bedel üzerinden hesaplama yapılarak gerçek zarar hesabı yapıldığı dolayısı ile de içtihatlara uygun ve denetime elverişli .....tarihli rapor mahkememizce hükme esas alınmıştır. Davalı .....sigortanın .....plakalı aracın kaza tarihi itibari ile ZMMS sigortacısı olduğu, aracın kaza tarihindeki teminat limitlerinin 200.000TL ile sınırlı olduğu, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında zararı üstlendiği, sigortalısının ise kazada tam kusurlu olduğunun anlaşıldığı; değer kaybına ilişkin olarak 27.514,00TL ödemenin yapıldığı anlaşılmaktadır. KTK md.111 gereğince davacının ödemenin yetersizliği nedeni ile süresinde davasını ikame ettiği, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre hesaplanan miktar ile yapılan ödeme arasında fahiş farkın olduğu anlaşılmakla davacının bakiye değer kaybı alacağını 8.910,48TL yi talep edebileceği kanaat edilmiştir. Faiz başlangıç tarihi açısından ise; Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 99. maddesi gereğince davalı sigorta şirketinin ihbarı takip eden 8 iş günü sonunda temerrüdü gerçekleşecektir. Temerrütle birlikte davalı sigorta şirketinin zararın tamamı yönünden ödeme yükümlülüğü doğacaktır. Kaza sonrası davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığına dair başvurusuna dair evrakların dosyaya ibraz edilmediği anlaşılmakla kısmi ödeme tarihi itibari ile faize hükmedilmiştir. Faiz türü bakımından ise; davalıya ait aracın ticari kullanıma özgülenmiş olduğu tarafların kabulünde olmakla avans faize hükmedilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ ile 8.910,48-TL ye .....tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2- Kabul edilen bedel üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 608,67 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60‬ TL ve 615,40TL ıslah harcından düşümü ile bakiye kalan 434,32 TL harcın davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL başvuru harcı ve 608,67TL harç olmak üzere toplam 1.036,27‬-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4- Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri 135,00TL ve bilirkişi ücreti 4.700TL olmak üzere toplam 4.835,00TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalının karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 8.910,48-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 7- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.600,00-TL arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına, 8-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip Hakim