Danıştay 12. Daire 2022/2208 E. 2025/2777 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2022/2208 Karar No : 2025/2777

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLLERİ : Av. ..., Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Dış kaynaktan subay olarak nasbedilerek, ... Kuvvetleri Komutanlığı Harekat Başkanlığı ... Harekat Eğitim Komutanlığı ... Eğitim Merkezi Komutanlığına atanan, burada ... Piyade Subay Temel Kurslarına katılan ve sağlık sorunları ve istirahat raporları nedeniyle anılan kurslara devamsızlık yapan davacının, iki kez kurs kaybettiğinden bahisle, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 15. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin Deniz Kuvvetleri Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı özlük haklarının yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının kurslara sağlık kurulu raporlarıyla verilen istirahatlerden dolayı katılamadığı, davacının sağlık sorunu nedeniyle istirahatli olduğundan katılamadığı bir kursta başarısız olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, başka bir ifadeyle davacının sınıfı ile ilgili subay sınıf okulları temel eğitimine fiilen katılıp bu askeri eğitimde başarı göstermemesi durumunda ancak başarısız olarak değerlendirmesinin mümkün olduğu, diğer yandan davacının sağlık sorunları sebebiyle iki kez kurs kaybetmesi durumunda Türk Silahlı Kuvvetlerden ilişiğinin kesileceğine ilişkin davalı idarenin bağlı olduğu mevzuatta bir hüküm bulunmadığı, sağlık sorunları sebebiyle iki kez kurs kaybedilmesi durumunda ilişiğinin kesilmesi durumunun yalnızca özel kuvvetler sınıfında yer alan personel için öngörüldüğü, ayrıca davalı idare tarafından davacının Türk Silahlı Kuvvetlerine uyum sağlayamadığına veya subaylığa engel hali olduğuna ilişkin somut herhangi bir delilin dava dosyasına sunulamadığı, davacının bir disiplin cezasının olduğu görülmüşse de, bu disiplin cezasının davacının Türk Silahlı Kuvvetleri'nden ilişiğinin kesilmesini gerektirecek kadar ağır bir fiil olmadığı sonucuna varıldığından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının yoksun kaldığı parasal haklarının tazmini talebinin kabulüyle, dava açma tarihinden itibaren (30/05/2021) işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin 926 sayılı Kanun'a uygun olarak tesis edildiği belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine, 2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının tazmini talebinin kabulüyle, dava açma tarihinden itibaren (30/05/2021) işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 28/05/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY: Dava; dış kaynaktan subay olarak nasbedilerek, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Harekat Başkanlığı Sat Komutanlığı Sualtı Harekat Eğitim Komutanlığı SAS Eğitim Merkezi Komutanlığına atanan, burada Özel İhtisas ve Piyade Subay Temel Kurslarına katılan ve sağlık sorunları ve istirahat raporları nedeniyle anılan kurslara devamsızlık yapan davacının, iki kez kurs kaybettiğinden bahisle, Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin Deniz Kuvvetleri Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı özlük haklarının yasal faiziyle iadesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır. 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 'Fakülte veya yüksek okul mezunlarının muvazzaf subay nasbedilmesi' başlıklı 14. maddesinde; "(...) Bu madde hükümlerine göre subay nasbedilenler, 15 inci maddede öngörülen askeri eğitimi müteakip atandıkları görevlerde bir yıllık deneme (adaylık) süresine tabi tutulurlar. Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere subay nasbedilenlerin deneme süresi iki yıldır. Temel askerlik eğitiminde veya askeri eğitimde başarı gösteremeyenler, eğitimi başarı ile bitirdikten sonra atandıkları görevde bir yıllık (doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere subay nasbedilenler için iki yıl) deneme süresi sonunda Türk Silahlı Kuvvetlerine uyum sağlayamayan veya subaylığa engel hali görülenler, deneme süresinin sona ermesinden önce temin şartlarını taşımadığı anlaşılanlar veya bu şartları kaybedenler ile deneme süresinin bitimine kadar kendi istekleri ile ayrılmak isteyenlerin Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişikleri kesilir ve aldıkları aylıkları dışında Devletçe bunlara yapılan masraflar, kanuni faizleriyle birlikte kendilerinden tahsil olunur. (...)" hükmüne, 'Askeri eğitim' başlıklı 15.maddesinde; "Silahlı Kuvvetler veya kendi hesabına fakülte veya yüksek okulları bitirenler ile lisansüstü öğrenimi tamamlayanlar subay nasbedildikten sonra nakledildikleri sınıfları ile ilgili bir göreve atanırlar. Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere muvazzaf subaylığa nasbedilenler, doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrine atanırlar. Bunlar nasbedildikleri rütbede ilk açılacak sınıfları ile ilgili subay sınıf okulları temel eğitimine, sınıfları ile ilgili subay sınıf okulları olmayanlar ise özel askeri eğitime tabi tutulurlar. Başarı gösteremeyenler görevlerine dönerek sonraki dönem eğitimine katılırlar. Bunlardan ikinci dönem eğitimde de başarı gösteremeyenler görevlerine iade edilirler ve yeniden eğitime tabi tutulmazlar. 