Danıştay 4. Daire 2023/7494 E. 2024/3251 K.

T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/7494 Karar No : 2024/3251 TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- ... 2- ... 3- ... VEKİLLERİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Antalya ili, Alanya ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi No:... adresinde kurulu ''...' isimli işletmenin ruhsatının iptali ve kapatılması istemiyle davacılar tarafından davalı idareye yapılan 13/10/2020 tarihli başvurunun reddine ilişkin ... tarih ... sayılı Alanya Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacılar tarafından her ne kadar söz konusu işletmede canlı müzik yapıldığı iddia edilmiş ise de, davalı idareye gürültü ölçüm ve değerlendirme ücretinin yatırılmadığı, kaldı ki; söz konusu işletmeye canlı müzik izin belgesi verilmediği, davalı tarafından yapılan denetimlerde söz konusu işletmede yüksek sesle bir müziğe rastlanılmadığının belirtildiği, Mahkemelerinin 11/11/2020 tarihli ara kararıyla davalı ve ilgili idarelere söz konusu işletmede canlı müzik yapıldığına ilişkin şikayette bulunup bulunulmadığının sorulduğu, sunulan cevabi yazılarda, söz konusu işletmede canlı müzik yapıldığına dair her hangi bir şikayetle ilgili kayıta rastlanılmadığının belirtildiği, işletmenin şömineye ait bacasının kullanılmadığı, mutfak bacasına ait karbon filtresinin olduğu, aktif olarak çalıştığı ve yasal koşulları taşıdığı anlaşılmakta olduğu, bu durumda; dosyada bulunan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, davacıların dava konusu ettikleri ''...'' isimli işletme ile ilgili olarak hukuka aykırı bir durumun söz konusu olmadığı anlaşıldığından, davacılar tarafından söz konusu işletmenin kapatılması istemiyle davalı idareye yapılan 13/10/2020 tarihli başvurunun reddine ilişkin ... tarih ... sayılı işlem ile söz konusu işletmeye ait ...tarih... sayılı ruhsatta hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Emniyetten gelen yazıda, söz konusu işletmenin pandemi öncesi dönemde de canlı müzik izninin bulunmadığının görüldüğü, idarece başvuru üzerine herhangi bir inceleme ve araştırma yapılmaksızın başvurularının reddedildiği, 50 sayfalık başvuru dilekçelerindeki deliller de dikkate alındığında işlemin iptaline karar verilmesi gerektiğinin açık olduğu, işletmeye komşu olan davacıların mağduriyetlerinin giderilmesi gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile, karşı oy yazısında belirtilen gerekçeyle, Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin reddine, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 21/05/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X) KARŞI OY : 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun’un 4. maddesinde; 3. maddede belirtilen mercilerin işyeri açma ve çalışma ruhsatı verirken yapılacak beyan ve incelemelerde; insan sağlığına zarar vermemek, çevre kirliliğine yol açmamak, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacakları, hüküm altına alınmıştır. 10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "İşyerlerinde aranacak genel şartlar" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasında, " İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri aşağıda belirtilen şartları taşımak zorundadır: a) İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili olarak mevzuatta öngörülen tedbirlerin alınmış olması, b) 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamına giren gayrimenkullerin, tapu kütüğünde mesken olarak gösterilen bağımsız bölümlerinde sinema, tiyatro, kahvehane, gazino, pavyon, bar, kulüp, dans salonu ve benzeri eğlence ve toplantı yerleri; fırın, lokanta, pastane, süthane gibi gıda ve beslenme yerleri; imalathane, boyahane, basımevi, dükkan, galeri ve çarşı gibi işyerlerinin açılması hususunda kat maliklerinin oy birliği ile karar alması, Tapuda iş yeri olarak görünen yerlerde, umuma açık istirahat ve eğlence yeri açılması durumunda yönetim planında aksine bir hüküm yoksa, kat maliklerinin oy çokluğu ile aldığı kararın bulunması, c) Özel yapı şeklini gerektiren sinema, tiyatro, düğün salonu, otel, hamam, sauna; ekmek fırını ile akaryakıt, sıvılaştırılmış petrol gazı, sıvılaştırılmış doğal gaz ve sıkıştırılmış doğal gaz istasyonu için yapı kullanma izin belgesinin alınmış olması, d) "Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinde genel asayiş ve güvenlik yönünden yetkili kolluk kuvvetinin görüşünün alınmış olması" şartına yer verilmiş, maddenin devamında "Umuma açık istirahat ve eğlence yerleri için bu hususlar işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmeden önce yerinde kontrol edilir." düzenlemesi yer almıştır. (...) Aynı Yönetmelik'in İşyeri açılması başlıklı 6. maddesinde; "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." Geçici 7. maddesinde ise, " Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte ticari amaca yönelik verilen yapı kayıt belgesine sahip yapılarda açılmak istenen işyerleri, faaliyet konusu itibarıyla ruhsatlandırma için gerekli olan can ve mal güvenliği ile ilgili bu Yönetmeliğin ve ilgili diğer mevzuatın amir hükümlerinde belirtilen şartları taşıması halinde yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulanmasına kadar yapı kullanma izni aranmaksızın ruhsatlandırılır." , 13. maddesinde; ''İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edilir. İşyerinin bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşir. Kontrol görevini yerine getirmeyen yetkili idare görevlileri hakkında kanuni işlem yapılır. İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır. Ayrıca ilgililerin yalan, yanlış ve yanıltıcı beyanı varsa haklarında kanuni işlem yapılır.'' düzenlemelerine yer verilmiştir. 