Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi 2025/202 E. 2026/507 K.

T.C.

KAYSERİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2025/202

KARAR NO: 2026/507

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 10/10/2024

NUMARASI: 2022/1086 Esas, 2024/871 Karar

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali

DAVA TARİHİ: 25.11.2022

İSTİNAF KARARININ

VERİLDİĞİ TARİH: 26.03.2026

YAZILDIĞI TARİH: 26.03.2026

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/1086 Esas, 2024/871 Karar sayılı kararı davacı vekili tarafından istinaf incelemesi için dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLÜP GÖRÜŞÜLDÜ:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde mülkiyeti ...'e ait ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... plakalı müvekkilinin aracına arkadan çarptığını, karşı tarafın %100 kusurlu olduğunu, müvekkili araçta değer kaybı ve maddi hasar meydana geldiğini, hasar için delil tespiti yaptırıldığını, Kayseri 2. SHM'nin 2022/77 D.İş esas 2022/76 karar sayılı dosyasında bilirkişi raporunda araç hasarının 107.871,00-TL hesaplandığını, davalılar aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalıların borca itiraz ederek takibin durduğunu, davaya konu değer kaybının ödenmesi için Kayseri 13. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi gönderildiğini, ancak zararın tanzim edilmediğini, açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 100,00-TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, borçluların icra takibine yaptığı itirazın iptali ile Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından takibin devamını, davalılar aleyhine %40'dan aşağı olmamak üzere tazminat hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Anonim Şirketi vekilinin cevap dilekçesinden özetle; müvekkili şirketin genel müdürlük adresi .../ ... olduğunu, bu sebeple yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, yetkisizlik kararı verilmesini, davanın görevsiz mahkemede açıldığını, zira bir davanın asliye ticaret mahkemesinde açılabilmesi için tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili husustan doğan bir hukuk davası olması gerektiğini, görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesi değil, asliye hukuk mahkemesi olduğunu, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılmasının mümkün olmadığını, dava konusu talebin muaccel olmadığını, henüz muaccel olmayan bir borç için işbu davanın ikame edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, zira belgelerin eksik teslim edilmesinin hukuki sonucu müvekkili şirket açısından muacceliyet süresinin başlamaması olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun yalnızca poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirket, sigortalının mali mesuliyet sigortasından kaynaklanan sorumluluğundan sigortalının kusuru oranında sorumlu olduğunu, davacının kaza tarihinden itibaren faiz işletme talebi hukuka aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle mahkeme nezdinde açılan davanın öncelikle görevsizlik itirazlarının kabul edilerek görevli mahkemeye gönderilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise yetki itirazının kabul edilerek yetkili mahkemeye gönderilmesini, yine mahkeme aski kanaatte ise usule yönelik cevaplarının dikkate alınarak usulden reddini, davacı aleyhine %20'den az olmamak şartı ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, takibe, asıl alacağa, ferilere ve faize ilişkin itirazlarının kabulünü, Kayseri İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı icra dosyasındaki takibin iptalini, mahkeme aksi kanaatte ise esasa yönelik cevaplarının dikkate alınarak esastan reddini, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davacı yanın, her ne kadar dava dilekçesinde müvekkilinin, gerçekleşmiş olan trafik kazasında kusurlu olduğundan bahisle, işbu davayı açmış olsa da, bahse konu kazada müvekkiline atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, davacı yan her ne kadar olayla alakalı olarak Kayseri 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nde delil tespiti yaptırmış olsa da, tespiti yapılan aracın önceye dayalı bir kazasının yahut hasarının olup olmadığı hususu değerlendirilmediğini, bu nedenle bu tespitin kabulü mümkün olmadığını, açıklanan nedenlerle davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; toplanan deliller, alınan bilirkişi ve ATK raporu, mahkememizce toplanmış usulüne uygun deliller olarak değerlendirilmiş buna göre, ... tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalı sigorta şirketi tarafından karayolları ZMMS poliçesi kapsamında teminat altına alınan ... plaka sayılı aracı kullanan davalı sürücü ...'in benimsenen ATK raporunda belirtildiği üzere tam kusurlu olması sebebiyle davalı sürücünün, davalı araç malikinin ve diğer davalı sigorta şirketinin davacının ... plaka sayılı aracında meydana gelen maddi hasarlarlar müteselsilen sorumlu oldukları, davacının davadan önce Kayseri 2. Sulh Hukuk Mahkemesi aracılığıyla delil tespiti yaptırdığı, araçtaki boya ve kaporta işçilik masrafının KDV dahil 107.871,00-TL olduğunun tespit edildiği ancak mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu araç hasar bedelinin 92.787,00-TL olarak tespit edildiği, ayrıca araç değer kaybının 75.000,00-TL olarak tespit edildiği, doğrudan zararlar kapsamında araç hasar bedeli ve araç değer kaybı şeklindeki davacının tazminat talepleri bakımından davalıların müteselsilen sorumlu oldukları ancak davalı sigorta şirketinin poliçe limiti kapsamında sorumlu olduğu tutarın 43.000,00-TL olduğu fakat davacının hem başlatmış olduğu icra takibi hemde dava dilekçesindeki alacak talebi yönünden davalı sigorta şirketine yönelik yönelttiği talebinin poliçe limitini aştığı bu sebeple davanın kısmen kabulü ile, itirazın iptaline takibin devamına karar vermek gerekmiş davalı sigorta şirketinin takip konusu araç hasar bedeli delil tespiti ve delil tespiti kapsamındaki vekalet ücreti bakımından sorumluluğu poliçe limiti olan 43.000,00-TL ile sınırlandırılmış ve fazlaya ilişkin kısım yönünden davacının talebinin reddine karar vermek gerekmiş; öte yandan, davacının dava dilekçesi ve ıslah dilekçesi ile birlikte davalı sigorta şirketinden talepte bulunduğu 75.000,00-TL tutarındaki araç değer kaybı bakımından poliçe limitinin araç hasar bedeline ilişkin icra takibi kapsamında tüketilmiş olması göz önüne alınarak talebin yerinde olmaması nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

