Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1317 E. 2024/1342 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023 KARAR NO : 2024 HAKİM : KATİP DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- VEKİLİ : Av. DAVALI : 2- VEKİLİ : Av. DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/12/2023 KARAR TARİHİ : 17/12/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 14/01/2025 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davaya konu ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı ve hasar onarım bedeline ilişkin açıklamalarımız:........... Poliçe numaralı ... Sigorta A.Ş. ' ye trafik sigortası (Z.M.S.S.) ile sigortalı ... plaka sayılı araç 29.05.2023 tarihinde tam kusurla (%100), davacıya ait ... plaka sayılı araca çarpmak suretiyle hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, bu kazada ... plaka sayılı araç sürücüsü % 100 kusurlu olup davacının ise hiçbir kusuru bulunmadığını, bu nedenlerden dolayı fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla şimdilik 50,00-TL hasar bedeli, 50,00-TL değer kaybı alacağı ve 50,00-TL araç mahrumiyet bedeli olmak üzere 150,00-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep etmektedir. Davalı ...Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Sigorta kuruluşu tarafından “kabul manasında olmamak üzere davacı tarafça tespit edilen tazminat fahiş olup, davacının gerçek zararının tespiti gerektiğini, bu sebeple dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi gerektiğini, tek taraflı ekspertiz ücreti talebinin de kabulü mümkün olmadığını, başvuru sahibinin gerçek zararının tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiği, yalnızca fatura ve makbuzlar üzerinden yapılan tespitin kabul edilemeyeceği; üstelik bilirkişi incelemesinin de yalnızca davacı tarafından sunulan belgelere dayanmaması, ayrıntılı ve denetime elverişli olması gerektiği yerleşmiş Yargıtay İçtihatları ile kabul edildiğini savunmaktadır. Davalı ... Kurumları İnşaat Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının talepleri haksız ve mesnetsiz olup davanın reddi gerektiğini, müvekkilimizin kazanın gerçekleşmesinde kusuru bulunmadığını, davacı taraf dava konusu kazanın gerçekleşmesinde davalı şirkete ait aracın %100 kusurlu olduğunu iddia etmiş ise de bu iddialarının kabulü mümkün olmadığını, davalının kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru bulunmadığı da yargılama sonucunda ortaya çıkacağını, iş bu kazanın meydana geldiği esnada davalının trafik kurallarına riayet etmekte olup kaza davacı tarafın trafik kurallarına, geçiş önceliğine, dikkatsizliği ve özensizliği sonucu meydana geldiğini, yine sigortalar tarafından yapılan incelemede kaza yeri resimlerinde b aracının (davacı tarafa ait araç) geldiği karşı yönde dur levhası var tespiti yapıldığını, davalıya ait ... plakalı aracın kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmamakta olup bu durum yapılacak kusur incelemesi ile de sabit hale geleceğini, davacı tarafın talepleri dayanaksız ve soyut olup kabulü mümkün olmadığını, bu yönde her iki araç sürücüsünün de kusur durumu varlığının araştırılması gerektiğini savunmuştur. HUKUKİ DELİLLER: Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası, Sigorta Bilgi Ve Gözetim Merkezi'nden ... plakalı araca ait tramer kayıtları dosyamız arasına celp edilmiş, kusur oranlarının, dava konusu araçtaki değer kaybının, hasar bedelinin ve ikame araç bedelinin tespitinin yapılması konusunda bilirkişi heyetinden rapor aldırıldığı görüldü. Mahkememiz dosyası bir makine mühendisi ve bir trafikçi bilirkişinin 06/07/2024 tarihli raporunda özetle: "...plakalı araç sürücüsü ...’nın gerekçeleri rapor içeriğinde açıklandığı üzere 2918 sayılı kanunun 84 maddesinin f bendi hükmü ile 56 maddesinin a/1-2 bentlerinden belirtilen hükümleri ihlal ettiği ve kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğu, 2-... plakalı araç sürücüsü ...’