Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu 1992/668 E. 1994/217 K.

İstemin Özeti : ... adresinde çalışmakta olan ... Ekmek Fırınına .... Belediye Başkanlığınca verilen çalışma izninin iptali istemiyle açılan dava sonucunda İzmir 3.İdare Mahkemesince verilen ve Danıştay Sekizinci Dairesinin 3 3.1992 günlü, E:1991/914, K:1992/379 sayılı bozma kararına uyulmayarak, dava konusu işlemin iptaline dair ilk kararında ısrarına ilişkin bulunan 21.5.1992 günlü, E:1992/489, K:1992/566 sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. Savunmanın Özeti : Davalı idarenin temyiz istemine davacı tarafından cevap verilmemiştir. Danıştay Tetkik Hakimi : Dr.Ülkü Özcan Danıştay Savcısı Yücel Irmak'ın Düşüncesi: Dava; Ekmek Sanayi İşverenler Sendikasınca ... belediyesi sınırları içinde verilen ekmek fırın ruhsatının ilçe belediyesinin bu konuda yetkili olmadığı gerekçesiyle iptali istemiyle açılmıştır. İdare Mahkemesince, 3.sınıf gayrısıhhi müessese niteliğindeki işyeri ne ruhsat vermeye Büyükşehir Belediyesinin yetkili olduğu gerekçesiyle işlem iptal edilmiştir. Kararın temyizi üzerine, sendikaların üyelerinin gerek ekonomik yararları ve çalışma koşullarını ilgilendiren konularda dava açabileceği, üyeler arasındaki rekabete ilişkin konularda dava ehliyeti bulunmadığı belirtilerek karar bozulmuş, ancak mahkeme tarafından sendikanın dava ehliyeti bulunduğu kabul edilerek ilk kararda ısrar edilmiştir. Bir işkolundaki işyerlerinin mevzuata uygun olarak ruhsat alması ve çalışmasında işverenlerin genel ekonomik yararı vardır. Bu nedenle üyelerinin genel ekonomik çıkarlarını kollamak amacıyla sendikanın dava ehliyetini kabul etmek gerekir. Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin reddi ile idare mahkemesi kararının onanması gerekir. TÜRK MİLLETİ ADINA Hüküm veren Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulunca gereği görüşüldü: ... adresinde çalışmakta olan ... Ekmek Fırınına ... Belediye Başkanlığınca verilen çalışma izninin iptali istemiyle açılan dava sonucunda İzmir 3.İdare Mahkemesinin 17.1.1991 günlü, E:1989/68, K:1991/12 sayılı kararıyla; 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseselere Büyükşehir Belediyesince ruhsat verilebileceği. 3.sınıf gayrisıhhi müessese olan fırına ... Belediyesince ruhsat verilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal edilmiştir. Bu karar, temyiz incelemesi sonucunda. Danıştay Sekizinci Dairesinin 3.3.1992 günlü, E:1991/914, K:1992/379 sayılı kararıyla: sendikaların üyelerinin genel ekonomik yararlarını ye çalışma koşullarını ilgilendiren konularda dava açabilecekleri, kendi üyeleri arasında rekabet içerikli ekonomik konularda sendikanın dava açabileceğinin düşünülemeyeceği, ekmek fırınına ...Belediyesince verilen çalışma izni konusunda ... İşveren Sendikasının üyelerinin genel menfaatinin zedelendiğini ve bu nedenle izin işlemine karşı iptal davası açma ehliyeti bulunduğu kabul etmeye olanak bulunmadığı, davanın ehliyet yönünden incelenmesi gerekirken işin esasının incelenmesinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle bozulmuş ise de İdare Mahkemesi bozma kararına uymayarak verdiği 21.5.1992 günlü, E:1992/489, K:1992/566 sayılı kararıyla, işveren sendikasının bir fırının ruhsatının hukuka aykırı olarak verildiği gerekçesiyle iptal davası açmasında ehliyetli olduğunun kabulü gerektiği, konunun sendika üyelerinin rekabetine ilişkin bir konu olmayıp, o iş kolundaki üyelerin tamamının hak ve menfaatlerini ilgilendiren bir husus olduğu, bu nedenle davacı Sendikanın bu davayı açmakta ehliyeti bulunduğunu belirterek dava konusu işlemin iptaline dair ilk kararında ısrar etmiştir. Davalı idare, ısrar kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir. 2821 sayılı Sendikalar Kanununun 32 nci maddesinin 3 üncü bendinde, sendikaların çalışma hayatından, mevzuattan, toplu iş sözleşmesinden, örf ve adetten doğan hususlarda işçileri ve işverenleri temsilen dava açabilecekleri hükmü yer almıştır. Çalışma ilişkilerinde ekonomik ve sosyal hak ve menfaatlerin korunması ve geliştirilmesi amacıyla kurulan sendikaların dava ehliyetlerinin, yukarıda anılan Yasa hükmünde yer alan hususlara ilişkin olduğu, ancak üyelerinin rekabet içerikli ya da kişisel ve sübjektif hukuki durumlarını ilgilendiren konularda dava ehliyetine sahip olmadıkları açıktır. ... Sendikası tarafından iptali istenen ... Ekmek Fırınına çalışma izni verilmesine ilişkin dava konusu işlem, niteliği itibariyle sübjektif bir idari işlem olmakla beraber, dava; sübjektif nedenlerle değil, dava konusu işlemin mevzuata göre tesise yetkili idari makam tarafından tesis edilmediği iddiasına dayalı mevzuattan doğan, objektif nedenle açılmış bulunmaktadır. Bu durumda yukarıda anılan Yasa hükmü uyarınca; bu davada ...Sendikasının dava açma ehliyetinin bulunduğunun kabul edilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, davacının dava konusu uyuşmazlıkta ehliyetli bulunduğuna ilişkin ısrar kararına yönelik temyiz isteminin reddedilerek onanmasına, Mahkeme kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmına yönelik temyiz başvurusu karara bağlanmak üzere dosyanın görevli Danıştay Sekizinci Dairesi Başkanlığına gönderilmesine, 22.4.1994 gününde oyçokluğuyla karar verildi. KARŞI OY Danıştay Sekizinci Dairesinin İdare Mahkemesi kararının bozulmasına dair kararında yer alan gerekçeler doğrultusunda, temyiz isteminin kabulü ile İzmir 3.İdare Mahkemesinin ısrar kararının bozulması gerektiği oyuyla, verilen karara karşıyız.