Alacağın likit nitelikte olmayan tazminat alacağına ilişkin olması nedeniyle davacının yerinde görülmeyen icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş ve davanın kısmen kabulü ile, davacının davalı hakkında başlatmış olduğu Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya kapsamında davalı borçluların yapmış olduğu itirazın iptaline, takip konusu asıl alacak (araç hasar bedeli) 92.787,00 TL, delil tespiti ve vekalet ücreti 2.744,30 TL olmak üzere toplam 95.531,30 TL alacak üzerinden (davalı ... AŞ nin sorumluluğu poliçe limiti olan 43.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) takip tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile takibin devamına, davalı ... AŞ yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine, davacının araç değer kaybı şeklindeki maddi tazminat talebinin kabulü ile 75.000,00 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ...'ten kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek (taleple bağlı kalınarak) reeskont faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... AŞ yönünden araç değer kaybı şeklindeki maddi tazminat talebinin reddine, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, dair karar verildiği anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili süresi içinde verdiği istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararında davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, davalı ... lehine reddedilen itirazın iptali yönünden ve reddedilen maddi tazminat yönünden ayrı ayrı iki defa maktu vekalet ücretine hükmedildiğini, davanın ıslah edildiğini, dosya kapsamında toplanan deliller ve bilirkişi raporları doğrultusunda her iki alacak kalemi yönünden de sigorta limitini aşan kısım davalı sigorta şirketinden talep edilmediğini, vekalet ücreti yönünden kurulan hükümlere bakıldığında davalılar lehine, itirazın iptali ve değer kaybı talebi yönünden reddedilen kısım yönünden ayrı ayrı iki defa vekalet ücretine hükmedilirken aynı değerlendirme müvekkili lehine yapılmadığını, itirazın iptali ve değer kaybı taleplerinin kabul edilen kısmı yönünden tek vekalet ücretine hükmedildiğini, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası kapsamında itirazın iptali kararına istinaden ve araç değer kaybına ilişkin kabul edilen davaya istinaden müvekkili lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dairemizce, HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınmak suretiyle yapılan incelemede;

Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi hasar ve araç değer kaybına yöneliktir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılamada araçtaki maddi hasar yönünden yapılan icra takibine itirazın iptali ile takibin toplam 95.531,30 TL üzerinden devamına, ayrıca araç değer kaybına ilişkin 75.000,00 TL maddi tazminat talebinin davalılar ... ve ... yönünden kabulüne karar verildiği, ilk derece mahkemesince kurulan hükmün 8. bendinde davanın kabul edilen kısmı için belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, davanın reddedilen kısmı için belirlenen 15.084,00 TL vekalet ücretinin de davacılardan alınarak davalılara eşit olarak verilmesine karar verildiği, ayrıca davalı ... A.Ş. lehine itirazın iptali davası ve reddedilen maddi tazminat davası bakımından hükmün 10 ve 11. bentlerinde ayrı ayrı 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... A.Ş.'ye verilmesine karar verildiği görülmüştür.