ın kazanın oluşumuna etken bir fiilinin bulunmadığı kusursuz olduğu, 3-Davacı tarafa ait 2008 model Ford Marka CARGO 3230S (8x2) tipi damperli hafriyat kamyonunda 29.05.2023 tarihli trafik kazası kaynaklı hasar bedelinin; Araçta Orijinal yedek parça kullanılarak onarılması durumunda hasar bedelinin= (38.972,36+ 13.050)=52.022,36 TL hesaplandığı, aracın ekspertiz raporunda belirtilen iskontoların uygulanması ile hasar bedelinin =(22.498,75+13.050)=35.548,75 TL hesaplandığı, hasar bedelleri arasındaki farkın KDV 16.473,61 TL hesaplandığı, hasarın kazanın oluşumuna, bedelinin orijinal yedek parça kullanımı ve ekspertiz raporundaki onarım şekli yedek parça bedellerinin onarım tarihi piyasa rayiçlerine uygun olduğu, hasar bedeli farkının talep edilip edilmeyeceği hususu mahkemenin takdirinde olduğu, 4- Davacı tarafa ait 2008 model Ford Marka CARGO 3230S (8x2) tipi damperli hafriyat kamyonunda 29.05.2023 tarihli trafik kazası kaynaklı değer kaybı bedelinin Yerleşik Yargıtay içtihatları kapsamında 20.000 TL hesaplandığı, davacı tarafa 10.000 TL değer kaybı ödemesi yapılmasının dikkate alınması ile bakiye değer kaybı alacağının 10.000 TL olarak belirlendiği, 5-Davacı tarafa ait 2008 model Ford Marka CARGO 3230S (8x2) tipi damperli hafriyat kamyonunda 29.05.2023 tarihli trafik kazası kaynaklı ikame araç bedelinin, Yerleşik Yargıtay içtihatları kapsamında 20.391,79 -TL " hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir. Dosyamız itirazlar üzerine ek rapora giderek 07/11/2024 tarihli ek rapor aldırılmış ve raporda özetle; " 1-Gerekçesi rapor içeriğinde cevaplanmakla kazanın oluşumundaki kusur durumunda bir değişiklik olmadığı, 2- Gerekçesi rapor içeriğinde cevaplanmakla değer kaybı ve araç mahrumiyet tazminatı yönünden kök raporda belirtilen görüşlerimizde bir değişiklik olmadığı, 3-Hasar bedeli yönünden, davalı sigorta şirketi tarafından yedek parça bedellerinde toplamda %56 oranında iskonto yapılarak yedek parça bedelleri toplamı 22.498,75 TL kabul edilerek 13.050,00 TL işçilik bedelinin ilavesi ile hasar bedeli =13.050+22.498,75=35.548,75 TL hesaplanarak bu tutara KDV vergisinin eklenmesi ile hasar bedeli 41.947,52 TL hesaplandığı, ancak davacı tarafa 40.242,75 TL ödeme yapıldığının belirlendiği, 4-Araç onarımında orijinal parça kullanılması durumunda hasar bedeli= yedek parça bedeli + İşçilik bedeli olacağı, =48.715,45 TL+13.050=61.765,45 TL hesaplandığı bu tutara KDV vergisinin eklenmesi ile hasar bedeli=61.765,45*1,18=72.883,231 TL hesaplandığı, 5- Piyasada Araçların orijinal parça onarılması durumunda; Onarım servislerinin orijinal yedek parça bedellerinde bir miktar iskonto yaptığı, piyasada orijinal yedek parçalardaki iskonto oranının %15-20 aralığında olduğu, bu indirim oranının uygulanması ile yedek parça bedelinin=48.715,45*0,8=38.972,36 TL hesaplandığı, bu tutara işçilik bedelinin ilavesi ile hasar onarım bedelinin= 38.972,36+13.050=52.022,36 TL hesaplandığı, hesaplanan bu tutara KDV vergisinin eklenmesi ile hasar bedeli=52.022,36*1,18=61.386,38 TL hesaplandığı" hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir. Davacı vekilinin 29/07/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile 50,00-TL hasar onarım bedeli, 50,00- TL değer kaybı alacağı ve 50,00- tl araç mahrumiyet bedeli olmak üzere 150,00-TL talepli açılan davayı 46.715,4 TL arttırarak 46.865,4 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen ödenmesi ile müddeabih değerinin 150,00 tl'sine dava tarihinden itibaren,ıslah edilen miktara ise ıslah tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazasından kaynaklı hasar onarım bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, 29/05/2023 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ...plakalı Minibüs ile, anayol hükmündeki 75. Yıl Cumhuriyet caddesi üzerindeki tali yol kesişim kavşağına geldiği sırada, Üster sokak istikametinden gelip, Gültekin caddesi kesişim istikametine doğru seyredip viraj içi kavşak kesişimine giren davacı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonun ön kısımlarıyla çarpışmaları sonucu maddi hasarlı dava konusu trafik kazasının meydana geldiği, kaza tarihinde ...plakalı aracın işletenin davalı Meşele Özel Eğitim Kurumları, ZMM sigortacısının ise, davalı ...Sigorta A.