Danıştay · 4. Daire

Danıştay 4. Daire 2024/759 E. 2025/4564 K.

Mahkeme
Danıştay
Daire
4. Daire
Esas No
2024/759
Karar No
2025/4564
Karar Tarihi

T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2024/759 Karar No : 2025/4564

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: 12/10/2012 tarih ve 2012/3857 sayılı Bakanlar Kurulu kararı uyarınca, Adana Seyhan Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında, Adana ili, Seyhan ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı taşınmazı da kapsayan alanda toplulaştırma işleminin anılan parsele ilişkin kısmının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; dosyadaki bilgi ve belgelerle taşınmaz mahalinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen ve hükme esas alınabilecek nitelikte görülen bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, söz konusu alanda yapılan toplulaştırma işlemi sonucunda davacıya verilen ... ada ... parsel sayılı taşınmazın konumu itibariyle köye mücavir olmasına karşın, harita üzerinden yapılan incelemeden davalı idarece yeni parsele cepheli olduğu savunulan ve kadastral yol olarak belirtilen yolun yakın çevresindeki hiçbir yol ile bağlantısı olmadığının görüldüğü, ayrıca davacıya verilen ... ada ... parsel sayılı taşınmazın batısında kalan ve davalı idarece drenaj rezerv alanı olarak bırakılan parselin ise uzun ince bir yol şeklinde olduğu, tarım araçlarının ağır ve geniş olması sebebiyle tarım yapılacak tarlalara ulaşım için bırakılan yolların bu araçların geçebileceği şekilde düzenlenmesi gerekirken anılan yolun tarım araçlarının geçişi için kullanılabilecek ebatlarda olmadığı dolayısıyla toplulaştırma işlemi sonucunda davacıya verilen taşınmaza köy içerisinden direkt olarak ulaşım imkanı bulunmadığı, davacının ekim ve dikim yapacağı yeni parselinin tarım araçlarının geçebileceği nitelikte bir yola cephesinin olmaması nedeniyle toplulaştırma işlemi ile amaçlanan toprağın verimli şekilde işletilmesi, işletilmesinin korunması, birim alandan azami ekonomik verimin alınması, ekonomik üretime imkan vermeyecek şekilde parçalanan tarım topraklarının imkanlar ölçüsünde genişletilmesi hususunun dikkate alınmadığı anlaşıldığından, yapılan toplulaştırma işleminin ilgili mevzuat hükümleri ile toplulaştırmanın amacına ve ilkelerine aykırı olduğu gerekçesiyle anılan parsel yönünden iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; kamu ortaklık payı kesintisinin %0,64067 oranında gerçekleştiği, bu oranın yasada belirtilen %10 seviyesinin altında kaldığı, davaya konu ... parsel doğusunda davacının iddia ettiği gibi bir yolun olmadığı, dava konusu parselin batısında şekil ve mülkiyet yönünden kadastral yol niteliğinde ... ada ... parselin bulunduğu, dolayısıyla dava konusu parsele cepheli bir yolun oluşturulduğu, aynı zamanda söz konusu parselin (13926/8) kadastral yola cepheli olduğu, davaya konu eski ... sayılı parselin sabit tesis (ev) olan kısmının ayırma çapı ile ayrılarak aynı parsel numarası ile ... parsel (1.190,17m2) olarak toplulaştırma dışı bırakıldığı, toplulaştırmaya dahil olan kısmının (19.709,83m2) toplulaştırma sonucu kök parsel üzerinde verildiği, toprak endeks değerleri bakımından bir fark olmadığı, ... ve ... ada ... parseller davacıya ait bitişik parseller olarak planlandığından iki parsel arasındaki ulaşımın kolaylıkla sağlanabileceği, toplulaştırma sonrasında esaslı bir değişikliğin olmadığı, mevcut durumunun korunduğu, dava konusu toplulaştırma işleminin mevzuata uygun olduğu sonucuna ulaşıldığından, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Toplulaştırmaya konu taşınmazda ailesini geçindirmek amacıyla tarımsal faaliyet yürüttüğü, anılan yerin altında drenaj sistemleri, tesfiyesi, bahçe çiti, beton direkler, bahçe sırtları, kuyu ve damlama sistemi inşa ettiği, toplulaştırma sonrasında tarlaya açılan yolun başkasına verildiğinden davacının tarlasına gitmek için yolu kalmadığı, dava konusu yerde davacının sabit çakması olduğu ve söz konusu sabit tesisin olduğu yerin mevcut maliklere verilmesinin gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : ... numaralı parselin yerinde korunduğu, 1.190,17m2 alanda ev olduğu için ayırma çapı uygulanılarak toplulaştırma dışında bırakıldığı, söz konusu parselin toplulaştırma öncesinde de yolunun bulunmadığı, kullanılan yolun diğer parseller üzerinden sağlandığı, yapılan işlem ile yolun korunduğu ve parselin yoldan cephe almasının sağlandığı, aleyhe harca hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu, dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin reddine, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 18/09/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.

Atıf: Danıştay 4. Daire, E. 2024/759, K. 2025/4564, T. 18.09.2025, www.arakarar.com/karar/danistay-4-daire-2024-759-e-2025-4564-k-d6727d3e42a5