Davacı taraf davalı ... A.Ş. lehine ilk derece mahkemesi kararının 10 ve 11. bentlerinde hükmedilen vekalet ücreti yönünden istinaf yoluna başvurmuştur. Dairemizce yapılan istinaf incelemesinde davanın reddedilen kısmı yönünden hükmün 9. maddesinde belirlenen vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalılara eşit olarak verilmesine karar verildiği, ayrıca davacı tarafın ıslah dilekçesinde davalı ... A.Ş.'nin poliçe teminat limitini aşmayacak şekilde talepte bulunduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesince kurulan hükmün 10 ve 11. bentlerinde davalı ... A.Ş. lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi doğru bulunmamış, davacı tarafın bu hususa ilişkin istinaf talebinde haklı olduğu sonucuna varılmıştır. Ancak bu durum yeniden yargılamayı gerektirmediğinden dairemizce ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereği düzeltilmesi yoluna gidilmiştir.

Bu durumda dairemizce istinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri yerinde görülerek 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere) ;

A-)Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ İLE,

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/1086 Esas, 2024/871 Karar sayılı kararının yeniden hüküm kurulmak üzere KALDIRILMASINA, hükmün HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince YENİDEN TESİSİNE,

1-)Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacının davalı hakkında başlatmış olduğu Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya kapsamında davalı borçluların yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİNE, takip konusu asıl alacak (araç hasar bedeli) 92.787,00 TL, delil tespiti ve vekalet ücreti 2.744,30 TL olmak üzere toplam 95.531,30 TL alacak üzerinden (davalı ... AŞ nin sorumluluğu poliçe limiti olan 43.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) takip tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile takibin devamına, davalı ... AŞ yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine,

2-)Davacının araç değer kaybı şeklindeki maddi tazminat talebinin kabulü ile 75.000,00 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ...'ten kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek (taleple bağlı kalınarak) reeskont faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

3-)Davalı ... AŞ yönünden araç değer kaybı şeklindeki maddi tazminat talebinin reddine,

4-)Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,

5-)Alınması gereken 11.648,99-TL karar ve ilam harcından, 1.337,67-TL peşin harç ve 1.279,11-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 9.032,21-TL karar ve ilam harcının davalılardan müteselsilen alınarak Hazine' ye gelir kaydına, (davalı ... AŞ nin sorumluluğunun 2.937,33-TL ile sınırlı olmak üzere)

6-)Davacı tarafça yatırılan 1.337,67-TL peşin harç ve 1.279,11-TL ıslah harcı toplamı 2.616,78-TL' nin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

7-)Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; ilk dava açma gideri 1.429,87-TL, posta ve tebligat masrafı 471,00-TL, Adli Tıp Rapor ücreti 5.875,00-TL, bilirkişi ücreti 2.000,00-TL olmak üzere toplam 9.775,87-TL yargılama giderinin davanın kabul red oranına göre belirlenen 8.981,43-TL'sinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, (davalı ... AŞ nin sorumluluğunun 2.264,09-TL ile sınırlı olmak üzere)

8-)Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

9-)Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden ret sebebi ortak olan itirazın iptali davası bakımından AAÜT uyarınca reddedilen miktar üzreninden hesap ve taktir olunan 15.084,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara eşit olarak verilmesine,

10-)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul red oranına göre göre 107,27-TL'sinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

11-)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul red oranına göre göre 1.212,73-TL'sinin davalılardan müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına, (davalı ... AŞ nin sorumluluğunun 305,71-TL ile sınırlı olmak üzere)

12-)Tarafların yatırmış olduğu gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

B-)Davacının istinaf başvurusu kabul edilmiş olmakla;

1-)İstinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,

2-)İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

3-)Davacı tarafından yatırılan 1.169,40 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve 75,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.244,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-)İstinaf yargılaması bakımından istinaf kanun yoluna başvuran tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının HMK'nun 333. maddesi, Yönetmeliğin 207/1. maddesi ve HMK Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesi hükümleri uyarınca yatırana iadesine,

5-)Kararın kesin olması nedeniyle taraflara tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin HMK'nın md. 302/5 ve 359/3 uyarınca ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair; tarafların yokluğunda, Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 353/1-b/2. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1 - a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 26/03/2026