Ş. olduğu görülmüştür. Davacı tarafından 29/05/2023 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde yaptığı hasar onarım bedelinin, değer kaybı bedelini ve araç mahrumiyet bedelinin tüm davalılardan tahsiline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açmıştır. Mahkememizce alınan 06/07/2024 tarihli heyet raporunda trafik bilirkişisince, davalı araç sürücünün doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yaptığı gibi, şerit izleme kurallarına uymadığından % 100 oranında, davacı sürücünün ise, kusursuz olduğunun tespit edildiği, kaza tespit tutanakları aksi kanıtlanana kadar geçerli belgeler olduğu, eldeki davaya ait kaza tespit tutanağındaki saptamaların aksine herhangi bir delil sunulmadığı, bilirkişi raporunun düzenlenen kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğu bu haliyle raporlarındaki kusur oranlarının hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılmıştır. Sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, hasar bedelinin orijinal parça bedelleri esas alınarak ve iskonto uygulanmadan KDV dahil olarak zarar görene ödemek zorundadır. ( Yargıtay 4. HD. 24/10/2023 tarih ve 2023/8339 esas, 2023/11251 karar sayılı ilamı, Yargıtay 4. HD. 19/06/2023 tarih ve 2022/3155 esas, 2023/8132 karar sayılı ilamı, Yargıtay 17. HD. 04/04/2016 tarih ve 2015/14700 esas, 2016/4229 karar sayılı ilamı, Yargıtay 17. HD. 02/10/2017 tarih ve 2016/16052 esas, 2017/8418 karar sayılı ilamı) Bu kapsamda, 07/11/2024 tarihli ek raporda davacının hasar bedeli zararının 72.883,23 TL olarak hesaplandığı, sigorta şirketi tarafından davacıya hasar bedeli olarak 40.242,75 TL ödeme yaptığı, bu ödemenin mahsup edilmesinde davacının bakiye hasar bedeli zararının 32.640,48 TL olduğu anlaşılmış olup, davacı tarafından ıslah ile talebini 16.473,61 TL yükseltiğinden talepten fazlasına hükmedilemeyeceğinden hasar onarım bedeline 16.473,61-TL üzerinden hükmedilmiştir. Yine, 06/07/2024 tarihli heyet raporunda davacının maliki olduğu aracın 20.000,00TL değer kaybına uğradığı belirtildiği, raporda denetime açık emsal satış ilanları da gözetilerek aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el değeri ile kaza tarihindeki hasarlı ikinci el değeri tespit edilerek değer kaybının belirlendiği, yine değer kaybı olarak belirlenen bedelin hasarın niteliği, meydana gelen zarar, kaza tarihindeki rayiç değer göz önüne alındığında piyasa şartlarına uygun düştüğü anlaşılmakla bu haliyle, sigorta şirketi tarafından yapılan 10.000,00TL ödeme ile ıslah dilekçesi dikkate alınarak davacının değer kaybı talebine 10.000,00 TL üzerinden hükmedilmiştir. 06/07/2024 tarihli heyet raporunda davacının aracında 20.391,79 TL araç mahrumiyet zararı olduğu belirtilmiş olup, davacının aracının objektif onarım süresi belirlenerek ve emsal kiralama bedelleri ile zorunlu giderlerin de düşülmesi sonrasında araç mahrumiyet zararı hesaplandığı anlaşıldığından ıslah dilekçesi dikkate alınarak davalı işleten yönünden araç mahrumiyet bedeli istemine 10.000,00 TL üzerinden hükmedilmiştir. Davacı her ne kadar davalı sigorta şirketi yönünden de araç mahrumiyet bedeli talep etmişse de, Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları A.6 maddesi gereği araç mahrumiyet bedeli dolaylı zarar niteliğinde olup, poliçe kapsamında olmadığı ve sigorta şirketinin bundan sorumlu tutulamayacağından araç mahrumiyet bedelinin davalı sigorta şirketi yönünden reddine karar vermek gerekmiştir. (Yargıtay 17 HD. 28/05/2019 tarih ve 2016/15105 esas,2019/6917 karar sayılı ilamı). Diğer taraftan, 2918 Sayılı Yasanın 91. Maddesi gereğince davalı sigorta şirketinin sorumluluğu zarar miktarı yönünden sınırsız olmayıp poliçedeki limiti ile sınırlı sorumlu olup, somut olayda davalı araca ait sigorta poliçesinin yapılan incelemesinde kaza tarihinde araç başına maddi zarar limitinin 120.000,00-TL