14 üncü maddenin bir ve ikinci fıkralarına göre subay nasbedilenler hariç bu gibilerin nasbedildikleri rütbeye ait bekleme süresi bir yıl uzatılır. Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığında görev yapmak üzere subay nasbedilenler sınıflarına bakılmaksızın Özel Kuvvetler Komutanlığında eğitime tabi tutulurlar. Bu eğitimlerde başarı gösteremeyenlerin, eğitimi tamamlamadan önce temin şartlarını taşımadığı anlaşılanların veya temin aşamasındaki şartları kaybedenlerin Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir. Geçici sağlık nedenleri ile başarı gösteremeyenler bir sonraki dönem eğitimine katılırlar. Bunlardan ikinci dönem eğitimde her ne sebeple olursa olsun başarı gösteremeyenlerin Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir. (...) Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığında görev yapmak üzere subay nasbedilenlerden sonradan Özel Kuvvetler Komutanlığı dışına atananlar, ayrıca sınıflarına ilişkin eğitimlere tabi tutulurlar." hükmü öngörülmüştür. Türk Silahlı Kuvvetleri Sınıf Okulları/Eğitim Merkezi Komutanlıkları Yönetmeliği'nin "Başarısızlığın tespiti başlıklı 19. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde; "Çeşitli sebeplerle eğitim-öğretim süresinin ders yapılan günlerinin üçte birine katılmayanlar, ... başarısız sayılırlar ve kurs kaybederler" düzenlemesi, anılan Yönetmeliğin "Başarısız olanlar hakkında yapılacak işlemler" başlıklı 20.maddesinde; "a) Subaylar; (...) 2) Fakülte ve yüksekokul mezunu subaylar hakkında 926 sayılı Kanunun 14 ve 15 inci madde hükümleri uygulanır. (...)" ..... 4) Dış kaynaktan temin edilen muvazzaf/sözleşmeli subay adaylarından temel askerlik ve subaylık anlayışı kazandırma eğitiminin, toplam eğitim yapılan ders gün sayısının üçte birine herhangi bir sebeple katılmayanlar başarısız sayılır ve Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişiği kesilir." düzenlemelerine yer verilmiştir. Dosyanın incelenmesinden, davacının 12/07/2019 tarihinde Dış Kaynaktan Muvazzaf Subay Adayı Temini kapsamında subay aday eğitimine tabi tutulduğu, 15.11.2019 tarihinde teğmen olarak subay nasbedilerek Subay Temel Askerlik ve Subaylık Anlayışı Kazandırma Eğitimi'ne katıldığı, yapılan bu eğitimden başarılı olarak 02/06/2020 tarihinde Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Harekat Başkanlığı Sat Komutanlığı Sualtı Harekat Eğitim Komutanlığı SAS Eğitim Merkezi Komutanlığı emrine verildiği ve burda 02/06/2020 tarihinde Özel İhtisas, 30/08/2020 tarihinde Piyade Subay Temel Kursu'na katıldığı görülmektedir. Dosya içerisinde görülen sağlık raporlarından da anlaşıldığı üzere, davacının anılan kurslardan sağlık sorunları nedeniyle istirahatli olması süresi içerisinde yapılan iki kurstan devamsızlık yaşadığından bahisle anılan kurslardan başarısız sayılarak 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Kanunu'nun 14. ve 15. maddeleri uyarınca Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesildiği anılan işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının yasal faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Davacının, temin edilme gerekçesine uygun olarak alındığı, 16/04/2020 tarihinde SAS Özel İhtisas Kursundan sağlık yetersizliği nedeniyle 27/03/2020 tarihinde 10 gün, 06/04/2020 tarihinde 10 gün olmak üzere menisküs ve eklem bozuklukları nedenleri ile iki kez istirahat raporu alması üzerine 16/04/2020 tarihinde sağlık yetersizliği nedeniyle ayrılışının yapıldığı, akabinde sınıfının temel eğitimine katılması amacıyla Kara Kuvvetleri Komutanlığı Piyade Okul Komutanlığında "Piyade Subay Temel Kursu"na ayrıldığı, ancak burada da aldığı 62 günlük istirahat raporuna istinaden devamsızlık nedeniyle yukarıda yer verilen Yönetmeliğin 19.maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca kurstan başarısız sayılarak ayrıldığı, bu işlem sonrası yukarıda yer verilen Kanun'un 15. Maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "başarı gösteremeyenler görevlerine dönerek sonraki dönem eğitimine katılırlar" düzenlemesi kapsamında, yeniden "Piyade Subay Temel Kursu"na ayrıldığı, ancak anılan dönemde de 21 gün sağlık raporu nedeniyle kursun 1/3'ne katılamadığından bahisle tekrar başarısız sayılarak ilişiğini kesildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, deneme süresi içinde bulunan ve sağlık mazereti nedeniyle kendisine iki kez kursu tamamlama hakkı verilen davacının, yukarıda bahsedilen mevzuat gereği "... Her ne sebeple olursa olsun başarı gösteremeyenlerin Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişikleri kesilir..." düzenlemesi kapsamında hakkında tesis edilen ilişik kesme işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından temyiz isteminin kabul edilerek, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği görüşüyle Daire kararına katılmıyoruz.