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesinin 1. fıkrasında; "Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara 31/10/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve 31/12/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir. Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir." 3. fıkrasında; "Yapı Kayıt Belgesi alınan yapıların belediyelere ait taşınmazlar üzerine inşa edilmiş olması halinde, Yapı Kayıt Belgesi sahipleri ile bunların kanuni veya akdi haleflerinin talepleri üzerine bedeli ilgili belediyesine ödenmek kaydıyla taşınmazlar rayiç bedel üzerinden belediyelerce doğrudan satılır." hükümlerine yer verilmiştir. Dosyanın incelenmesinden; Antalya ili, Alanya ilçesi, Küçükhasbahçe Mahallesi Dağkent Caddesi No: 15/A adresinde kurulu ''Bonjour La Vie Restaurant'' isimli işletmenin; davacılara ait konutlar ile içi içe olduğu, hem alkol hem de canlı müzik izninin verilmesinin hukuka uygun olmadığı, huzur ve sükunun bozulduğu, işletmenin mutfak bacası ve şömine bacasının gerekli yasal koşulları taşımadığı, hem görüntü hem de çevre kirliliğine neden olduğu, işletmenin giriş kapısının yerinin değiştirilerek mesken sahiplerinin yürüyüş merdivenlerine verilmesi üzerine evlerine geçişte sıkıntılar yaşadıkları, oto park sorununun doğduğu, çok yakın mesafede ilkokul bulunduğu, öğrencilerin bu yolu kullanmasının engellendiğinden bahisle, işletmenin kapatılması ve ruhsatının iptal edilmesi istemiyle davacılar tarafından davalı idareye 13/10/2020 tarihli başvuru yapıldığı, başvurunun, talep ve şikayetler başlıklı Zabıta Müdürlüğü işlemiyle reddedildiği, anılan red cevabında, davacıların şikayetlerinin maddeler halinde sıralandığı ve bunlara cevap verildiği, verilen cevaplar arasında; işletmeye ait giriş kapısı hakkındaki şikayetlerin Belediye Yapı Kontrol Müdürlüğü uhdesinde değerlendirileceği, işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile ilgili sorunların ise, Belediye Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü uhdesinde yer almakta olduğu hususlarının bildirildiği, İdare Mahkemesince, 11/11/2020 tarihli ara kararıyla davalı idareye, Alanya İlçe Emniyet Müdürlüğü ve Antalya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne; anılan adreste faaliyet gösteren ... isimli işyerinde canlı müzik yapıldığına ilişkin şikayette bulunup bulunulmadığının, bulunulmuşsa bu şikayet/şikayetler sonucunda bir denetim yapılıp yapılmadığının sorulmasına, denetim yapılmış ise düzenlenen tutanağın ve şikayetçi ifadelerinin/dilekçelerinin birer örneğinin gönderilmesinin istenilmesine" karar verildiği, davalı tarafından sunulan 15/10/2020 tarihli tutanakta; "şikayetçinin veya vekilinin belediyemize gürültü ölçüm ve değerlendirme ücretini yatırmadığı için ses ve gürültü ölçümü yapılmamıştır. Ayrıca covid-19 salgını, alınan önlem ve tedbirler sebebiyle işletmeye 2020 yılında tarafımızdan canlı müzik izin belgesi verilmemiştir." tespitlerine yer verildiği, Alanya İlçe Emniyet Müdürlüğü ve Antalya Çevre,Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından sunulan cevabi yazılarda söz konusu restaurantta canlı müzik yapıldığına dair her hangi bir şikayetle ilgili kayıta rastlanılmadığının belirtildiği anlaşılmaktadır. Uyuşmazlıkta, dava konusu, 16/10/2019 tarihli, umuma açık istirahat ve eğlence yeri, içkili restaurant işletmesi olarak davalı idare tarafından verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatında, işyerinin 120 m² olarak belirtildiği, 10/10/2019 tarihli itfaiye uygunluk raporunda, işyerinin binanın zemin katında yer almakta olduğu, toplam kullanım alanının 80 m² olduğunun tespit edildiği, işletmenin faaliyette bulunduğu yapı için alınmış 18/12/2018 düzenleme tarihli, ticari nitelikli, Yapı Kayıt Belgesinde ise, ticari alanın 270 m² olarak beyan edildiği görülmektedir. Bu durumda, işletme giriş kapısının değiştirilmesine, otopark sorununa ve yukarıda yer verilen diğer imara aykırılıklar hususunda, davacılar tarafından ileri sürülen iddia ve şikayetler üzerine, adı geçen işletme hakkında, imar ve işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin mevzuat hükümleri uyarınca davalı idare tarafından gerekli inceleme ve araştırma yapılmaksızın, diğer kurumların konusuna giren hususlarda ise, şikayet dilekçesinin ilgili kurumuna iletilmeksizin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyuyla çoğunluğun kararına katılmıyoruz.