olduğu, davacının dava açılmadan evvel sigorta şirketinden 40.242,75-TL hasar ödemesi ve 10.000,00TL değer kaybı ödemesi aldığı dikkate alındığında, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutardan yaptığı ödeme mahsup edildiğinde bakiye sorumlu olduğu miktar 69.757,25-TL olup sigorta şirketinin bu miktarla sınırlı olmak üzere tazminattan sorumlu tutulması karar verildiği gibi, davacı tarafından ıslah dilekçesinde 150,00TL'ye dava tarihinden itibaren, ıslah edilen miktara ise, ıslah tarihinden itibaren avans faiz talep edildiğinden, kazaya karışan aracın kullanım amacı da dikkate alındığından talep doğrultusunda avans faize hükmedilmiştir. Son olarak ise, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 tarih ve 2022/2615 esas, 2024/7426 karar sayılı ilamında: "Tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır. Bölge Adliye Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. " şeklinde olup, bu haliyle dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davalıya yüklenmesi mümkün bulunmadığı vurgulanmıştır. Eldeki davada davacı tarafça KTK 97. Maddesi gereğince sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış olması sebebiyle artık davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığının kabulü gerektiğinden zorunlu arabuluculuk giderinin davacıya yükletilmesi karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ; 1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; a-16.473,61 TL hasar onarım bedelinin 50.00-TL'sine dava tarihi olan 13/12/2023 tarihinden, 16.423,61-TL'sine ise ıslah tarihi olan 29/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ( davalı ...Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 69.757,25-TL poliçe limiti ile sınırlı olduğuna) b-10.000,00-TL değer kaybı bedelinin 50.00-TL'sine dava tarihi olan 13/12/2023 tarihinden 9.950,00-TL'sine ise ıslah tarihi olan 29/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ( davalı ...Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 69.757,25-TL poliçe limiti ile sınırlı olduğuna) c-20.391,79-TL araç mahrumiyet bedelinin 50.00-TL'sine dava tarihi olan 13/12/2023 tarihinden, 20.341,79-TL'sine ise ıslah tarihi olan 29/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ... Kur. İnş. San. Ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, d-Davacının araç mahrumiyet bedelinin davalı ...Sigorta A.Ş. yönünden REDDİNE, 2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 3.201,37-TL harçtan başlangıçta alınan 269,85-TL peşin harç ile ıslah anında yatırılan 803,00TL harcın mahsubu ile bakiye 2.128,52-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, (davalı ...Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 1.202,40-TL ile sınırlı olduğuna) 3-Davacı tarafça yapılan 269,85-TL Peşin Harç, 269,85-TL Başvurma Harcı, 6.000,00-TL Bilirkişi Ücreti ve 290,50-TL tebligat ve posta giderinden oluşan yargılama gideri toplamı olan 6.830,20-TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ( davalı ...Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun (%56,49) 3.858,38-TL ile sınırlı olduğuna) 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, (davalı ...Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 26.423,61-TL ile sınırlı olduğuna) 5-Davalı ...Sigorta AŞ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 20.391,79 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ...Sigorta AŞ'ye ödenmesine, 6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine, 7-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 3.200,00-TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, tahsili için harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, (davalı ...Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun (%56,49) ‭1.807,68‬-TL ile sınırlı olduğuna) Dair, davacı vekilinin ve davalı Meşale vekilinin yüzüne karşı diğer davalı vekilinin yokluğunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/12/2024 Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır